I SA/Po 74/10
PostanowienieWSA w Poznaniu2010-02-22
Skład orzekający: Violetta Mielcarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym powinien zostać oddalony, jeśli strona nie wykazała w sposób wystarczający swojej sytuacji materialnej, w szczególności nie przedłożyła wymaganych dokumentów?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać oddalony, jeśli strona nie wykazała w sposób wystarczający swojej sytuacji materialnej, zgodnie z wymogami art. 246 § 1 pkt 2 PPSA. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a niekompletne lub nieprzedstawione w sposób wystarczający dane uniemożliwiają pozytywne rozstrzygnięcie wniosku.Stan faktyczny
Skarżący FG złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą zryczałtowanego podatku dochodowego. W uzasadnieniu wskazał na problemy zdrowotne swoje i żony oraz konieczność ponoszenia kosztów leczenia i rehabilitacji. Mimo wezwania do uzupełnienia wniosku, skarżący nie przedłożył wszystkich wymaganych dokumentów, takich jak zeznania roczne czy wyciągi z rachunków bankowych.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku FG o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2001r. postanawia: oddalić wniosek. /-/V. Mielcarek
Wpis sądowy od skargi wynosi [...].
Skarżący FG złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazał, że ma znaczny uszczerbek na zdrowiu. Od czasu wszczęcia postępowania nasiliły się jego kłopoty zdrowotne wymagające leczenia u [...]. Szczególnej opieki wymaga zaś jego żona, która wskutek stresu spowodowanego postępowaniem podatkowym w [...] doznała [...] z licznymi powikłaniami chorobowymi. Skarżący musi zapewnić żonie ciągłą rehabilitację oraz lekarstwa. Wnioskodawca nie jest w stanie podjąć żadnych dodatkowych prac zarobkowych. Wskazał, że konieczność uiszczenia opłaty sądowej w znacznej mierze spowoduje uszczerbek w bieżącym budżecie. Może to doprowadzić do zaprzestania płatnej rehabilitacji żony i do ograniczenia zakupu lekarstw. Skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2, nieruchomość rolną o powierzchni [...], oszczędności w wysokości [...] oraz samochód osobowy marki F, rok produkcji [...], o wartości około [...]. Żona skarżącego posiada natomiast mieszkanie o powierzchni [...] m2. Skarżący z tytułu emerytury otrzymuje dochód w wysokości [...] brutto, żona zaś w wysokości [...] brutto.
Na wezwanie z dnia [...] skarżący w odpowiedzi z dnia [...] oświadczył, że on jak i jego żona nie uzyskują żadnych dodatkowych dochodów, nie korzystają również z pomocy opieki społecznej. Nie uzyskują również dochodów z wynajmu mieszkania, gdyż w mieszkaniu przy ul. G. w P. mieszka skarżący, zaś jego żona w mieszkaniu przy ul. S. w P. Wnioskodawca wskazał, że musi opiekować się swoją żoną. Koszty miesięcznego utrzymania skarżącego i jego żony wynoszą około [...]. Podał, że posiadają jeden samochód osobowy. Skarżący, pomimo wezwania, nie przedłożył zeznań rocznych podatkowych za [...] oraz wyciągów z rachunków bankowych, kont i lokat bankowych.
W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 cyt. ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 ustawy). Art. 246 § 1 wyżej powołanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje :
1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania;
2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Należy jednak podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zatem prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł dochodów i bez majątku. Nie można, stosując prawo pomocy, chronić czy też wzbogacać majątku osób prywatnych, gdyż celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu osobom, którym brak środków finansowych ten dostęp uniemożliwia (por. T.Woś, H.Knysiak-Molczyk, M.Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Warszawa 2005r., str. 628).
Z oświadczenia skarżącego wynika, że uzyskuje z tytułu emerytury dochód w wysokości [...] brutto, żona zaś w wysokości [...] brutto. Skarżący posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2, działkę gruntu o powierzchni [...], oszczędności w wysokości [...] oraz samochód osobowy marki F, rok produkcji [...], o wartości około [...]. Żona wnioskodawcy posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2. Skarżący podał, że koszty miesięcznego utrzymania wynoszą około [...], przy czym, pomimo wezwania, nie wskazał w jakiej wysokości ponosi opłaty za czynsz, wodę, ogrzewanie, gaz, telefon i kablówkę oraz w jakiej wysokości przeznacza środki pieniężne na zakup żywności i lekarstw. Wnioskodawca nie przedłożył zeznań rocznych podatkowych za [...]. Wskazał jedynie, że zeznanie podatkowe za 2009 ma obowiązek złożyć do 30 kwietnia 2010r. Nie przedłożył także odpisów z kont bankowych, lokat bankowych i rachunków bankowych.
Godzi się zauważyć, że niedostarczenie żądanych danych, przedstawienie ich w sposób niekompletny, powoduje, że oświadczenie wnioskodawcy pozostaje niepełne, niewystarczające do wydania pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia. Tym samym wniosek o przyznanie prawa pomocy jest nieuzasadniony, a co za tym idzie – instytucja prawa pomocy nie może być wobec strony skarżącej zastosowana.
Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
/-/V.Mielcarek
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło