I SA/Po 78/26

Dnia 23 stycznia 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko (sprawozdawca) Sędziowie WSA Mirella Ławniczak WSA Izabela Paluszyńska Protokolant: St. sekr. sąd. Anna Adamska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2026 roku sprawy ze skargi P. Spółki z o.o. w T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 czerwca 2025r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na lokalizację przyłącza gazu w pasie drogowym oraz wymierzenie opłaty z tego tytułu oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: SKO, organ odwoławczy) decyzją z dnia 24 czerwca 2025 r. utrzymało w mocy decyzję ZDM w P. działającego w imieniu Prezydenta Miasta P. (dalej: organ I instancji) z dnia 9 października 2024 r. w zakresie zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym ulicy [...] droga gminna dzielnica [...] ( dz. nr [...], art. [...], ob. J. ) urządzenia – przyłącza gazu o powierzchni 1,00 m kw od dnia 1 stycznia 2021 r. i wymierzenia z tego tytułu P. Sp. z o.o. w T. Oddział G. w P. (dalej: strona, skarżąca) opłaty w wysokości 30 zł oraz opłaty za lata następne w wysokości 30 zł. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji podał, że wnioskiem z dnia 8 listopada 2016r. (wpływ w dniu: 23 listopada 2016r.) spółka: P. Ł. M. s.c. z siedzibą w B. wystąpiła do Z. D. M. w P. o wydanie decyzji zezwalającej na umieszczenie w pasie drogowym urządzenia infrastruktury technicznej, niezwiązanego z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego - ulicy: [...] w P., działki nr [...], ark. [...] ob. J. w terminie od dnia 5 grudnia 2016r. do dnia 5 grudnia 2016r. w celu budowy przyłącza gazu s/c PE [...] do działki [...]. Później, pismem z dnia 25 września 2024r., znak: [...], ZDM w P. poinformował stronę o zaliczeniu dróg, wymienionych w piśmie, do kategorii dróg gminnych (w tym ulicy [...] w P.). Dnia 9 października 2024r. ZDM w P., działający w imieniu Prezydenta Miasta P. wydał decyzję znak: [...] na rzecz P. Sp. z o.o. ul. [...], [...] w zakresie zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym ulicy: [...], droga: gminna, dzielnica: [...], dokładna lokalizacja: działka: (dr) nr [...], ark. [...], ob. J. ([...]), urządzenia: przyłącze gazu o powierzchni: 1,00 m kw, od dnia 1 stycznia 2021r. i wymierzenia z tego tytułu opłaty w wysokości 30,00 zł oraz opłaty za lata następne w wysokości: 30,00zł. Odwołanie od ww. decyzji, w terminie ustawowym złożyła P. Sp. z o.o. z siedzibą w T. Oddział Z. G. w P. - reprezentowana przez pełnomocnika: adwokata M. P.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze ww. decyzją uznało zarzuty odwołania za niezasadne. W uzasadnieniu decyzji organ ten wskazał, że zgodnie z art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych wynika, iż: "W szczególnie uzasadnionych przypadkach lokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi, z zastrzeżeniem ust. 7, wydawanym w drodze decyzji administracyjnej. Jednakże właściwy zarządca drogi może odmówić wydania zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym urządzeń i infrastruktury, o których mowa w ust. 1a, wyłącznie, jeżeli ich umieszczenie spowodowałoby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałoby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu drogi". Natomiast z art. 39 ust. 5 ustawy o drogach publicznych wynika, że: "Jeżeli budowa, przebudowa lub remont drogi wymaga przełożenia urządzenia lub obiektu, o którym mowa w ust. 3, koszt tego przełożenia ponosi jego właściciel". Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że - rozpatrując sprawę na podstawie ww. przepisów prawa - atrybut strony w postępowaniu o lokalizację inwestycji niezwiązanej z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego w pasie drogowym ustawodawca przyznaje inwestorowi, który w trybie wniosku inicjuje postępowanie w sprawie, jest adresatem wydanej w tym postępowaniu decyzji oraz zawartych w niej pouczeń odnośnie konkretnych i jasno sprecyzowanych zobowiązań, których zrealizowanie stanowi warunek konieczny rozpoczęcia robót budowlanych. Nie przysługuje jakiemukolwiek innemu podmiotowi, niż inwestor, przymiot strony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze pokreśliło, że źródłem interesu prawnego do udziału w postępowaniu o lokalizację inwestycji niezwiązanej z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego w pasie drogowym nie jest prawo własności nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością, na której został urządzony pas drogowy, w odniesieniu do którego, na wniosek inwestora, podejmowana jest decyzja o zlokalizowaniu w nim obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego" Organ powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2012r., sygn. akt II GSK 557/11). Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie Inwestorem jest: P. Sp. z o.o. Zatem prawidłowe jest wydanie zaskarżonej decyzji na rzecz P. Sp. z o.o. w T. . Odnosząc się do zarzutów odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że art. 38 ustawy o drogach publicznych stanowi, że: "1 .Istniejące w pasie drogowym urządzenia obce, które nie powodują zagrożenia i utrudnień ruchu drogowego oraz nie zakłócają wykonywania zadań zarządcy drogi, mogą pozostać w dotychczasowym stanie. 2. Przebudowa lub remont obiektów budowlanych lub urządzeń, o których mowa w ust. 1, wymaga zgody zarządcy drogi, a w przypadku gdy planowane roboty są objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, również uzgodnienia projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego. 3. Wyrażenie zgody, o której mowa w ust. 2, powinno nastąpić w terminie 14 dni od dnia wystąpienia z wnioskiem o taką zgodę." Brak zajęcia stanowiska w tym terminie uznaje się jako wyrażenie zgody. Odmowa wyrażenia zgody następuje w drodze decyzji administracyjnej". Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zgadza się z ZDM w P., iż wskazany przepis prawa nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. Przepis ten bowiem odnosi się do obiektów budowlanych i urządzeń, które były zlokalizowane w pasie drogowym w dniu wejścia w życie ustawy. Zawiera on więc swego rodzaju ustawowe, nielimitowane czasowo zezwolenie zajmowania pasa drogowego przez obiekty w nim opisane. "Z treści i funkcji art. 38 ust. 1 u.d.p., który stanowi, że istniejące w pasie drogowym urządzenia obce, które nie powodują zagrożenia i utrudnień ruchu drogowego oraz nie zakłócają wykonywania zadań zarządcy drogi, mogą pozostać w dotychczasowym stanie - aż nadto jasno i wyraźnie wynika, że celem jego ustanowienia było i jest sanowanie (legalizowanie), na warunkach nim określonych, obiektów i urządzeń położonych w pasie drogowym w dacie wejścia w życie u.d.p., a więc w dniu 1 października 1985 r., co prowadzi do wniosku, że wymieniony przepis prawa co do zasady odnosi się do sytuacji prawnej podmiotów, które zlokalizowały obiekty budowlane w pasie drogowym pod rządami poprzednio obowiązującej regulacji prawnej" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20.11.2024r., sygn. akt II GSK 579/24). Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że taka sytuacja nie ma miejsca w przedmiotowej sprawie. W kwestii naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 39 ust. 3 i 5 ustawy o drogach publicznych, w ten sposób, że przepis został błędnie zastosowany poprzez wydanie zezwolenia na lokalizację urządzenia infrastruktury technicznej, podczas gdy to urządzenie jest już zlokalizowane w pasie drogowym, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że lokalizacja przyłącza gazu była przedmiotem konsultacji podczas uzgadniania warunków Narady Koordynacyjnej, w zakresie jego bezpieczeństwa względem zagrożeń i utrudnień w ruchu. Zarządca drogi, wyraził zgodę na lokalizację przyłącza gazu, przy czym warunki wynikające z tego dokumentu nie ulegają w żaden sposób zmianie w przypadku nadania drodze kategorii drogi publicznej, ponieważ zmianie nie uległy jej parametry. Kategoria drogi, w jakiej zlokalizowane jest przyłącze, nie ma znaczenia na etapie uzgadniania Narady Koordynacyjnej. Przy czym sytuacja ta nie generuje żadnych dodatkowych kosztów, względem właściciela urządzenia i nie wymaga żadnych działań w terenie. Dodatkowo wskazano, że zgodnie z oświadczeniem z dnia 8 listopada 2016r., podpisanym do wniosku o zajęcie pasa drogowego, strona zobowiązała się do ponoszenia opłat za ww. urządzenie, przyjmując do wiadomości, że decyzja zezwalająca na umieszczenie urządzenia w pasie drogowym i ustalona w niej opłata obejmuje okres do czasu usunięcia urządzenia z pasa drogowego. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego art. 40 ust. 2 pkt 2 i 3, ust. 5 i 13a ustawy o drogach publicznych, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że w dokumentacji tej nie funkcjonuje umowa nr [...] z dnia 25 listopada 2016r. Dokument ten stanowi podstawę do pobierania opłat od właściciela urządzenia (dzierżawcy). Wyjaśniając kwestię poruszoną w piśmie spółki P. Sp. z o.o., Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że w związku z ww. umową wystawiono na rzecz ww. spółki faktury VAT za lata: 2016, 2017, 2018, 2019, 2020. Faktury za lata 2021-2014 nie zostały wystawione z uwagi na zmianę kategorii drogi, w tym samym okresie czasu. Fakt ten został także zauważony też przez spółkę odwołującą się, czemu dała ona wyraz w korespondencji mailowej z dnia 29 lutego 2024r. Spółka wyraźnie domagała się wystawienia faktur za okres lat 2021, 2022, 2023, potwierdzając tym samym, że nie została obciążona za wskazany okres. Terminy te zostały objęte wydaną w dniu 9 października 2024r. decyzją nr [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze potwierdziło również, że zarządca drogi wewnętrznej nie ma kompetencji do tego, aby w formie decyzji administracyjnej zezwalać na lokalizację w pasie drogowym drogi wewnętrznej urządzeń infrastruktury technicznej. Jego oświadczenia w tym zakresie nie są oświadczeniami woli organu administracji publicznej o charakterze władczym. Mieszczą się one w obszarze czynności prawnych, dotyczących rozporządzania rzeczą, podlegając w całości reżimowi prawa cywilnego, a nie administracyjnego. Do czasu zaliczenia ulicy [...] do kategorii drogi publicznej, obowiązki stron (w tym opłaty), były regulowane na podstawie cywilnoprawnej umowy dzierżawy z dnia 25 listopada 2016r. Z chwilą zaliczenia ulicy [...] do kategorii dróg publicznych, ZDM w P. - jako zarządca drogi, stał się uprawniony i obowiązany do naliczenia opłat za zajęcie pasa drogowego w drodze decyzji administracyjnej, na podstawie ustawy o drogach publicznych. Reasumując, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że organ pierwszej instancji postępował zgodnie z przepisami prawa materialnego oraz w zgodzie z przepisami procesowymi, zatem decyzję organu I instancji należało utrzymać w mocy. Organ pierwszej instancji nie naruszył również zasady obiektywizmu, zawartej w art. 7 k.p.a. nakazującej organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością, a także zasady wyrażonej w art. 77 § 1 k.p.a., zgodnie z którą organ zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać, i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Decyzja posiada właściwe uzasadnienie faktyczne i prawne, zgodne z wymogami art. 107 § 3 k.p.a. Stąd zasadnym stało się utrzymanie w mocy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego zaskarżył w całości pełnomocnik strony. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji i umorzenie postępowania administracyjnego oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu pełnomocnik strony zarzucił naruszenie: 1. prawa materialnego tj. ustawy - o drogach publicznych (dalej: ustawa) - art. 38 ust. 1 ustawy o drogach publicznych poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy sporne przyłącze gazu istniało w pasie drogowym przed zmianą kategorii drogi; - art. 39 ust. 3 i 5 oraz art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1 i 2 ustawy o drogach publicznych poprzez odniesienie ich do przyłącza już istniejącego w pasie drogowym a nie dopiero lokalizowanego; - art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych w sytuacji gdy przedmiotowy obiekt istniał już w pasie ruchu drogowego; - art. 40 ust. 3 ustawy o drogach publicznych; - art. 40 ust. 4 i 5 ustawy o drogach publicznych w sytuacji gdy przedmiotowy obiekt istniał już w pasie ruchu drogowego. 2. procedury administracyjnej tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje : Skarga okazała się bezzasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024 r., poz. 935 z zm., dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 p.p.s.a.). Sąd stwierdza, że – z perspektywy formalnej - decyzje zarówno organu I instancji, jak i organu odwoławczego są prawidłowe i oparte na prawidłowych materialnoprawnych podstawach normatywnych. Procedura administracyjna została przeprowadzona zgodnie z zasadami naczelnymi tego postępowania (m.in. art. 7 k.p.a.) oraz zasadami dowodowymi (m.in. art. 77 § 1 k.p.a.). Ponadto argumentacja zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak i decyzji organu I instancji spełniają wymogi art. 107 § 3 k.p.a. Brak jest podstaw do uznania, że stan faktyczny w niniejszej sprawie został ustalony w sposób nieprawidłowy dlatego też stan ustalony w postępowaniu administracyjnym stanowił będzie podstawę do oceny działania organów z perspektywy materialnoprawnej. Dokonując analizy zarzutów o charakterze materialnym WSA stwierdza, że zarzuty te są niezasadne. Na wstępie rozważań dotyczących problematyki materialnoprawnej wskazać należy, że wnioskiem z dnia 8 listopada 2016r. (a więc w okresie gdy ulica [...] w P. była drogą wewnętrzną) do Z. D. M. w P. o wydanie decyzji zezwalającej na umieszczenie w pasie drogowym urządzenia infrastruktury technicznej, niezwiązanego z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego - ulicy: [...] w P., działki nr [...], w terminie od dnia 5 grudnia 2016r. do dnia 5 grudnia 2016r. w celu budowy przyłącza gazu s/c PE [...] do działki [...], wystąpił podmiot - P. Ł. M. s.c. z siedzibą w B.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdził, że zarządca drogi wewnętrznej nie posiada kompetencji do tego, aby w formie decyzji administracyjnej wydawać zezwolenie na lokalizację w pasie drogowym drogi wewnętrznej urządzeń infrastruktury technicznej. Oświadczenia organu w tym zakresie nie są bowiem oświadczeniami woli organu administracji publicznej o charakterze władczym. Mieszczą się one w obszarze czynności prawnych, dotyczących rozporządzania rzeczą, podlegając w całości reżimowi prawa cywilnego, a nie administracyjnego. Podkreślić należy, że do czasu zaliczenia ulicy [...] w P. do kategorii drogi publicznej, obowiązki stron (w tym w zakresie opłat - § 1 umowy z dnia 25 listopada 2016r.), były regulowane na podstawie cywilnoprawnej umowy dzierżawy z dnia 25 listopada 2016r. Z chwilą zaliczenia ulicy [...] w P. do kategorii dróg publicznych, ZDM w P. - jako zarządca drogi, stał się uprawniony i zobowiązany do naliczenia opłat za zajęcie pasa drogowego w drodze decyzji administracyjnej, na podstawie ustawy o drogach publicznych. Wskazać należy, że pismem z dnia 25 września 2024r., ZDM w P. poinformował skarżącą o zaliczeniu dróg, wymienionych w tym piśmie do kategorii dróg gminnych (dotyczyło to m.in. ulicy [...] w P.). Przedmiotem postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją jest sprawa zezwolenia wydanego dla skarżącej na umieszczenie w pasie drogowym ulicy: [...], droga: gminna, dzielnica: [...], dokładna lokalizacja: działka: (dr) nr [...], ark. [...], ob. J. ([...]), urządzenia: przyłącze gazu o powierzchni: 1,00m2, od dnia 1 stycznia 2021r. i wymierzenia z tego tytułu opłaty w wysokości 30,00 zł oraz opłaty za lata następne w wysokości 30,00 zł. Zgodnie z art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych w szczególnie uzasadnionych przypadkach lokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi, z zastrzeżeniem ust. 7, wydawanym w drodze decyzji administracyjnej. Jednakże właściwy zarządca drogi może odmówić wydania zezwolenia na umieszczenie w pasie drogowym urządzeń i infrastruktury, o których mowa w ust. 1a, wyłącznie, jeżeli ich umieszczenie spowodowałoby zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego, naruszenie wymagań wynikających z przepisów odrębnych lub miałoby doprowadzić do utraty uprawnień z tytułu gwarancji lub rękojmi w zakresie budowy, przebudowy lub remontu drogi. Zgodnie natomiast z art. 39 ust. 5 ustawy o drogach publicznych jeżeli budowa, przebudowa lub remont drogi wymaga przełożenia urządzenia lub obiektu, o którym mowa w ust. 3, koszt tego przełożenia ponosi jego właściciel. Zaskarżona decyzja została wydana na rzecz P. Sp. z o.o. z siedzibą w T.. Nie była to okoliczność kwestionowana przez stronę skarżąca – w aspekcie podmiotu określonego jako adresat decyzji. Strona kwestionowała zasadność objęcia niniejszym postępowaniem administracyjnym przedmiotowego urządzenia albowiem istniało ono przed zmianą kategorii drogi z wewnętrznej na drogę publiczną. W ocenie Sądu ten zarzut strony był niezasadny, co trafnie stwierdził i ocenił organ II instancji w uzasadnieniu swojej decyzji. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 38 ustawy o drogach publicznych : 1. Istniejące w pasie drogowym urządzenia obce, które nie powodują zagrożenia i utrudnień ruchu drogowego oraz nie zakłócają wykonywania zadań zarządcy drogi, mogą pozostać w dotychczasowym stanie. 2. Przebudowa lub remont obiektów budowlanych lub urządzeń, o których mowa w ust. 1, wymaga zgody zarządcy drogi, a w przypadku gdy planowane roboty są objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, również uzgodnienia projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego. 3. Wyrażenie zgody, o której mowa w ust. 2, powinno nastąpić w terminie 14 dni od dnia wystąpienia z wnioskiem o taką zgodę. Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się jako wyrażenie zgody. Odmowa wyrażenia zgody następuje w drodze decyzji administracyjnej. Zdaniem Sądu organy administracji obu instancji dokonały prawidłowej subsumcji stanu faktycznego stwierdzając, że ww. przepis nie miał zastosowania w sprawie. Przepis ten bowiem odnosi się do obiektów budowlanych i urządzeń, które były zlokalizowane w pasie drogowym w dniu wejścia w życie ustawy. Zawiera on więc swego rodzaju ustawowe, nielimitowane czasowo zezwolenie zajmowania pasa drogowego przez obiekty w nim opisane. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela bowiem w pełni stanowisko wyrażane w orzecznictwie sądowym wskazujące, że: "Z treści i funkcji art. 38 ust. 1 u.d.p., który stanowi, że istniejące w pasie drogowym urządzenia obce, które nie powodują zagrożenia i utrudnień ruchu drogowego oraz nie zakłócają wykonywania zadań zarządcy drogi, mogą pozostać w dotychczasowym stanie - aż nadto jasno i wyraźnie wynika, że celem jego ustanowienia było i jest sanowanie (legalizowanie), na warunkach w nim określonych, obiektów i urządzeń położonych w pasie drogowym w dacie wejścia w życie u.d.p., a więc w dniu 1 października 1985 r., co prowadzi do wniosku, że wymieniony przepis prawa co do zasady odnosi się do sytuacji prawnej podmiotów, które zlokalizowały obiekty budowlane w pasie drogowym pod rządami poprzednio obowiązującej regulacji prawnej" (zob. m. in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 listopada 2024r., sygn. akt II GSK 579/24). W innym wyroku wskazano, że w dotychczasowym orzecznictwie Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się już do kwestii wykładni i stosowania art. 38 ust. 1, ust. 2, ust. 3 u.d.p. (por. wyrok NSA z dnia 9 lutego 2009 r., II GSK 715/08; wyrok NSA 9 kwietnia 2015 r., II GSK 379/14; wyrok NSA z 1 grudnia 2008 r., II GSK 476/08, publ. baza CBOSA). Wynika z nich, że art. 38 ust. 1 u.d.p. odnosi się do sytuacji, w których nie prowadzi się postępowania administracyjnego celem uzyskania przez określony podmiot zgody na lokalizację obiektu lub urządzenia, a następnie na zajęcie pasa drogowego ponieważ dany obiekt lub urządzenie już w tym pasie istnieje, a zgoda na taki stan wynika z ustawy. Powyższe ma zastosowanie do sytuacji, gdy w dacie wejścia w życie ustawy o drogach publicznych (tj. 1 października 1985 r.) określone obiekty i urządzenia niezwiązane z pasem drogowym i jego funkcjami były już w nim posadowione, albo może być wynikiem działania znajdującego oparcie w przepisach prawa, wskutek którego obiekt lub urządzenie znajdujące się na nieprzynależnym do pasa drogowego gruncie, zostają tym pasem objęte (np. poprzez zmianę planu zagospodarowania przestrzennego). Art. 38 ust. 1 zawiera swego rodzaju ustawowe, nielimitowane czasowo zezwolenie zajmowania pasa drogowego przez obiekty w nim opisane, nieobciążone opłatami za czasowe zajęcie pasa drogowego, przewidzianymi w tej ustawie. Trzeba więc podkreślić, że przepis art. 38 ust. 1 u.d.p. dotyczy wyłącznie obiektów istniejących (uprzednio zlokalizowanych – przed 1 października 1985 r.) w pasie drogowym, nie zaś obiektów zlokalizowanych (umieszczonych) w pasie drogowym później w rozumieniu art. 40 ust. 1 i 2 ustawy." (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 8 października 2024 r., sygn. akt III SA/Po 147/24). Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie – biorąc pod uwagę wyżej przedstawiony stan faktyczny – nie występuje problematyka intertemporalna. W czasie ww. zmiany przepisów prawa droga położona w P. przy ul [...] nie posiadała statusu drogi publicznej. Ponadto organ II instancji prawidłowo stwierdził, że urządzenie to zostało zamontowane w pasie drogowym po dniu 1 października 1985 r. Nie doszło ponadto w ocenie Sądu do naruszenia art. 39 ust. 3 i 5 ustawy o drogach publicznych. Organ II instancji wskazał bowiem prawidłowo, że zarządca drogi wyraził zgodę na lokalizację przyłącza gazu, przy czym warunki wynikające z dokumentu dotyczącego tej kwestii nie ulegają w żaden sposób zmianie w przypadku nadania drodze kategorii drogi publicznej (ponieważ zmianie nie uległy parametry tej drogi). Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło ponadto zasadnie w ocenie Sądu, że zarządca drogi wewnętrznej nie ma kompetencji do tego, aby w formie decyzji administracyjnej zezwalać na lokalizację w pasie drogowym drogi wewnętrznej urządzeń infrastruktury technicznej. Jego oświadczenia w tym zakresie nie są oświadczeniami woli organu administracji publicznej o charakterze władczym. Mieszczą się one w obszarze czynności prawnych, dotyczących rozporządzania rzeczą, podlegając w całości reżimowi prawa cywilnego, a nie administracyjnego. Prawidłowo uznał organ II instancji, że do czasu zaliczenia ulicy [...] w P. do kategorii drogi publicznej, obowiązki stron (w tym opłaty), były regulowane na podstawie cywilnoprawnej umowy dzierżawy zawartej dnia 25 listopada 2016r. Z chwilą zaliczenia ulicy [...] w P. do kategorii dróg publicznych, ZDM w P. - jako zarządca drogi, stał się uprawniony i zobowiązany do naliczenia opłat za zajęcie pasa drogowego w drodze publicznej w formie prawnej - decyzji administracyjnej - na podstawie ustawy o drogach publicznych. WSA stwierdza, że decyzja organu II instancji została wydana zgodnie z przepisami prawa materialnego, po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym. Ponadto jak już wyżej zostało wskazane także decyzja i jej uzasadnienie są zgodne z wzorcami normatywnymi zawartymi w art. 107 § 3 k.p.a. Mając na uwadze powyższe rozważania WSA uznał, że skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.