I SA/Po 811/25

Dnia 29 stycznia 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka (sprawozdawca) sędzia WSA Katarzyna Nikodem asesor sąd. WSA Michał Ilski Protokolant: st. sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2026 roku sprawy ze skargi R. sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] września 2025 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty cła i podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika W. Urzędu Celno-Skarbowego w P. z 15 kwietnia 2025 r. nr [...]; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz R. sp. z o.o. w K. kwotę 2217 zł (dwa tysiące dwieście siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z 16 września 2025 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika W. Urzędu Celno-Skarbowego w P. z 15 kwietnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie określenia różnicy między kwotą należną wynikającą z długu celnego a kwotą długu celnego określoną w zgłoszeniu celnym. Z akt sprawy wynika, że 29 lipca 2022 r. dokonano zgłoszenia celnego, deklarując w 8 pozycjach towar importowany z zagranicy. Organ celny I instancji przeprowadził weryfikację powyższego zgłoszenia, polegającą na jego kontroli i załączonych dokumentów oraz rewizji celnej. Wątpliwości wzbudziła niska cena kurtek, pozycja [...], deklarowana w zgłoszeniu wartość celna 440 szt. kurtek damskich wynosiła: 20 484 PLN, czyli 46,55 PLN za sztukę. Organ I instancji porównując wartość kurtek z wartością celną towarów znajdujących się w "Bazie informacji służących do weryfikacji wiarygodności wartości celnej towarów tekstylnych i obuwia", oraz systemie Analizy Zgłoszeń Celnych [...] stwierdził, że cena kurtek objętych przedmiotowym zgłoszeniem jest znacznie niższa od najniższych cen kurtek zadeklarowanych do tego samego kodu Taryfy Celnej, na podobnym poziomie handlu, importowanych w zbliżonym czasie z zagranicy do kraju, wynoszących 114,72 PLN. Porównano także zadeklarowaną wartość kurtek z ceną kurtek damskich na rynku eksportera, posiłkując się danymi ze strony internetowej pod adresem: [...], gdzie ceny towarów - kurtek damskich, z poliestru, sprzedawanych w podobnych ilościach, w zbliżonym czasie - różniły się znacznie. Kurtka damska w zgłoszeniu celnym to 10,50 USD, zaś na rynku zagranicznym wg powyższych danych od 18,00 USD do 35,00 USD. W toku postępowania postanowiono o powołaniu biegłego - rzeczoznawcy, w celu wydania pisemnej opinii dotyczącej ustalenia wartości kurtek damskich a rynku krajowym, według stanu nadzień dokonania importu z zagranicy oraz określenia zwyczajowo stosowanej marży na ustalonym poziomie handlu , na podstawie reprezentatywnych próbek pobranych z każdej importowanej partii. Jak wskazał organ opinia rzeczoznawcy potwierdziła wątpliwości organu celnego dotyczące wiarygodności deklarowanej w zgłoszeniu celnym wartości. W opinii z 20 lutego 2025 r. P. O. – rzeczoznawca Stowarzyszenia W. ustalił wartość kurtki na rynku krajowym według stanu na dzień dokonania importu i określił zwyczajowo stosowaną marżę na ustalonym poziomie handlu. Opinia została sporządzona na podstawie analizy hurtowych cen kurtek podobnych lub identycznych, wyprodukowanych w [...] i importowanych z [...] na rynek Unii Europejskiej. Stwierdzono aktualne ceny w czasie dokonywania importu kurtek poddanych ocenie na dzień importu. Wyceny dokonano w oparciu o porównanie z cenami podobnych lub identycznych pod każdym względem kurtek to znaczy o takiej samej jakości wykonania, identycznym składzie surowcowym, mających te same cechy i pełniących taką samą funkcję (przeznaczenie do pory roku). W wycenie uwzględniono również rodzaj i jakość dodatków odzieżowych. W swojej opinii rzeczoznawca ocenił jakość wykonania kurtki i surowców do jej konfekcjonowania jako dostateczny. Ustalił cenę hurtową podobnych kurtek-płaszczy damskich, według stanu na dzień importu wycenianej partii na 350 zł, korzystając przy tym z informacji uzyskanych z trzech hurtowni z Centrum Handlowego "[...]" w [...] pod Ł. oraz w centralnym magazynie importowanych tekstyliów z Azji na Europę mającym siedzibę w K. Ł.. Ponadto ustalił, że marża handlowa stosowana przez importerów podobnych wyrobów, na podobnym poziomie ilościowym według stanu na dzień importu przedmiotowej partii towaru wynosiła 100%. W podanych wysokościach marży procentowej rzeczoznawca uwzględnił koszty pracownicze, transportu na terenie kraju, koszty lokalowe, podatki na terenie prowadzenia działalności w kraju. Organ I instancji po uzyskaniu wyjaśnień strony, w tym wniosku o sporządzenie opinii uzupełniającej który uznał za nieuzasadniony, w ww. decyzji z 15 kwietnia 2025 r. określił kwotę długu celnego podlegającego retrospektywnemu zaksięgowaniu, stanowiącą różnice pomiędzy kwotami cła i podatku od towarów i usług należnymi a kwotami wykazanymi w zgłoszeniu celnym. Organ I instancji w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśnił powody zakwestionowania wartości transakcyjnej i przyczyny przyjęcia metody określonej w art. 74 ust. 3 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (dalej w skrócie: "UKC"), tzw. metody "ostatniej szansy" do ustalenia wartości celnej. Do ustalenia wartości celnej powyższą metodą posłużono się opinią rzeczoznawcy, który określił cenę hurtową podobnych kurtek-płaszczy damskich na 350 zł a marżę stosowaną przez importerów z zagranicy na 100%. Zatem ustaloną przez rzeczoznawcę wartość organ I instancji pomniejszył o marżę w wysokości 100%, o cło w wysokości 12% oraz o podatek od towarów i usług przyjmując stawkę 23%. W rezultacie wartość określona metodą "ostatniej szansy" dla kurtek wyniosła 127,03 zł za sztukę, czyli wartość wszystkich 440 sztuk kurtek wyniosła w zaokrągleniu do pełnych złotych 55 893 zł. Od powyższej decyzji spółka wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów art. 70 ust. 1 UKC oraz art. 191, art. 188 i art. 139 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r., poz. 111 – dalej w skrócie; "o.p."). Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Spółka zarzuciła, że dopiero po dwóch i pół roku od przyjęcia zgłoszenia został powołany biegły do określenia wartości celnej importowanego towaru i to pomimo tego, że wartość transakcyjna już po przyjęciu zgłoszenia przez organ celny budziła wątpliwość organu I instancji. W konsekwencji doszło do naliczenia znacznych kwot odsetek od nowo określonych wartości długu celnego oraz podatku od towarów i usług, naliczanych nie od daty wydania decyzji ale od daty wszczęcia postępowania. Nadto całkowicie niezasadne i niezgodne z zasadami rzetelnego postępowania dowodowego jest ustalanie wartości całej partii towaru liczącego 440 sztuk na podstawie oględzin jednej sztuki, bowiem abstrahuje od rzeczywistego zróżnicowania towarów wchodzących w skład przesyłki. Przedmiotowe kurtki są produktami o niskiej jakości, co potwierdza ich skład materiałowy, mają przeciętne walory estetyczne. Biegły nie dostrzegł, że w sprawie spółka występuje w relacji producent-importer a więc obowiązują inne zasady niż w relacji importer-hurtownik. Nadto organ celny, jak i biegły nie wzięli pod uwagę ryzyka jakim obciążona jest spółka, zawierając umowę z dostawcą z zagranicy, a mianowicie nawet jeśli towar nie będzie spełniał oczekiwań, będzie wadliwy lub nie dotrze do spółki, nie ma ona możliwości zareklamowania go, czy zwrotu. W opinii strony wartość celna powinna zostać ustalona na podstawie wartości transakcyjnej, dlatego zanegowała możliwość wykorzystania sporządzonej w przedmiotowej sprawie opinii biegłego. Za bezzasadne uznano odstąpienie od wcześniejszych metod ustalania wartości celnej w niniejszej sprawie, stosując metodę "ostatniej szansy". Decyzją z 16 września 2025 r., powołaną na wstępie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie określenia różnicy między kwotami cła i podatku od towarów i usług należnymi a kwotami wykazanymi w zgłoszeniu celnym. Organ odwoławczy podkreślił, że możliwość odmowy zastosowania metody wartości transakcyjnej może być skutkiem zakwestionowania wiarygodności (materialnej lub formalnej) informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, czy wynikać z braku odpowiednich dokumentów, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego. W jego ocenie zarówno stan faktyczny jak i przeprowadzona analiza materiału dowodowego, stanowiły podstawę do powzięcia przez organ celny uzasadnionych wątpliwości co do wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej, a co za tym idzie stanowiska strony, że zadeklarowana w zgłoszeniu celnym wartość transakcyjna stanowiła faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 70 UKC. Dodatkowo organ II instancji zauważył, że w cenie spornego towaru zawarte zostały również koszty transportu i ubezpieczenia, bowiem dostawa odbywała się na podstawie warunków dostawy CIP F. . Ta okoliczność dodatkowo spotęgowała wątpliwości co do tak niskiej wartości towaru, zwłaszcza że w cenie tej muszą zawierać się przecież takie elementy jak chociażby wartość materiałów i surowców, pomijając już koszty projektowe, koszty robocizny, ale także zysk producenta oraz koszty i zysk eksportera. W tym kontekście dokumenty i wyjaśnienia przedstawione przez stronę na wezwanie organu I instancji, nie usunęły powstałych wątpliwości co do zadeklarowanej wartości kurtek, nawet jeśli importowany przez stronę towar ma charakter "stokowy" i jest niskiej jakości. Odnosząc się do tej ostatniej okoliczności organ II instancji zwrócił uwagę, że strona importując towar o charakterze "stokowym", którego cena miałaby być zaniżona w stosunku do normalnej ceny towaru, winna była zabezpieczyć materiał dowodowy potwierdzający taki właśnie charakter towaru, czego nie uczyniła. Wobec powyższego złożenie oświadczenia o "stokowym" charakterze towaru nie może być w tym zakresie uznane za wystarczające i w pełni przekonujące. Taki sposób działania umożliwiałby bowiem obniżenie wartości transakcyjnej każdego towaru i wyłączenie możliwości zastosowania unormowania zawartego w art. 140 Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2015/2447 z dnia 24 listopada 2015 r., ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania niektórych przepisów UKC (dalej w skrócie: RW, Rozporządzenie Wykonawcze). Organ odwoławczy zwrócił uwagę na fakt, że pracownicy skarżącej podczas pobrania "próbki reprezentatywnej" nie wnieśli żadnych zastrzeżeń co do jej jakości bądź cech jakościowych charakterystycznych czy też typowych dla całej dostawy. Potwierdzona została tym samym jej reprezentatywność dla pozostałych kurtek sprowadzonych niniejszym zgłoszeniem. Oceniając przekazaną próbkę biegły nie wskazał jednak na jakiekolwiek elementy wpływające ujemnie na jej jakość, wprost przeciwnie - ocenił ją jako towar nie mający cech niskiej jakości. W związku z tym okoliczność ta nie wpłynęła na rozwianie wątpliwości co do zadeklarowanej wartości przedmiotowych kurtek, a wręcz przeciwnie, ustalenia biegłego potwierdziły tylko, że kurtki były towarem pełnowartościowym. Zdaniem organu II instancji bez wpływu na możliwość zakwestionowania ceny transakcyjnej pozostaje również okoliczność dokonania płatności za importowany towar na rzecz sprzedawcy, czy uiszczenia zapłaty tytułem zabezpieczenia należności celnych i podatkowych. Kwestie te nie mają znaczenia gdyż dokonane ustalenia poddały w wątpliwość to, czy wykazana cena, faktycznie zapłacona, była ceną obejmującą całkowitą płatność. Oceniając powody odstąpienia od kolejnych metod ustalania wartości celnej wskazanych w przepisach art. 74 ust. 2 lit. a) do d) UKC, organ odwoławczy nie dopatrzył się uchybienia po stronie organu I instancji i uznał za zasadne ustalenie wartości celnej metodą "ostatniej szansy", zgodnie z art. 74 ust.3 UKC. Odnosząc się do opinii biegłego powołanego w sprawie nie stwierdzono podstaw do kwestionowania ustaleń poczynionych co do rodzaju ofert branych pod uwagę do porównania, klucza wyboru ofert przyjętych do końcowych ustaleń oraz wysokości przyjętej marży. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na powyższą decyzję spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, zarzuciła naruszenie: a) art. 70 ust. 1 UKC, poprzez jego niezastosowanie, które to naruszenie stanowiło naruszenie prawa materialnego w sytuacji, gdy zdaniem strony skarżącej istniały wystarczające przesłanki do zastosowania powyższego przepisu i określenia wartości celnej towarów na podstawie metody transakcyjnej; b) art. 180 o.p. w zw. z art. 73 ustawy – Prawo celne poprzez zaniechanie ustalenia w sposób rzetelny oraz wyczerpujący wartości celnej towaru w sposób budzący zaufanie stron, z jednoczesnym bezprawnym odrzuceniem wskazań zgłaszanych przez spółkę w zakresie "stockowego" charakteru zakupionych kurtek oraz bezpodstawnym przyjęciem, że towar charakteryzuje się dobra jakością, bez przeprowadzenia obiektywnej weryfikacji chińskiego rynku towarów stockowych oraz możliwości zakupu i cen zakupu takich samych lub podobnych towarów na rynku zagranicznym, przez co organy obu instancji nie miały zdaniem strony skarżącej obiektywnych podstaw do zanegowania wartości transakcyjnej towarów w niniejszej sprawie, tym bardziej, że biegły określił stan wykonania kurtki na dostateczny; c) art. 191 o.p., poprzez niewystarczające zebranie, rozpatrzenie oraz dokonanie dowolnej, a nie swobodnej, oceny materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem doprowadziło do uznania, że skarżąca importowała towar po rzekomo zaniżonej wartości, w sytuacji w której prawidłowa analiza materiału zgromadzonego w aktach sprawy, dokonana w sposób zgodny z zasadami logicznego rozumowania prowadzi do wniosku, iż właściwą wartością towarów na podstawie której powinno się obliczyć wartość cła i podatku od towarów i usług jest metoda transakcyjna, na co wskazuje stan wykonania kurtki określony jako dostateczny, co z kolei prowadzi do wniosku, iż decyzja w obecnym kształcie winna być uchylona z uwagi na błędne przyjęcie metody ostatniej szansy w miejsce metody wartości transakcyjnej; d) art. 188 o.p. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy zdaniem strony skarżącej istniały wystarczające przesłanki do zastosowania powyższego przepisu, gdyż strona domagała się przeprowadzenia dowodu z opinii uzupełniającej biegłego, naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem doprowadziło do uznania, że zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do wydania decyzji, w sytuacji, gdy wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii uzupełniającej był w pełni uzasadniony, gdyż biegły nie uwzględnił istotnych kwestii dotyczących działalności spółki, mających wpływ na cenę zakupu importowanego towaru, w szczególności zaniechano weryfikacji realnych cen towarów stockowych dostępnych na rynku zagranicznym e) art. 139 § 1 o.p. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy istniały wystarczające przesłanki do zastosowania powyższego przepisu, tj. załatwienia sprawy w określonym terminie, gdyż strona postępowania złożyła konkretne dokumenty i dowody, naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem postępowanie trwało ponad dwa lata, co doprowadziło stronę do konieczności uiszczenia wysokich odsetek za cały okres trwania postępowania; f) naruszenie zasady zaufania do organów administracji publicznej poprzez rozpatrzenie sprawy w sposób niebudzący zaufania do organów państwa a także niepodjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności poprzez brak dopuszczenia opinii uzupełniającej biegłego. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym oraz o zasądzenie kosztów procesowych, w tym kosztów zastępstwa. Nadto spółka wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii [...] sporządzonej przez rzeczoznawcę I. H. celem wykazania rzeczywistej wartości importowanych kurtek, braku podstaw do nieuwzględnienia wniosku spółki o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii uzupełniającej, zasadności wątpliwości podnoszonych przez spółkę na etapie postępowania przed organami, braku zgromadzenia przez organy materiału dowodowego dającego podstawę do wydania skarżonych decyzji oraz działania organów w sposób budzący poważne wątpliwości w zakresie gromadzenia materiału dowodowego. Skarżąca wniosła również o przeprowadzenie dowodu z protokołu zwrotu próbek z 07 października 2025 r. W uzasadnieniu wniosku dowodowego spółka stwierdziła, że z opinii prywatnej wprost wynika, że wartość jednej kurtki została określona na kwotę 34,94 zł zaś biegły który sporządził opinię na zlecenie organu I instancji określił tę samą kurtkę na kwotę 350 zł. Na etapie postępowania przed organem I instancji skarżąca spółka wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii uzupełniającej, celem wyjaśnienia wątpliwości powstałych w szczególności na gruncie kwot przyjętych przez biegłego jako ceny jednostkowej kurtki, a także umiejscowienia spółki w łańcuchu dostaw. Pomimo tego, iż wniosek został złożony w terminie, opinia nie została dopuszczona, albowiem organ I instancji uznał opinię za pełnowartościową. Na etapie postępowania przed organem II instancji, spółka zwróciła się z wnioskiem o udostępnienie kurtek celem umożliwienia sporządzenia opinii prywatnej, pozwalającej na zweryfikowanie, czy faktycznie kwoty określone w opinii biegłego zostały oszacowane prawidłowo. Decyzja została wydana 16 września 2025 r. zaś próbki fizycznie zostały zwrócone 07 października 2025 r. Z uwagi na to, iż przed datą 07 października spółka nie dysponowała próbkami/kurtkami celem umożliwienia sporządzenia opinii prywatnej, wniosek o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu w niniejszej sprawie spółka uznała za zasadny i konieczny, tym bardziej że dwoje rzeczoznawców wpisanych na listy biegłych przy sądach okręgowych oceniło tę samą kurtkę na skrajnie rozbieżne kwoty. Uzasadniając skargę spółka stwierdziła, że organ celny ustalając wartość celną towaru zobowiązany był w pierwszej kolejności zastosować wartość transakcyjną, czyli cenę faktycznie zapłaconą lub należną za towar sprzedany do przywozu na obszar celny Unii Europejskiej. Spółka stoi na stanowisku, iż przedłożone przez nią dokumenty nie budziły żadnych zastrzeżeń i jasno wskazywały, że cena zapłacona przez spółkę była rynkowa, rzeczywista i odpowiadała warunkom transakcji. Zdaniem skarżącej spełniła ona wszelkie warunki prawne, w związku z czym organ nie miał podstaw do odstąpienia od przyjęcia wartości transakcyjnej towaru. Uznano, że organ celny dokonał w niniejszej sprawie dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, czym naruszył art. 191 o.p. Pominięto także obowiązek wynikający z art. 188 o.p., tj. organ nie uwzględnił żądania spółki do przeprowadzenia dowodu z opinii uzupełniającej, pomimo wykazania przez spółkę, że powyższy dowód jest istotny dla sprawy, tym bardziej że dwoje rzeczoznawców wpisanych na listy biegłych przy sądach okręgowych oceniło tę samą kurtkę na skrajnie rozbieżne kwoty. W skardze podkreślono, że spółka nie prowadzi działalności detalicznej , nie jest hurtownikiem, a jej model działalności opiera się na imporcie towarów i ich sprzedaży podmiotom prowadzącym obrót hurtowy. Zaznaczono, że spółka importuje towary będące "stokami odzieży", które zalegają na magazynach, pochodzą z nadprodukcji i są końcówkami serii. Nie ma też możliwości reklamacji towaru, którego jest importerem, a nie jest hurtownikiem, stąd podważa zasadność porównywania przez biegłego cen spornego towaru z cenami hurtowymi, czy powoływania się na kolor towaru. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowy pogląd i argumentację w sprawie. Podczas rozprawy w dniu 29 stycznia 2026 r. Sąd przeprowadził dowód z opinii załączonej do skargi na okoliczność ustalenia jakości i rzeczywistej wartości spornych kurtek. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Sprawa została rozpoznana na rozprawie bowiem Sąd nie był związany wnioskiem strony o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. - dalej w skrócie: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania. Zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Uznanie skargi za zasadną następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź uchybienia prawu materialnemu (art. 145 § 1 p.p.s.a.). W razie braku powyższych uchybień Sąd skargę oddala, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Spór w kontrolowanej sprawie dotyczy wartości celnej importowanego przez stronę towaru w postaci kurtek damskich. Organ I instancji zakwestionował cenę towaru, który zgłaszający umieścił w pozycji nr [...] zgłoszenia uzupełniającego nr [...] z 29 lipca 2022r. Zadecydowało o tym porównanie ceny jednostkowej przedmiotowego towaru: 46,55 zł za sztukę, do wartości celnej podobnych towarów znajdujących się w "Bazie informacji służących do weryfikacji wiarygodności wartości celnej towarów tekstylnych i obuwia" oraz analiza danych w systemie [...], a także porównanie do cen podobnych kurtek na stronie internetowej [...] Dokonując powyższego porównania organ stwierdził, że najniższa cena kurtek damskich importowanych na podobnym poziomie handlu zadeklarowanych do tego samego kodu Taryfy celnej wynosiła 114,72 zł za 1 kurtkę. Dokonano także porównania zapisów na umowie, w której podano cenę jednostkową kurtki 10,50 USD, z danymi wynikającymi ze strony internetowej [...], gdzie ceny za kurtki wykonane w 100% z poliestru, w porównywalnych ilościach i w zbliżonym okresie oferowane były w cenach od 18,00 do 35,00 USD za jedną sztukę. Wobec powyższego organy celne powzięły wątpliwości, zdaniem Sądu uzasadnione, czy zadeklarowana wartość transakcyjna towaru stanowiła całkowitą, faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 70 UKC. Stosownie do art. 70 ust. 1 UKC zasadniczą podstawą wartości celnej towarów jest wartość transakcyjna, to jest cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Unii, w razie potrzeby skorygowana. Cena faktycznie zapłacona lub należna to całkowita płatność, która została lub ma zostać dokonana przez kupującego sprzedającemu lub przez kupującego stronie trzeciej na korzyść sprzedającego za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności, które zostały lub mają zostać dokonane jako warunek sprzedaży przywożonych towarów (ust. 2 tego artykułu). Z kolei zgodnie z art. 140 ust. 1 Rozporządzenia Wykonawczego, w przypadku gdy organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę, o której mowa w art. 70 ust. 1 UKC, mogą one wezwać zgłaszającego do przedstawienia dodatkowych informacji. Przepis art. 140 ust. 2 Rozporządzenia Wykonawczego stanowi z kolei, że jeśli wątpliwości nie zostaną rozwiane, organy celne mogą zdecydować, że wartość towarów nie może być ustalona zgodnie z art. 70 ust. 1 UKC. W wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 16 czerwca 2016 r. C-291/15, odnoszącym się wprawdzie do rozporządzenia nr 2454/93 ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks (RWKC), lecz zachowującym nadal aktualność pomimo zmiany stanu prawnego, Trybunał stwierdził, że dopuszczalne jest stosowanie przez organy celne praktyki polegającej na ustalaniu wartości celnej przywożonych towarów na podstawie wartości transakcyjnej towarów podobnych, jeżeli zadeklarowana wartość transakcyjna została uznana za nienormalnie niską w porównaniu ze średnią statystyczną cen zakupu stosowanych w przywozie towarów podobnych, mimo że organy celne nie podważyły, ani nie zakwestionowały w inny sposób autentyczności faktury i świadectwa przelewu bankowego przedłożonych w celu wykazania ceny faktycznie zapłaconej za przywożone towary, przy czym importer nie przedstawił na żądanie organów celnych dodatkowych dowodów lub informacji w celu wykazania prawidłowości zgłoszonej wartości transakcyjnej. Organy celne mogą bowiem, celem ustalenia wartości celnej, odrzucić zadeklarowaną cenę przywiezionych towarów i zastosować podrzędne metody określania wartości celnej przywożonych towarów, a w szczególności cenę sprzedaży towarów podobnych, jeżeli utrzymują się ich wątpliwości dotyczące wartości transakcyjnej po zażądaniu przedstawienia wszelkich uzupełniających informacji i dokumentów oraz po zapewnieniu zainteresowanej osobie odpowiedniej możliwości przedstawienia jej stanowiska co do podstaw, na których opierają się te wątpliwości. W tym względzie, w okolicznościach gdy okazuje się, że zadeklarowana cena jest o ponad 50% niższa od najniższych cen kurtek importowanych do kraju w zbliżonym okresie z tego samego kraju a zaklasyfikowanych do tego samego kodu Taryfy Celnej, należy stwierdzić, że taka różnica w cenie jest wystarczająca, by uzasadnić wątpliwości powzięte przez organ celny i odrzucenie przez niego zadeklarowanej wartości celnej danych towarów. Trybunał przypomniał, że z jego utrwalonego orzecznictwa wynika, iż przepisy prawa Unii Europejskiej dotyczące obliczania wartości celnej mają na celu ustanowienie sprawiedliwego, jednolitego i bezstronnego systemu, wykluczającego stosowanie arbitralnych lub fikcyjnych wartości celnych. Trybunał wyjaśnił, że o ile cena faktycznie zapłacona lub należna za towary stanowi co do zasady podstawę obliczenia wartości celnej, o tyle cena ta stanowi czynnik, który powinien w razie potrzeby być przedmiotem dostosowania, jeżeli operacja taka jest niezbędna w celu uniknięcia ustalenia arbitralnej lub fikcyjnej wartości celnej. Wartość transakcyjna powinna bowiem odzwierciedlać rzeczywistą wartość gospodarczą przywożonego towaru, a także uwzględniać ogół części składowych tego towaru, które mają wartość gospodarczą. Pojęcie "uzasadnionych wątpliwości", czy zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę (art. 70 ust. 1 UKC), nie zostało w przepisach prawa zdefiniowane. Wątpliwość taka zachodzi jednak w sytuacji niskiej ceny towarów w porównaniu do ceny towarów podobnych. Jest to zatem zwrot niedookreślony, któremu właściwe znaczenie, w każdej konkretnej sprawie, nadaje organ celny na gruncie występującego w danej sprawie stanu faktycznego. Nie powstał bowiem jednolity wzorzec przesłanek wypełniających definicję "uzasadnionych wątpliwości" w tym zakresie. Stosownie do okoliczności każdego indywidualnego przypadku zgłaszający powinien przedstawić, czy ujawnić wszystkie dokumenty i informacje odnoszące się do towarów nieunijnych przeznaczonych do wprowadzenia na rynek Unii lub przeznaczonych do osobistego użytku lub konsumpcji na obszarze celnym Unii, niezbędne do przeprowadzenia procedury celnej, w tym do prawidłowego ustalenia ich wartości celnej. Uwzględniając powyższe za niezasadne należało uznać stanowisko skarżącej, że organ nie wykazał podstaw do zakwestionowania wartości transakcyjnej towaru. Zdaniem Sądu organy obu instancji prawidłowo i szczegółowo wyjaśniły przyczyny wyłączające możliwość zastosowania innych metod i zasadnie stwierdziły, że ustalenie wartości celnej przedmiotowego towaru należało dokonać z wykorzystaniem metody "ostatniej szansy". Określenie wartości sprowadzonego przez stronę towaru wymagało bowiem wiedzy specjalistycznej, albowiem było wiele czynników mających wpływ na wartość końcową konkretnego produktu, a także wymagane było posiadanie istotnych informacji o kształtowaniu się ich cen. Pismem z 14 lutego 2025 r. organ, weryfikując zgłoszenie celne powołał P. O. – rzeczoznawcę Stowarzyszenia W. w celu wydania pisemnej opinii dotyczącej ustalenia wartości kurtek damskich, przekazując jednocześnie próbki. Organ zlecił biegłemu sporządzenie odrębnej wyceny każdej z siedmiu sztuk próbek pobranych z siedmiu różnych partii towarów zaimportowanych w różnych dniach 2022 r. Wśród nich była sporna kurtka pobrana w sierpniu 2022 r. przez funkcjonariusza przeprowadzającego kontrolę w obecności agenta celnego i pracowników skarżącej spółki. Biegły P. O. stwierdził, że wyceniana kurtka to płaszcz w kolorze zielonym. Wskazał cenę hurtową na dzień importu: 350 zł brutto i marżę handlową na podobnym poziomie handlu w obrocie hurtowym: 100%. W konsekwencji organ I instancji, po odliczeniu marży 100%, cła 12% i podatku VAT 23% określił wartość celną jednej kurtki na kwotę 127,03 zł. W przypadku tej kurtki biegły opierał się na informacjach o podobnych kurtkach z trzech hurtowni. W podanej marży uwzględnił koszty pracownicze, transport na terenie kraju, koszty lokalowe, podatki na terenie prowadzenia działalności w kraju. Jak wynika z akt postępowania, przy ustalaniu wartości celnej spornych towarów organy oparły się faktycznie jedynie na opinii biegłego P. O. . Nie mogły zatem istnieć w tym zakresie żadne wątpliwości, a opinia winna gruntownie wyjaśnić wszystkie elementy, które zdaniem biegłego mają wpływ na ustalenie wartości towaru. Z istoty dowodu, jakim jest opinia biegłego wynika, że musi ona zawierać uzasadnienie, które pozwoliłoby dokonać analizy logiczności i poprawności wniosków bez konieczności wkraczania w sferę wiedzy specjalistycznej. Opinia biegłego musi przekonywać jako logiczna całość. Biegły winien zatem wskazać i wyjaśnić przesłanki, które doprowadziły go do przedstawionych konkluzji. Jeżeli opinia nie wyjaśnia dogłębnie wszystkich okoliczności mających znaczenie dla podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie, organy winny zwrócić się do biegłego o jej uzupełnienie, wyjaśnienie lub doprecyzowanie. Ponadto, jeżeli w trakcie postępowania strona zgłasza uwagi, zastrzeżenia do opinii biegłego, wówczas organ prowadzący to postępowanie również powinien zwrócić się do biegłego o odniesienie się do tych uwag i zastrzeżeń. Tego jednak organ w niniejszej sprawie nie uczynił, a w ocenie Sądu powinien, gdyż opinia biegłego P. O. była lakoniczna, a jednocześnie kategoryczna. Mogła więc budzić wątpliwości skarżącej. W tym zakresie organ nie przeprowadził uzupełniającego postępowania. W zaskarżonej decyzji co prawda wyjaśnił stronie przyczyny nieprzeprowadzenia wnioskowanego dowodu ale ograniczają się one w zasadzie to stwierdzenia, że biegły posiadający wiedzę specjalistyczną dokonując wyceny musi postępować zgodnie zasadami wynikającymi z przepisów prawa i standardami zawodowymi i uznał, że okoliczności wskazane przez pełnomocnika skarżącej zostały już w wystarczający sposób wyjaśnione i potwierdzone w opinii. Z takim twierdzeniem nie można się jednak zgodzić. Należy zwrócić uwagę, iż organy nie powinny opinii biegłego traktować jako jedynego i przesądzającego dowodu w sprawie, gdyż stanowi ona jedynie część materiału dowodowego, który podlega swobodnej ocenie, jak każdy inny dowód. Wniosek strony o uzupełnienie opinii zawierał tezę dowodową jak i argumentację. Nadto niewątpliwie wskazana okoliczność była istotną w sprawie. Bowiem niezbędnym jest ustalenie z jakiego powodu wystąpiła tak znaczna różnica, w wartości kurtek zadeklarowana w zgłoszeniu celnym w porównaniu z wartością ustaloną przez biegłego. Z tego też względu jako zasadne należy uznać zarzuty skargi w zakresie zgromadzenia materiału dowodowego pozwalającego zakwestionować wartość transakcyjną towaru. Za zasadne należy też uznać zarzuty dotyczące braku podjęcia wszystkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, złamanie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów, brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, naruszenie obowiązku procesowego organów do rozpatrzenia wszystkich zarzutów i wniosków przedstawionych przez stronę w postępowaniu przed organem I instancji i w odwołaniu. Zwłaszcza, że skarżąca do skargi dołączyła inną opinię tej samej kurtki, która została wyceniona na kwotę 34,94 zł. W załączonej do skargi opinii nr [...] z 19 października 2025 r. I. H. – biegły sądowy Sądu Okręgowego w B.-B., rzeczoznawca przy [...] Wojewódzkim Inspektorze Inspekcji Handlowej w K. z zakresu towaroznawstwo wyrobów włókienniczych i chemiczna technologia włókna, ustaliła wartość czterech kurtek damskich, dostarczonych przez skarżącą spółkę. Wśród dostarczonych kurtek była "kurtka damska długa koloru cappuccino". W tym miejscu Sąd wskazuje, że między stronami nie ma sporu co do koloru kurtki i nie ma sporu co do tego, że oboje biegli wyceniali tą samą kurtkę, której dotyczy sprawa kontrolowana przez Sąd. Opisy wyrobu sporządzone przez oboje biegłych nie podważają tej okoliczności. Biegła I. H. określiła wartość zakupu kurtki damskiej długiej koloru cappuccino, na dzień importu, na kwotę 34,94 zł. Zaznaczyła, że wartość towaru nie zawiera kosztu transportu zagranicznego, krajowego oraz wszelkich kosztów związanych z dostarczeniem towaru na rynek krajowy, poniesionych przez importera, nie zawiera założonej marży importera, podatku VAT i ewentualnie należnego cła. Z powodu tak istotnej różnicy w wycenie tej samej kurtki przez dwoje biegłych Sąd przeprowadził dowód z opinii biegłej I. H. na okoliczność ustalenia jakości i rzeczywistej wartości spornych kurtek. Sąd uznał za wskazane przeprowadzenie ww. dowodu, bowiem z akt sprawy wynika, że skarżąca spółka dopiero po wydaniu zaskarżonej decyzji otrzymała próbkę tj. kurtkę wycenianą przez biegłego i dopiero wtedy uzyskała możliwość zlecenia sporządzenia opinii, co też uczyniła. Wbrew argumentowi podniesionemu w odpowiedzi na skargę organ odwoławczy przed wydaniem decyzji nie sygnalizował stronie skarżącej możliwości wystąpienia o wydanie próbki towaru, celem uzupełnienia materiału dowodowego. Wskazane w odpowiedzi na skargę pismo organu z 18 czerwca 2025 r. dotyczy wyłącznie wyznaczenia siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, przed wydaniem decyzji. Nieprzeprowadzenie opinii uzupełniającej, czego konsekwentnie domagała się spółka w toku postępowania, jest uprawnieniem organu podatkowego (art. 191 o.p.), Sąd może jednak z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Zdaniem Sądu taka właśnie sytuacja zaistniała w sprawie. Sąd stwierdza, że w realiach sprawy są dwie opinie biegłych, dotyczące tej samej kurtki damskiej, jednak rażąco odmienne co do wartości celnej towaru sprowadzonego przez skarżącą spółkę. W tej sytuacji nie można uznać, że została udowodnione: kwota długu celnego oraz kwota podatku od towaru i usług, wskazane w decyzji z 15 kwietnia 2025r. Sąd podkreśla, że przeprowadzenie na rozprawie w dniu 29 stycznia 2026 r. dowodu z opinii dołączonej do skargi miało na celu wykazanie, że organy nie podjęły wszystkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy. W tej sytuacji obowiązkiem organu będzie jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego. W tym celu organ winien uwzględnić wniosek skarżącej o uzupełnienie opinii wydanej przez biegłego P. O.. W opinii uzupełniającej biegły P. O. powinien odnieść się też do opinii biegłej I. H., wyjaśniając z czego wynikają różnice w wartości wycenianego towaru. Jeśli zaś uzupełniona opinia biegłego P. O. nie rozwieje wszystkich wątpliwości organ winien przeprowadzić dowód z opinii kolejnego biegłego w celu ustalenia wartości celnej spornych kurtek. Sądowi wiadomo z urzędu, że w pozostałych dwóch sprawach ze skarg R. sp. z o.o. w K. , zarejestrowanych pod sygn. akt: I SA/Po 329/25 oraz I SA/Po 418/25 zapadły wyroki oddalające skargi. W obu przywołanych sprawach skarżąca spółka w szczególności nie podważyła dowodu z opinii biegłego powołanego w sprawie, nie przedłożyła bowiem dowodu z opinii innego biegłego. Odnosząc się do zarzutu uchybienia art. 139 § 1 o.p., Sąd stwierdza, że w istocie postępowanie w niniejszej toczyło się opieszale, bowiem między pobraniem próbek towaru i otrzymaniem wyjaśnień zażądanych od strony, a powołaniem biegłego i przekazaniem próbek towaru, minęło 2,5 roku. Zdaniem Sądu długotrwale prowadzone postępowanie nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy. Wbrew twierdzeniom spółki odsetki nie były bowiem przedmiotem niniejszej sprawy. Zarzut naruszenia art. 139 § 1 o.p. Sąd ocenia jako niemający wpływu na wynik sprawy. Ponownie prowadząc postępowanie organ jest zobowiązany do uzupełnienia postępowania dowodowego, w zakresie przedstawionym w niniejszym uzasadnieniu. Podsumowując, całokształt przedstawionych wyżej powodów sprawił, że Sąd uznał, iż przy wydaniu obu decyzji w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć wpływ na wynik postępowania. Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Sąd uchylił obie decyzje wydane w sprawie. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 206 p.p.s.a. związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) oraz § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r. poz. 1964). Kwota zasądzona na rzecz strony skarżącej tytułem zwrotu kosztów postępowania, to wpis sądowy w kwocie 400 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł i opłata za czynności pełnomocnika, w kwocie 1800 zł (1/2 z kwoty 3 600 zł określonej w § 2 pkt 5 ww. rozporządzenia). Na podstawie art. 206 p.p.s.a. Sąd miarkował opłatę za czynności pełnomocnika z powodu rozpoznania dwóch w istocie tożsamych spraw, dotyczących tej samej skarżącej spółki (I SA/Po 812/25). Z brzmienia art. 206 p.p.s.a. wynika, że katalog sytuacji, w których sąd może odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania lub je miarkować, jest otwarty. Uwzględnienie skargi w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu jest tylko jednym uzasadnionym przypadkiem uzasadniającym takie rozstrzygnięcie, wskazanym przez ustawodawcę. Świadczy o tym użycie w powołanym przepisie zwrotu "w szczególności". Zastosowanie w konkretnej sprawie miarkowania kosztów ma charakter uznaniowy" (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2021 r., sygn. II OZ 646/21, analogicznie postanowienie NSA z dnia 26 sierpnia 2021 r., sygn. II OZ 515/21, CBOSA).