I SA/Po 816/15
WyrokWSA w Poznaniu2015-10-29
Skład orzekający: Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz, Izabela Kucznerowicz, Dominik Mączyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji podatkowej w trybie zastępczym (art. 150 Ordynacji podatkowej) jest skuteczne, jeśli adresat nie przebywał pod wskazanym adresem w momencie awizowania przesyłki, a organ podatkowy posiadał wiedzę o zmianie adresu zamieszkania podatnika?Ratio decidendi
Doręczenie decyzji podatkowej w trybie zastępczym jest skuteczne, jeśli organ podatkowy działał zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 146 § 1 i § 2, a strona nie poinformowała o zmianie adresu. Nawet jeśli organ posiadał wiedzę o zmianie adresu zamieszkania, ale strona nie dopełniła obowiązku zawiadomienia o tym fakcie, doręczenie na dotychczasowy adres jest prawidłowe. W przypadku stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, organ odwoławczy ma obowiązek wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminu, a sąd administracyjny bada prawidłowość tego ustalenia, a nie merytoryczną stronę sprawy podatkowej.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej. Strona skarżąca kwestionowała skuteczność doręczenia decyzji, twierdząc, że nie przebywała pod adresem, pod którym przesyłka została awizowana i zwrócona jako niepodjęta. Podnosiła, że organ podatkowy posiadał wiedzę o zmianie jej adresu zamieszkania. Organ odwoławczy oraz sąd administracyjny uznali doręczenie za skuteczne, opierając się na przepisach Ordynacji podatkowej dotyczących doręczeń zastępczych i obowiązku informowania o zmianie adresu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) Sędzia WSA Dominik Mączyński Protokolant: ref. staż. Karolina Samolczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2015 r. sprawy ze skargi DM na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
I SA/Po 816/15
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w [...] na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w zw. art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. dalej: O.p.) stwierdził, że odwołanie [...] od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...] lutego 2014r., nr [...], w sprawie określenia [...] [...] zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. w kwocie [...] zł, zostało wniesione z uchybieniem terminu, o jakim mowa w art. 223 § 2 pkt 1 O.p.
W uzasadnieniu postanowienia wskazując na przepis art. 223 § 2 pkt 1 i art. 150 § 1 pkt 1 i § 2 O.p., organ podatkowy stwierdził, że [...] (dalej: strona, skarżący) uchybił terminowi do wniesienia odwołania. Ze znajdującego się bowiem w aktach sprawy opisu zwrotnego potwierdzenia odbioru, decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...] lutego 2014r., Nr [...], zawierającą prawidłowe pouczenie o przysługującym prawie do złożenia odwołania w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, doręczono stronie w trybie art. 150 § 2 O.p., z upływem 14 -tego dnia okresu na jaki pozostawiono przesyłkę w placówce pocztowej, tj. w dniu [...] marca 2014r.
Z pocztowego potwierdzenia odbioru wynika, że z powodu niemożności doręczenia przesyłki w dniu [...] lutego 2014 r., pozostawiono ją na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym nr [...] w [...]. Taka data widnieje także na stemplu pocztowym przybitym na kopercie, obok adnotacji: "adresata nie zastano".
Z powodu jej niepodjęcia w terminie 7 dni, przesyłkę awizowano powtórnie w dniu [...] marca 2014 r. Taka też data widnienie na stemplu pocztowym przybitym na kopercie, obok adnotacji: "awizowane powtórnie".
Zatem, skoro pierwsze awizo miało miejsce w dniu [...] lutego 2014 r., a drugie w dniu [...] marca 2014 r., to 14-dniowy okres przechowywania przesyłki w placówce pocztowej upłynął z dniem [...] marca 2014r. Skutkowało to doręczeniem stronie przedmiotowej decyzji w dniu [...].03.2014 r., w trybie tzw. doręczenia zastępczego.
Przesyłkę Urząd Pocztowy Nr [...] w [...] zwrócił do nadawcy w dniu [...] marca 2014r., z adnotacją: "zwrot nie podjęto w terminie".
Mając na względzie taką formę doręczenia ww. decyzji, termin do złożenia odwołania upływał z dniem [...] marca 2014 r.
Z akt sprawy wynika natomiast, że odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, pełnomocnik [...] nadał listem poleconym za pośrednictwem Filii Urzędu Pocztowego [...] Nr [...], w dniu [...] grudnia 2014r., tj. po upływie 14-dniowego terminu o jakim mowa w przytoczonym wyżej przepisie art. 223 § 2 pkt 1 O.p. Zauważa się przy tym, że wraz z ww. odwołaniem, strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do jego złożenia.
Dyrektor Izby Skarbowej w [...] podkreślił, że zwrotne potwierdzenie dowodu doręczenia przesyłki jest dokumentem urzędowym, wywołującym określone skutki procesowe dla adresata korespondencji, który korzysta z domniemania prawdziwości (autentyczności) oraz domniemania zgodności z prawdą.
Zgodnie z treścią art. 194 § 1 O.p., dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Przepis ten stosuje się odpowiednio - zgodnie z art. 194 § 2 tej ustawy - do dokumentów urzędowych sporządzonych przez inne jednostki, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów uprawnione są do ich wydawania.
W toku postępowania prowadzonego przez Dyrektora Izby Skarbowej w [...], w zakresie prawidłowości doręczenia stronie przedmiotowej decyzji wyjaśniono rozbieżności w adresowaniu przedmiotowej przesyłki.
Z analizy dokumentów wynikało, że ww. decyzja powinna być doręczona [...] [...] pod adres: [...], [...].
Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru ww. korespondencji wpisano natomiast adres: [...], [...], a na kopercie adres: [...], [...].
Mając na uwadze wyjaśnienie zauważonych rozbieżności i ustalenie adresu pod który faktycznie doręczana była ww. decyzja, pismem z dnia [...] lutego 2015r., zwrócono się o wyjaśnienie do Naczelnika Urzędu Pocztowego [...] w [...], ponieważ pieczątka tej placówki znajdowała się na zaadresowanej kopercie.
W odpowiedzi, Poczta Polska, Region Sieci w [...], Urząd Pocztowy Poznań [...] poinformował, że ww. korespondencja została skierowana do doręczenia według adresu podanego na przesyłce, tj. na adres [...], [...], [...].
Mając na względzie okoliczności sprawy, stwierdzić należy, że rozstrzygnięcie organu podatkowego pierwszej instancji uzyskało walor decyzji ostatecznej korzystającej z ochrony trwałości. Sprawa nie może być zatem przedmiotem ponownego postępowania podatkowego, bowiem jej rozpoznanie i rozstrzygnięcie w postępowaniu odwoławczym uchybiałoby zasadzie trwałości aktów administracyjnych o jakiej mowa w przepisie art. 128 O.p., skutkując sankcją nieważności. W myśl przepisu art. 128 O.p., decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w niniejszej ustawie oraz w ustawach podatkowych.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. pełnomocnik strony wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] zarzucając:
1. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie tj. art. 120 w zw. z art. 148 § 1 O.p. przez błędne zastosowanie, przejawiające się w przyjęciu, iż decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...].02.2014 r. została skutecznie doręczona [...] [...] w dniu [...].03.2014 r., pomimo, że jak wynika z okoliczności niniejszej sprawy, w dniach awizowania przesyłki tj. [...].02.2014 r. i [...].03.2014 r. [...] nie przebywał pod adresem [...] w [...], jak również nie był tam zameldowany i nie zawiadamiał organu o tym, że przebywa pod tym adresem, a Urząd Kontroli Skarbowej dowolnie przyjął ten adres jako adres do doręczeń,
2. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wydane rozstrzygnięcie tj. art. 120 w zw. z art. 150 § 2 O.p. przez błędne zastosowanie, przejawiające się w przyjęciu, iż decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...].02.2014 r. została skutecznie doręczona [...] [...] w dniu [...].03.2014 r., pomimo, że jak wynika z okoliczności niniejszej sprawy, w dniach awizowania przesyłki tj. [...].02.2014 r. i [...].03.2014 r. [...] nie przebywał pod adresem [...] w [...], jak również nie był tam zameldowany i nie zawiadamiał organu o tym, że przebywa pod tym adresem, a Urząd Kontroli Skarbowej dowolnie przyjął ten adres jako adres do doręczeń,
3. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wydane rozstrzygnięcie tj. art. 120 w zw. z art. 223 § 2 pkt 1 O.p. przez błędne zastosowanie, przejawiające się w przyjęciu, iż decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...].02.2014 r. została skutecznie doręczona [...] [...] w dniu [...].03.2014 r., a więc odwołanie z dnia [...].12.2014 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu, pomimo, że jak wynika z okoliczności niniejszej sprawy, w dniach awizowania przesyłki tj. [...].02.2014 r. i [...].03.2014 r. [...] nie przebywał pod adresem [...] w [...], jak również nie był tam zameldowany i nie zawiadamiał organu o tym, że przebywa pod tym adresem, a Urząd Kontroli Skarbowej dowolnie przyjął ten adres jako adres do doręczeń,
4. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wydane rozstrzygnięcie tj. art. 120 w zw. z art. w zw. z art. 187 § 1 O.p. przez odmowę zastosowania, przejawiającą się w nieuwzględnieniu przez Dyrektora Izby Skarbowej w [...] całości dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy i przyjęcie, że [...] w dniach awizowania przesyłki tj. [...].02.2014 r. i [...].03.2014 r. przebywał pod adresem [...] w [...], pomimo, że nie był tam zameldowany w tym okresie i nie zawiadamiał organu o tym, że przebywa pod tym adresem, a Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] miał od [...].06.2013 r. informację o tym, że adres zameldowania [...] to ul. [...] w [...], a przesyłka z Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] zawierająca m.in. decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...].02.2014 r. została doręczona pełnomocnikowi [...] w dniu [...].11.2014 r., a więc termin złożenia odwołania upływał w dniu [...].12.2014 r.,
5. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...].02.2014 r. została skutecznie doręczona [...] [...] w dniu [...].03.2014 r., a więc odwołanie z dnia [...].12.2014 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu, pomimo, że jak wynika z okoliczności niniejszej sprawy, w dniach awizowania przesyłki tj. [...].02.2014 r. i [...].03.2014 r. [...] nie przebywał pod adresem [...] w [...], jak również nie był tam zameldowany i nie zawiadamiał organu o tym, że przebywa pod tym adresem, a Urząd Kontroli Skarbowej dowolnie przyjął ten adres jako adres do doręczeń.
Z uwagi na powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] lutego 2015 r. w całości i przekazanie sprawy temu organowi w celu dalszego prowadzenia postępowania. Nadto pełnomocnik skarżącego wniósł o:
1) przeprowadzenie dowodów z załączonych do niniejszej skargi dokumentów na okoliczności wskazane w uzasadnieniu skargi,
2) wystąpienie do Prezydenta Miasta [...], Urząd Miasta [...], Wydział Spraw Obywatelskich, ul. [...], [...] z zapytaniem, od jakiej daty [...] jest zameldowany pod adresem ul. [...] w [...] i przeprowadzenie dowodu z odpowiedzi na okoliczność od jakiej daty [...] jest zameldowany i przebywa pod adresem ul. [...] w [...],
3) wystąpienie do Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] o przesłanie Sądowi akt postępowania [...] i przeprowadzenie dowodu ze znajdującego się w tych aktach potwierdzenia doręczenia pełnomocnikowi [...] adw. [...] kserokopii dokumentów, w tym decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...].02.2014 r., w dniu [...].11.2014 r.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podniósł, że w sprawie prowadzonej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej pod sygnaturą [...], w której wydano decyzję z dnia [...].02.2014 r. jak również w innych sprawach dotyczących [...], prowadzonych przez ten organ, funkcjonował adres zamieszkania [...] przy ul. [...] w [...].
W trakcie trwania postępowań, w tym postępowania [...], w którym wydano decyzję z dnia [...].02.2014 r., [...] zmienił adres zamieszkania na [...] w [...], przy czym nie spełnił obowiązku przewidzianego w art. 146 § 1 O.p. i nie zawiadomił organu o tym fakcie. Wobec powyższego korespondencja powinna być doręczana na dotychczas znany adres [...] tj. przy ul. [...] w [...]. Następnie [...] przed ukończeniem postępowania [...] zmienił kolejny raz adres na ul. [...] w [...], o czym Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wiedział co najmniej od [...].06.2013 r. [...] nie powiadomił organu także o zmianie adresu na ul. [...] w [...].
Wobec powyższego według stanu na dzień awizowania przesyłki zawierającej decyzję z dnia [...].02.2014 r. w sprawie [...], tj. w dniach [...].02.2014 r. i [...].03.2014 r. [...] był od ponad ośmiu miesięcy zameldowany pod adresem ul. [...] w [...], o czym Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] wiedział w związku z wyżej powołaną informacją w aktach sprawy.
W związku z tym przedmiotowa decyzja powinna zostać doręczona [...] [...] albo pod ostatnim podanym przez niego adresem tj. ul. [...] w [...] lub pod aktualnym adresem zameldowania ul. [...] w [...].
Z powyższych względów termin do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...].02.2014 r. upływał dopiero w dniu [...].12.2014 r., który to termin został dochowany.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył. co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wyjaśnić, że przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] wydane w dniu [...] lutego 2015 r. na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art: 223 § 2 pkt 1 O.p. Zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 O.p. organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Natomiast na mocy art. 223 § 2 pkt. 1 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W doktrynie prawa podatkowego wskazuje się, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia odwołania, lecz ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu. Postanowienia dotyczące stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania powinny być wydawane wówczas, gdy przekroczenie terminu jest oczywiste i po analizie okoliczności sprawy. Ustalenie daty doręczenia decyzji musi nastąpić w zgodzie z procedurą. Materiał dowodowy musi być zupełny, jego ocena swobodna, ale nie dowolna. Stwierdzenie uchybienia terminowi zobowiązuje organ do wydania postanowienia uniemożliwiającego rozpatrzenie odwołania. W przypadku zaskarżenia do sądu administracyjnego postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, sąd rozpoznawać będzie sprawę w przedmiocie tego uchybienia, nie zaś w merytorycznym przedmiocie sprawy podatkowej, w której uchybienie to miało nastąpić (por. J. Brolik, Komentarz do art. 228 ustawy - Ordynacja podatkowa. LEX wydanie elektroniczne).
Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia stwierdzić należy, że w ocenie Sądu rozpoznającego sprawę, stan faktyczny sprawy poddanej sądowej kontroli nie budzi wątpliwości i prawidłowe są ustalenia organu podatkowego, z których wynika, że odwołanie wniesione zostało z uchybieniem ustawowego terminu.
Zgodnie z treścią przepisu art. 148 § 1 O.p., pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy, albo - w myśl przepisu art. 149 tej ustawy, w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi.
Przepis art. 150 § 1 pkt 1 O.p. stanowi, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149, operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego. Stosownie do przepisu art. 150 § 1a O.p., adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni.
Zgodnie natomiast z treścią przepisu art. 150 § 2 O.p., zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...].02.2014r., Nr [...], zawierającą prawidłowe pouczenie o przysługującym stronie prawie do złożenia odwołania w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, decyzję doręczono stronie w trybie przepisu art. 150 § 2 O.p., tj. z upływem 14 -tego dnia okresu, na jaki pozostawiono przesyłkę w placówce pocztowej, tj. w dniu [...] marca 2014 r. Powyższe ustalono na podstawie pocztowego potwierdzenia odbioru. Z powodu niemożności doręczenia przedmiotowej decyzji w dniu [...] lutego 2014 r., pozostawiono ją na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym nr [...] w [...]. Taka data widnieje także na ostemplowanej kopercie, obok adnotacji: "adresata nie zastano". Z powodu jej niepodjęcia w terminie 7 dni, przesyłkę awizowano powtórnie w dniu [...] marca 2014 r. Taka też data widnieje na ostemplowanej kopercie, obok adnotacji: "awizowane powtórnie". Zatem, skoro pierwsze awizo miało miejsce w dniu [...] lutego 2014 r., a drugie w dniu [...] marca 2014 r., to 14-dniowy okres przechowywania przesyłki w placówce pocztowej, upłynął z dniem [...] marca 2014 r. Powyższe uprawniało do przyjęcia, że skutecznie doręczono stronie decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...].02.2014r., Nr [...], w dniu [...].03.2014r., w trybie art. 150 § 2 O.p., poprzez doręczenie zastępcze.
Przedmiotową przesyłkę Urząd Pocztowy Nr [...] w [...] zwrócił do nadawcy w dniu [...].03.2014r., z adnotacją: "zwrot nie podjęto w terminie".
Mając na względzie powyższą formę doręczenia decyzji, termin do złożenia odwołania upływał z dniem [...] marca 2014 r., tj. z upływem 14-tego dnia od dnia jej doręczenia, zgodnie z dyspozycją przepisu art. 223 § 2 pkt 1 O.p.
Z akt sprawy wynika, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] wydał w dniu [...].08.2011 r. postanowienie Nr [...] o wszczęciu postępowania kontrolnego wobec [...], zam. [...], [...], w zakresie kontroli rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. Otrzymanie ww. postanowienia potwierdził w dniu [...].08.2011 r. pełnomocnik kontrolowanego – adwokat [...], działający na podstawie pełnomocnictwa z dnia [...].08.2011 r., jako osoba upoważniona do reprezentowania kontrolowanego. Wskazany przez organ adres nie został przez stronę zakwestionowany jako nieprawidłowy, ponieważ jak potwierdzają okoliczności sprawy, był to adres prawidłowy.
Ze zgłoszenia aktualizacyjnego (NIP-3) złożonego przez [...] w dniu [...].01.2011 r. w Urzędzie Skarbowym [...] wynika bezspornie, że od dnia [...].12.2010 r. podatnik zgłosił nowy adres zamieszkania, tj. [...], [...] (załączono do odpowiedzi na skargę). Tym samym, zgodnie z informacją zawartą w pouczeniu do Części B.4 formularza zgłoszeniowego, skarżący zmienił właściwość naczelnika urzędu skarbowego w sprawach ewidencji, a zgłoszony adres stał się równocześnie właściwym adresem do korespondencji.
Zgodnie z § 11 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.08.2005 r. w sprawie właściwości organów podatkowych (Dz.U. Nr 465, poz. 1371 ze zm.), organem właściwym miejscowo w sprawach należnego za dany rok podatkowy podatku dochodowego od osób fizycznych dla podatników, którzy zmienili miejsce zamieszkania lub pobytu, wskutek czego właściwy stał się organ podatkowy inny niż dotychczasowy - jest organ podatkowy właściwy według miejsca zamieszkania lub pobytu w ostatnim dniu roku podatkowego.
Powyższa zmiana, zgodnie z informacjami umieszczonymi na druku aktualizacyjnym z dnia [...].11.2011 r., nie objęła adresu zameldowania, którym pozostał adres: [...], ul. [...]. Zasadnicze znaczenie dla opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma jednak adres zamieszkania. Instytucja zameldowania na pobyt stały bądź czasowy jest kategorią prawa administracyjnego, do której przepisy prawa podatkowego nie odnoszą się w sytuacji ustalania właściwości miejscowej organów skarbowych dla osoby fizycznej. Zauważyć także należy, że choć prawie wszystkie dane identyfikacyjne podatników pozyskiwane są z rejestru PESEL, to jednak wyjątek stanowią: adres zamieszkania inny niż zameldowania, osobisty rachunek bankowy, adres e-mail oraz numer telefonu. Informacje te podatnicy podają samodzielnie. Aktualny adres zamieszkania trzeba zatem zgłosić obowiązkowo, przy czym podatnik ma dwie możliwości poinformowania urzędu skarbowego o jego zmianie: pierwszy to podanie nowego adresu zamieszkania w składanej deklaracji lub innym dokumencie związanym z obowiązkiem podatkowym, np. w zeznaniu rocznym, natomiast drugim sposobem, jest posłużenie się zgłoszeniem aktualizacyjnym, jak to uczynił w niniejszej sprawie [...]. Z drugiego sposobu korzystają zatem ci podatnicy, którzy swój obecny adres zgłaszają przed terminem złożenia deklaracji lub innego dokumentu związanego z obowiązkiem podatkowym.
Wyżej wskazany adres zamieszkania, podany przez [...] w zgłoszeniu aktualizacyjnym z dnia [...].01.2011 r., pozostał ważny do czasu złożenia przez skarżącego w Urzędzie Gminy i Miasta w [...] w dniu [...].09.2011 r. wniosku o wpis do centralnej ewidencji i informacji o działalności gospodarczej, w którym podatnik wskazał aktualny adres zamieszkania, tj.: [...], ul. [...] (załączono do odpowiedzi na skargę skargę). Wniosek ten stanowił jednocześnie zgłoszenie do ZUS/KRUS, GUS oraz naczelnika urzędu skarbowego. O zmianie tej skarżący nie poinformował jednak organu prowadzącego postępowanie kontrolne, narażając się tym samym na negatywne konsekwencje związane z niedopełnieniem tego obowiązku. Zgodnie, bowiem z art. 146 § 1 O.p., w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie swojego adresu. W razie zaniedbania tego obowiązku, pismo uznaje się za doręczone pod dotychczasowym adresem, a organ podatkowy pozostawia pismo w aktach sprawy (§ 2).
Z założenia zatem, doręczanie stronie pisma na adres wskazany w dacie wszczęcia postępowania, jest równoznaczne z jego doręczeniem, choćby nawet strona po tymże wszczęciu, zmieniła adres i nie poinformowała o tym organu.
W niniejszej sprawie mamy do czynienia z taką sytuacją. [...] na żadnym etapie prowadzonego postępowania kontrolnego nie informował Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] o zmianie adresu zamieszkania, mimo, że jak wskazał w skardze, zmieniał go dwukrotnie. Natomiast organ kontroli skarbowej, mając na względzie dyspozycję ww. przepisu art. 146 O.p., w pismach sporządzonych w toku postępowania kontrolnego Nr [...]- zakończonego wydaniem w dniu [...].02.2014 r. decyzji, wskazywał adres: [...], [...], w tym także w decyzji z dnia [...].02.2014 r., Nr [...]. Natomiast w pismach kierowanych w toku postępowania przez ówczesnego pełnomocnika skarżącego [...] do Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...], nie podawano żadnego adresu.
Mając na uwadze powyższe okoliczności bezspornym jest, że w dniu [...].08.2011 r., gdy pełnomocnik [...] odbierał postanowienie o wszczęciu postępowania kontrolnego Nr [...], aktualnym adresem zamieszkania kontrolowanego był adres: [...], [...], czego nie zakwestionował zarówno skarżący, jak i występujący wówczas pełnomocnik. Skoro zatem [...] nie dopełnił obowiązku wynikającego z przepisu art. 146 O.p. i nie poinformował w toku prowadzonego postępowania kontrolnego o zmianie adresu zamieszkania, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] nie mając podstaw do przyjęcia innego adresu skarżącego, zasadnie doręczył decyzję z dnia [...].02.2014 r., Nr [...] [...] [...], pod ustalony w dniu wszczęcia postępowania kontrolnego adres zamieszkania, tj. [...], [...]. Zatem, zarzut pełnomocnika skarżącego naruszenia art. 120 w związku z art. 148 § 1, art. 150 § 2, art. 223 § 2 pkt 1 oraz 187 § 1 O.p., o nieskuteczności doręczenia decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] w dniu [...].03.2014 r. z uwagi na niezameldowanie strony pod tym adresem oraz dowolne przyjęcie tego adresu do doręczeń, uznać należy za bezpodstawny.
W związku z powyższym, nie można zgodzić się z pełnomocnikiem skarżącego, że ww. decyzja skutecznie doręczona została skarżącemu dopiero w dniu [...].11.2014 r., w związku ze złożeniem wniosku o doręczenie kserokopii akt w sprawie Nr [...]. Numer powołanej wyżej sprawy, nie dotyczył postępowania kontrolnego prowadzonego wobec [...] w zakresie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r., zakończonego decyzją Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...].02.2014 r., Nr [...], do której pośrednio odnosi się niniejsza skarga.
W dniu wszczęcia postępowania kontrolnego, w aktach ewidencyjnych organów podatkowych funkcjonował w tym okresie adres: [...], [...], zgłoszony przez [...] w dniu [...].01.2011 r., którego prawidłowość zarówno w toku postępowania kontrolnego, jak i po jego zakończeniu oraz w dniu złożenia odwołania z dnia [...].12.2014 r. nie została zakwestionowana przez stronę. Podatnik nie wskazywał natomiast aktualnego adresu zamieszkania, a działając przez pełnomocnika nie podawał żadnego adresu w pismach kierowanych do organu pierwszej instancji, w tym także na odwołaniu od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...].02.2014 r. Zatem zarzut nieprawidłowo przyjętego adresu podniesiony dopiero w skardze od postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...].02.2015r., Nr [...], nie można uznać za zasadny. W przedstawionych wyżej okolicznościach sprawy, jak wykazano, decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia [...].02.2014 r., Nr [...] doręczona została [...] [...] w dniu [...].03.2014 r., zatem odwołanie z dnia [...].12.2014 r. pełnomocnika strony, złożone zostało z naruszeniem przepisu art. 233 § 2 pkt 1 O.p.
Ustosunkowując się do wniosków zawartych w skardze, Sąd na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej: p.p.s.a.) oddalił wnioski dowodowe, albowiem nie było to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości.
W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło