I SA/Po 819/08

PostanowienieWSA w Poznaniu2008-08-25

Skład orzekający: asesor WSA: Katarzyna Nikodem

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która jest emerytką, posiada dom, mieszkanie własnościowe i nieruchomość rolną, a jej miesięczny dochód netto wynosi 2.026,64 zł (wraz z dochodem żony), może zostać zwolniona od kosztów sądowych w wysokości 100 zł oraz otrzymać ustanowienie adwokata w postępowaniu sądowym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Pomimo statusu emeryta i posiadania nieruchomości, łączny dochód skarżącego i jego żony, a także dodatkowe środki z dopłat do nieruchomości rolnej, były wystarczające do pokrycia wpisu sądowego w wysokości 100 zł, nie powodując uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Mając na uwadze wysokość wpisu i sytuację majątkową skarżącego, Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący R. G., emeryt, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych (100 zł) i ustanowienia adwokata. Wskazał na niskie dochody z emerytury (wraz z żoną 2.026,64 zł miesięcznie netto), wydatki na leki i remont domu. Posiada dom, mieszkanie własnościowe i nieruchomość rolną. Wniosek został oddalony przez referendarza, a skarżący złożył sprzeciw, podnosząc trudności finansowe związane z utrzymaniem i remontem nieruchomości. Sąd rozpatrywał wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek R. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: przewodniczący asesor WSA: Katarzyna Nikodem po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...]Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie zmiany decyzji ostatecznej ustalającej łączne zobowiązanie pieniężne za 2007r. postanawia: oddalić wniosek /-/ K Nikodem R. G. po wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. We wniosku skarżący wskazał, że jest na emeryturze i nie stać go na uiszczenie opłaty sądowej. Jednocześnie wniósł o ustanowienie adwokata, który pomoże rozstrzygnąć sprawę na jego korzyść. Skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Posiada dom o powierzchni 120 m2, mieszkanie własnościowe M6 o powierzchni 80 m2, nieruchomość rolną o powierzchni 2,7 ha. Nie posiada natomiast oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Skarżący z tytułu emerytury uzyskuje dochód w wysokości 1.386,64 zł netto, żona w wysokości 640,- zł netto. Wnioskodawca podał, że jest po 2 zawałach i wydaje na leki około 250,- zł. Żona skarżącego również choruje i kupuje lekarstwa. W uzupełnieniu wniosku R. G. podał, że ponosi następujące koszty miesięcznego utrzymania: gaz 30,-zł, energia elektryczna około 130,- zł, opał na ogrzanie domu (węgiel) około 250,-zł, telefon z Internetem 200,-zł, wywóz szamba 115,-zł, lekarstwa 250,-zł. Skarżący wskazał, że dom, w którym mieszka jest w złym stanie technicznym, ma około 200 lat i wymaga częstych napraw, które ze względów finansowych musi wykonywać sam w ramach możliwości jakie posiada. Skarżący i jego żona nie posiadają samochodów osobowych. Wnioskodawca uzyskuje dodatkowy dochód z ARiMR w kwocie około 1.200,- zł rocznie. Pieniądze te w całości przeznacza na podatki, ubezpieczenie domu, paliwo do ciągnika, którym uprawia ziemię. Z pomocy społecznej nie korzysta. W mieszkaniu własnościowym skarżącego mieszkają jego dzieci, które prowadzą oddzielne gospodarstwo domowe. Skarżący nie uzyskuje z tego tytułu żadnych środków finansowych. Do pisma załączył m.in. zeznania o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2006 i 2007, z których wynika, że dochód skarżącego w 2006r. wyniósł 18.660,40 zł, zaś jego żony 7.236,30 zł, natomiast w 2007r. - 18.902,88 zł, jego małżonki - 7.405,70 zł. Z zeznania podatkowego za 2007 r. wynika, że skarżący i jego żona otrzymali zwrot nadpłaconych podatków – za 2007r. w wysokości 1853 zł. r. Skarżący załączył również kserokopię zaświadczenia z banku z dnia 30 lipca 2008r., którego wynika, że na rachunku bankowym skarżącego nie występowało i nie występuje zadłużenie. Postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2008 r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. oddalił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy. W przewidzianym terminie skarżący złożył sprzeciw od postanowienia, w którym podnosi, że jego dochód wystarcza wyłącznie na skromne utrzymanie. Nadto zmuszony jest do ponoszenia wydatków na remont 200 letniego domu, w którym zamieszkuje oraz do regulowania należności z tytułu nieprawidłowości w księgach wieczystych. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 cyt. ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 ustawy). Art. 246 § 1 pkt 1 wyżej powołanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji, gdy skarżący wykaże, że zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Z dokumentów złożonych przez skarżącego jak i jego oświadczeń nie wynika, że nie jest w stanie ponieść kosztów niniejszego postępowania. Skarżący oraz jego żona uzyskują stały dochód z tytułu emerytury w łącznej wysokości 2.026,64 zł miesięcznie. Ponadto uzyskują dopłatę do nieruchomości rolnej w kwocie około 1.200 zł rocznie. Nie mają na utrzymaniu dzieci. Skarżący posiada dom, mieszkanie własnościowe, nieruchomość rolną. Dlatego też w ocenie Sądu, zważywszy na przedmiot rozstrzygania i wysokość wpisu (100 zł), skarżący dysponuje środkami do uiszczenia kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny. O istnieniu przesłanek przyznania pomocy decyduje zarówno wysokość dochodów, ale również stan majątkowy. Zarówno dochody jak i majątek skarżącego nie uzasadniają zwolnienia go z ponoszenia kosztów postępowania. Z tych względów na podstawie art. 245 § 1 i art. 246 § 1 pkt 1Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. /-/ K. Nikodem

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło