I SA/Po 830/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku RS o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2008r. postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. Skarżący RS, reprezentowany przez adwokata ŁB pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2008r. Następnie złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że mieszka z rodziną w domu rodziców. Rodzice pomagają mu, wspólnie ponoszą opłaty za energię elektryczną i wodę oraz w okresie grzewczym za opał. Skarżący aktualnie stara się o zasiłek rodzinny. Wnioskodawca oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i [...] córką. Żona nie pracuje, zajmuje się dzieckiem. Skarżący z tytułu wynagrodzenia za pracę otrzymuje [...]. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy Skarżący w odpowiedzi z dnia [...] podał, że jego żona jest osobą bezrobotną, nie jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna, opiekuje się małoletnim dzieckiem. Skarżący i osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym ponoszą koszty miesięcznego utrzymania w wysokości około [...], przy czym [...] za ogrzewanie, wodę, gaz i energię elektryczną, [...] rata kredytu uzyskanego na remont mieszkania, płatna do pierwszego dnia każdego miesiąca, w spłacie Skarżący uzyskuje wsparcie finansowe od rodziców, [...] wyżywienie, zakup odzieży, telefon, środki czystości itp. Małżonka posiada samochód osobowy marki R, wartość rynkowa ok. [...], który nabyła już po zawarciu pomiędzy nią a Skarżącym umowy majątkowej małżeńskiej. Skarżący podał, że decyzją Wójta Gminy z dnia [...] został wykreślony z ewidencji działalności gospodarczej z dniem [...], w związku z czym zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżący oraz osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym nie uzyskują innych dochodów, poza dochodami wymienionymi we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Decyzją Wójta Gminy z dnia [...] na wniosek Skarżącego został przyznany zasiłek rodzinny na dziecko w kwocie [...] na okres [...]. Skarżący podał, że w dniu [...] zawarł z żoną umowę majątkową małżeńską. Do pisma załączył kserokopie: zeznań rocznych podatkowych za [...], zestawienia transakcji z rachunku bankowego za okres [...], decyzji Wójta Gminy z dnia [...] nr [...] o wykreśleniu z ewidencji działalności gospodarczej, decyzji Wójta Gminy z dnia [...] nr [...] w sprawie ustalenia prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego w okresie zasiłkowym [...], umowy majątkowej małżeńskiej. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270, dalej jako P.p.s.a.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji Skarżącego wynika, iż zasadnym jest zwolnienie go od kosztów sądowych, gdyż wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawca pracuje, z tytułu umowy o pracę otrzymuje wynagrodzenie w wysokości [...] brutto. Na jego utrzymaniu pozostaje niepracująca żona i [...] dziecko. Skarżący korzysta z pomocy rodziców. Wnioskodawca i jego żona nie posiadają żadnych nieruchomości i oszczędności. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.