I SA/Po 84/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku JL o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie umorzenia części zaległości podatkowej z tytułu podatku od spadków i darowizn oraz odmowy umorzenia pozostałej kwoty postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. Skarżący JL pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w przedmiocie umorzenia części zaległości podatkowej z tytułu podatku od spadków i darowizn oraz odmowy umorzenia pozostałej kwoty. Następnie złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z wniosku wynika, że Skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i [...] synkiem, posiada we współwłasności działkę w P oraz działkę letniskową w N, którą nabył w spadku po zmarłym ojcu. Posiada również [...] samochody osobowe marki V rok prod. [...] oraz przyczepę. Skarżący nie posiada natomiast domu, mieszkania, nieruchomości rolnej, oszczędności i przedmiotów o wartości powyżej [...]. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną, przy czym nie przysługuje jemu prawo do zasiłku. Małżonka uzyskuje dochody z tytułu tzw. ryczałtów kuratorskich w wysokości [...]. Skarżący podał, że chce sprzedać działkę, żeby mieć środki na życie i spłacenie długów. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy Skarżący w odpowiedzi z dnia [...] przedłożył zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] nr [...], z których wynika, że w [...] dochód jego wyniósł [...], w [...] Wnioskodawca podał, że żona nie rozliczała się w Urzędzie Skarbowym, gdyż uczyła się, pozostawała na utrzymaniu rodziców i nie podejmowała nigdy wcześniej pracy. Aktualnie pełni ona funkcję społecznego kuratora sądowego i z tego tytułu otrzymuje ryczałty kuratorskie. Skarżący oświadczył, że korzysta z pomocy opieki społecznej. Określił stałe wydatki na kwotę [...]. Do pisma załączył wyciąg z rachunku bankowego żony. Oświadczył, że nie posiada własnego rachunku bankowego. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji Skarżącego wynika, iż zasadnym jest zwolnienie go od kosztów sądowych, gdyż wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i [...] dzieckiem. Małżonka Skarżącego pełni funkcję kuratora społecznego i z tego tytułu otrzymuje wynagrodzenie w wysokości [...] (za m-c [...]), [...] (za miesiąc [...]), [...] (za miesiąc [...]), [...] (za miesiąc [...]). Skarżący i jego rodzina korzystają z pomocy opieki społecznej. Wnioskodawca posiada działkę budowlaną, którą wystawił na sprzedaż, żeby mieć środki finansowe na życie i spłatę długów, które powstały w związku z brakiem zatrudnienia. Z akt sprawy wynika, że Skarżący razem z żoną i dzieckiem mieszka w domu należącym do jego matki. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.