I SA/Po 847/07
PostanowienieWSA w Poznaniu2007-10-10
Skład orzekający: Sędzia NSA Jerzy Małecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, uzupełniony po terminie, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania, mimo argumentacji strony skarżącej o braku wezwania do uzupełnień i specyfice postępowania sądowoadministracyjnego?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został uzupełniony w zakreślonym terminie, podlega pozostawieniu bez rozpoznania zgodnie z art. 257 PPSA. Uzupełnienie wniosku po upływie terminu jest bezskuteczne na mocy art. 85 PPSA. Sąd prawidłowo pozostawił wniosek bez rozpoznania, ponieważ strona skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, nie uzupełniła wniosku w wyznaczonym terminie, a także nie wskazała przyczyn uchybienia terminu. Procedura sądowoadministracyjna przewiduje możliwość przywrócenia terminu, co zapewnia ochronę praw strony.Stan faktyczny
Skarżąca spółka A złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi. Pełnomocnik strony został wezwany do uzupełnienia wniosku na urzędowym formularzu w określonym terminie. Wniosek został uzupełniony po upływie zakreślonego terminu. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania. Strona wniosła sprzeciw, zarzucając niezgodność ustaleń z prawem i faktem oraz naruszenie przepisów PPSA, argumentując, że wniosek był złożony na urzędowym formularzu i nie było podstaw do jego uzupełniania, a także podnosząc specyfikę postępowania sądowoadministracyjnego.Rozstrzygnięcie
Pozostawiono bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Małecki po rozpoznaniu w dniu 10 października 2007r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi spółka A na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2005r. postanawia: pozostawić bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy /-/ J.Małecki
Pismem z dnia [...] skarżąca spółka A w D złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu od skargi.
Na zarządzenie Przewodniczącego z dnia [...] wezwano pełnomocnika strony skarżącej do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania. Wezwanie zostało doręczone w dniu [...] (k. 82 akt sąd.)
Wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżąca spółka uzupełniła pismem wniesionym w dniu [...] (k. 88 akt sąd.).
Referendarz Sądowy zarządzeniem z dnia [...] pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, gdyż skarżąca spółka uzupełniała go po upływie zakreślonego terminu.
Sprzeciw od powyższego zarządzenia w przepisanym terminie wniósł pełnomocnik strony skarżącej. Zaskarżył zarządzenie w całości, zarzucając mu
niezgodność ustaleń sądu z rzeczywistym stanem prawnym i faktycznym oraz naruszenie art. 246 i art. 247 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wniósł o zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych zgodnie ze złożonym w tej kwestii wnioskiem.
W uzasadnieniu strona skarżąca podała, że w myśl art. 257 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające pozostawienia wniosku o prawo pomocy bez rozpoznania, albowiem został on złożony na urzędowym formularzu, a Sąd nie wezwał do żadnych uzupełnień wniosku złożonego w tej formie. Nadto strona skarżąca podniosła, że postępowanie przed sądami administracyjnymi, wprawdzie jest postępowaniem sądowym, to jednak ma na celu ustalenie prawidłowości postępowania organów administracji w stosunku do obywatela i innych podmiotów prywatnych a nie ustalenia relacji między równymi podmiotami prywatnymi, czym zajmują się sądy powszechne w oparciu o procedurę cywilną. Zdaniem strony skarżącej nie można w stosunku do podmiotów występujących w sądach administracyjnych po przeciwnej niż organ stronie, stosować reguł i rygorów właściwych procedurze cywilnej, gdzie po obu stronach sporu są równoprawne podmioty postępowania. Przedmiotowe zarządzenie w sposób rażący pozbawia podatnika możliwości sądowej kontroli działań organów skarbowych i to w sytuacji kiedy w momencie podejmowania zaskarżonego zarządzenia sąd dysponował wszelkimi danymi by merytorycznie rozpoznać wniosek o prawo pomocy.
Zgodnie z art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zmian.) dalej zwanej p.p.s.a, wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.
Art. 85 p.p.s.a stanowi, iż czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna.
W niniejszej sprawie wezwanie do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu [...]. Tym samym siedmiodniowy termin do złożenia wymaganego formularza upłynął z dniem [...] W związku z tym niewątpliwie pismo nadane przez skarżącą spółkę w polskim urzędzie pocztowym w dniu [...] zostało złożone po upływie ustawowego terminu i w myśl art. 85 p.p.s.a nie wywołało żadnych skutków prawnych.
2
W związku z tym myli się strona skarżąca podnosząc, iż złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w przepisanej formie.
Stosownie do art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Warunkiem jego rozpoznania, w myśl art. 252 § 2 w związku z art. 257 p.p.s.a. jest wniesienie na urzędowym formularzu.
Pozostawienie przedmiotowego wniosku bez rozpoznania nie narusza prawa strony do obrony jej praw. Należy bowiem zauważyć, iż skarżąca spółka reprezentowana jest przez fachowego pełnomocnika. Przedmiotowy wniosek jest drugim z kolei w niniejszej sprawie. Rozpoznanie pierwszego wniosku zawartego w skardze z dnia [...] również zostało poprzedzone wezwaniem do jego uzupełnienia poprzez złożenie na urzędowym formularzu. W związku z tym skarżąca nie może zasłaniać się brakiem wiedzy o procedurze i wymaganiach formalnych dotyczących wniosku o przyznanie prawa pomocy. Nadto zarządzeniem z dnia [...] strona została wezwana do uzupełnienia wniosku z dnia [...] w ściśle określony sposób. Jednocześnie została pouczona o konsekwencjach niedochowania zakreślonego terminu. Skarżąca uzupełniła wniosek po zakreślonym terminie i nie wskazała przyczyn uchybienia. W tej sytuacji, zdaniem Sądu strona nie może przerzucać na Sąd skutków braku staranności w formułowaniu pism i uchybień w zakresie terminowego ich składania.
Należy także podkreślić, iż procedura sądowoadministracyna przewiduje w art. 86 i nast. ustawy możliwość przywrócenia uchybionego terminu. Powołana regulacja także zapewnia ochronę praw strony skarżącej.
Mając na uwadze powyższe, w oparciu o art. 257 w związku z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
/-/ J.Małecki
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło