I SA/Po 859/12

WyrokWSA w Poznaniu2013-02-13

Skład orzekający: Katarzyna Wolna-Kubicka, Włodzimierz Zygmont, Katarzyna Nikodem

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie zaległości podatkowej jest uzasadnione ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, gdy podatnik jest osobą niepełnosprawną, otrzymuje stypendium z zagranicznej organizacji, posiada nieruchomości, ale jego sytuacja życiowa wymaga wysokich wydatków, a organy podatkowe nie podjęły próby egzekucji z obciążonych hipoteką nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy podatkowe nie dokonały prawidłowej wykładni i zastosowania art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej. Wskazał, że choć interes fiskalny jest ważny, to interes publiczny obejmuje również obowiązek państwa zapewnienia pomocy osobom niepełnosprawnym. Organy nie oceniły wystarczająco sytuacji materialnej podatnika w kontekście jego niepełnosprawności i wysokich kosztów utrzymania, a także nie zbadały wartości nieruchomości obciążonych hipoteką w stosunku do kwoty zaległości podatkowej, co mogło prowadzić do nieuzasadnionej odmowy umorzenia.
Stan faktyczny
Podatnik, osoba niepełnosprawna malująca ustami, zwrócił się o umorzenie zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 1999-2002, wskazując na trudną sytuację materialną i życiową oraz zasługi w działalności artystycznej i społecznej. Organy podatkowe odmówiły umorzenia, argumentując, że zaległości powstały w wyniku nieujawnienia dochodów z zagranicznego stypendium, a podatnik posiada nieruchomości, z których można prowadzić egzekucję. Po wyczerpaniu drogi odwoławczej, podatnik wniósł skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego. Zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz Skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka Sędziowie Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Świdłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2013 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 1999-2002 I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na rzecz Skarżącego kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia[...]grudnia 2011r. A.X. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] o umorzenie zaległego podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 1999 -2002. Uzasadniając wniosek wskazał, że jest osobą niepełnosprawną, urodził się z dziecięcym porażeniem mózgowym, z trudem wymawia słowa, ma zniekształcone ręce i nogi, ale mimo barier fizycznych od dzieciństwa maluje ustami. W roku 1982 r. jako najdłużej malujący ustami artysta z Polski został członkiem Światowego Związku Artystów Malujących Ustami i Nogami (VDMFK) z siedzibą w księstwie Liechtenstein. Ma zasługi w szerzeniu kultury, czynnie uczestniczy w życiu społecznym. VDMFK, przyznając A.X. stypendium, zajęło się człowiekiem, którym powinno zająć się państwo, na którym ciąży obowiązek wyrażony w art. 69 Konstytucji RP, udzielania osobom niepełnosprawnym pomocy w zabezpieczeniu egzystencji, przysposobieniu do pracy oraz komunikacji społecznej. Państwo, zdaniem wnioskodawcy, nie wywiązuje się z nałożonego obowiązku, przyznając kilkusetzłotową rentę osobie niepełnosprawnej i skazując ją na wegetację w ubóstwie. Stypendium udzielone A.X. pozwala rozwijać jego pasję. Podkreślono, że stypendium może być przeznaczone tylko na rozwój stypendysty, tj. uczestnictwo w kursach malarskich, lekcjach prywatnych, zakup przyborów artystycznych, książek. Stypendium nie może być przeznaczone na zapłatę podatku. Zdaniem wnioskującego, umorzenie zaległości podatkowej jest uzasadnione zarówno ważnym interesem podatnika jak i interesem publicznym. Na wezwanie organu strona złożyła oświadczenie o stanie majątkowym. Organ w dniu [... ]02. 2012 r. przesłuchał stronę. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] decyzją z dnia [...]kwietnia 2012r. odmówił A.X umorzenia zaległego podatku dochodowego od osób fizycznych w łącznej kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie [...]zł. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że wziął przede wszystkim pod uwagę sposób powstania przedmiotowej zaległości, która wynika z decyzji wydanych w dniu [...]lipca 2005r., w których organ podatkowy określił podatnikowi zobowiązania podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 1999-2002 odpowiednio w kwocie [...]zł za 1999r., w kwocie [...]zł za 2000r., w kwocie [...]zł za 2001 r. oraz w kwocie [...]zł za 2002 r. W postępowaniach podatkowych zakończonych ww. decyzjami ustalono, że podatnik będąc członkiem Światowego Związku Artystów Malujących Ustami i Nogami (VDMFK) z siedzibą w Księstwie Liechtenstein otrzymał w latach 1999-2002 z zagranicy honorarium, przekazywane w walucie obcej w łącznej wysokości ponad [...] tys. zł (po przeliczeniu na PLN). Przychodów tych podatnik nie zgłosił do opodatkowania. Organ zaznaczył, że złożony wniosek jest kolejnym wnioskiem podatnika o ulgę, w związku z zaległościami w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 1999-2002. Organ przeanalizował sytuację materialną podatnika i stwierdził, że z zeznań podatkowych PIT-37 wynika, że podatnik uzyskał w 2009r. dochód z emerytur - rent krajowych w wysokości [...]zł oraz z działalności wykonywanej osobiście (w tym um. o dzieło i zlec.) w wysokości [...]zł; w 2010r. - dochód z emerytur - rent krajowych w wysokości [...]zł; w 2011r. dochód z emerytur - rent krajowych – [...]zł oraz z działalności wykonywanej osobiście (w tym um. o dzieło i zlec.) w wysokości [...] zł. Z oświadczenia majątkowego z dnia [...] stycznia 2012r. oraz pisma z dnia [...] marca 2012r. wynika, że A.X. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z byłą żoną oraz uczącą się córką w wieku 23 lat. Miesięczne dochody trzyosobowego gospodarstwa domowego strony wynoszą około [...]zł brutto. Strona oprócz comiesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem mieszkania (ok. [...]zł -[...]zł w okresie letnim lub ok. [...]zł w okresie zimowym) ponosi wydatki związane z ubezpieczeniem samochodu córki ([...]zł rocznie). Podatnik w związku ze swoim stanem zdrowia ponosi również koszty związane z zakupem leków ([...]zł –[...]zł miesięcznie), masażami ([...]zł miesięcznie ) oraz eksploatacją i konserwacją wózka inwalidzkiego ([...]zł rocznie). Stronie przyznano I grupę inwalidztwa, choruje na cukrzycę, nadciśnienie, porażenie kończyn górnych i dolnych oraz parodontozę. Była żona –B.X. posiada I grupę inwalidztwa, choruje na zanik mięśni w kończynach dolnych oraz zespół cieśni nadgarstka. Oboje wymagają stałej pomocy innych osób. Córka –C.X. ma słaby wzrok. Rodzina zamieszkuje w mieszkaniu własnościowym o powierzchni 96 m2. Z przeprowadzonego dowodu z przesłuchania podatnika w charakterze strony wynika, że od [...]marca 1997r. do chwili obecnej jest członkiem Światowego Związku Artystów Malujących Ustami i Nogami (VDMFK), a od 1982r. jest stypendystą tego Związku. Otrzymuje miesięczne stypendium, które wg regulaminu VDMFK musi być wykorzystywane wyłącznie na kształcenie danej osoby i nie można swobodnie dysponować otrzymywanymi środkami. Strona jest właścicielem nieruchomości w [...] i[...]. W wyniku analizy zebranego materiału dowodowego organ I instancji nie dopatrzył się przesłanek przemawiających za przyznaniem podatnikowi wnioskowanej ulgi. Organ podatkowy I instancji wskazał, że przedmiotowe zaległości powstały w związku z bezpośrednimi działaniami podatnika. Podatnik naraził Skarb Państwa na straty, ponieważ nie odprowadził od uzyskiwanych dochodów należnych podatków. Organ podkreślił, że A.X. systematycznie uzyskuje środki z VDMFK, których nie wykazał w złożonym oświadczeniu majątkowym. Zdaniem organu środki te są dużą pomocą finansowa dla strony. Naczelnik Urzędu Skarbowego przyznał, że sytuacja zdrowotna podatnika jest trudna, jednak nie może stanowić jedynego kryterium przemawiającego za przyznaniem podatnikowi ulgi w postaci umorzenia podatku. Działalność artystyczna oraz udział w życiu społecznym nie jest przesłanką do umorzenia zaległości podatkowych, ponieważ udział w takich spotkaniach jest rodzajem promocji dla artysty. Organ podkreślił, że istotną kwestią jest, że podatnik posiada dwie nieruchomości w [...] i [...], których spieniężenie pozwoliłoby na uregulowanie zaległości. Od powyższej decyzji w imieniu podatnika pełnomocnik złożył odwołanie, zarzucając zaskarżonej decyzji: - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę decyzji poprzez uznanie, że działalność publiczna podatnika ma na celu promocję jego działalności artystycznej, - naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 67a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012r. poz. 749 dalej O.p.) poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, w wyniku przyjęcia, że w niniejszej sytuacji umorzenia zaległości podatkowej nie uzasadnia ważny interes podatnika lub interes publiczny, a także poprzez przyjęcie, że na gruncie tego przepisu organ podatkowy oprócz interesu podatnika musi również uwzględniać interes publiczny. Uzasadniając odwołanie strona podniosła, że organ podatkowy rozstrzygając, czy podatnikowi przyznać ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych, zobowiązany jest oprócz interesu podatnika uwzględnić również interes publiczny. Odwołujący wskazał, że organ podatkowy podejmując zaskarżaną decyzję wziął przede wszystkim pod uwagę sposób powstania przedmiotowej zaległości, a nie sytuację ekonomiczną, rodzinnej podatnika. Odwołujący zarzucił również, że w dokonanym przez organ I instancji zestawianiu dochodów i wydatków nie uwzględniono wydatków na utrzymanie trzyosobowej rodziny. Decyzją z dnia [...]sierpnia 2012 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu podatkowego pierwszej instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że z materiału dowodowego wynika, że strona nie była zainteresowana opodatkowaniem dochodów uzyskiwanych z tytułu członkostwa w Stowarzyszeniu Artystów Malujących Ustami i Stopami. A.X. nie ujawnił dochodów uzyskiwanych ze Stowarzyszenia; organy podatkowe powzięły wiadomość o tych dochodach skarżącego z otrzymanych informacji anonimowych oraz informacji udzielonych przez żonę podatnika. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej oświadczenie majątkowe oraz zestawienie wydatków na leczenie podatnika zostało sporządzone nierzetelnie. Wskazano, że skoro dochód brutto trzyosobowego gospodarstwa rodzinnego - bez odliczenia podatku - wynosi [...]zł, natomiast wydatki wynoszą ok. [...] zł, to na wyżywienie, środki czystości, ubrania pozostaje kwota niższa niż [...]zł, nie wliczając wydatków na podatek od nieruchomości. Kwota ta jest niewystarczająca na utrzymanie miesięczne rodziny. W związku z tym organ odwoławczy nie dał wiary podatnikowi, że otrzymane stypendium wydatkuje wyłącznie na swój rozwój artystyczny. Organ odwoławczy stwierdził, że sytuacja zdrowotna podatnika jest trudna. Niemniej nie stanowi wystarczającej przesłanki do udzielenia wnioskowanej ulgi. Przedmiotowe zaległości nie powstały na skutek choroby skarżącego, a w wyniku zaniedbań podatnika, który nie ujawnił wysokości swoich dochodów. Zobowiązany będąc osobą niepełnosprawną w latach 1999, 2000, 2001 i 2002 uzyskał przychody (w tym z działalności artystycznej) w wysokościach odpowiednio: [...] zł; [...]zł; [...] zł; [...]zł. Mimo niepełnosprawności osiągał więc dochody znacząco przewyższające przeciętne. Zdaniem organu odwoławczego za przyznaniem żądanej ulgi nie przemawia aktualna sytuacja materialna podatnika. W oświadczeniu o stanie majątkowym podatnik zaznaczył, że wraz z byłą żoną i córką zamieszkuje we własnościowym mieszkaniu o powierzchni 96 m2. Ponadto wraz B.X. jest właścicielem dwóch nieruchomości: w [...] oraz w[...]. Obecnie dokonano zabezpieczenia zaległości podatkowych poprzez wpis hipoteki na nieruchomości (w [...] w dniu [...]września 2006r., w [....] w dniu [...] września 2007r.). Organ zaznaczył, że w stosunku do zobowiązań podatkowych za lata 1999-2002 upłynął z dniem [...] października 2010r. termin przedawnienia, zatem zaległy podatek dochodowy od osób fizycznych może być egzekwowany tylko z przedmiotu hipoteki ustanowionej na nieruchomości położonej w [...] i w[...]. To, zdaniem organu odwoławczego oznacza, że odmowa przyznania ulgi w żaden sposób nie pogorszy sytuacji finansowej skarżącego, nie spowoduje zagrożenia jego egzystencji ze strony organów podatkowych. Natomiast istnieje możliwość zaspokojenia przynajmniej w części roszczeń Skarbu Państwa. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu strona skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez umorzenie zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 1999-2002 wraz z odsetkami za zwłokę, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi odwoławczemu oraz zasądzenie od organu administracji na jego rzecz zwrotu kosztów procesu. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę decyzji poprzez uznanie, że otrzymywane stypendium przeznaczał na cele inne niż działalność artystyczną oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 67a § 1 O.p. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, w wyniku przyjęcia, że w niniejszej sytuacji umorzenia zaległości podatkowej nie uzasadnia ważny interes podatnika lub interes publiczny. W uzasadnieniu skargi skarżący przywołał w obszernych fragmentach argumentację zawartą we wniosku oraz w odwołaniu, dodatkowo podnosząc, że organ odwoławczy nie bierze pod uwagę tego, że skarżący jest osobą dotkniętą ciężkim kalectwem. Organ dokonując oceny sytuacji, stosuje do niej miernik staranności właściwy dla osób zdrowych. Natomiast skarżący nie jest w stanie realizować wszystkich nałożonych na obywateli obowiązków w sposób tożsamy z osobami zdrowymi. Zdaniem skarżącego w sposób niezawiniony, spowodowany wyłącznie nieposiadaniem środków finansowych na ten cel, nie uregulował ciążącej na nim należności podatkowej. Zdaniem skarżącego nie można od niego wymagać, aby odrzucił pomoc zaoferowaną przez zagraniczną instytucję wyłącznie z tego powodu, że nie będzie w stanie uiścić podatku od kwot otrzymywanych w ramach tej pomocy. Strona uważa, że w niniejszej sytuacji zachodzi ważny interes podatnika. Ponadto w ocenie skarżącego w interesie Państwa jest, aby kontynuował on swoją działalność w zakresie krzewienia kultury i działalności społecznej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumenty w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. 2012 r. Dz. U. nr 270 powoływanej dalej jako "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 67 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym organ podatkowy, na wniosek podatnika, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe lub odsetki za zwłokę. Z użytego przez ustawodawcę sformułowania "może" wynika, że decyzja wydana w oparciu o powyższe uregulowania prawne daje podstawy organom podatkowym do orzekania w ramach tzw. uznania administracyjnego. Charakter decyzji w przedmiocie umorzenia bądź odmowy umorzenia zaległości podatkowych nie budzi wątpliwości - ani w orzecznictwie ani w doktrynie. Uznanie administracyjne oznacza, że rozstrzygnięcie nie jest ściśle zdeterminowane obowiązującą normą prawną, ale ustawodawca do decyzji organu administracyjnego (podatkowego) pozostawił wybór jednego z możliwych sposobów rozstrzygnięcia. Uznanie administracyjne nie oznacza jednak dowolności rozstrzygnięcia. Wydanie decyzji musi być poprzedzone rzetelnym wyjaśnieniem okoliczności sprawy w zakresie przesłanek umorzenia i ich analizą. Przesłankami umorzenia, którymi musi kierować się organ przy wydaniu rozstrzygnięcia to: ważny interes podatnika oraz interes publiczny. Obydwa te pojęcia są nieostre, dlatego też rozstrzygnięcie organu w pierwszej kolejności musi opierać się na wnikliwej ocenie wskazanych przesłanek w świetle okoliczności konkretnej sprawy. Ocena ta musi być dokonana w zgodzie powszechnie akceptowaną hierarchią wartości. Przesłankę interesu publicznego interpretuje się zazwyczaj jako dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego, korektę błędnych decyzji itp. (B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki - Ordynacja podatkowa. Komentarz 2004, Oficyna Wydawnicza "Unimex", Wrocław 2004, str. 282). Analizując natomiast przesłankę ważnego interesu podatnika, organ musi przyjąć zobiektywizowane wartości - takie jak np. zdrowie, życie, możliwości zarobkowe. Wydaje się istotne, aby organ podatkowy kierował się społecznie akceptowalną hierarchią wartości (por. B. Brzeziński i inni, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Toruń 2007, s. 470). Sąd nie podziela bowiem poglądu, że w sądowej kontroli jest uprawniony wyłącznie do oceny, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone postępowaniem przeprowadzonym zgodnie z obowiązującym prawem. Sąd podziela natomiast pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w wyroku z 8 listopada 1996 r., sygn. akt III RN 24/96, publ. OSNP z 1997r., nr 11, poz. 182), że uprawnienie organu administracji państwowej do wydania decyzji uznaniowej nie zwalnia sądu administracyjnego z obowiązku oceny, czy spełnione zostały przesłanki uzasadniające umorzenie zaległości podatkowych w całości lub w części. Sąd administracyjny ma obowiązek zbadać i ocenić, czy organ administracji państwowej, w tym przypadku organ podatkowy, prawidłowo zinterpretował pojęcie nieostre na tle stanu faktycznego w konkretnej sprawie. Organ w toku postępowania przeanalizował sytuację materialną podatnika. Bez wątpienia na dzień wydawania decyzji sytuacja materialna skarżącego jest dobra. Dochody skarżącego znacznie przewyższają przeciętne dochody w Polsce, dzięki wpływom uzyskiwanym ze Światowego Związku Artystów Malujących Ustami i Nogami. Skarżący jest współwłaścicielem dwóch nieruchomości: w [...] i[...], na których ustanowiono hipotekę na zabezpieczenie należności Skarbu Państwa, o które umorzenie wnosił. Istotne jest, że z uwagi na upływ terminu przedawnienia należności te mogą być zaspokojone wyłącznie z przedmiotu hipoteki. Organ zatem uznał, że odmowa przyznania ulgi w żaden sposób nie pogorszy sytuacji finansowej podatnika, a powszechność opodatkowania nakazuje wszelkie ulgi stosować w wyjątkowych sytuacjach. Organ zatem uznał, że dopóki istnieją niewykorzystane dotychczas możliwości egzekwowania zaległości podatkowej, dopóty umorzenie przed ich wyczerpaniem byłoby sprzeczne z interesem publicznym. Jednakże organ nie wskazał, jaką wartość przedstawiają owe nieruchomości. Organy w ogóle nie dokonały porównania wartości nieruchomości, z których może być prowadzona egzekucja do bardzo wysokiej kwoty zaległości podatkowej, co zdaniem Sądu, było konieczne przy negatywnym rozpoznaniu wniosku. Nie podjął próby przeprowadzenia egzekucji z tych nieruchomości, które są obciążone już od wielu lat: od 2006 r. nieruchomość w [...] i od 2007 r. nieruchomość w [...] Należy zauważyć, że zwłoka organu w przeprowadzeniu egzekucji z nieruchomości obciążonych hipoteką, powoduje, że skarżący nie może swobodnie dysponować tymi nieruchomościami, z uwagi kwotę zaległości podatkowej, natomiast ponosi koszty związane z ich własnością. Na tle ustalonego stanu faktyczne nie znajduje akceptacji Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę rozumowanie, że dopóki istnieje możliwość zaspokojenia należności, choć w części z nieruchomości, to zastosowanie ulgi jest sprzeczne z interesem publicznym. Bez wątpienia przestrzeganie zasady powszechności opodatkowania jest z punktu widzenia sprawiedliwości istotne i organy podatkowe winny stać na straży przestrzegania tej zasady. Należy zgodzić się z poglądem wyrażonym przez Dyrektora Izby Skarbowej w[...] , że posiadane nieruchomości mogą posłużyć na spłatę w części powstałych zaległości podatkowych. Jednak interes publiczny to nie tylko interes fiskalny, to również obowiązek państwa zapewnienia pomocy, w różnych formach osobom słabszym, w tym osobom niepełnosprawnym. Ochrona interesów fiskalnych powinna być rozważana nie tylko od strony dochodowej budżetu jako zapewnienie wpływów, ale również od strony wydatków, związanej z koniecznością uruchomienia środków z pomocy społecznej, jeśli na skutek odmowy przyznania ulgi podatkowej rodzina podatnika będzie zmuszona do korzystania ze świadczeń w ramach takiej pomocy, z uwagi na stan zdrowia skarżącego oraz współwłaścicielki nieruchomości –B.X. Skarżący urodził się z dziecięcym porażeniem mózgowym, ma zniekształcone ręce i nogi, z trudem wymawia słowa. Porusza się na wózku inwalidzkim. Wspólnie zamieszkuje z byłą żoną, która również jest inwalidą I grupy, z uwagi na zanik mięśni porusza się również na wózku inwalidzkim. B.X. oraz A.X. nie są zdolni do żadnej pracy i nie ma żadnych przesłanek, aby można przypuszczać, że ich stan zdrowia się polepszy. Na utrzymaniu pozostaje córka –C.X., która jak wskazuje skarżący, jest osobą niedowidzącą. Organ winien wziąć pod uwagę, że nieruchomości, z których obecnie może być prowadzona egzekucja przedmiotowych należności są zabezpieczeniem skarżącego oraz B.X. na przyszłość. Organ uwypuklił dobrą sytuację materialną skarżącego, jednak w decyzji nie odniósł tych dochodów do kosztów utrzymania skarżącego oraz członków jego rodziny, nie wziął pod uwagę kosztów utrzymania osób z tak dużymi dysfunkcjami. Stan zdrowia skarżącego wymaga niewspółmiernie wysokich wydatków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych w stosunku do osób zdrowych. Dobra sytuacja finansowa skarżącego jest wyłącznie wynikiem pomocy Światowego Związku Artystów Malujących Ustami i Nogami. Obecnie pomoc materialna Światowego Związku Artystów Malujących Ustami i Nogami pozwala skarżącemu nie tylko rozwijać swoja pasję, ale umożliwia uczestnictwo w życiu społecznym. Bez tej pomocy skarżący byłby osobą wykluczoną, ponieważ renta, jaką otrzymuje, przy jego stanie zdrowia, z pewnością nie pozwoliłaby na zaspokojenie nawet minimum potrzeb. Organy nie ustaliły też jak długo z tych świadczeń będzie mógł korzystać skarżący. Wszystkie wyżej wskazane okoliczności powinny być wzięte pod uwagę przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Organ przy ocenie wystąpienia przesłanki ważnego interesu podatnika oraz interesu publicznego powinien też rozważyć, czy w interesie państwa jest egzekucja z nieruchomości, która nie gwarantuje w pełni realizacji należności, czy też pozostawienie podatnikowi niezdolnemu do samodzielnej egzystencji majątku, który może w przyszłości być wykorzystany na realizację podstawowych potrzeb życiowych osoby w tak znacznym stopniu niepełnosprawnej. Konieczne jest ponowne zinterpretowanie pojęć ważnego interesu podatnika i interesu publicznego na tle stanu faktycznego, przy uwzględnieniu uwag zawartych w wyroku. Z tych powodów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. zaskarżoną decyzję należało uchylić. O kosztach sądowych oraz o wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a..

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło