I SA/Po 869/22
WyrokWSA w Poznaniu2023-08-03
Skład orzekający: Waldemar Inerowicz, Izabela Kucznerowicz, Katarzyna Nikodem
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo wznowił postępowanie podatkowe na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, uznając za nowe dowody lub okoliczności protokoły oględzin nieruchomości i treść koncesji na wydobycie, które wpłynęły do urzędu przed wydaniem ostatecznej decyzji, ale zostały zarejestrowane w innym referacie niż ten prowadzący postępowanie?Ratio decidendi
Organy podatkowe obu instancji błędnie uznały, że spełniła się przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Dowody takie jak protokoły oględzin nieruchomości czy treść koncesji na wydobycie, które wpłynęły do urzędu przed wydaniem ostatecznej decyzji i zostały zarejestrowane w systemie kancelaryjnym, były znane organowi prowadzącemu postępowanie, nawet jeśli trafiły do innego referatu. Brak przepływu informacji między komórkami organizacyjnymi tego samego organu nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania, gdyż sanowanie błędów postępowania zwyczajnego w trybie nadzwyczajnym jest niedopuszczalne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji, która po wznowieniu postępowania uchyliła własną decyzję z 2020 r. i ustaliła nowe zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2020 r. Organ I instancji wznowił postępowanie, uznając, że dowody z F. Z. (protokoły z oględzin) ujawniły, iż powierzchnia gruntów zajęta pod działalność gospodarczą była większa niż zadeklarowana. SKO podtrzymało to stanowisko, uznając, że informacje te nie były znane organowi I instancji w dacie wydania pierwotnej decyzji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, kwestionując istnienie przesłanek do wznowienia postępowania.Rozstrzygnięcie
WSA uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził od SKO na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Monika Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia, po wznowieniu postępowania, zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2020 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...], nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego kwotę 697,- zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia 21 czerwca 2022 r. organ I instancji po wznowieniu postępowania uchylił w całości decyzję własną z dnia 20 stycznia 2020 r. w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2020 r. i ustalił zobowiązanie podatkowe za 2020 r. w podatku od nieruchomości za działkę nr [...] w [...] w kwocie [...]zł, naliczone od 173.400,00 m2 gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w dniach 06 października 2021 r. oraz 09 grudnia 2021 r. F. Z. przesłała do organu szereg dokumentów, na podstawie których organ uznał, że powierzchnia gruntów zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie wydobycia kruszywa naturalnego na działce nr [...] jest znaczne większa niż ta zadeklarowana w 2012 r. przez podatnika. Jednocześnie organ stwierdził, że otrzymane z F. Z. dowody (m. in. protokoły z oględzin z lat 2016-2021) potwierdzające zajęcie całej działki nr [...] o powierzchni 17,3400 ha na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie wydobycia kruszywa naturalnego - nie były znane organowi podatkowemu w dacie wydania decyzji z dnia 20 stycznia 2020 r. W wykonaniu wezwania organu podatkowego, podatnik złożył deklarację podatkową za 2020 r., w której wykazał do opodatkowania powierzchnię 0,00 m2. Ze złożonych przez podatnika wyjaśnień wynikało, iż nie prowadził w 2020 r. działalności gospodarczej w zakresie wydobycia, natomiast nie uwzględnił on wyrobiska z lat poprzednich, które podlegają rekultywacji. Z uwagi na to, że powyższa deklaracja wzbudziła wątpliwości organu co do prawidłowości zadeklarowanej powierzchni zajętej na prowadzenie działalności gospodarczej, organ postanowieniem z 02 marca 2022 r. wznowił postępowanie podatkowe zakończone wydaniem ostatecznej decyzji za 2020 r.
W odwołaniu od decyzji skarżący wniósł o jej uchylenie w całości i orzeczenie co do istoty sprawy przez odmowę uchylenia decyzji dotychczasowej w całości ze względu na nieistnienie przesłanek określonych w art. 240 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 1540 i zm. – dalej: "o.p."), alternatywnie, z daleko idącej ostrożności - w przypadku stwierdzenia istnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1 o.p. - o stwierdzenie, że w wyniku uchylenia mogłaby zostać wydana wyłącznie decyzja rozstrzygająca istotę sprawy tak jak decyzja dotychczasowa, względnie o orzeczenie odmiennie o istocie sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 26 sierpnia 2022 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W ocenie organu odwoławczego przesłanka nowych okoliczności lub dowodów, o których mowa w 240 § 1 pkt 5 o.p. została w omawianym stanie faktycznym spełniona. Prowadząc uprzednio postępowanie, zakończone wydaniem decyzji pierwotnej, organ I instancji nie dysponował bowiem wiedzą co do rodzaju i zakresu prowadzonej przez podatnika działalności na terenie nieruchomości stanowiącej przedmiot opodatkowania. W aktach sprawy nie było również wcześniej żadnego z dowodów, które obecnie posłużyły organowi do opodatkowania działki nr [...] w [...]. Zdaniem organu powyższego nie zmienia to, że kwestiami związanymi z opłatą eksploatacyjną za działalność wydobywczą zajmował się Referat Ochrony Środowiska i Rolnictwa znajdujący się w Urzędzie Miasta i Gminy [...] Ww. referat dysponował dokumentami w postaci protokołów z corocznych oględzin nieruchomości z uwagi na nieprawidłowości w deponowanych odpadach na działce nr [...] w [...]. Referat Ochrony Środowiska i Rolnictwa stanowi całkowicie odrębną od Wydziału Finansów komórkę organizacyjną i brak jest podstaw, aby dochodziło na bieżąco do wymiany informacji pomiędzy poszczególnymi komórkami w Urzędzie Miasta i Gminy [...]. Zdaniem organu gdyby tak miało być, wówczas w istocie nie miałoby sensu dzielić urzędu na poszczególne wydziały czy referaty, skoro miałyby one na równi gromadzić wszystkie informacje i dane dotyczące mieszkańców gminy, niezależnie od płaszczyzny/rodzaju sprawy. W ocenie SKO organ I instancji, rozpoznając pierwotnie sprawę, nie miał powodu, aby wdrożyć czynności sprawdzające w zakresie podanej przez podatnika powierzchni zajętej na działalność gospodarczą. Nie jest bowiem zasadą, aby w przypadku braku wątpliwości co do prawidłowości podanych przez podatnika danych w informacji bądź deklaracji, organ podatkowy z urzędu badał czy dane są poprawne - aby wzywał podatnika o dokumenty w tym zakresie; świadczyłoby to poniekąd o założeniu z góry przez organ, że podatnik mija się z prawdą. Gdyby zresztą taki byłby zamysł ustawodawcy, wówczas przewidziałby w przepisach regulację stanowiącą, iż organ podatkowy ma każdorazowo - niezależnie od wystąpienia wątpliwości czy też nie - badać prawidłowość złożonej informacji/deklaracji podatkowej. W przypadku każdorazowego obligatoryjnego badania poprawności danych doszłoby wręcz do paraliżu w organach orzekających, z uwagi na liczbę składanych informacji/deklaracji podatkowych.
W ocenie Kolegium nie sposób przyjąć, że organ I instancji, rozpoznając pierwotnie sprawę, dysponował aktualnie znajdującymi się w aktach sprawy dokumentami. Dopiero bowiem po skardze F. Z., która złożyła dokumenty wskazujące, że na działalność gospodarczą w zakresie wydobycia kruszywa naturalnego zajęta była znacznie większa powierzchnia niż ta zadeklarowana w 2012 r., organ I instancji powziął wątpliwości co do prawidłowości wypełnienia przez podatnika informacji podatkowej za omawiany rok podatkowy. SKO podkreśliło, że dowody aktualnie przedstawione w postępowaniu wznowieniowym nie były przedmiotem badania w postępowaniu zwyczajnym i w żadnej mierze z badanego wówczas materiału nie wynikały. Fakt prowadzenia działalności wydobywczej przez podatnika i inny rozmiar powierzchni zajętej na tę działalność nie może być uznany za okoliczność, którą organ podatkowy rozpoznający sprawę obowiązany jest znać urzędowo. Referat Ochrony Środowiska i Rolnictwa zajmował się nieprawidłowościami w deponowanych odpadach na działce nr [...] w [...], a informacje pochodzące z dokumentacji gromadzonej przez ten referat nie miały wpływu na naliczany podatek od nieruchomości. Tak samo zresztą jak opłata eksploatacyjna wnoszona na konto gminy nie wynika z przepisów podatkowych. Organ wskazuje, że podatnik sam wskazał, że dokumenty, którymi w jego ocenie dysponował organ podatkowy wpłynęły do organu przed wydaniem decyzji ostatecznej i zostały profesjonalnie zarejestrowane w systemie kancelaryjnym urzędu obsługującego organ - dodać należy, że po zarejestrowaniu zostały one przekazane do Referatu Ochrony Środowiska i Rolnictwa, podatnik nie wykazał ani nie uprawdopodobnił natomiast, że dokumenty te zostały przekazane do organu podatkowego. W materiale dowodowym żaden z dokumentów wymienianych nie był temu organowi dostępny, a dane na temat uiszczanej opłaty eksploatacyjnej czy nieprawidłowości w deponowanych na działce odpadach (czym zajmował się Referat Ochrony Środowiska i Rolnictwa) w żadnej mierze nie są informacjami, które organ podatkowy obowiązany jest znać przed rozstrzygnięciem sprawy (podatkowej). Z uwagi na powyższe, organ odwoławczy uznał za prawidłowe wznowienie w omawianej sprawie postępowania przez organ I instancji.
W ocenie organu II instancji rozstrzygnięcie kwestii merytorycznej było również prawidłowe. Zdaniem organu odwoławczego okoliczność, że na spornych gruntach była prowadzona działalność wydobywcza, nie była kwestionowana. W decyzji Starosty [...] z 26 lipca 2017 r. wskazano, że planowana rekultywacja gruntów poeksploatacyjnych zostanie przeprowadzona w kierunku rolnym. Oznacza to, że do czasu zakończenia rekultywacji sporne grunty, pomimo klasyfikacji w ewidencji gruntów jak rolne i nieużytki, podlegają podatkowi od nieruchomości jako zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, i to na całej powierzchni działki nr [...] w [...], albowiem w takim zakresie udzielona była koncesja na prowadzenie działalności wydobywczej, jak również całą nieruchomość objęto obowiązkiem rekultywacji.
Pismem z 10 października 2022 r. skarżący reprezentowany przez pełnomocnika wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w całości, a także o zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
I. Naruszenie prawa materialnego, tj.
1) art. 245 § 1 pkt 1 o.p. w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 o.p. przez podtrzymanie przez organ II instancji stanowiska organu I instancji, zgodnie z którym w sprawie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne istniejące w dacie wydania decyzji ostatecznej, nieznane organowi podatkowemu, który wydał decyzję, a więc że zachodziły podstawy do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną, skutkujące uchyleniem decyzji ostatecznej, podczas gdy okoliczności te były znane organowi podatkowemu w dniu wydania decyzji lub okoliczności te nie wynikają z ustaleń organu;
2) art. 2 ust. 1 i 2 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 4 pkt 16-18 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych przez błędną wykładnię i podtrzymanie stanowiska organu I instancji, zgodnie z którym powierzchnia zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej odpowiada całej powierzchni działki, na którą została udzielona koncesja, a nie zaś powierzchni, która faktycznie była zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej, w szczególności w zakresie powierzchni pola eksploatacji, czy też powierzchni wyrobiska;
II. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
1) art. 128 o.p. przez naruszenie rozstrzygnięciem decyzji zasady trwałości ostatecznych decyzji podatkowych w sytuacji, gdy nie zaistniała przesłanka wznowienia postępowania, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 o.p.;
2) art. 187 § 1 o.p., art. 191 o.p. w zw. z art. 210 § 1 pkt 6 o.p. przez dokonanie - w ślad za decyzją organu I instancji - oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sposób dowolny, a nie swobodny, w szczególności przez przyjęcie przez organ w sposób całkowicie arbitralny, że w dniu wydania decyzji ostatecznej cała powierzchnia działki nr [...] była zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej, podczas gdy taka okoliczność nie wynika ze zgromadzonych w sprawie dowodów;
3) art. 187 § 1 o.p. art. 191 o.p. w zw. z art. 210 § 1 pkt 6 o.p. przez dokonanie - w ślad za decyzją organu I instancji - arbitralnej oceny, że zaistniała przesłanka wznowienia postępowania, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 o.p.;
4) art. 233 S 1 pkt 1 o.p. przez utrzymanie przez organ II instancji w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy była ona wadliwa.
W uzasadnieniu skargi strona skarżąca rozwinęła argumentację zarzutów.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie 3 sierpnia 2023 r. pełnomocnik skarżącego zwrócił uwagę na zagadnienie jednolitości organu, której co do zasady nie można utożsamiać z urzędem i jego komórkami organizacyjnymi. W związku z powyższym istotne okoliczności i fakty były znane organowi już w dniu wydania decyzji w postępowaniu podatkowym zwykłym. Nawiązując natomiast do pozostałych zarzutów zawartych w skardze, pełnomocnik podniósł, że działalność wydobywcza na przedmiotowej nieruchomości była wygaszana począwszy od 2016 r. Część powierzchni nieruchomości objęta decyzją koncesyjną nie była faktycznie zajęta na prowadzenie działalności wydobywczej. Jednoczenie w związku z wygaszaniem działalności wydobywczej były podejmowane czynności w kierunku rekultywacji tej nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Spór w sprawie sprowadza się w pierwszej kolejności do zagadnienia istnienia przesłanki wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją. Organ twierdzi, że w sprawie wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania z art. 240 § 1 pkt 5 o.p., miał zatem podstawę do wzruszenia ostatecznej decyzji i ustalenia podatku od nieruchomości, przyjmując, że cała powierzchnia działki o nr [...] jest zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej. Przeciwne stanowisko prezentuje skarżący.
Na wstępnie wskazać należy, że jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest uregulowana w art. 128 o.p. zasada trwałości decyzji ostatecznych. Zgodnie z powołanym przepisem, decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana tych decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w niniejszej ustawie oraz w ustawach podatkowych. Wskazana zasada ogólna gwarantuje pewność obrotu prawnego oraz stabilność skutków prawnych aktów organów administracji publicznej. Ustanawiając ochronę decyzji ostatecznych przyznaje się im cechę trwałości, przy równoczesnym wyznaczeniu granic tej trwałości. Owe granice wynikają z możliwości wzruszania decyzji ostatecznych w trybach nadzwyczajnych. Jednym z takich trybów jest instytucja wznowienia postępowania, która stwarza prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją, jeżeli postępowanie, w którym decyzja ta zapadła, dotknięte było kwalifikowaną wadą, o jakiej mowa w art. 240 § 1 o.p. Instytucja wznowienia postępowania służy wyeliminowaniu wad, którymi było obarczone postępowanie prowadzące do wydania decyzji ostatecznej, nie zaś sama kończąca to postępowanie decyzja, aczkolwiek oczywistym jest, że wadliwość postępowania może przełożyć się na wadliwość rozstrzygnięcia, które w takim przypadku także wymaga korekty. Dokonanie powyższego jest możliwe w ramach instytucji wznowienia postępowania. Organ wznawiając postępowanie zakończone decyzją ostateczną powinien więc ustalić i wykazać, czy zaszła przesłanka wznowieniowa określona w tym przepisie oraz czy w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść decyzja odmienna (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 16 lipca 2020 r. sygn. akt I SA/Ke 415/19; publ. C. B. O. S. A., [...] – podobnie jak pozostałe przywołane w uzasadnieniu wyroki).
W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie organy podatkowe obu instancji błędnie uznały, że spełniła się przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 240 § 1 pkt 5 o.p., tj. wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję.
Nie ulega żadnej wątpliwości, że aby przywołana podstawa wznowienia mogła mieć zastosowanie, muszą zostać spełnione łącznie następujące warunki: 1) wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody; 2) są one istotne dla sprawy, tzn. mogą mieć wpływ na jej odmienne rozstrzygnięcie; 3) nie były znane organowi, który wydał decyzję; 4) istniały w dniu wydania decyzji. Zwrot: "wyjdą na jaw", oznacza, że decydujący jest moment ujawnienia danego dowodu lub okoliczności, czyli udostępnienia go organowi, a nie moment faktycznego zapoznania się z nimi przez pracownika organu. Sąd podkreśla, że istnienie nowych okoliczności czy dowodów w dniu wydania decyzji, dotyczy dnia wydania decyzji ostatecznej, kończącej postępowanie, które następnie zostało wznowione.
W rozpoznanej sprawie decyzją tą jest decyzja Burmistrza Miasta i Gminy [...] z 20 stycznia 2020 r. i to w dacie jej wydania mają istnieć nowe okoliczności faktyczne nieznane organowi, która ją wydał. Organy przyjęły, że tą nową okolicznością, która istniała w dniu wydania ww. decyzji i nie była znana organowi, który ją wydał był fakt posiadania informacji, że powierzchnia gruntów zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie wydobycia kruszywa naturalnego na działce nr [...] jest znaczne większa niż ta zadeklarowana w 2012 r. przez podatnika.
Sąd podziela stanowisko skarżącego, że okoliczności, takie jak powierzchnia zajmowana przez wyrobisko czy szczegóły funkcjonowania kopalni "[...]" i dowody na tę okoliczność były znane organowi już w dniu wydania decyzji ostatecznej. W szczególności wskazać należy, że protokoły oględzin przedmiotowej nieruchomości przez Starostwo Powiatowe w [...] były sporządzane m.in. na prośbę samego organu, przy udziale pracowników urzędu obsługującego organ (tj. Urzędu Miasta i Gminy [...]), a same protokoły oględzin były doręczone organowi przed wydaniem decyzji ostatecznej objętej zaskarżoną decyzją. Na przykład:
1) Protokół oględzin z dnia 2 grudnia 2016 r., zgodnie z prezentatą umieszczoną na piśmie przewodnim Starostwa Powiatowego w [...] z dnia 6 grudnia 2016 r., wpłynął do organu w dniu 12 grudnia 2016 r. i został zarejestrowany pod numerem [...];
2) Protokół oględzin z dnia 19 października 2017 r. zgodnie z prezentatą umieszczoną na piśmie przewodnim Starostwa Powiatowego w [...] z dnia 24 października 2017 r., wpłynął do organu w dniu 26 października 2017 r. i został zarejestrowany pod numerem [...];
3) Protokół oględzin z dnia 23 maja 2018 r. zgodnie z prezentatą umieszczoną na piśmie przewodnim Starostwa Powiatowego w [...] z dnia 29 maja 2018 r., wpłynął do organu w dniu 4 czerwca 2018 r. i został zarejestrowany pod numerem [...].
Organ miał również wiedzę w dniu wydania decyzji ostatecznej o treści koncesji na wydobycie kopalin ze złóż - organ był bowiem informowany, w trybie art. 40 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo górnicze o wydaniu koncesji, jej treści oraz fakcie jej przeniesienia. Świadczy o tym, zgromadzone w aktach, pismo Marszałka Województwa W. z dnia 28 lutego 2013 r., które wpłynęło do organu w dniu 5 marca 2013 r. oraz pismo Marszałka Województwa W. z dnia 27 czerwca 2016 r., które wpłynęło do organu w dniu 30 czerwca 2016 r.
Nie można więc twierdzić, jak słusznie zauważył skarżący, że okoliczności stwierdzone ww. protokołami i treścią koncesji nie były znane organowi, skoro wpłynęły do organu przed wydaniem decyzji ostatecznej i zostały profesjonalnie zarejestrowane w systemie kancelaryjnym urzędu obsługującego organ.
Nie można zatem przyjąć, tak jak zrobiły to organy podatkowe, że organ w dniu wydania decyzji nie dysponował wiedzą co do rodzaju i zakresu prowadzonej przez podatnika działalności na terenie nieruchomości stanowiącej przedmiot opodatkowania.
Organ w zaskarżonej decyzji nie kwestionuje, że wskazane dokumenty wpłynęły do Burmistrza Miasta i Gminy [...] ale podnosi, że wpłynęły one do referatu Ochrony Środowiska i Rolnictwa. Referat ten stanowi odrębną komórkę organizacyjną od Wydziału Finansowego i poszczególne dokumenty zebrane w jednym referacie nie są przekazywane innym komórkom organizacyjnym. Przed wydaniem decyzji wymiarowej nie było w ocenie organu podstaw, aby wdrożyć czynności sprawdzające w zakresie podanych przez podatnika informacji co do posiadanych nieruchomości i powierzchni wykorzystywanej na prowadzenie działalności gospodarczej. Organ wskazuje, że nie jest możliwe w każdym przypadku przed wydaniem decyzji dotyczącej podatku od nieruchomości, aby organ kontrolował, czy dane podane w informacji przez podatnika są zgodne z rzeczywistością, ponieważ doszłoby do paraliżu organu.
Bez wątpienia organ nie prowadzi postępowania w każdej sprawie dotyczącej podatku od nieruchomości i z urzędu nie kontroluje każdej informacji złożonej przez podatnika dotyczącej nieruchomości. Jednak zasadą powinno być, że gdy do organu wpływają informacje od innych organów, bądź inny referat prowadzi postępowanie, którego wynik może mieć znaczenie, choćby dla wymiaru podatku, to te informacje winny być przekazane do stosownej komórki.
Jak wcześniej wskazano, przesłanki wznowienia postępowania muszą wystąpić łącznie i niedopuszczalna jest interpretacja rozszerzająca warunków stanowiących podstawę wznowienia postępowania, które zmierzają do wzruszenia decyzji ostatecznej. Powołany przepis stanowi, że nowe okoliczności i dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję. Organem jest Burmistrz Miasta i Gminy [...] nie jest nim ani referat ani wydział danego organu. Kwestia obiegu informacji, dokumentów istotnych dla poszczególnych komórek organizacyjnych jest wyłącznie sprawą wewnętrzną organu. To organ winien zorganizować pracę urzędu tak, aby do każdej komórki organizacyjnej wpływały informacje, którą mogą być wykorzystane w zakresie określonych kompetencji. Niesporne w sprawie jest, że organ, jakim jest Burmistrz Miasta i Gminy [...], w dniu wydania decyzji pierwotnej, dysponował materiałem dowodowym, zebranym w postępowaniu prowadzonym przez referat zajmujący się ochroną środowiska, w zakresie powierzchni gruntów przeznaczonych do wydobywania kopalin i wyznaczonego obszaru górniczego.
Fakt, że organ nie powiązał danych wynikających z dokumentów, które były zebrane w postępowaniu prowadzonym przez referat zajmujący się ochroną środowiska, z powierzchnią gruntów zajętą na prowadzenie działalności gospodarczej i wymiarem podatku od nieruchomości, nie może stanowić podstawy wznowienia. Niedopuszczalne jest bowiem sanowanie błędów postępowania zwyczajnego w postępowaniu nadzwyczajnym. Powierzchnia gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej była bowiem możliwa do ustalenia przez organ w toku postępowania zwykłego zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej (wymiarowej) za 2020 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości. Organ okoliczności tej nie dostrzegł, pomimo że dysponował odpowiednim materiałem dowodowym. W efekcie brak przepływu informacji pomiędzy referatami tego samego organu (Burmistrza Miasta i Gminy [...]) nie może zmienić faktu, że dane okoliczności istniały w dniu wydania decyzji pierwotnej i były znane organowi. Natomiast, jak już wyżej wyjaśniano, pod pojęciem dowodów lub okoliczności nieznanych organowi, który wydał pierwotną decyzję rozumieć trzeba tylko takie dowody, które nie były przedmiotem badania w postępowaniu zwyczajnym oraz tylko takie okoliczności, które z badanego materiału nie wynikały. Poszczególne wydziały, referaty urzędy miasta nie są organem. Nie jest nim także konkretny pracownik urzędu wydający decyzje. To, że konkretne postępowanie prowadzą poszczególne komórki, czy pracownicy urzędu wynika z wewnętrznej organizacji pracy urzędu, który jest aparatem pomocniczym organu. Z prawnego punktu widzenia organem prowadzącym postępowanie, załatwiającym sprawę jest bowiem ten sam organ – tu Burmistrz Miasta i Gminy [...], do którego – jak to wynika z wcześniejszych uwag – już w 2016 r. wpłynął i został zarejestrowany protokół oględzin z dnia 2 grudnia 2016 r.
Podsumowując, otrzymane w 2021 r. z F. Z. dowody (m. in. protokoły z oględzin z lat 2016-2021) nie były więc nowymi okolicznościami faktycznymi lub nowymi dowodami istniejącymi w dniu wydania decyzji nieznanymi organowi, który wydał decyzję. Nie zaistniała zatem podstawa do wznowienia postępowania podatkowego określona w art. 240 §1 pkt 5 o.p., dlatego zaskarżona decyzja, jak również decyzja ją poprzedzająca podlegają uchyleniu. W konsekwencji bezprzedmiotowe stało się odnoszenie do pozostałych zarzutów skargi. Sąd nie mógł bowiem zbadać sprawy merytorycznie, w tym ocenić zarzutów naruszenia prawa materialnego sformułowanych w skardze, skoro stwierdził, że w sprawie doszło do naruszenia przepisu prawa procesowego, tj. art. 240 § 1 pkt 5 o.p.
Mając powyższe na uwadze Sąd działając na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art.135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 259 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Podstawą uchylenia decyzji organu pierwszej instancji był art. 135 p.p.s.a, który stanowi, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Skoro także i ta decyzja została wydana z naruszeniem wskazanego powyżej przepisu art. 240 §1 pkt 5 o.p., jej uchylenie stało się konieczne. O kosztach postępowania (pkt II wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło