I SA/Po 886/17

PostanowienieWSA w Poznaniu2017-10-12

Skład orzekający: Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może uchylić lub zmienić swoje własne postanowienie w przedmiocie prawa pomocy, jeśli po jego wydaniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych uzasadniająca przyznanie prawa pomocy w szerszym zakresie?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może uchylić lub zmienić swoje postanowienie w przedmiocie prawa pomocy, nawet jeśli jest ono prawomocne, na podstawie art. 165 P.p.s.a., jeśli po jego wydaniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych lub prawnych istotnych dla rozstrzygnięcia, w szczególności pogorszenie sytuacji materialnej wnioskodawcy. W niniejszej sprawie sąd uznał, że przedstawiona przez skarżącą sytuacja materialna i osobista uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Starszy referendarz sądowy pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z powodu uchybienia terminowi do złożenia formularza. Sąd utrzymał w mocy zarządzenie referendarza. Następnie skarżąca wniosła o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, przedstawiając swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną.
Rozstrzygnięcie
Uchylono postanowienie z dnia 12 września 2017r. sygn. akt I SA/Po 886/17 utrzymujące w mocy zarządzenie starszego referendarza sądowego z dnia 29 sierpnia 2017r. w przedmiocie pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania; zwolniono skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla skarżącej radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont po rozpoznaniu w dniu 12 października 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zmianę postanowienia w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 10 lipca 2017 r., nr [...] w przedmiocie wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w okresie od lipca 2013 r. do grudnia 2016 r. oraz za poszczególne miesiące od stycznia 2017 r postanawia: 1. uchylić postanowienie z dnia 12 września 2017r. sygn. akt I SA/Po 886/17 utrzymujące w mocy zarządzenie starszego referendarza sądowego z dnia 29 sierpnia 2017r. w przedmiocie pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, 2. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowić dla skarżącej radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w P.. H. K. pismem z dnia [...] lipca 2017 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na wskazaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W skardze wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Zarządzeniem z [...] sierpnia 2017 r. starszy referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy, gdyż skarżąca wezwana do złożenia formularza wniosku w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, uchybiła temu terminowi. W terminie do zaskarżenia zarządzenia w przedmiocie prawa pomocy skarżąca wniosła [...] września 2017r. sprzeciw (pismo zatytułowane "odwołanie"), kwestionując rozstrzygnięcie referendarza sądowego. W uzasadnieniu sprzeciwu strona podniosła, że jest osobą samotną, bez żadnej pomocy. Zwróciła się z prośbą o zrozumienie jej sytuacji wnosząc o zwolnienie z opłat sądowych. Po rozpatrzeniu sprzeciwu skarżącej postanowieniem z dnia 12 września 2017r. sygn. akt I SA/Po 886/17 sąd utrzymał mocy zarządzenie starszego referendarza sądowego z dnia 29 sierpnia 2017r. W związku z powyższym, pismem złożonym w dniu [...] września 2017 r., zatytułowanym odwołanie, skarżąca wniosła o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy. W uzasadnieniu pisma strona skarżąca podkreśliła, że wniosła o zwolnienie od kosztów ponieważ jest osobą samotną w bardzo trudniej sytuacji materialnej. Wszelkie koszty utrzymania, leczenie i ubezpieczenia pokrywa z renty z tytułu przebywania w Obozie Karnym [...]. Jest osobą schorowaną w podeszłym wieku, mającą problemy z poruszaniem się, która jest pod opieką lekarską. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje: Postanowienie w sprawie prawa pomocy należy do tzw. postanowień niekończących postępowania w sprawie, które mogą być uchylane lub zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne (art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., zwanej dalej: "P.p.s.a."). Zmiany stanu faktycznego lub prawnego uzasadniające zmianę lub uchylenie postanowienia w trybie art. 165 P.p.s.a. muszą dotyczyć okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i uzasadniać zmianę lub uchylenie postanowienia. W przypadku spraw dotyczących prawa pomocy, zmiany powyższych okoliczności muszą skutkować pogorszeniem sytuacji materialnej wnioskodawcy, uzasadniającym zmianę uprzednio wydanego postanowienia. Stosownie do art. 245 § 1 P.p.s.a., strona może się ubiegać o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1, pkt 1 P.p.s.a., następuje gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Zdaniem sądu przedstawiona we wniosku oraz kolejnych pismach sytuacja materialna i osobista skarżącej uzasadniania przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W ocenie sądu skarżąca wykazała, że w jej sytuacji uchylenie orzeczenia z dnia 12 września 2017r. jest uzasadnione. Sąd oceniając wniosek w zakresie prawa pomocy wziął pod uwagę dochody i wydatki zadeklarowane przez skarżącą w pismach procesowych i we wniosku o PPF, podeszły wiek oraz stan zdrowia skarżącej. Wobec tego, działając na podstawie art. 245 § 1, § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 165 P.p.s.a. i art. 258 § 4, § 2 pkt 7 P.p.s.a., sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło