I SA/Po 90/25
WyrokWSA w Poznaniu2025-05-29
Skład orzekający: Waldemar Inerowicz, Małgorzata Bejgerowska, Michał Ilski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kontenery telekomunikacyjne mogą być uznane za budynki w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w szczególności czy spełniają wymóg trwałego związania z gruntem, co wpływa na stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości?Ratio decidendi
Kontenery telekomunikacyjne nie spełniają definicji budynku, gdyż brak jest trwałego związania tych obiektów z gruntem, co jest kluczowym elementem definicji budynku w podatku od nieruchomości. W konsekwencji kontenery te stanowią budowle, a nie budynki, co uzasadnia odmowę stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości. Ocena ta opiera się na analizie dokumentacji technicznej, opinii biegłych oraz wykładni przepisów prawa podatkowego i budowlanego.Stan faktyczny
Spółka N. S.A. w W. złożyła wniosek o zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2014-2018, kwestionując opodatkowanie kontenerów telekomunikacyjnych jako budowli. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty za rok 2016, uznając kontenery za budowle, a nie budynki, ze względu na brak trwałego związania z gruntem. Spółka odwołała się, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję organu I instancji. WSA w Poznaniu rozpatrywał skargę spółki, analizując opinie biegłych i dokumentację techniczną dotyczącą charakteru kontenerów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska (spr.) Asesor sądowy WSA Michał Ilski Protokolant: specjalista Ewa Szydłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2025 r. sprawy ze skargi N. S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 listopada 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2016 oddala skargę.
1. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 listopada 2024 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję z dnia 31 maja 2021 r., nr [...], Prezydenta Miasta K. w przedmiocie odmowy stwierdzenia wobec N. S.A. w W. (dalej jako: "spółka", "strona" lub "skarżąca") nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2016.
Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny, spółka w dniu 26 lipca 2019 r. wniosła o zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2014-2018 w łącznej kwocie [...]zł, załączając korektę deklaracji, w której zmieniła wartość budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej i wykazała budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wniosek uzasadniła nieprawidłowym wykazywaniem kontenera telekomunikacyjnego jako budowli i opłacaniem podatku od nieruchomości od jego wartości, w sytuacji gdy kontener telekomunikacyjny stanowi budynek, a zatem podstawę opodatkowania winna stanowić jego powierzchnia użytkowa.
1.1. Decyzją z dnia 17 grudnia 2019 r. Prezydent Miasta K. określił spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2016 rok w kwocie [...]zł, określił wysokość nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2016 r. w kwocie [...]zł w części dotyczącej środków trwałych niepodlegających opodatkowaniu tym podatkiem oraz odmówił zwrotu wnioskowanej nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2016 w kwocie [...]zł. Po rozpatrzeniu odwołania spółki Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 13 marca 2020 r. uchyliło powyższą decyzję Prezydenta Miasta K. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zdaniem organu odwoławczego w sprawie zachodziła konieczność przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Wobec powyższego organ I instancji przeprowadził dowód z opinii biegłego mgr inż. A. S. – stałego biegłego sądowego ds. budownictwa, który jednoznacznie stwierdził, że kontener telekomunikacyjny jest budowlą, składającą się z części budowlanej oraz niebudowlanej. W toku ponownego rozpoznania sprawy spółka przedłożyła jako dowód opinie biegłych, które zostały sporządzone na wniosek innych organów podatkowych, a mianowicie opinię sporządzoną przez rzeczoznawcę budowlanego dr inż. P. K. na zlecenie Urzędu Miasta i Gminy O. oraz opinię sporządzoną przez inspektora nadzoru H. K. wykonaną dla Urzędu Miasta i Gminy w O..
Decyzją z dnia 31 maja 2021 r. Prezydent Miasta K. odmówił skarżącej stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2016 w kwocie [...]zł, w części dotyczącej kontenerów telekomunikacyjnych. W motywach rozstrzygnięcia stwierdzono, że kontenery telekomunikacyjne, zlokalizowane w K., nie są budynkami w rozumieniu przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ale są budowlami i nie zachodzą podstawy do zwrotu wnioskowanej nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2016 od kontenerów telekomunikacyjnych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 2 września 2021 r. utrzymało w mocy rozstrzygniecie organu I instancji.
1.2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 8 kwietnia 2022 r., o sygn. akt I SA/Po 932/21, uchylił powyższą decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze (powołane w niniejszej sprawie orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w bazie: publ. baza CBOSA). Sąd uznał uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze za lapidarne i tylko powtarzające stanowisko Prezydenta Miasta K.. Zarzucono, że organ odwoławczy nie odniósł się do sformułowanych w odwołaniu licznych zarzutów, za pośrednictwem których skarżąca kwestionowała ustalony w sprawie stan faktyczny i wytykała pominięcie przedstawionych opinii biegłych. W ocenie Sądu uzasadnienie decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie spełniało wymogów określonych w art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r., poz. 2383 ze zm. - dalej w skrócie: "o.p.").
1.3. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, opisaną na wstępie decyzją z dnia 25 listopada 2024 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję z dnia 31 maja 2021 r., Prezydenta Miasta K. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2016. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podkreślił, że w sprawie dotyczącej oceny technicznej kontenerów telekomunikacyjnych uwzględniono wszelkie dowody przedkładane przez spółkę, w tym głównie opisy techniczne i projektowe oraz warunki budowlane posadowienia spornych kontenerów telekomunikacyjnych. Z dowodów tych wynika wprost, że kontenery posadowione są za pomocą stalowych kształtowników stanowiących ramę na fundamencie ziemno-gruntowym. Ze zgromadzonego materiału dowodowego, w tym opinii biegłego, wynika, że nie są one trwale związane z gruntem, gdyż ich posadowienie na gruncie pozwala bez uszkodzenia kontenera i ramy na ich odłączenie od podstawy i przeniesienie ich w inne miejsce. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego sporne obiekty budowlane są tymczasowymi obiektami budowlanymi, które - stosownie do art. 1a pkt 2a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 70 ze zm. - dalej w skrócie: "u.p.o.l.") – nie są budynkami. Na podstawie poczynionych ustaleń, opartych na dokumentacji technicznej, projektowej i budowlanej zawartej w aktach sprawy, a także na podstawie opinii biegłego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że brak jest technicznych warunków trwałego związania kontenera z gruntem, na którym jest posadowiony, zatem obiekty te są budowlami. Zdaniem organu II instancji kontener nie spełnia cech budynku z uwagi brak trwałego związania z gruntem. W przedmiotowym obiekcie występuje jedynie element przegród budowlanych, posiadanie fundamentu oraz zadaszenia, celem odseparowania znajdującej się wewnątrz aparatury technicznej od warunków atmosferycznych i środowiskowych (wiatr, deszcz, zapylenie) oraz zabezpieczenia przed dostępem niepowołanych osób, przed kradzieżą, czy inną formą zakłócenia prawidłowego funkcjonowania znajdującej się wewnątrz aparatury technicznej. Obiekt nie spełnia naczelnego warunku trwałego związania z gruntem i można go z łatwością usunąć z ramy stalowej, bez uszkodzenia konstrukcji, jedynie po odpięciu kabli telekomunikacyjnych i przenieść w inne miejsce, co wyklucza jego zakwalifikowanie do kategorii budynków, w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Zdaniem organu II instancji stanowiący przedmiot sporu kontener jest obiektem budowlanym w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2024 r., poz. 725 ze zm. – dalej w skrócie: "P.b."), kwalifikowanym jako tymczasowy. Jednocześnie, ze względu na brak trwałego związania z gruntem, nie jest budynkiem, a ze względu na funkcję - nie jest także obiektem małej architektury, dlatego stanowi budowlę w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt. 2 u.p.o.l. Zaznaczono, że Trybunał Konstytucyjny badał zgodność art. 1a ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l. z Konstytucją RP i nie stwierdził jego niekonstytucyjności z przyczyny podniesionej przez skarżącą. Skoro zatem przedmiotowe kontenery nie spełniają jednego z elementów definicji legalnej budynku nie można przyjąć, że stanowią obiekt budowlany, który został zdefiniowany w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.
2.1. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu strona zakwestionowała powyższą decyzję, wnosząc o jej uchylenie oraz zwrot kosztów postępowania i zarzuciła jej naruszenie:
1) art. 2a o.p. przez niewywiązanie się z wynikającego z tego przepisu obowiązku rozstrzygania wątpliwości przy wykładni powyższych przepisów na korzyść podatnika;
2) art. 210 § 1 pkt 6 w zw. z § 4 o.p. przez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego odpowiadającego wymogom wynikającym z powyższej regulacji;
3) art. 121 § 1 w zw. z art. 124 o.p. w zw. z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r., poz. 570 ze zm. – dalej w skrócie: "u.s.k.o.") przez prowadzenie postępowania odwoławczego w sposób, który nie budzi zaufania do organów odwoławczych oraz nie przekonuje o trafności ustaleń Samorządowego Kolegium Odwoławczego;
4) art. 191 w zw. z art. 122, art. 187 § 1 i art. 210 § 4 o.p. w zw. z art. 19 ust. 1 u.s.k.o. przez błędną ocenę zgromadzonych w sprawie dowodów;
5) art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 1, 2 i 3 P.b. przez:
a) wadliwą interpretację pojęcia trwałego związku z gruntem i w konsekwencji uznanie spornego kontenera za niespełniającego wymogów dla uznania go za budynek;
b) błędną wykładnię i uznanie spornego kontenera za budowlę wyłącznie w oparciu o stwierdzenie przez organ braku trwałego związku tego obiektu z gruntem;
6) art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. art. 3 pkt 3 P.b. przez przyjęcie, że kontenery telekomunikacyjne stanowią budowle, pomimo że nie są wymienione w powyższych przepisach.
W uzasadnieniu skargi spółka podniosła, że organ nie rozstrzygnął sporu zgodnie z normą prawną wyrażoną w art. 2a o.p., co w niniejszej sprawie winien był uczynić. Reguła z tego przepisu powinna być zastosowana do wykładni art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 3 w zw. z art. 3 pkt 5 P.b. Zdaniem skarżącej uzasadnienie faktyczne i prawne zaskarżonej decyzji nie wyjaśnia podstawy prawnej i faktycznej podjętego przez organ rozstrzygnięcia, więc nie poddaje się ono kontroli instancyjnej. Działanie organów pozostaje również w całkowitej sprzeczności z zasadą budowania zaufania oraz przekonywania. Zgromadzone dowody zostały potraktowane wybiórczo, z przyjęciem dowodów uzasadniających tezę o konieczności opodatkowania spornych obiektów w wyższej wysokości i całkowitym pomięciem - bez wyjaśnienia przyczyn takiego stanu rzeczy - dowodów przeciwnych. Natomiast sporne kontenery z całą pewnością spełniają cechy budynku, w tym cechę posiadania fundamentów oraz trwałego związku z gruntem, co potwierdza dokumentacja techniczna, okresowe przeglądy budowlane przeprowadzone przez specjalistów z zakresu prawa budowlanego oraz opinie biegłych dotyczące takich samych kontenerów, przedłożone przez spółkę w toku postępowania. Trwałość połączenia budynku z gruntem musi być oceniana w kategorii faktu - decyduje o tym konstrukcja techniczna budynku, a połączenie z gruntem musi być w sensie fizycznym na tyle trwałe, że opiera się np. czynnikom atmosferycznym, mogącym zniszczyć tę konstrukcję. Techniczna konstrukcja całego obiektu oraz jego przeznaczenie powinny stanowić miarodajne kryterium i punkt odniesienia dla ustalenia, czy dany obiekt budowlany - dla celów jego opodatkowania – jest, czy nie jest budynkiem. O trwałym związaniu z gruntem nie decyduje sposób i metoda tego związania, technologia wykonania fundamentów czy możliwości techniczne przeniesienia obiektu w inne miejsce, ale to czy wielkość tego obiektu, jego konstrukcja, przeznaczenie oraz względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania. Trwałość powiązania z gruntem przeciwstawia się zwykle przemijającemu użytkowi, a zatem odnosi się do woli przyświecającej połączeniu. Techniczna możliwość odłączenia nie może prowadzić bezpośrednio do wniosku, że dany obiekt nie jest trwale powiązany z gruntem, zaś na trwałość związania z gruntem urządzenia wskazuje nie tylko fizyczne, ale i funkcjonalne ich powiązanie. Spółka odnosząc się do nowych zapisów dotyczących opodatkowania nieruchomości także podkreśliła, że intencją zmian było zachowanie status quo w zakresie opodatkowania. Z nowelizacji wynika, że kontenery telekomunikacyjne będą jednoznacznie traktowane jako budynki. Potwierdzają to projektowane zapisy, jak i uzasadnienie do projektu ustawy. Wskazując na naruszenie art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. art. 3 pkt 3 P.b. skarżąca podkreśliła, że w związku z posiadaniem przez sporny kontener cech budynku określonych w art. 3 pkt 2 P.b., brak jest podstaw do kwalifikowania go jako budowli na gruncie u.p.o.l.
2.2. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozważył, co następuje:
3. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżona decyzja została wydana po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez organ odwoławczy, którego wcześniejsza decyzja ostateczna została uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2022 r., o sygn. akt I SA/Po 932/21. Powodem uchylenia było zbyt lakoniczne, nie spełniające wymogów art. 210 § 1 pkt 6 i § 2 o.p., uzasadnienie powyższej decyzji, w którym Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie odniosło się do zarzutów odwołania oraz pominęło własną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego. Zatem przy rozpoznawaniu wniesionej w niniejszej sprawie skargi Sąd, stosownie do treści przepisu art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. – dalej w skrócie: "p.p.s.a."), związany jest oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w powyższym orzeczeniu.
3.1. Uwzględniając powyższe Sąd stwierdza, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze zrealizowało nałożone na nie powyższym wyrokiem obowiązki, odnosząc się do zarzutów odwołania, oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy i dokonując wykładni zastosowanych w sprawie przepisów prawa materialnego. Zdaniem Sądu, rozstrzygając ponownie sprawę organ odwoławczy nie naruszył regulacji zawartej w art. 153 p.p.s.a., a co również istotne - takiego zarzutu nie podniosła skarżąca (reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika). Wobec powyższego uprawniony jest wniosek, że w istocie spółka nie ma zastrzeżeń do sposobu wykonania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazań, sformułowanych w powyższym orzeczeniu WSA w Poznaniu z dnia 8 kwietnia 2022 r., o sygn. akt I SA/Po 932/21.
3.2. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przez organ II instancji przepisów postępowania, Sąd uznaje je za bezzasadne. Wprawdzie uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie jest idealne i nie wymienia precyzyjnie wszystkich opinii biegłych powołanych w sprawie, to naruszenie w tym zakresie przepisów art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 o.p. nie jest na tyle istotne dla wyniku sprawy, aby uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji. Innymi słowy, pomimo mankamentów wnioski wypływające z motywów zaskarżonej decyzji poddają się sądowej kontroli.
Istotą sporu w kontrolowanej sprawie było zakwalifikowanie przedmiotu opodatkowania w postaci kontenerów telekomunikacyjnych (zlokalizowanych pod dziewięcioma adresami na terenie K.) do kategorii budynku, z uwagi na trwałe związanie z gruntem, jak twierdzi skarżąca. Z kolei organy podatkowe obu instancji stoją na stanowisku, że brak jest możliwości kwalifikacji spornych kontenerów jako budynku, z uwagi na brak powyższej cechy trwałego ich związania z gruntem. Sąd w składzie orzekającym zauważa, że zagadnienie prawne dotyczące opodatkowania kontenerów telekomunikacyjnych na terenie kraju, było wielokrotnie i jednoznacznie rozstrzygane przez sądy administracyjne, w tym Naczelny Sąd Administracyjny. Wobec powyższego w poniższych rozważaniach Sąd posłuży się tezami i argumentacją przedstawioną przez NSA w wyroku z dnia 6 września 2023 r., o sygn. akt III FSK 319/23, w którym oddalono skargę kasacyjną spółki N. , w sprawie dotyczącej podatku od nieruchomości za 2013 r. od kontenerów telekomunikacyjnych. Sąd kasacyjny w pierwszej kolejności zwrócił uwagę, że dotychczas przed NSA zapadło w stosunku do skarżącej szereg orzeczeń w przedmiotowo tożsamych sprawach, cechujących się jednorodnością spornych zagadnień prawnych oraz zbieżnością zarzutów kasacyjnych, zawartych we wniesionych środkach zaskarżenia i wymienił następujące orzeczenia z dnia 14 marca 2023 r., o sygn. akt: III FSK 4302/21, III FSK 4303/21, III FSK 4470/21, III FSK 4471/21, III FSK 4472/21, III FSK 4615/21, III FSK 4616/21, III FSK 4617/21, III FSK 4799/21, III FSK 1048/22; z dnia 7 marca 2023 r., o sygn. akt: III FSK 241/22, III FSK 242/22, III FSK 243/22, III FSK 354/22, III FSK 355/22, III FSK 407/22; z dnia 2 marca 2023 r., o sygn. akt: III FSK 4831/21, III FSK 36/22, III FSK 41/22, III FSK 42/22; z dnia 28 lutego 2023 r. o sygn. akt: III FSK 1846/21, III FSK 2267/21, III FSK 2983/21, III FSK 3360/21, III FSK 3530/21, III FSK 3531/21, III FSK 3532/21, III FSK 4017/21, III FSK 4018/21, III FSK 4138/21, III FSK 4146/21, III FSK 4182/21, III FSK 4232/21, III FSK 4233/21, III FSK 4260/21, III FSK 4315/21, III FSK 4316/21, III FSK 4324/21; z dnia 23 lutego 2023 r. o sygn. akt: III FSK 3326/21, III FSK 3346/21, III FSK 3356/21, III FSK 3357/21, III FSK 3478/21, III FSK 3582/21; z dnia 16 lutego 2023 r., o sygn. akt: III FSK 3166/21, III FSK 3167/21, III FSK 3223/21, III FSK 3224/21, III FSK 3249/21, III FSK 3250/21; z dnia 10 maja 2022 r., o sygn. akt: III FSK 3280/21, III FSK 3281/21, III FSK 3282/21; z dnia 28 marca 2023 r., o sygn. akt: III FSK 1416/22, III FSK 1417/22, III FSK 1418/22, III FSK 1466/22, III FSK 1467/22, tworzące jednolitą linię orzeczniczą. Argumentacją przedstawioną w powołanym powyżej wyroku o sygn. akt III FSK 319/23 posłuży się Sąd w niniejszej sprawie, albowiem jest ona aktualna i odnosi się do spornego zagadnienia prawnego kontrolowanej sprawy.
3.3. Analiza przepisów dotyczących kwalifikacji podatkowej kontenerów telekomunikacyjnych, w szczególności art. 1a ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l., ma kluczowe znaczenie dla ustalenia opodatkowania w podatku od nieruchomości, gdzie ustawodawca wykorzystał konstrukcję definicji legalnych jako tego środka legislacyjnego, który pozwala na dokonanie prawidłowej podatkowej kwalifikacji. Skarżąca podważa ocenę organów podatkowych obu instancji, uznającą sporne kontenery telekomunikacyjne za budowle, w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., jako wynik wykładni zarówno tego przepisu, jak i regulacji zawartych w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. oraz art. 3 pkt 1 P.b.
Stosownie do przepisu art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. budynkiem jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Z kolei zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. budowlą jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Natomiast w myśl przepisu art. 3 pkt 2 P.b., ilekroć w ustawie jest mowa o budynku, należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.
Okoliczność, że ustawodawca w przepisach art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. i art. 3 pkt 2 P.b. sformułował tożsame co do treści definicje budynku, nie oznacza, iż pojęcia te należy identycznie postrzegać na gruncie prawa budowlanego i podatkowego. Do konkluzji takiej prowadzą przede wszystkim: 1) stanowisko zawarte w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 września 2011 r., w sprawie o sygn. akt P 33/09; 2) autonomiczne uregulowanie w ustawie podatkowej definicji budynku, tj. w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.; 3) konieczność odniesienia sposobu postrzegania tej konstrukcji do celów fiskalnych, jakie rozwiązanie to ma przynieść; 4) konieczność uwzględnienia jednego z podstawowych elementów konstrukcyjnych podatku, jakim jest podstawa opodatkowania (w przypadku budynków jest to powierzchnia użytkowa). Wobec powyższego należy zauważyć, że w definicji legalnej budynku prawodawca w pierwszej kolejności odnosi się do obiektu budowlanego w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, co stanowi jednocześnie punkt wyjścia w podatkowej kwalifikacji, by w dalszej kolejności wskazać na elementy tej definicji, a zatem trwałe związanie z gruntem, wydzielenie z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadanie przez dany obiekt fundamentu i dachu. Niezależnie od tego, czy wskazane elementy definicyjne pokrywają się z ich normatywnym kształtem określonym w przepisach P.b., poprzez wskazanie ich w ustawie podatkowej, tworzą podatkową definicję budynku.
W niniejszej sprawie skarżąca, zarzucając błędną wykładnię art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., wskazuje na wadliwą interpretację pojęcia trwałego związku z gruntem, która wykluczyła uznanie spornych kontenerów za budynki. W powołanym przepisie, wprowadzając definicję podatkową budowli, ustawodawca korzysta z pewnego stopnia swojej autonomii, obejmując zakresem tej definicji urządzenie budowlane. Przy definicji budowli odesłano do kryterium obiektu budowlanego, w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, co stanowi pewien punkt wyjścia, by w dalszej kolejności wskazać, że jest to taki obiekt budowlany, który nie jest budynkiem lub obiektem małej architektury, obejmując wskazaną definicją również urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. W przypadku definicji budowli ustawodawca "przejmuje" tę część definicji z P.b., gdzie także wskazuje się na każdy obiekt budowlany, wprowadzając regułę wyłączności, a zatem poprzez wykluczenie budynku lub obiektu małej architektury i dodaje jednocześnie kategorię urządzeń budowlanych (por. wyrok NSA z dnia 21 lipca 2021 r., o sygn. akt III FSK 2821/21).
Kwalifikacja spornych kontenerów telekomunikacyjnych ma charakter złożony. W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, co zostało także wskazane w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2017 r., w sprawie o sygn. akt SK 48/15, a także w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 3 lutego 2014 r., o sygn. akt II FPS 11/13, że obiekty kontenerowe zostały wymienione w przepisie art. 3 pkt 5 P.b. Stanowią one kategorię pojęciową tymczasowych obiektów budowlanych. Przy czym co istotne, kategoria obiektów budowlanych, do której odsyła ustawodawca podatkowy przy definicji budynku i budowli, a która została wskazana w art. 3 pkt 1 P.b., odnosi się do pojęcia budynku, budowli i obiektu małej architektury. W tym zakresie wyliczenie ma charakter wyłączny. Dlatego też tymczasowe obiekty budowlane, jak przyjęto w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 3 lutego 2014 r., o sygn. akt II FPS 11/13, nie stanowią odrębnych obiektów budowlanych i podlegają kwalifikacji w ramach tych, które zostały tam wskazane. Powyższe stanowisko potwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 13 grudnia 2017 r., w sprawie o sygn. akt SK 48/15, odsyłając do wskazanej powyżej uchwały. Nieprzypadkowo bowiem ustawodawca posługuje się w tym przypadku kategorią pojęciową obiektu budowlanego, dodając słowo "tymczasowy". Z definicji sformułowanej w art. 3 pkt 5 P.b. wynika, że ustawodawca wprowadził de facto dwa zakresy tego typu obiektów budowlanych, tj. po pierwsze taki, który jest przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a po drugie także (partykuła występująca w powyższym przepisie pomiędzy dwoma zakresami) taki obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Podkreślić należy, że te dwa kryteria nie muszą wystąpić kumulatywnie, zatem jeśli organ stwierdzi, że obiekt budowlany wypełnia drugi z wymienionych zakresów, nie musi badać, czy spełniony jest pierwszy z nich, tj. czas użytkowania obiektu. Uwzględniając powyższą definicję, tymczasowy obiekt budowlany będący obiektem kontenerowym podlega kwalifikacji jako budynek bądź budowla, co podkreślił Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 13 grudnia 2017 r., w sprawie o sygn. akt SK 48/15. Z uwagi na funkcję wyłączono możliwość jego kwalifikacji jako obiektu małej architektury. Jeśli więc kontenery telekomunikacyjne nie spełniają cechy trwałego związania z gruntem, to nie mogą być kwalifikowane jako budynki, a ponieważ nie są obiektem małej architektury, to stanowią budowle.
3.4. Sporny w niniejszej sprawie jest element trwałego związania z gruntem. Ustawodawca posługuje się sformułowaniem "trwałego związania z gruntem", które de facto zawiera w sobie określenie nieostre, jakim jest "trwałe związanie". W konkretnym przypadku należy zatem ustalić zakres tego określenia nieostrego i w rezultacie przyjąć, czy dane okoliczności dotyczące spornego obiektu pozwalają na stwierdzenie, że mamy do czynienia z trwałym związaniem z gruntem. W ramach tego elementu definicji budynku należy zatem wyróżnić zarówno samo związanie z gruntem oraz czy ma ono charakter trwały. Uprawniony jest wniosek, że chodzi w tym przypadku o kwalifikowaną postać związania obiektu z gruntem, tj. taką, która ma charakter trwały, zarówno gdy chodzi o walor techniczno-użytkowy, jak i czasowość tego powiązania. Dopiero uznanie, że istniejące powiązanie pomiędzy danym obiektem a gruntem ma tę konkretną postać (tj. trwałego związania), daje możliwość objęcia kategorią budynku po spełnieniu pozostałych elementów definicyjnych. Należy podkreślić, że element trwałego związania z gruntem, podobnie jak pozostałe elementy konstytuujące normatywną definicję budynku, są jednocześnie pojęciami prawnymi, jednakże ich stwierdzenie w konkretnym przypadku jest uzależnione od okoliczności stanu faktycznego, których ocena pozwala stwierdzić, czy w danym przypadku związanie z gruntem nosi ową cechę trwałości.
W uzasadnieniu uchwały siedmiu sędziów NSA z dnia 29 września 2021 r., o sygn. akt III FPS 1/21, zauważono, że pojęcie "trwałego związania z gruntem" oznacza zarówno posiadanie przez budynek fundamentów, które są usytuowane poniżej poziomu terenu (wkopane w grunt), jak i trwałego (sztywnego, stabilnego, ciągłego, niezmiennego) powiązania obiektu z tymi fundamentami. Fundament musi ponadto stanowić część składową budynku, w rozumieniu art. 47 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm. – dalej w skrócie: "k.c."), w świetle którego częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego. W konsekwencji powyższego uznać należy, że możliwość odłączenia obiektu budowlanego od ławy fundamentowej, bez jego całkowitego zniszczenia, powoduje pozbawienie go przymiotu budynku, a to w związku z brakiem spełnienia przesłanki trwałego związania z gruntem w przedstawionym powyżej rozumieniu. W literaturze dotyczącej zasad realizacji budowli lądowych wyróżnia się fundamenty płytkie i głębokie, w zależności od poziomu ich posadowienia. Głębokość posadowienia fundamentów ustala się, biorąc pod uwagę następujące elementy: głębokość występowania warstw geotechnicznych, poziom wody gruntowej, przewidywane jego zmiany oraz występowanie wód zaskórnych, występowanie gruntów pęczniejących, zapadowych i wysadzinowych, projektowany poziom powierzchni terenu w sąsiedztwie fundamentów, poziom posadzek pomieszczeń podziemnych (piwnic), głębokość posadowienia obiektów sąsiednich (jeżeli istnieją), umowną głębokość przemarzania gruntów (por. B. Horszyńska, Wykonywanie fundamentów, R. 2005, s. 18). Wykonanie fundamentu wiąże się zatem w każdym przypadku z realizacją robót ziemnych. W powyższej uchwale wyjaśniono, że sam fakt wykonania płyty betonowej, na której silosy są wprost posadowione, a następnie powiązane kotwami, nie stanowi o trwałym związaniu tego obiektu budowlanego z gruntem we wskazanym powyżej rozumieniu, zwłaszcza w sytuacji, gdy może zostać on odłączony od podłoża i przeniesiony w inne miejsce w tej samej postaci. Niewymagająca nadzwyczajnych zabiegów budowlano-technologicznych możliwość odłączenia obiektu budowlanego od podłoża, bez naruszenia jego dotychczasowej struktury i konstrukcji, a w konsekwencji możność przeniesienia go w inne miejsce w tej samej postaci, wyklucza kwalifikację takiego obiektu do kategorii budynków, w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., z uwagi na brak spełnienia warunku trwałego związania z gruntem w przedstawionym powyżej znaczeniu.
Zawarte w treści art. 1a ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l. odesłanie wyłącznie do przepisów prawa budowlanego nie przesądza o braku możliwości dokonania wykładni tego przepisu poprzez sięgnięcie do odpowiednich przepisów k.c. Prawo podatkowe nie funkcjonuje bowiem w próżni prawnej, lecz jest elementem całego systemu prawnego. Jeśli więc ustawodawca nie przypisał znaczenia danemu terminowi w prawie podatkowym ani w prawie budowlanym, do którego stosowania odsyła ustawa podatkowa, a uczynił to w k.c., to zasadne jest sięgnięcie, w ramach wykładni systemowej zewnętrznej, do przepisów tegoż kodeksu. Zgodnie z teorią autonomii prawa podatkowego ustawodawca, tworząc przepisy podatkowe, ma zapewnioną samodzielność w kreowaniu instytucji i pojęć na potrzeby tej gałęzi prawa. Jednak zasada ta traci rację bytu wówczas, gdy prawodawca nie tworzy instytucji i pojęć właściwych prawu podatkowemu, a instytucje te lub pojęcia mają przypisane znaczenie w k.c. Wówczas zastosowanie wykładni systemowej zewnętrznej pozwala na realizację zasady zupełności i spójności systemu prawa. Skoro zatem ustawodawca nie zdefiniował ani w prawie podatkowym, ani w prawie budowlanym występującego w przepisie art. 1a ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l. terminu "trwale związany z gruntem", zaś pomocne przy odkodowywaniu jego znaczenia są przepisy k.c., które mają charakter uniwersalny, to uprawnione jest sięgnięcie do nich w toku rozpoznania sprawy podatkowej.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, że nie ma racji skarżąca interpretując pojęcie "trwałego związania z gruntem" jako posadowienie obiektu na tyle trwałe, że opiera się ono czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na fundamencie konstrukcję. Uznaniu braku trwałego związania z gruntem spornych kontenerów nie przeczy okoliczność, że obiekty te posadowione są w sposób pozwalający oprzeć się czynnikom zewnętrznym. Każdy obiekt musi bowiem spełniać kryteria norm dotyczących stabilności konstrukcji. Z tych samych przyczyn o trwałym związaniu z gruntem nie świadczy fakt posadowienia kontenerów na płycie fundamentowej, jak też okoliczność, że standardowy sposób posadowienia kontenera zgodnie z założeniami producenta opiera się czynnikom zewnętrznym o określonej sile wiatru, do osiągnięcia czego producent zaleca dodatkową instalację w postaci kotew. Ustalenia faktyczne poczynione przez organy obu instancji na podstawie opinii biegłego mgr inż. A. S. wprost wskazują, że sporne kontenery posadowione są na ramie z kształtowników stalowych, będącej elementem kontenera, co oznacza, że fundament jest częścią kontenera. Kontener jest przymocowany i związany do fundamentu, czyli ramy i nie jest trwale związany z gruntem. Posadowiony jest za pośrednictwem stalowej sztywnej ramy z profili ocynkowanych na odpowiednio zagęszczonej podbudowie warstwowej. Zdaniem biegłego sporne kontenery telekomunikacyjne można przenieść w inne miejsce, bez ich wcześniejszej rozbiórki na elementy składowe (bez naruszenia konstrukcji). Ze względu na brak trwałego związania z gruntem nie są budynkami, a ze względu na funkcję nie są także obiektami małej architektury. W konkluzji biegły stwierdził, że kontener telekomunikacyjny jest budowlą.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach podatkowych wynika, że ustalenia dotyczące spornej kwestii trwałego związania z gruntem zostały poczynione na podstawie przedłożonej przez skarżącą dokumentacji technicznej, protokołów z przeglądów technicznych, oględzin spornych kontenerów oraz w oparciu o opinie biegłych. W skardze nie zdołano podważyć rzetelności i prawidłowości powyższych dowodów, na podstawie których dokonano oceny cech spornych obiektów, co pozwoliło na ich kwalifikację na gruncie opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Wobec powyższego opinie biegłych i ich uzupełnienia trafnie uznano za środek dowodowy, w rozumieniu art. 181 o.p.
Odnosząc się natomiast do dowodu przeprowadzonego przez organ I instancji z opinii biegłego dr inż. P. K. – rzeczoznawcy budowlanego, w kontekście zarzutu skargi dotyczącego pominięcia wniosków z niej płynących, Sąd nie podziela stanowiska spółki, że dowody w kontrolowanej sprawie zostały przeprowadzone wybiórczo. Sąd w pełni zgadza się ze stanowiskiem organów obu instancji w zakresie powyższego dowodu, albowiem z przyczyn omówionych powyżej nie pozwala on na poczynienie ustaleń faktycznych niezbędnych do oceny przesłanki "trwałego związania z gruntem". Należy przypomnieć, że element trwałego związania z gruntem, podobnie jak pozostałe elementy konstytuujące normatywną definicję budynku, są pojęciami prawnymi, tj. kategorią prawa materialnego, i nie podlegają procesowi dowodzenia, w tym w drodze specyfikacji technicznych, czy opinii biegłych. Przedmiotem dowodu powinny być okoliczności faktyczne, nie zaś oceny prawne, gdyż biegły jest uprawnionym jedynie do ustalenia, w jaki sposób dany obiekt budowlany jest zbudowany, jaką rolę pełnią jego poszczególne części i w jakiej technologii zostały wykonane, a te niezbędne elementy zawiera opinia biegłego mgr inż. A. S.. Natomiast opinia przedłożona przez skarżącą wydana została dla innego obiektu, posadowionego na innym fundamencie (platformie ziemnej), a przede wszystkim biegły dr inż. P. K. wyraził w niej stanowisko, że oceniany obiekt należy traktować jako stale związany z gruntem oraz spełniający warunki dla definicji budynku według P.b., a zatem dokonał oceny prawnej opiniowanego obiektu, która nie mogła stanowić podstawy do wydania rozstrzygnięcia w kontrolowanej sprawie.
Sąd zauważa, że w ramach postępowania uzupełniającego, w dniu 24 lutego 2023 r. biegły sądowy ds. budownictwa Z. M., po dokonaniu wizji, sporządził opinię w przedmiocie kwalifikacji kontenerów telekomunikacyjnych, w której stwierdził jednoznacznie, że sporne "kontenery budynkami nie są". W opinii opisano dwa przeciwwskazania do uznania ich za budynki, a mianowicie nie są posadowione w sposób trwale związany z gruntem poprzez fundamentowanie (liniowe lub płytowe lane lub z elementów prefabrykowanych żelbetowych) oraz kontenery stanowią modularny system funkcjonalny, mający cechę łatwego przemieszczania się za pomocą prostego sprzętu dźwigowego, transportowego. Końcowo biegły zaliczył kontenery zlokalizowane w dziewięciu miejscach na terenie K. do budowli. Sąd przyjął, że powyższa opinia dotyczy spraw o sygn. akt I SA/Po 90/25 – 92/25, które pozostają ze sobą w związku i zostały połączone, podczas rozprawy w dniu 29 maja 2025 r., do wspólnego rozpoznania i odrębnego rozstrzygnięcia, na podstawie art. 111 § 2 p.p.s.a. Wobec powyższego, zdaniem Sądu, organy podatkowe zgromadziły niezbędne dowody pozwalające na prawidłowe i dokładne ustalenie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy w postępowaniu podatkowym, które wszechstronnie rozpatrzyły i uznały za spójne i logiczne.
Mając na uwadze powyższe brak jest podstaw do stwierdzenia, że organy podatkowe naruszyły swoim działaniem zasady proceduralne, w szczególności powołane w skardze przepisy art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 187 § 1 i art. 191 o.p. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy uznać należy za kompletny i oceniony w pełnym zakresie, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, wynikającą z art. 191 o.p. Skarżąca nie przedstawiła przekonujących argumentów, mogących prowadzić do konkluzji, że zgromadzony materiał dowodowy zawiera braki, a jego ocena jest wadliwa lub dowolna. Powyższe ustalenia i wnioski z nich wynikające zostały przedstawione w prawidłowo ogólnie skonstruowanym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, spełniającym wymogi z art. 210 § 4 o.p. Wobec powyższego zamierzonego rezultatu nie mógł także odnieść zarzut uchybienia art. 210 § 1 pkt 6 o.p., albowiem uzasadnienia decyzji organów obu instancji zawierają przekonującą argumentację faktyczną i prawną.
3.5. Zdaniem Sądu za nietrafny uznać należy zarzut naruszenia art. 2a o.p., zgodnie z którym niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika. W niniejszej sprawie, wbrew twierdzeniom skarżącej, nie wystąpiły niedające się usunąć wątpliwości co do sposobu rozumienia regulacji podatkowych. Dokonana przez organy podatkowe wykładnia przepisów u.p.o.l. była prawidłowa i nie doprowadziła do sprzecznych rezultatów, a konsekwencji pozwoliła na właściwe ich zastosowanie.
Chybione są zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. przez błędną wykładnię i uznanie spornych kontenerów za budowle wyłącznie w oparciu o stwierdzenie braku trwałego związku tych obiektów z gruntem oraz art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. z art. 3 ust. 3 P.b. przez przyjęcie, że kontenery telekomunikacyjne stanowią budowle, pomimo, że nie są wymienione w powyższych przepisach. Sąd zauważa, że we wniosku o zwrot nadpłaty, z powołaniem się na art. 74 pkt 1 o.p., skarżąca powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2017 r., w sprawie o sygn. akt SK 48/15, w którym orzeczono, że art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zakresie w jakim umożliwia uznanie za budowlę obiektu budowlanego, który spełnia kryteria bycia budynkiem, przewidziane w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., jest niezgodny z zasadą szczególnej określoności regulacji daniowych, wywodzoną z art. 84 w zw. z art. 217, w zw. z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP. Zgodnie z przywołanym powyżej art. 74 pkt 1 o.p., jeżeli nadpłata powstała w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego lub orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, a podatnik, którego zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób przewidziany w art. 21 § 1 pkt 1 złożył jedną z deklaracji, o których mowa w art. 73 § 2, lub inną deklarację, z której wynika wysokość zobowiązania podatkowego - wysokość nadpłaty określa podatnik we wniosku o jej zwrot, składając równocześnie skorygowaną deklarację. W judykaturze wskazuje się, że podstawą żądania zwrotu podatku może być nie tylko wyrok stwierdzający niezgodność przepisu z Konstytucją, ale również wyroki interpretacyjne (por. wyroki NSA z dnia: 23 stycznia 2014 r., o sygn. akt II FSK 2518/13 i 22 października 2014 r., o sygn. akt II FSK 971/14). Pozwalają one na utrzymanie w mocy zakwestionowanego przed Trybunał Konstytucyjny przepisu prawa, ale tylko pod warunkiem jego określonej, prokonstytucyjnej wykładni. Powyższe oznacza, że jego odmienna interpretacja jest niekonstytucyjna. W konsekwencji interpretacyjne orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego może być uznane za przyczynę powstania nadpłaty na podstawie art. 74 pkt 1 o.p. Za tego rodzaju orzeczenie należy niewątpliwie uznać powołany przez skarżącą we wniosku o zwrot nadpłaty wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2017 r., w sprawie o sygn. akt SK 48/15. W przedmiotowym postępowaniu wysokości nadpłaty nie określa organ podatkowy, ale sam podatnik we wniosku o zwrot nadpłaty, składając równocześnie skorygowaną deklarację, co skarżąca w kontrolowanej sprawie uczyniła, wskazując w tabeli stanowiącej załącznik do wniosku, jako nadpłatę za rok 2016 kwotę [...]zł. Uznając wniosek za niezasadny organ podatkowy wydaje decyzję o odmowie zwrotu nadpłaty, a nie o odmowie stwierdzenia nadpłaty, jak ma to miejsce w przypadku wniosków rozpoznawanych na podstawie art. 75 § 1 i nast. o.p.
W kontrolowanej sprawie organ I instancji, rozpoznając wniosek złożony w trybie art. 74 pkt 1 o.p., prawidłowo zatem orzekł w sentencji decyzji o odmowie zwrotu nadpłaty, powołując jedynie regulacje art. 72 § 1 pkt 1 o.p. Nie ulega wątpliwości, że organy obu instancji uznając twierdzenie skarżącej o istnieniu nadpłaty za nieuzasadnione, analizowały sporne zagadnienie dotyczące trwałości związania kontenerów telekomunikacyjnych z gruntem w kontekście wskazań sformułowanych w powołanym powyżej wyroku TK, w sprawie o sygn. akt SK 48/15. Złożenie wniosku, o którym stanowi przepis art. 74 pkt 1–3 o.p., wszczyna postępowanie podatkowe, w którym organ podatkowy rozstrzyga o zasadności zwrotu nadpłaty. W zależności od stanu faktycznego, organ podatkowy może zwrócić nadpłatę, określić kwotę zwrotu, odmówić zwrotu nadpłaty albo umorzyć postępowanie. Przepis nie określa formy rozstrzygnięcia, wobec czego należy odwołać się do przepisów ogólnych wskazujących w art. 207 § 1 o.p., że organ podatkowy rozstrzyga w sprawie w drodze decyzji, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej.
Sąd za bezskuteczne uznał twierdzenia spółki, że zadeklarowane przez nią jako budowle kontenery telekomunikacyjne są faktycznie budynkami, ponieważ spełniają wszystkie cechy budynku wskazane w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., w tym cechę trwałego związania z gruntem. Zgromadzony w tym zakresie materiał dowodowy wyklucza bowiem trafność stanowiska skarżącej. Organy podatkowe poczyniły stosowne ustalenia faktyczne i dokonały prawidłowej wykładni przepisów u.p.o.l. w zakresie niezbędnej spornej cechy obiektu budowlanego, czyli trwałego związania z gruntem, co pozwalałoby na uznanie go za budynek, oczywiście przy spełnieniu pozostałych warunków wskazanych w powyższym przepisie. Sąd podziela pogląd organów podatkowych obu instancji, że sporne obiekty nie są budynkami, ponieważ nie są trwale związane z gruntem, co nie rodzi automatycznie obowiązku badania w niniejszej sprawie, czy są one budowlami. Granice sprawy o zwrot nadpłaty, w trybie art. 74 o.p., wyznacza treść wniosku podatnika żądającego takiego zwrotu zarówno w zakresie przedmiotu opodatkowania, jak i określonej przez wnioskodawcę kwoty tego zwrotu. Innymi słowy, postępowanie to nie daje podatnikowi podstaw do oczekiwania od organu podatkowego, że zajmie się kompleksowym badaniem zasadności zadeklarowanych przedmiotów opodatkowania i podstaw ich opodatkowania, co stanowiłoby obowiązek organu w zwyczajnym postępowaniu podatkowym. We wniosku o zwrot nadpłaty skarżąca uzasadniła, skąd wynika kwota żądanego zwrotu, wskazując że jest nią różnica między zadeklarowanym podatkiem od budowli (podstawa opodatkowania – wartość budowli) a należnym podatkiem od budynków (podstawa opodatkowania – powierzchnia poszczególnych kontenerów w m˛). W tej sytuacji strona nie może domagać się skutecznie od organu podatkowego badania, czy zadeklarowany przez nią wcześniej jako budowla obiekt, obecnie wskazywany przez nią jako budynek, jest faktycznie budowlą i jaka kwota powinna ewentualnie zostać skarżącej zwrócona.
3.6. Reasumując prawidłowo dokonane ustalenia faktyczne doprowadziły organy obu instancji do prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego, sprowadzającego się do uznania, że sporne obiekty budowlane (kontenery telekomunikacyjne) nie są trwale związane z gruntem, tak jak wymaga tego przepis art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. W świetle powyższych rozważań Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i choć niewyczerpująco opisuje wszystkie opinie biegłych, to brak jest podstaw do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy, nie ujawniły wad proceduralnych tego rodzaju, iż mogłyby one mieć istotny, a nie jakikolwiek, wpływ na podjęte rozstrzygnięcie. W ocenie Sądu nie budzi również wątpliwości prawidłowość wykładni przepisów prawa materialnego u.p.o.l. oraz właściwej ich subsumcji.
3.7. Mając na uwadze całokształt podniesionych okoliczności, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę w całości jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło