I SA/Po 962/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Skwierzyńska (spr.) Sędziowie Asesor sądowy WSA Katarzyna Nikodem Asesor sądowy WSA Roman Wiatrowski Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2007r. sprawy ze skargi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia[...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. oddala skargę /-/ R/ Wiatrowski /-/ M. Skwierzyńska /-/ K. Nikodem Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego działając na podstawie art. 59 § 2 i 59 § 3 ustawy z dnia 17.VI.1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec B. P. z uwagi na fakt, iż w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Uzasadniając przedmiotowe postanowienie Naczelnik Urzędu Skarbowego w podał, że na podstawie tytułów wykonawczych przesłanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, obejmujących należności z tytułu ubezpieczenia społecznego, ubezpieczenia zdrowotnego, Funduszu pracy i Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w łącznej kwocie [...]zł wszczął postępowanie egzekucyjne wobec B. P.. Organ egzekucyjny wystąpił do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w celu ustalenia stanu majątkowego zobowiązanej. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji w odpowiedzi podało, że B. P. jest właścicielem pojazdu marki A rok produkcji 1980, zaś Powiatowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej poinformował organ egzekucyjny, iż zobowiązana nie figuruje w ewidencji gruntów obejmującej teren powiatu. Organ egzekucyjny wskazał także, iż z protokołu o stanie majątkowym nie wynika aby B. P. posiadała jakiekolwiek składniki majątkowe podlegające zajęciu. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział złożył zażalenie na powyższe postanowienie. W ocenie wierzyciela "organ egzekucyjny nie wykorzystał w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym wszelkich możliwych środków dla zbadania sprawy i wyegzekwowania należności, nie poczynił również ustaleń mających na celu weryfikację informacji zawartych w protokole o stanie majątkowym". Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] zaskarżone postanowienie organu I instancji utrzymał w mocy. Podejmując takie rozstrzygnięcie organ odwoławczy podkreślił, że spisany protokół dotyczący stanu majątkowego zobowiązanej pozwala stwierdzić z całą pewnością, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Ustalenia dokonane przez organ egzekucyjny na podstawie Komputerowej Bazy Danych Urzędu Skarbowego i informacje przekazane przez Centralną ewidencję Pojazdów i Kierowców oraz Powiatowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w potwierdzają opisany w protokóle o stanie majątkowym stan faktyczny. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał również, że w niniejszej sprawie Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie dokonał żadnych czynności egzekucyjnych ani prób poszukiwania majątku celem wszczęcia skutecznej egzekucji mimo, iż na mocy art. 19 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji może stosować egzekucję w określonym zakresie. Na wydane przez Dyrektora Izby Skarbowej postanowienie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział podniósł, iż nie wyjaśniono wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i dokonano ustaleń sprzecznych ze zgromadzonym materiałem dowodowym, a nadto zastosowano błędnie obowiązujący przepis prawa. Zdaniem skarżącego to "Urząd Skarbowy jest wyłącznie uprawniony do prowadzenia egzekucji". Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co wynika z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Z kolei na podstawie art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w postępowaniu sądowo - administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które to związane są z materią zaskarżonych decyzji. Granice rozpoznania skargi przez Sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów podatkowych w zaskarżonej sprawie, a z drugiej przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego (zakaz reformationis in peius). W przedmiotowej sprawie skarga okazała się bezzasadna. Za nieuzasadnione należy uznać zarzuty, iż zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie wydane zostały z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ) tekst jedn. Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.; dalej u.p.e.a.). Właściwość rzeczową organów egzekucyjnych określono w art. 19 u.p.e.a. Z art. 19 § 4 u.p.a.e. wynika, iż organem uprawnionym do stosowania egzekucji należności pieniężnych jest w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne Dyrektor oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Z kolei art. 26 § 4 u.p.a.e. stanowi, że jeżeli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym, przystępuje z urzędu do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego przez siebie wystawionego. W myśl § 6 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2001 Nr 137, poz. 1541) wydanego na podstawie delegacji zawartej w art. 6 § 2 u.p.e.a. jeżeli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania środków egzekucyjnych w ograniczonym zakresie, a prowadzona przez niego egzekucja okazała się w całości lub w części bezskuteczna, bezzwłocznie kieruje on tytuł wykonawczy do właściwego miejscowo naczelnika urzędu skarbowego celem prowadzenia postępowania egzekucyjnego W rozpatrywanej sprawie niesporny jest fakt przekazania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział szeregu tytułów wykonawczych Naczelnikowi Urzędu Skarbowego celem wyegzekwowania od B. P. należności w łącznej kwocie [...]zł. W tym stanie rzeczy skarbowy organ egzekucyjny wszczął przeciwko zobowiązanej B.P. egzekucję administracyjną , uznając że jest ona dopuszczalna (art. 29 § 1 powołanej ustawy z 17.VI. 1966 r.) i następnie dokonał ustalenia stanu majątkowego zobowiązanej. Z protokołu o stanie majątkowym wynika , że prowadząca wynajmowany sklep spożywczy B. P. wraz z niepracującym mężem i córką zajmuje 4 pokoje w domu jednorodzinnym należącym do jej rodziców i siostry. Wyposażenie mieszkania składa się z trzech tapczanów, sofy , ławy , 2 szaf, fotela, telewizora 25" z 1995 r. , komody, biurka i krzesła. Nie posiada ona praw majątkowych, samochodu ani nieruchomości , co potwierdziły przeprowadzone ustalenia w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej oraz w Departamencie C E P i K MSW i A . Prowadzony przez B. P. sklep nie przynosi dochodu, co potwierdzają ustalenia w komputerowej Bazie Danych Urzędu Skarbowego, podobnie jak i fakt nieposiadania rachunku bankowego. W tym stanie rzeczy organ egzekucyjny zasadnie, zdaniem składu orzekającego, uznał, że wobec braku mienia do którego można by skierować egzekucję z części umeblowania ( poza wyłączonymi z egzekucji na postawie art., 8 § 1 pkt 1 upea ) i starego telewizora nie pokryje nawet kosztów egzekucyjnych, a tym bardziej nie umożliwi zaspokojenie wierzyciela. Okoliczność ta przesądziła o zasadności umorzenia egzekucji na podstawie art. 59 § 2 upea i o wydaniu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego , zgodnie z art. 59 § 3 upea. Odnosząc się do treści skargi zauważyć należy, że podniesione w niej zarzuty nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia. Rzekome niewyjaśnienie przez organ egzekucyjny wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych i poczynienie błędnych ustaleń pozostających w sprzeczności ze zgromadzonym w sprawie materiałem sprowadza się do zarzutu braku ustaleń co do rachunku bankowego zobowiązanej i ewentualnych dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej , co uznać należy za nieuzasadnione, skoro egzekucję z tych środków egzekucyjnych winien w myśl przepisu art. 19 § 4 upea przeprowadzić przed przekazaniem tytułu wykonawczego Naczelnikowi Urzędu Skarbowego dyrektor oddziału ZUS. Również niezasadny jest zarzut skargi w kwestii nie ustalenia przez skarbowy organ egzekucyjny wartości przedmiotów na terenie prowadzonego przez zobowiązana sklepu. Wyposażenie sklepu i znajdujące się w nim towary, zgodnie z art. 8 § 1 pkt 4 upea, wyłączone są bowiem spod egzekucji. Z tych względów , uznając skargę za nieuzasadniona na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. /-/ R. Wiatrowski /-/ M. Skwierzyńska /-/ K. Nikodem AR