I SAB/Po 1/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Jaśniewicz (spr.) Sędziowie WSA Katarzyna Nikodem WSA Karol Pawlicki Protokolant st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2010 r. sprawy ze skargi [...] Sp z o.o. w L. na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w P. w przedmiocie odmowy udzielenie informacji o przeprowadzonej kontroli I. zobowiązuje Dyrektora Izby Skarbowej w P. do wydania postanowienia rozpatrującego zażalenie [...] Sp.z o.o. w L. z dnia [...], w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych organowi, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w P. na rzecz skarżącej Spółki kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. /-/ K.Nikodem /-/ M.Jaśniewicz /-/ K.Pawlicki A Sp. z o.o. w L pismem z dnia [...] skierowanym do Urzędu Skarbowego wniosła o przeprowadzenie kontroli podatkowej w firmie B S O, ul. T [...] K. W piśmie tym zawarte były informacje o przebiegającej współpracy pomiędzy firmą A z firmą B w latach [...] i o nierzetelnie prowadzonej księgowości w firmie B. Podstawą wszczęcia kontroli miał być fakt przyjęcia zwrotu wadliwego towaru od firmy A przez firmę B i braku wystawienia odpowiednich dokumentów podatkowych potwierdzających transakcję zwrotu towaru (faktury VAT Korekta) oraz brak wymiany towaru na wolny od wad. Ponadto we wniosku poinformowano Naczelnika Urzędu Skarbowego, iż wobec nieotrzymania przez firmę A faktury VAT Korekta i towaru wolnego od wad dokonana została kompensata należności na podstawie wystawionej przez firmę A Sp. z o.o. faktury VAT nr [...]. Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia [...] zawiadomił Spółkę A, że przesłane informacje zostaną wykorzystane w ramach czynności podjętych przez urząd w oparciu o obowiązujące przepisy. Jednocześnie poinformował, że zgromadzone materiały w sprawie objęte są tajemnicą skarbową. Nadto poprosił Spółkę o przesłanie faktury zakupu towaru, która dotyczyła zwróconych klamek. W odpowiedzi na to pismo z dnia [...] Spółka poinformowała, że firma B wystawiła na firmę A łącznie [...] faktur sprzedaży towaru – klamek. Opakowania zbiorcze nie były w żaden sposób opisywane, wobec czego nie jest możliwe stwierdzenia, z której dostawy został dokonany zwrot. Kolejnym pismem z dnia [...] Spółka wystąpiła do Naczelnika Urzędu Skarbowego z wnioskiem o podanie pisemnej informacji o wynikach kontroli przeprowadzonej z jej wniosku w firmie B. Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia [...] nr [...] poinformował Spółkę, że dostęp do akt podatkowych objęty jest tajemnicą skarbową na podstawie art. 293 § 1 i 2 pkt 1-6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (D.U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej jako: Ordynacja podatkowa). Wskazał, że dostęp do informacji objętych tajemnicą skarbową podlega ograniczeniu podmiotowemu na zasadach określonych w Ordynacji podatkowej, z których to nie wynika możliwość udzielania zainteresowanym kontrahentom informacji zawartych w aktach podatnika, z którym współpracowały lub współpracują. Wobec tego stwierdził, że nie jest uprawniony do przekazania informacji, o które wystąpiła Spółka. A pismem z dnia [...] zwróciła się do Dyrektora Izby Skarbowej z prośbą o interwencję i wydanie decyzji w sprawie odmowy udzielenia informacji z kontroli prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego wobec firmy B. Spółka podniosła, że stanowisko Naczelnika Urzędu Skarbowego jest błędne, ponieważ jednostka ma prawo do uzyskania informacji z przeprowadzonej kontroli podatkowej w w.w firmie, gdyż protokół kontroli stanowi informację publiczną. Nadto wskazała, że jest stroną w tym postępowaniu i wobec tego przysługują jej wszelkie uprawnienia w tym zakresie, o czym stanowią obowiązujące przepisy, a zatem również pełna informacja. Następnie Spółka pismem z dnia [...] zwróciła się ponownie do Naczelnika Urzędu Skarbowego o sporządzenie i doręczenie odpisu protokołu kontroli skarbowej i decyzji wydanej wobec B. W uzasadnieniu strona powołała się na ustawę z dnia [...] o dostępie do informacji publicznej i podniosła, że każdy ma prawo do informacji publicznej. Dyrektor Izby Skarbowej pismem z dnia [...] nr [...] wyjaśnił skarżącej Spółce, że organy administracji publicznej muszą działać stosownie do zasady praworządności wyrażonej w art. 7 Konstytucji RP oraz znajdującej odzwierciedlenie w art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1017 ze zm.; dalej Kpa) zasady działania na podstawie i w granicach prawa. Organy są zobligowane do przestrzegania przepisów i działania w oparciu o konkretne unormowania prawne. Stwierdzono wobec tego brak podstaw do udzielenia pisemnej informacji o wynikach przeprowadzonej kontroli podatkowej oraz do wydania stosownej decyzji w sprawie odmowy udzielenia informacji z kontroli prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w firmie B. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia [...] spółka wniosła o zobowiązanie Dyrektora Izby Skarbowej do wydania decyzji w terminie 14 dni od daty wniesienia skargi i o zobowiązanie Naczelnika Urzędu Skarbowego do doręczenia spółce protokołu kontroli i decyzji wydanej wobec firmy B. Podniosła, że Dyrektor Izby Skarbowej odmówił interwencji, pouczając w piśmie, a nie w decyzji, że protokół i decyzja nie może być skarżącej doręczona z powodu obowiązujących przepisów prawa. Skarżąca zarzuciła, że stanowisko zajęte przez organ podatkowy jest błędne zarówno pod względem merytorycznym jak i formalnym, gdyż jest ona stroną postępowania i posiada uprawnienie do otrzymania w.w dokumentacji. Spółka na poparcie zajętego stanowiska powołała się na przepis art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej nie uznał zarzutów podniesionych przez stronę za zasadne i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne dokonują kontroli legalności działań administracji publicznej zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako p.p.s.a.) poprzez orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, a także w przypadkach bezczynności organów. Na podstawie art. 134 p.p.s.a. w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które związane są z materią zaskarżonych aktów. Granice rozpoznania skargi przez Sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów podatkowych w zaskarżonej sprawie, a z drugiej przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego (zakaz reformationis in peius). Skarga zasługuje na uwzględnienie. Należy zauważyć, iż strona skarżąca upatrywała swojego uprawnienia do otrzymania informacji objętych tajemnicą skarbową w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ( Dz. U. nr 112 poz.1198 ze zm.; dalej ustawa o dostępie do informacji publicznej ). Nie rozstrzygając zasadności samego wniosku strony o udostępnienie informacji pochodzących z kontroli podatkowej, czy protokołu z takiej kontroli wobec innego podatnika należy zauważyć, że ustawa o dostępie do informacji publicznej przewiduje zarówno tryb udzielania informacji publicznej, jak i odmowy udzielenia informacji publicznej. Zgodnie mianowicie z art.16 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej odmowa udostępnienia informacji publicznej przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Z kolei ust.2 przewiduje, że do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kpa. Z kolei art. 107 § 1 Kpa stanowi, że decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że tych wymogów nie spełniło pismo skierowane do Spółki przez Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]. Pismem z dnia [...] strona zwróciła się do Dyrektora Izby Skarbowej o interwencję i wydanie stosownej decyzji w sprawie odmowy udzielenia informacji. Zostało ono błędnie uznane, wbrew dyspozycji art.222 Kpa, przez ten organ za skargę złożoną w trybie przepisów Rozdziału 1 i 2 Działu VIII Kpa. Spółka wskazała zaś wyraźnie, iż domaga się wydania decyzji w sprawie odmowy udzielenia informacji. Tym samym Dyrektor Izby Skarbowej powinien był uznać to pismo za zażalenie złożone stosownie do przepisu art.37 § 1 Kpa na niezałatwienie sprawy przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w terminie określonym w art. 35. Zażalenie to winno zostać uznane za uzasadnione, gdyż A sp. z o.o. nie otrzymała ani żądanych informacji, ani decyzji wydanej w trybie art.16 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Tym samym stosownie do art.37 § 1 Kpa Dyrektor Izby Skarbowej jako organ administracji publicznej wyższego stopnia powinien wyznaczyć Naczelnikowi Urzędu Skarbowego dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządzić wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie. Stanowisko organu wyższego stopnia wyrażone w trybie art. 37 § 1 Kpa ma charakter wpadkowy (incydentalny) i powinno mieć formę postanowienia, na które stronie nie przysługuje prawo wniesienia zażalenia. Nie wydając jednak takowego postanowienia również ten organ pozostaje w bezczynności. Forma postanowienia winna zostać zachowana niezależnie od pozytywnego lub negatywnego stanowiska zajętego przez organ wyższego stopnia co do meritum sprawy. Przedmiotem rozważań w uzasadnieniu decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej powinna być wzajemna relacja przepisów Ordynacji podatkowej i art.5 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, stanowiącym, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. W takim stanie rzeczy Dyrektor Izby Skarbowej zobowiązany będzie rozpatrzyć zażalenie strony skarżącej z dnia [...] po myśli art. 37 § 1 Kpa i wydać odpowiednie postanowienie. Wobec powyższego Sąd orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 149 p.p.s.a. O kosztach postanowiono na podstawie art. 200 p.p.s.a., na które złożyła się opłata od wpisu od skargi w kwocie [...]. /-/ K.Nikodem /-/ M.Jaśniewicz /-/ K.Pawlicki