I SAB/Po 6/07

PostanowienieWSA w Poznaniu2007-05-16

Skład orzekający: Katarzyna Wolna-Kubicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych może zostać wniesiona do sądu administracyjnego bez wcześniejszego złożenia ponaglenia do organu wyższego stopnia?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej, w tym w sprawach podatkowych, jest niedopuszczalna, jeśli skarżący nie wyczerpał przewidzianych prawem środków zaskarżenia, a w szczególności nie złożył ponaglenia do organu wyższego stopnia zgodnie z art. 141 § 1 Ordynacji podatkowej. Niewyczerpanie tych środków skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 PPSA.
Stan faktyczny
Strony wniosły skargę do WSA w Poznaniu na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 r. Skarżący wskazywali na bezczynność organu w wykonaniu wyroku WSA z 29.06.2006 r., który uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Organ odwoławczy wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że postępowanie jest w toku, oczekuje na opinię biegłego, a żądanie zwrotu kwot jest przedwczesne. Podkreślono, że wyrok WSA uchylający decyzję nie eliminuje z obrotu prawnego decyzji organu pierwszej instancji, a należności wynikające z uchylonej decyzji zostały wyegzekwowane lub uregulowane dobrowolnie. Organ wskazał również, że skarżący nie złożyli ponaglenia do organu wyższego stopnia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA: Katarzyna Wolna-Kubicka po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2007r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. B., E. H.- B. na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002r. postanawia: odrzucić skargę /-/ K. Wolna-Kubicka W dniu 30 marca 2007r. B. B. i E. H. - B. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na naruszenie prawa oraz bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że pismem z dnia 15 lutego 2007r. skarżący wezwali organ podatkowy do usunięcia prawa i wskazali na jego bezczynność w sprawie wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 29. 06.2006r., którym Sąd uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie określenia skarżącym zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002r. w wysokości [...] zł. A zatem organ odwoławczy ma ponownie rozpatrzyć odwołanie podatników od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, mocą której określono podatnikom zobowiązanie podatkowe w w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002r. w wysokości [...] zł. W związku z zaleceniami Sądu Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 21 listopada 2006r. powołał biegłego Sądu Okręgowego w P. J.N. do wydania specjalistycznej opinii w prowadzonym postępowaniu podatkowym dotyczącym określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2002r. Skarżący wnieśli o uznanie skargi i stwierdzenia naruszenia prawa przez organ podatkowy, a w tym do uznania uprawnienia skarżącego do otrzymania kwot wynikających z uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny decyzji Dyrektora Izby Skarbowej analogicznego obowiązku organu podatkowego do zwrócenia tych kwot w całości lub chociażby w części oraz stwierdzenia bezczynności organu i zobowiązania organu podatkowego do wykonania obowiązku wynikającego z przepisu art. 77 § 4 Ordynacji podatkowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o odrzucenie skargi. W uzasadnieniu wyjaśniono, iż wyrokiem z dnia 29 czerwca 2006r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję organu odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych E. H.- B. i B. B. za 2002r. Organ odwoławczy otrzymał prawomocny wyrok Sądu w dniu 16 października 2006r., a postanowieniem z dnia [...] listopada 2006r. Organ odwoławczy powołał biegłego sądowego w celu wydania specjalistycznej opinii- analizy poniesionych przez podatników wydatków w zakresie ich potrzeb wynikających z niepełnosprawności. Pismem z dnia 15 lutego 2007r. B.B. wezwał organ podatkowy do zwrotu kwot wynikających z uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Dyrektor Izby Skarbowej pismem z dnia 9 marca 2007r. wyjaśnił, iż prowadzone jest postępowanie odwoławcze, nie została jeszcze wydana opinia biegłego oraz, że na obecnym etapie postępowania żądanie zwrotu należnego podatku wynikającego z decyzji organu pierwszej instancji wraz z kosztami egzekucyjnymi i odsetkami od wskazanych kwot jest przedwczesne. Podkreślono również, iż zawarty w piśmie z dnia 15 lutego 2007r. wniosek jakoby uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej eliminowało z obrotu prawnego decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego jest nieuzasadniony. W odniesieniu do czynności podjętych przez organ pierwszej instancji stwierdzono, że z informacji uzyskanych z Działu Egzekucji Urzędu Skarbowego wynika ,że na podstawie uchylonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu decyzji organu odwoławczego z dnia [...], wystawiono tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...] 2005r. opiewający na kwotę [...] zł. Należności wynikające z tego tytułu zostały wyegzekwowane, natomiast pozostałe należności wynikające z przedmiotowej decyzji zostały przez skarżącego uregulowane dobrowolnie. Odnosząc się do zarzutu bezczynności organu, Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, iż z bezczynnością organu administracji mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też nie podjął stosownej czynności. W przedmiotowej sprawie, termin wydania ostatecznej decyzji przez Dyrektora Izby Skarbowej uzależniony jest od wydania specjalistycznej opinii przez biegłego. Zauważono nadto, że stosowanie do art. 141 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie służy ponaglenie do organu podatkowego wyższego stopnia, zaś w niniejszej sprawie skarżący ponaglenia takiego nie wystosował. W piśmie procesowym z dnia 11 maja 2007r. skarżący raz jeszcze podnieśli, że skarga dotyczy opieszałości Dyrektora Izby Skarbowej w prowadzonym postępowaniu podatkowym, a przede wszystkim dotyczy naruszenia prawa przez organ podatkowy w związku z ignorowaniem art. 77 § 4 Ordynacji podatkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Art. 3 §2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej Ppsa, stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 tego przepisu. Jednakże z treści art. 52 § 1 powyżej wskazanej ustawy wynika, że skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed właściwym organem. Chodzi o sytuację, o której mowa w § 2 powyższego artykułu, mianowicie gdy stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. Z art. 141 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), wynika, że w odniesieniu do skarg na bezczynność organu polegającą na niewydaniu w terminie decyzji oraz postanowień, od których służy zażalenie, skarżący obowiązany jest przed wniesieniem skargi wyczerpać środek prawny przewidziany w art.141 §1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, a więc skierować ponaglenie do organu wyższego stopnia. Nie jest rzeczą Sądu badać, czy ponaglenie takie w sytuacji gdy podatnik był informowany w trybie art. 140 Ordynacji podatkowej o przedłużającym się terminie załatwienia sprawy, jest prawnie uzasadnione i skuteczne. Jest rzeczą Sądu natomiast badać, czy tryb z art. 52 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi został zachowany. Niewyczerpanie bowiem przed wniesieniem skargi na bezczynność, w zakresie określonym w art. 3 §2 pkt 8 Ppsa, środków zaskarżenia prowadzi do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 §1 pkt 6 Ppsa, ponieważ taka skarga jest niedopuszczalna (vide: Tadeusz Woś, Hanna Knysiak- Molczyk, Marta Romańska- "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz", Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis Warszawa 2005, str. 88). Dodatkowo Sąd nadmienia, że na skutek uchylenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w sprawie prowadzone jest postępowanie odwoławcze od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]. Podatnicy, jak podano w odpowiedzi na skargę uregulowali kwotę wynikającą z decyzji organu odwoławczego, która została następnie uchylona przez Sąd. Obecnie zaś skarżący żądają zwrócenia im przez organ zapłaconej kwoty. Stosowanie do art. 77 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. z 2005r. Dz.U. Nr 8, poz. 60 ze zm.) w przypadku uchylenia między innymi decyzji, o której mowa w § 1 pkt 1 lit. b (określającej wysokość zobowiązania podatkowego), lub stwierdzenia jej nieważności, jeżeli następnie, w terminie 3 miesięcy od dnia uchylenia lub stwierdzenia nieważności przez organ podatkowy lub od dnia doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego ze stwierdzeniem jego prawomocności, uchylającego decyzję lub stwierdzającego jej nieważność, zostanie wydana decyzja w tej samej sprawie, nadpłata, którą stanowi różnica między podatkiem wpłaconym , a podatkiem wynikającym z tej decyzji, podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania nowej decyzji. W przypadku niewydania nowej decyzji w terminie, o którym mowa w § 3, nadpłata stanowiąca kwotę wpłaconą na podstawie decyzji uchylonej lub decyzji, której nieważność stwierdzono, podlega zwrotowi bez zbędnej zwłoki ( art. 77 § 4 Ordynacji podatkowej). Z powyższych względów, skoro z treści skargi wynika, że ponaglenia do organu wyższego stopnia nie złożono, na podstawie powołanych wyżej przepisów, należało skargę odrzucić. /-/ K. Wolna-Kubicka

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło