I SO/Po 2/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku MW i MW o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010r. postanawia: zwolnić wnioskodawców od kosztów sądowych. Wnioskodawcy M i MW złożyli sporządzony w dniu [...] na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podali, że ich sytuacja finansowa jest zła. Wnioskodawcy mają na utrzymaniu dzieci. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną, bez prawa zasiłku. Wnioskodawczyni otrzymuje wynagrodzenie za pracę z premią w wysokości [...] netto. Wnioskodawcy oświadczyli, że pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z córką (data ur. [...]), synem (data ur. [...]), córką (data ur. [...]) i z synem (data ur. [...]). Wnioskodawcy posiadają dom o powierzchni [...] m2, nie posiadają mieszkania, nieruchomości rolnej, innych nieruchomości, oszczędności, przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Wnioskodawca nie uzyskuje dochodów, jest osobą bezrobotną, wnioskodawczyni z tytułu umowy o pracę uzyskuje dochód w wysokości [...] brutto. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawcy w odpowiedzi z dnia [...] oświadczyli, że nie posiadają kont bankowych ani lokat. Podali, że ponoszą koszty miesięcznego utrzymania w kwocie [...], przy czym [...]. Wnioskodawca posiada samochód marki F, rok prod. [...], wartość rynkowa [...]. Wnioskodawcy oświadczyli, że nie uzyskują żadnych dodatkowych dochodów, korzystają natomiast z pomocy opieki społecznej i z tego tytułu otrzymują zasiłek rodzinny w kwocie [...], na bieżące potrzeby otrzymują [...]. Wnioskodawca nie prowadzi działalności gospodarczej od [...] i jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna, bez prawa do zasiłku. Dom wnioskodawców stoi na działce gruntu o pow. [...] m2. Dom jest ich własnością. Dzieci nie posiadają żadnego majątku. Do pisma załączyli zeznanie roczne podatkowe za [...], informację o dochodach oraz pobranych zaliczkach na podatek dochodowy w roku [...] (druk PIT-11), rachunek zysków i strat na dzień [...], zaświadczenie Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...], z którego wynika, że wnioskodawcy od [...] korzystają z pomocy opieki społecznej, zaświadczenie z Powiatowego Urzędu Pracy z dnia [...], z którego wynika, że wnioskodawca jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna i nie posiada prawa do zasiłku, zaświadczenie o zatrudnieniu i wysokości wynagrodzenia otrzymanego przez wnioskodawczynię z dnia [...], z którego wynika, że wynagrodzenie miesięczne wynosi [...] netto, historię zapisów księgowych z rachunku bankowego wnioskodawczyni za okres od dnia [...]. Na wezwanie z dnia [...] wnioskodawcy w odpowiedzi przedłożyli kserokopię decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] nr [...], z której wynika, że przyznano wnioskodawczyni świadczenie w formie: 1. zasiłek rodzinny na dziecko – PW, w kwocie [...] miesięcznie, na okres od [...], 2. zasiłek rodzinny na dziecko – JW w kwocie [...] miesięcznie na okres od [...], 3. zasiłek rodzinny na dziecko – EW, w kwocie [...] miesięcznie, na okres od [...], 4. zasiłek rodzinny na dziecko – RW w kwocie [...] miesięcznie na okres od [...], 5. zasiłek rodzinny na dziecko – PW, w kwocie [...] miesięcznie na okres od [...], 6. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego, przyznany na PW w kwocie [...] jednorazowo, 7. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia raku szkolnego, przyznany na JW w kwocie [...] jednorazowo, 8. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego przyznany na EW, w kwocie [...], jednorazowo, 9. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego przyznany na RW, w kwocie [...] jednorazowo, 10. dodatek do zasiłku rodzinnego na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła, przyznany na PW w kwocie [...] miesięcznie na okres od [...], 11. dodatek do zasiłku rodzinnego na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła, przyznany na PW w kwocie [...] miesięcznie na okres od [...], 12. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej przyznany na EW w kwocie [...] miesięcznie, na okres od [...], 13. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej przyznany na RW w kwocie [...] miesięcznie na okres od [...]. Wnioskodawcy załączyli kserokopie: tytułu wykonawczego, pokwitowań wpłat do Urzędu Skarbowego, deklaracji VAT-7 za miesiące od [...], historię firmowego rachunku bankowego. Na kolejne wezwanie z dnia [...] wnioskodawczyni wyjaśniła, że wnioskodawca za miesiące [...] oraz za miesiąc [...] nie składał deklaracji VAT-7, gdyż z dniem [...] zawiesił działalność gospodarczą, którą następnie w [...] wyrejestrował. Z załączonego wyciągu z firmowego rachunku bankowego wnioskodawcy wynika, że saldo na tym rachunku na dzień [...] wynosi [...], natomiast saldo na drugim rachunku wnioskodawcy na dzień [...] wynosi [...]. Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Zatem obowiązującą zasadą w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest, że strony ponoszą koszty tego postępowania. Od tej zasady ustawa przewiduje wyjątek – możliwość przydzielenia stronie skarżącej prawa pomocy. Przepis art. 245 § 1 cyt. ustawy stanowi, iż prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 P.p.s.a). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (por. art. 245 § 3 i § 4 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 246 § 1 przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z oświadczeń Wnioskodawców i przedłożonych przez nich kserokopii dokumentów wynika, iż zasadnym jest zwolnienie ich od kosztów sądowych, gdyż wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawcy pozostają razem z dziećmi we wspólnym gospodarstwie domowym. Posiadają dom, nie posiadają innych nieruchomości, oszczędności i przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Wnioskodawca prowadził działalność gospodarczą, którą zawiesił w [...], a następnie w [...] zaprzestał jej prowadzenia. Obecnie jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Wnioskodawczyni pracuje i z tego tytułu uzyskuje wynagrodzenie w wysokości ok. [...] netto miesięcznie. Wnioskodawcy oświadczyli, że oni i osoby pozostające z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym nie uzyskują dodatkowych dochodów, korzystają natomiast z pomocy opieki społecznej. Uzyskiwane przez nich środki pieniężne w całości są przeznaczane na miesięczne utrzymanie [...] rodziny. Wnioskodawcy wykazali zatem, że nie posiadają żadnych środków pieniężnych jak i majątku, który mógłby stanowić źródło finansowania kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. W tych okolicznościach na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.