I SO/Po 8/10

PostanowienieWSA w Poznaniu2011-03-08

Skład orzekający: Violetta Mielcarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego może zostać uwzględniony, gdy skarżący już ustanowił pełnomocnika z wyboru?
Ratio decidendi
Sąd przyznał zwolnienie od kosztów sądowych z uwagi na trudną sytuację materialną skarżącego, jednak oddalił wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego, ponieważ skarżący już ustanowił pełnomocnika z wyboru. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika przysługuje tylko wtedy, gdy strona nie ustanowiła takiego pełnomocnika samodzielnie.
Stan faktyczny
Skarżący TN złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego, wskazując na trudną sytuację finansową. W toku postępowania uzupełnił informacje dotyczące dochodów, majątku i wydatków. Z akt sprawy wynikało, że skarżący już ustanowił pełnomocnika doradcę podatkowego PJH.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych oraz oddalono wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego.

Pełny tekst orzeczenia

POSTANOWIENIE Dnia 8 marca 2011r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku TN o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie podatek dochodowy od osób fizycznych od dochodu nieznajdującego pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2003r. postanawia: 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2. oddalić wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego. /-/ V. Mielcarek Skarżący TN złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego. W uzasadnieniu podał, że wysokość kosztów sądowych oraz kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika doradcy podatkowego, znacznie przekraczają jego możliwości finansowe. Skarżący wskazał, że wnosi o ustanowienie doradcy podatkowego PJH. Oświadczył, że nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z innymi osobami, nie posiada nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Podał, że płaci alimenty na córkę, która mieszka z matką. Z tytułu umowy o pracę otrzymuje wynagrodzenie w wysokości [...] brutto. Do wniosku załączył kserokopię zeznania podatkowego za [...], z którego wynika, że dochód skarżącego w [...] wyniósł [...], zaś w [...][...]. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy TN w odpowiedzi z dnia [...] oświadczył, że nie uzyskuje dodatkowych dochodów, nie korzysta z pomocy opieki społecznej, nie posiada samochodu osobowego. Podał, że na miesięczne opłaty przeznacza [...]: [...]. Wnioskodawca nie posiada zobowiązań kredytowych. W zapłacie alimentów na córkę w wysokości [...] pomaga mu rodzina. Do pisma załączył kserokopie wyciągów z rachunków bankowych oraz umowy najmu. Na kolejne wezwanie z dnia [...] skarżący nie wyjaśnił od kogo z członków rodziny otrzymuje środki pieniężne na alimenty dla dziecka. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 p.p.s.a.). Art. 246 § 1 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Instytucja prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie są w stanie ponieść kosztów postępowania. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że argumentacja skarżącego odnosząca się co do braku środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych w rozpatrywanej sprawie jest wiarygodna. Skarżący z tytułu wynagrodzenia za pracę otrzymuje [...] brutto, nie posiada innych dochodów, nie korzysta z pomocy opieki społecznej, nie posiada żadnego majątku. Odnosząc się natomiast do wniosku o ustanowienie doradcy podatkowego zauważyć należy, że z akt sprawy o sygn. akt [...] w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] wynika, że skarżący ustanowił pełnomocnika z wyboru - doradcę podatkowego P J H. Zatem skoro skarżący ustanowił pełnomocnika z wyboru wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego należało oddalić. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji. /-/V. Mielcarek

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło