II SA/Po 1/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-07-27
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, jeśli postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zostało zainicjowane przed wejściem w życie nowego rozporządzenia w sprawie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej?Ratio decidendi
Radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, nawet jeśli postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zostało zainicjowane przed wejściem w życie nowego rozporządzenia w sprawie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. W takich przypadkach stosuje się przepisy dotychczasowe, które przewidują wynagrodzenie za całokształt działań pełnomocnika prowadzących do wydania orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji, w tym za czynności związane ze skargą kasacyjną.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowił przyznać radcy prawnemu I. S.-P. koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Sprawa dotyczyła skargi R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego. Pełnomocnik złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA, w której wniosła o przyznanie kosztów pomocy prawnej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, przekazując rozstrzygnięcie o kosztach pomocy prawnej WSA w Poznaniu.Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu I. S.-P. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu łącznie kwotę [...] zł, w tym [...] zł tytułem podatku od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego I. S.-P. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2013r. Nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia przyznać radcy prawnemu I. S.-P. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu łącznie kwotę [...] zł ([...]), w tym [...] zł ([...]) tytułem podatku od towarów i usług. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z 27 lutego 2014r. oddalił skargę R. B. W związku z przyznaniem skarżącemu w ramach prawa pomocy radcy prawnego z urzędu, Okręgowa Izba Radców Prawnych, wyznaczyła pełnomocnika w osobie r.pr. I. S.-P.
W dniu 15 maja 2014r. pełnomocnik złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku Sądu wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W skardze kasacyjnej pełnomocnik zawarła wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, oświadczając, że koszty te nie zostały zapłacone w całości lub części.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z 5 czerwca 2014r. przywrócił termin do wniesienia skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 25 maja 2016r. oddalił skargę kasacyjną przekazując rozstrzygnięcie o kosztach pomocy prawnej z urzędu WSA w Poznaniu. Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym stawiła się pełnomocnik substytucyjny radcy prawnego I. S.-P. wraz z pełnomocnictwem i dowodem uiszczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa sybstytucyjnego.
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 718), dalej "P.p.s.a." wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W tym miejscy wskazać należy, że zgodnie z §22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2015r. poz. 1805) do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie powyższego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Wobec powyższego w niniejszej sprawie dotyczącej przyznania kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu zastosowanie mają dotychczasowe przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2002r., gdyż postępowanie przed II instancją zainicjowano wniesieniem skargi kasacyjnej przed wejściem w życie nowego rozporządzenia z 2015r.
Przepisy, mającego zastosowanie w niniejszej sprawie, rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013r. poz. 490, dalej "rozporządzenie") normują badaną materię w ten sposób, że pełnomocnikowi z urzędu należy się wynagrodzenie za reprezentowanie strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym za każdą instancję oddzielnie. Pełnomocnik złożyła oświadczenie, że koszty pomocy prawnej nie zostały uiszczone nawet w części (§16 rozporządzenia z 2002r.).
Wynagrodzenie należy się co do zasady za całokształt działań pełnomocnika, które doprowadzą do wydania orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w danej instancji. W przypadku reprezentowania strony przed II instancją pełnomocnikowi należą się koszty udzielonej pomocy prawnej za czynności wymienione w katalogu §14 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia.
W orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd, zgodnie z którym pełnomocnik ustanowiony z urzędu otrzymuje wynagrodzenie za faktycznie udzieloną pomoc prawną, przy czym udzielenie pomocy prawnej przez pełnomocnika z urzędu powinno zmierzać bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której pomoc jest udzielana (por. np. postanowienia NSA: z dnia 15 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OZ 321/10, z dnia 17 września 2012 r., sygn. akt II FZ 727/12).
Działający w sprawie pełnomocnik na skutek złożonego wniosku o przywrócenie termin do wniesienia skargi kasacyjnej doprowadził do rozpoznania tej skargi kasacyjnej przez sąd odwoławczy. Skarga kasacyjna została, zatem skutecznie wniesiona. Podjęte przez pełnomocnika działania wywołały skutek, który należy uznać za faktycznie udzieloną pomoc prawną w postępowaniu kasacyjnym. Zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a) rozporządzenia radcy prawnemu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnych Sądem Administracyjnym, jeżeli przed sądem I instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny, wynoszące 100% stawki minimalnej ustalonej na kwotę [...] zł.
Uwzględniając rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy poniesiony przez pełnomocnika na podstawie §2 ust. 1 rozporządzenia w zw. z art. 250 P.p.s.a. należało przyznać pełnomocnikowi za sporządzenie i wniesienia skargi kasacyjnej wynagrodzenie w kwocie [...] zł podwyższone o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, w kwocie [...] zł (§2 ust. 3 rozporządzenia), czyli [...]zł. oraz kwotę [...] zł tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa substytucyjnego. W tym stanie rzeczy, łączna opłata za czynności pełnomocnika w niniejszej sprawie wynosi łącznie [...]zł, w tym podatek od towarów i usług w kwocie [...] zł.
Mając powyższe na względzie na podstawie art. 258 §2 pkt 8 P.p.s.a. orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło