II SA/Po 1006/17
WyrokWSA w Poznaniu2018-05-24
Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Danuta Rzyminiak – Owczarczak, Izabela Paluszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję odmawiającą przyznania zasiłku celowego, błędnie ustalając sytuację dochodową skarżącego i stosując niewłaściwe przepisy prawa materialnego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania i prawa materialnego. Kluczowe błędy polegały na błędnym ustaleniu sytuacji dochodowej skarżącego poprzez analizę dochodu z niewłaściwego miesiąca oraz na wadliwym zastosowaniu przepisów dotyczących zasiłku celowego (art. 39 i art. 41 ustawy o pomocy społecznej) i nieuwzględnieniu aktualnego kryterium dochodowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku M. K. o przyznanie zasiłku celowego na zakup leków, obuwia i odzieży. Po odmowie przyznania świadczenia przez Prezydenta Miasta P. i utrzymaniu jej w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, sprawa trafiła do WSA w Poznaniu. WSA uchylił poprzednie decyzje, wskazując na błędy organów w ocenie sytuacji faktycznej i prawnej skarżącego, w szczególności dotyczące jego stanu zdrowia i współdziałania z organami. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organy ponownie odmówiły przyznania świadczenia, co doprowadziło do kolejnej skargi do WSA.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2017 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] października 2015 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak – Owczarczak Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2018 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego uchyla zaskarżoną decyzję
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej SKO), działając na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1659), art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, dalej k.p.a.) w zw. z art. 2, art. 3, art. 8 ust. 1, art. 39 ust. 1 i 2 oraz art. 41 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2016 poz. 930, dalej u.p.s.) oraz § 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2015 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1058) decyzją z dnia [...] września 2017 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania M. K. (dalej jako strona lub skarżący ) od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] o odmowie przyznania pomocy finansowej z przeznaczeniem na zakup leków, obuwia letniego i odzieży, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym sprawy.
Skarżący [...] stycznia 2014r. zwrócił się do MOPR w P. o udzielenie pomocy finansowej z przeznaczeniem na zakup obuwia, odzieży i leków. Wydana w tej sprawie decyzja SKO w P. z dnia [...] maja 2014r. Nr SKO. [...] utrzymująca w mocy odmowną decyzję Prezydenta [...] w P. z dnia [...] stycznia 2014r. została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w P. z dnia [...] grudnia 2014r. w sprawie II SA/Po 779/14. Sąd uznał, że bezsporne było ustalenie, iż zgłoszone potrzeby mieściły się w katalogu niezbędnych potrzeb, że skarżący osiągał dochód wynoszący [...] zł i jako osoba samotnie gospodarująca nie przekraczał kryterium dochodowego.
Powodem, dla którego Sąd uchylił ww. decyzje było naruszenie przez organy orzekające przepisu art. 11 ust. 2 u.p.s. poprzez błędne uznanie, że M. K. nie współdziała z organami pomocy społecznej. Sąd stwierdził, że dokumentacja medyczna skarżącego jednoznacznie wskazuje, że poza sferą ustaleń organów był stan zdrowia skarżącego. Z dokumentacji tej wynika bowiem, że u skarżącego zdiagnozowano chorobę psychiczną- schizofrenię paranoidalną. Sąd skonstatował, że niewątpliwie jest to ciężka przewlekła choroba, która wymaga ciągłego leczenia specjalistycznego, a jej przebieg, nasilenie lub wyciszenie objawów jest ściśle związane z systematycznym pobieraniem leków. Wskazano, że skarżący od wielu lat pozostaje w leczeniu specjalistycznym, w tym przebywał w szpitalach dla nerwowo i psychicznie chorych. Równocześnie Sąd zaznaczył, że jest dla niego oczywiste, że skarżący nie ułatwił organowi zebrania informacji na temat swojej zasadniczej choroby. Miało to zapewne związek z naturą schorzenia która często wiąże się z brakiem zaufania, wycofaniem lub podejrzliwością. Zdaniem Sądu nie można skarżącemu stawiać takich samych wymagań co do poziomu zaradności i zapobiegliwości oraz zdolności do współpracy, jakich by można oczekiwać od przeciętnej osoby korzystającej z pomocy społecznej. Kwestia braku współdziałania nie polega bowiem na abstrakcyjnej ocenie, lecz musi być odniesiona do sytuacji konkretnej osoby. Tak się nie stało w niniejszej sprawie.
Sąd stwierdził, że wobec naruszenia przepisów art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenia materiału dowodowego, doszło do błędnej oceny przez organ II instancji całokształtu materiału dowodowego.
Rozpatrując ponownie sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno raz jeszcze ocenić materiał dowodowy zgromadzony w sprawie i ocenić czy zachodzą okoliczności przemawiające za przyznaniem skarżącemu żądanego przez niego świadczenia.
Po wydanym wyroku SKO w P. uchyliło decyzję Prezydenta Miasta P. z [...] stycznia 2014r. i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.
Prezydent Miasta P. po wykonaniu zaleceń w zakresie zgromadzenia materiału dowodowego decyzją z dnia [...] października 2015 r. nr [...], po ponownym rozpatrzeniu wniosku M. K. z dnia [...] stycznia 2014 r. odmówił stronie przyznania pomocy finansowej z przeznaczeniem na zakup obuwia, odzieży i leków.
Uzasadniając swoje stanowisko organ wyjaśnił, że dokonał aktualizacji rodzinnego wywiadu środowiskowego w dniu [...] sierpnia 2015 r. i ustalił, że strona prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, posiadając udziały w kamienicy, w której zamieszkuje. Skarżący sprecyzował żądanie podając, że domaga się kwoty [...]zł na obuwie, [...] zł na odzież i [...] zł na leki na receptę i [...] zł na leki poza receptą. Skarżący jest zarejestrowany od [...].08.2011r. w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych i przedkłada organowi pomocowemu zwolnienia lekarskie o niezdolności do pracy. Orzeczeniem Miejskiego Zespołu Orzekania o Niepełnosprawności w P. z dnia [...].11.2011r. M. K. uznano za niepełnosprawnego w stopniu lekkim do [...].11.2014r. ze wskazaniem – praca lekka. Organ zwracał się do lekarza rodzinnego o podanie jaki jest faktyczny stan zdrowia skarżącego, na co nie otrzymał żadnej odpowiedzi.
Organ ustalił, że deklarowany dochód wnioskodawcy z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku z dnia [...] stycznia 2014r. (grudzień 2013r.) wynosił [...] zł (z tytułu dodatku mieszkaniowego), co nie przekraczało kryterium dochodowego wynoszącego [...] zł. [...]10.2010r. wydano skarżącemu skierowanie do Centrum Integracji Społecznej, z czego skarżący nie skorzystał. Z dokumentów medycznych wynikało, że skarżący leczył się specjalistycznie – psychiatrycznie w różnych placówkach i szpitalach od 1991r., o czym nie informował pracownika socjalnego na żadnym etapie postępowania. organ wskazał, że z uwagi na trudną sytuację bytowa skarżącego za okres od października do grudnia 2013r. przyznano skarżącemu zasiłek okresowy w kwocie [...]zł miesięcznie i zasiłek celowy na zakup żywności w kwocie [...]zł miesięcznie. Decyzjami ze stycznia 2014r. przyznano skarżącemu zasiłek celowy na zakup opału w kwocie [...]zł i żywności na luty 2014r. w kwocie [...]zł. Z tego wynika, że skarżący dysponował miesięcznie kwotą [...]zł, posiadał więc środki finansowe, które częściowo może przeznaczyć na zakup odzieży i obuwia. Nie są to wydatki ponoszone co miesiąc a ich zakup można przewidzieć a wydatek zaplanować w czasie. Organ podał, że w latach 2013 – 2015 przyznawał skarżącemu pomoc na zakup odzieży i obuwia w wysokości 50 – [...] zł.
Odnośnie żądania pomocy na zakup leków organ podał, że cena leków na recepcie nie jest zgodna z danymi na stronach internetowych dotyczących cen leków refundowanych. Skarżący decyzją z [...].2013r. otrzymał zasiłek na leki, z czego nie rozliczył się. Dotyczyło to również wcześniejszych kwot przyznawanych na leki, w związku z czym organ posiadł uzasadnione przypuszczenie, że zasiłki te skarżący wykorzystał niezgodnie z przeznaczeniem, co mogło uzasadniać ich ograniczenie lub odmowę przyznania na podstawie art. 11 ust. 2 u.p.s. Organ wskazał też, że pomoc z art. 39 u.p.s. nie służy zaspokajaniu wszystkich zgłoszonych żądań.
Od powyższej decyzji strona wniosła w terminie odwołanie, w którym nie zgodziła się z rozstrzygnięciem organu. Odwołujący wskazał, że pomoc finansowa jest mu niezbędna, gdyż pozostająca mu do dyspozycji kwota nie wystarcza na opłacenie podstawowych potrzeb bytowych.
Decyzją SKO w P. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy analizując sytuację prawną i faktyczną wnioskodawcy podzielił ustalenia poczynione przez organ I instancji, lecz jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organu w decyzji z dnia 6 października 2015r. wskazał art. 41 pkt 1 u.p.s., który w ocenie organu odnosi się do sytuacji faktycznej w jakiej znalazł się wnioskodawca od lipca 2015r. w związku z przekroczeniem kryterium dochodowego przez stronę. SKO podało, że dochód miesięczny skarżącego w 2015r. wyniósł [...] zł i przekroczył nieznacznie kryterium dochodowe wynoszące [...] zł. W ocenie organu to uchybienie nie powoduje, że decyzja Prezydenta Miasta P. narusza prawo. Organ I instancji trafnie i zgodnie z prawem - to jest z postanowieniami art. 8 ust. 1 pkt. 1 i art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s., odmówił przyznania stronie pomocy finansowej na zakup leków na receptę w kwocie [...]zł oraz leków bez recepty w kwocie [...]zł , obuwia w kwocie [...]zł oraz odzieży w kwocie [...]zł. W sytuacji szeroko udzielanej panu Kałużnemu pomocy na zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych i braku szczególnie uzasadnionych przypadków w życiu wnioskodawcy uzasadniało to odmowę przyznania zasiłku celowego specjalnego, na zaspokojenie potrzeb bytowych wskazanych we wniosku z dnia 2 stycznia 2014 r. i sprecyzowanych w trakcie wywiadu środowiskowego z dnia 3 sierpnia 2015 r. Zdaniem SKO podstawą prawną winien stanowić art. 41 pkt 1 u.p.s.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem M. K. wniósł w terminie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której wyraził niezadowolenie z decyzji SKO i podkreślił, że postępowanie w jego sprawie trwa już od lat zarzucając Kolegium, że działa opieszale i jest bezczynne.
Skarżący zaznaczył, że jak wnioskował o pomoc we wrześniu 2010 r. to przez długi czas nie mógł jej uzyskać, a wówczas stracił pracę, zarejestrował się w PUP jako bezrobotny bez prawa do zasiłku i był chory. Podał, że tylko jeden jego lek na nadciśnienie kosztuje ok. [...] zł. Ponadto bierze leki na schizofrenię, serce, alergie, kamicę nerkową i na inne schorzenia.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2017 r. Referendarz sądowy tutejszego Sądu przyznał skarżącemu pełnomocnika z urzędu.
Pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia [...] maja 2018 r. uzupełniającym skargę podniosła następujące zarzuty:
1. w ramach podstawy prawnej określonej w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a., poprzez: - niewyczerpującą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz okoliczności faktycznych, w szczególności ocenę sytuacji bytowej M. K., co w konsekwencji doprowadziło do uznania, że wniosek o przyznanie pomocy finansowej został częściowo uwzględniony. Tymczasem organ administracji publicznej całkowicie pominął rzeczywistą sytuację zdrowotną i potrzeby życiowe skarżącego, niedostatecznie dokonał wyjaśnienia jego sytuacji życiowej, a postępowanie dowodowe zostało ograniczone jedynie do przeprowadzenia wywiadu środowiskowego,
- niewyjaśnienie, jakie były możliwości finansowe Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w momencie wydawania zaskarżonych decyzji, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w tym zakresie całości materiału dowodowego,
- niewyjaśnienie z urzędu stanu faktycznego sprawy, nie zbadanie przyczyny żądania udzielenia pomocy od opieki społecznej.
2. w ramach podstawy prawnej określonej w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj-
- art. 41 pkt. 1 ustawy o pomocy społecznej przez jego błędną wykładnie i niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji nieprzyznanie specjalnego zasiłku celowego, pomimo istnienia "szczególnie uzasadnionego przypadku" skarżącego w zakresie jego "trudnej sytuacji" życiowej i zdrowotnej
- art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej polegające na błędnym zastosowaniu przepisu, skutkiem którego to naruszenia wadliwie ustalono, że skarżący w lipcu 2015 roku osiągnął dochód w kwocie [...]złotych i wobec tego nieznacznie przekroczył obowiązujące wówczas kryterium dochodowe w kwocie [...]złotych, podczas gdy prawidłowo organ powinien wziąć pod uwagę dochód w kwocie [...]złotych z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, czyli grudzień 2013 roku.
Pełnomocnik wniosła o uchylenie decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] października 2015 roku w całości i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.
Obecny na rozprawie ([...] maja 2018 r.) przed tut. sądem skarżący podał, że czuje się upokorzony przez organy administracji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że sprawa była już przedmiotem badania tut. Sądu, który wyrokiem z dnia 18 grudnia z 2014 r. sygn. akt II SA/Po 779/14 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2014 r. Nr [...] dotyczącą przedmiotowego zasiłku celowego. Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Oznacza to, że organy orzekające ponownie rozpoznając sprawę z wniosku M. K. zobowiązane były zastosować się zarówno do oceny prawnej wyrażonej w wyżej przywołanym wyroku, jak i uwzględnić zalecenia Sądu co do dalszego prowadzenia postępowania. Należy przy tym zaznaczyć, że i Sąd orzekając ponownie związany jest stanowiskiem przyjętym uprzednio w wyroku z dnia 18 grudnia 2014 r. sygn. akt II SA/Po 779/14.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że zaskarżona w niniejszej sprawie przez M. K. decyzja SKO w P. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji uwzględniła zawarte w w/w wyroku zalecenia co do dalszego postępowania i ocenę prawną związaną z art. 11 ust. 2 u.p.s. organ skompletowały dokumentacje medyczna, zwrócił się do lekarza rodzinnego skarżącego o udzielenie informacji, poczyniły możliwe i dostępne kroki w celu wyjaśnienia kwestii zdrowotnej skarżącego. Sam skarżący w tym zakresie dodatkowej dokumentacji nie złożył.
O uznaniu, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu zadecydowały inne niż naruszenie art. 153 p.p.s.a kwestie.
Po pierwsze zauważyć należy, że choć wniosek skarżącego pochodzi z dnia [...] stycznia 2014 r., a przepis art. 8 ust. 3 u.p.s. nakazuje badać sytuację dochodową wnioskodawcy na podstawie dochodu z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, Kolegium ustaliło sytuację dochodową skarżącego – bez wyjaśnienia z jakiego powodu - na miesiąc lipiec 2015 r. Już samo to uchybienie zdaniem Sądu jest wystarczającą podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji, albowiem oznacza błąd w ustaleniu sytuacji dochodowej skarżącego, który miało wpływ na wynik sprawy. Ustalono bowiem, że dochód skarżącego w lipcu 2015 r. wyniósł [...] zł, a kryterium dochodowe dla jednoosobowego gospodarstwa domowego wynosiło wówczas [...] zł. Organ uznał, że skarżący nieznacznie, ale przekraczał kryterium dochodowe określone w art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s. i rozważał brak spełnienia przesłanek do przyznania mu specjalnego zasiłku celowego z art. 41 u.p.s. SKO wprawdzie w uzasadnieniu wskazało, że brak było podstaw do przyznania skarżącemu zasiłku z art. 41 jak i z art. 39 u.p.s., to jednak nie było prawidłowe. Nie można bowiem jednego wniosku o przyznanie pomocy rozpatrywać pod kątem obu tych przepisów, których stosowanie zależne jest od uprzedniego ustalenia czy wnioskodawca przekroczył czy też nie kryterium dochodowe.
Zgodnie z art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy.
2. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.
Ustawodawca w tym przepisie wymienia niezbędne potrzeby bytowe jedynie przykładowo, a ich ocena powinna być dokonywana z uwzględnieniem celów i zasad pomocy społecznej. Przedmiotowe świadczenie przyznawane jest zawsze na określony cel, ma charakter pomocy doraźnej.
Zgodnie natomiast z art. 41 u.p.s. szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany:
1) specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi;
2) zasiłek okresowy, zasiłek celowy lub pomoc rzeczowa, pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku lub wydatków na pomoc rzeczową.
Jest to pomoc bezzwrotna przyznawana podmiotom przekraczającym dopuszczalny ustawowo dochód, kierowane do osoby samotnie gospodarującej lub rodziny. Jego wysokość nie może przekroczyć wskazanej w ustawie wysokości. W komentarzu do ustawy o pomocy społecznej Iwony Sierpowskiej (wydanie III, Lex 2014) podkreślono wyjątkowość okoliczności przyznawania tego świadczenia przede wszystkim dlatego, że jego beneficjenci nie spełniają ogólnych kryteriów otrzymania pomocy. Ich sytuacja materialna jest na tyle dobra, że powinni oni samodzielnie przezwyciężyć trudności. Przyznanie pomocy takim osobom i rodzinom przy ograniczonych środkach finansowych i ogromnej liczbie beneficjentów oraz osób oczekujących na wsparcie wymaga absolutnie wyjątkowych okoliczności.
SKO rozpoznając sprawę we wrześniu 2017r. nie zauważyło, że w dniu 1 października 2015 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2015 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. 2015 poz. 1058). W § 1 pkt 1a tego rozporządzenia ustalono kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej w wysokości 634 zł. Tym samym skarżący spełniał, w dacie orzekania przez organ odwoławczy, kryterium dochodowe uzasadniające przyznanie mu pomocy w formie zasiłku celowego, a Kolegium w sposób wadliwy nie dostrzegło powyższej okoliczności, rozpoznając sprawę pod kątem możliwości przyznania skarżącemu specjalnego zasiłku celowego, o jakim mowa w art. 41 ustawy o pomocy społecznej, zamiast jedynie pod kątem art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s.
Pomimo więc zbieżności obu świadczeń, każde z nich przyznawane jest w oparciu o inny i odrębny przepis prawa materialnego, przy uwzględnieniu odmiennych kryteriów. ( por. wyrok NSA z dnia 2.03.2017r., sygn. I OSK 2319/16) Mając to na uwadze zaskarżona decyzja uchybiała również i ww. przepisom prawa materialnego.
W zaskarżonej decyzji organ nie rozważył też, czy wnioskowane przez skarżącego w 2014 r. potrzeby są nadal aktualne. Należy zauważyć, że upłynęły ponad 3 lata od złożenia wniosku, a strona wnioskowała o przyznanie środków na leki (recepturowanie i poza recepturowe), odzież i obuwie, których niewątpliwie potrzebowała w dacie składania wniosku. Strona mogła już pokryć koszty ww. potrzeb z własnych środków, a tym samym żądanie uległoby dezaktualizacji. Mogła też część z nich mieć nadal niezaspokojone. Okoliczności te winny być ustalone przez organ. Długotrwałość postępowania przed organem nie może pozbawiać wnioskującego świadczeń. Należy mieć jednak na uwadze, że zasiłek celowy powinien być przyznany na zaspokojenie potrzeb w danym czasie, a nie po kilku latach. Chodzi więc o przyznanie pomocy na zażegnanie trudnej i nagłej sytuacji, w której osoba zainteresowana wykazuje bezradność. Powstanie niezbędnej potrzeby bytowej powoduje ten rezultat, że wystąpienie zainteresowanego o przyznanie zasiłku celowego (jednorazowego) wymaga oceny sytuacji życiowej w jakiej się znalazł, niezbędności tej potrzeby, jak i jej aktualności w momencie wydawania decyzji.
Ponownie rozpoznając sprawę obowiązkiem organu II instancji będzie, zważywszy na zebrany prawidłowo materiał dowodowy ( poza aktualizacją zgłoszonych w 2014r. potrzeb), jego ocena i w kontekście powyższych rozważań Sądu, a także uprzedniego wyroku z dnia 18 grudnia 2014 r. rozważenie zasadności udzielenia skarżącemu żądanej pomocy i oceny aktualności potrzeb.
Sąd na marginesie zwraca uwagę, że ponowne rozstrzygnięcie organu II instancji powinno zgodnie z art. 35 § 1 i 3 k.p.a. zapaść niezwłocznie, nie później niż w ciągu miesiąca od dnia zwrotu akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem. Uwaga Sądu w tym przedmiocie wynika z okoliczności, że Kolegium po niemalże dwóch latach od wydania decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] października 2015 r. wydało zaskarżoną decyzję. Taka rażąca przewlekłość organu odwoławczego, zwłaszcza w kontekście sytuacji zdrowotnej skarżącego nie powinna się powtórzyć.
Sumując, uznawszy, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a..) oraz przepisów prawa materialnego (art. 8 ust. 3 i art. 39 ust. 1 i 2, art. 41 u.p.s., § 1 pkt 1 a rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2015 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. 2015 poz. 1058) Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło