II SA/Po 1018/13
PostanowienieWSA w Poznaniu2013-11-08
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej pomocy społecznej powinien zostać uwzględniony, skoro ustawa z mocy prawa zwalnia stronę z obowiązku ich ponoszenia?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej pomocy społecznej podlega oddaleniu, ponieważ strona jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku ponoszenia tych kosztów (art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a.). W pozostałym zakresie, tj. w zakresie ustanowienia adwokata, wniosek może zostać uwzględniony, jeśli sytuacja majątkowa strony uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.Stan faktyczny
Skarżący J. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku okresowego. Skarżący wskazał, że utrzymuje się z renty chorobowej i korzysta z pomocy społecznej, a jego miesięczne wydatki pochłaniają znaczną część dochodów. Wniosek dotyczył zarówno zwolnienia z kosztów sądowych, jak i ustanowienia adwokata.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił ustanowić dla J. B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, oraz oddalić wniosek w pozostałym zakresie (zwolnienia z kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 listopada 2013r wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2013r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego postanawia 1. ustanowić dla J. B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Skarżący J. B. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca oświadczył, że korzysta z pomocy społecznej. Koszty utrzymania i żywności, opłaty od nieruchomości i leki pochłaniają około 1.000 zł. Skarżący oświadczył, że utrzymuje się z renty chorobowej w wysokości [...] zł brutto miesięcznie, co daje [...] zł netto miesięcznie. Wnioskodawca oświadczył, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnego majątku nieruchomego, papierów wartościowych, ani wartościowych ruchomości, czy oszczędności.
Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, ze zm., dalej "p.p.s.a.") strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Stąd skarżący wnosząc skargę w przedmiocie zasiłku okresowego z mocy prawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków (art. 211 - art. 213 p.p.s.a.).
Wobec powyższego skarżący zwolniony jest na mocy ustawy z obowiązku poniesienia kosztów sądowych związanych z jego udziałem w niniejszej sprawie - art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a. Zwolnienie od tych kosztów w drodze postanowienia nie może, zatem być przyznane i w konsekwencji należy oddalić wniosek w tym zakresie (art. 258 §2 pkt 7 p.p.s.a.).
Wnioskodawca złożył także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o jego sytuację majątkową, rodzinną i finansową.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 245 §3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych wydatkach bieżącego utrzymania.
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącego pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Sam prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się ze świadczenia rentowego oraz pomocy społecznej. Wysokość realnie otrzymywanych środków wskazuje, że renta nie zaspokaja podstawowych potrzeby koniecznego jego utrzymania. Przedstawiona przez wnioskodawcę sytuacja finansowa wskazuje, więc że nie ma możliwości wygospodarowania środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia adwokata z wyboru. Przyznać zatem należało prawo pomocy w tym zakresie.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 239 pkt 1a ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło