II SA/Po 102/99
WyrokWSA w Poznaniu1999-11-18
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stowarzyszenie mieszkańców, które nie brało udziału w pierwotnym postępowaniu o pozwolenie na budowę, może żądać wznowienia tego postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, powołując się na swój interes społeczny i cele statutowe?Ratio decidendi
Stowarzyszenie mieszkańców, które nie wykazało swojego indywidualnego interesu prawnego lub obowiązku w postępowaniu o pozwolenie na budowę, nie może być uznane za stronę w rozumieniu art. 28 Kpa. W związku z tym, nie przysługuje mu prawo do żądania wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, nawet jeśli działało na prawach strony w pierwotnym postępowaniu. Decyzje organów obu instancji odmawiające uchylenia pozwolenia na budowę są w tej sytuacji zgodne z prawem.Stan faktyczny
Stowarzyszenie Mieszkańców F. wniosło skargę na decyzję Wojewody P. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę układu komunikacyjnego. Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie przepisów Kpa, w tym art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, twierdząc, że pozwolenie na budowę zostało wydane z naruszeniem przepisów, a fakt ten nie został należycie rozpatrzony w postępowaniu o wznowienie. Stowarzyszenie nie brało udziału w pierwotnym postępowaniu o pozwolenie na budowę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Stowarzyszenia Mieszkańców F.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Stowarzyszenia Mieszkańców F. w P. na decyzję Wojewody P. z dnia 14 grudnia 1998 r. (...) W przedmiocie odmowy uchylenia decyzji o pozwolenie na budowę - oddala skargę.
Prezydent Miasta P. decyzją z dnia 16 czerwca 1998 r. na podstawie art. 151 par. 1 pkt 1 Kpa odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia 29 września 1997 r. (...) /mylnie podano z dnia 28 września 1997 r. (...)/ w sprawie udzielenia GBS Polska S.A. pozwolenia na budowę układu komunikacyjnego od węzła "K." w ul. B. K. do ul. M. w P.
W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że przedmiotowa inwestycja ma charakter ogólnomiejski. Realizowana jest na podstawie prawomocnej decyzji w sprawie pozwolenia na budowę, zgodnie z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta P. Argumentacja Stowarzyszenia Mieszkańców F. o nieuwzględnieniu interesów mieszkańców F. przy wydaniu decyzji o pozwolenie na budowę jest nietrafna. Wydając pozwolenie na budowę, szczegółowo analizowano rozwiązania techniczne, aby nie pozbawić mieszkańców rejonu F. możliwości korzystania z infrastruktury osiedli R. Przyjęte rozwiązania techniczne, z sygnalizacją oświetleń na wysokości GPZ /"III Rama"/, gwarantują bezpieczne połączenia drogowe i piesze. Zarząd Dróg Miejskich dla poprawy dojazdu do Osiedli - zgodnie z pozwoleniem na budowę - realizuje węzeł F. II, umożliwiający bezpośredni dojazd z kierunku Centrum - ul. B.K. Ponadto wydano firmie "I" decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu na budowę drogi dojazdowej przy GPZ wraz z siecią kanalizacji sanitarnej. Inwestycja ta - po jej zrealizowaniu - umożliwi mieszkańcom F. podłączenie się do miejskiej kanalizacji sanitarnej.
Wojewoda P. decyzją z dnia 14 grudnia 1998 r. na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia 16 czerwca 1998 r. zaskarżoną przez Stowarzyszenie Mieszkańców F. w P.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził m.in., że argumentacja organu pierwszej instancji zawarta w uzasadnieniu decyzji z dnia 16 czerwca 1998 r., znajduje oparcie w zatwierdzonych decyzjami o pozwoleniu na budowę projektach budowlanych oraz ustaleniach miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta P.
Stowarzyszenie Mieszkańców F. wniosło skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewody P. z dnia 14 grudnia 1998 r. z wnioskiem o uchylenie decyzji organów obu instancji z powodu naruszenia przepisów art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 1 i 3 oraz art. 145 par. 1 pkt 4 Kpa.
Skarżące Stowarzyszenie podniosło m.in., że pozwolenie na budowę wydano z naruszeniem przepisu art. 145 par. 1 pkt 4 Kpa, lecz fakt ten nie został należycie rozpatrzony i oceniony w toczącym się postępowaniu o wznowienie.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 145 par. 1 pkt 4 Kpa stanowi, ze w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Stroną natomiast według przepisu art. 28 Kpa jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W świetle tych przepisów Stowarzyszenie Mieszkańców F. nie jest stroną i tym samym nie ma uprawnień do żądania na podstawie art. 145 par. 1 pkt 4 Kpa wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia 29 września 1997 r. wydaną w sprawie pozwolenia na budowę układu komunikacyjnego od węzła "K." w ul. B.K. do ul. M. oraz infrastruktury technicznej związanej z realizacją ww. zadania inwestycyjnego.
Z pism procesowych skarżącego Stowarzyszenia składanych w sprawie o wznowienie postępowania /m.in. z dnia 19.08.1997 r., wniosku o wznowienie postępowania/ wynika, że Stowarzyszenie to nie występowało w imieniu własnym, indywidualnym. Nie wykazało zresztą by jego udział jako strony w postępowaniu w sprawie o pozwolenie na budowę wyżej opisanej inwestycji znajdowało uzasadnienie w przypisach prawa materialnego, w szczególności prawa budowlanego. Skarżące Stowarzyszenie ze względu na swoje cele statutowe i interes społeczny mogło w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, dotyczącej innej osoby, występować co najwyżej na prawach strony w rozumieniu przepisów art. 31 par. 1 pkt 2, par. 2 i par. 3 w związku z art. 5 par. 2 pkt 5 Kpa. Organizacja społeczna działająca na prawach strony nie może jednak z prawnym skutkiem dokonywać czynności, które są przejawem obowiązywania w postępowaniu administracyjnym zasady dyspozycyjności /zob. Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz, prof. dr hab. Barbara Adamiak, prof. dr hab. Janusz Borkowski, Wydaw. C.H.BECK, W-wa 1996 r., str. 230/, a do tych czynności należy m.in. prawo żądania wznowienia postępowania, które przysługuje wyłącznie stronie.
W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że decyzje organów obu instancji w przedmiocie rozstrzygnięcia - w oparciu o przepis art. 151 par. 1 pkt 1 Kpa w związku z art. 145 par. 1 pkt 4 Kpa - o odmowie uchylenia decyzji z dnia 29 września 1997 r., pomimo ich błędnego uzasadnienia, są zgodne z prawem.
Z tych względów skarga na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ podlega oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło