II SA/Po 1020/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant st. sekr. sąd. Edyta Rurarz-Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2019 r. sprawy ze skargi Ł. D. na czynność Lekarz Weterynarii z dnia [...] 2018 r. nr [...] w przedmiocie naboru na stanowisko urzędnicze oddala skargę Wniesioną 29 października 2018 r. skargą Ł. D. zaskarżył czynność Powiatowego Lekarza Weterynarii z 28 września 2018 r. w przedmiocie naboru na stanowisko urzędnicze - referenta ds. obsługi kancelaryjno-sekretarskiej w Zespole Administracyjno-Finansowym. Zaskarżonej czynności zarzucono naruszenie: - art. 11 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1260 ze zm., u.p.s.), - art. 19c ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1265 ze zm., u.p.z.i.r.p.), - art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., k.p.a.) oraz - art. 29a ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1559 ze zm., u.s.c.). W uzasadnieniu skarżący, który brał udział w postępowaniu konkursowym, przywołał treść przepisów u.s.c., a następnie wskazał, że postępowanie konkursowe powinno toczyć się z poszanowaniem zasady otwartości i konkurencyjności. Zasady te określają główne cele procedury naboru na wolne stanowisko urzędnicze, które wiążą się z realizacją konstytucyjnego wymogu zapewnienia obywatelom polskim korzystającym z pełni praw publicznych równego dostępu do służby publicznej (art. 60 Konstytucji RP). Nabór kandydatów na wolne stanowisko urzędnicze jest otwarty, co oznacza, że przybiera postać sformalizowanego postępowania rekrutacyjnego, a każdy spełniający warunki przewidziane ogłoszeniem o naborze, może zgłosić swoją kandydaturę, natomiast otwartość naboru zostaje zachowana jeśli spełniony jest wymóg jawności i przejrzystości postępowania konkursowego. Jawność naboru jest zagwarantowana poprzez obowiązek upowszechnienia informacji o wolnym stanowisku urzędniczym w Biuletynie Informacji Publicznej i na tablicy informacyjnej urzędu, w którym prowadzony jest nabór. W ocenie skarżącego nie tylko samo ogłoszenie o naborze, ale też dokonanie wyboru jest jawne zarówno co do wyników, zastosowanej metody selekcji, jak i argumentów, które wpłynęły na podjęcie decyzji. Zasada przejrzystości zostaje natomiast zachowana poprzez ustalenie takich reguł proceduralnych konkursu, by nie stanowiły one przeszkód dla złożenia aplikacji przez osoby zainteresowane i które umożliwiają podjęcie odpowiedzialnej decyzji o kandydowaniu i skompletowanie niezbędnych dokumentów. Z kolei konkurencyjność naboru wiąże się z realizacją postulatu rzetelnego i bezstronnego wykonywania zadań publicznych przez organy samorządowe. W ramach zachowania tej zasady należy dążyć do wyłonienia najlepszego kandydata do pracy na danym stanowisku w oparciu o kryteria merytoryczne. Kryteria te ujawniane w ogłoszeniu o naborze, to wymagania niezbędne (determinowane obowiązującym prawem) i wymagania dodatkowe (pozostałe wymagania pozwalające na optymalne wykonywanie zadań na danym stanowisku). Zaprezentowane wyniki naboru na stanowisko urzędnicze wskazują, że wybór został dokonany z naruszeniem zasady jawności i konkurencyjności. Organ nie respektował określonych przez siebie wymogów niezbędnych - w ich literalnym brzmieniu i posługując się nieujawnionymi rzeczywistymi kryteriami wyboru nie wynikającymi z treści ogłoszenia, stosował je na dodatek nierówno. Wybór ma charakter arbitralny. W ocenie skarżącego informacje otrzymane do Powiatowego Lekarza Weterynarii są lakoniczne i w gruncie rzeczy są przepisaniem definicji kryteriów naboru na stanowisko administracji publicznej, bez odniesienia się do konkretnej sprawy, co zwiększa poczucie, iż mogły zajść nieprawidłowości podczas naboru na wolne stanowisko urzędnicze. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że zrealizował spoczywające na nim obowiązki umieszczając ogłoszenie o naborze na wolne stanowisko w Biuletynie Informacji Publicznej, Biuletynie Kancelarii Prezesa Ministrów (nr ogłoszenia 33644) oraz na tablicy informacyjnej Inspektoratu. Ogłoszenie o naborze zawierało wszystkie informacje wskazane w art. 28 ust. 2 u.s.c. i było upublicznione przez ustawowy okres. Następnie przeprowadził postępowanie konkursowe, z poszanowaniem warunków określonych w u.s.c. (komisja konkursowa, protokół z posiedzenia komisji, podanie do publicznej wiadomości informacji o wynikach naboru). Odnosząc się do aplikacji skarżącego wyjaśniono, że po dokonaniu weryfikacji przedłożonych przez niego dokumentów Komisja uznała, że nie spełnia on wymogów niezbędnych do zatrudnienia na stanowisku referent ds. obsługi kancelaryjno-sekretarskiej w Zespole Administracyjno-Finansowym. Jak wynika z dokumentów przedłożonych przez skarżącego, nie był on nigdy zatrudniony w jakiejkolwiek jednostce sektora finansów publicznych (w konsekwencji nie spełniał wymagania niezbędnego, tj. znajomości instrukcji kancelaryjnej obowiązującej w administracji). Skarżący nie wykazał, że posiada umiejętności obsługi urządzeń biurowych, znajomości instrukcji kancelaryjnej obowiązującej w administracji oraz umiejętności redagowania pism, przyjmowania, rejestrowania korespondencji, nadzorowania prawidłowego jej obiegu, co jest niezbędne do wykonywania zadań na stanowisku, na które aplikował. Dodatkowo zwrócono uwagę, że w związku z brakiem szczegółowego opisu oraz dokumentów potwierdzających nie można było uwzględnić odbytych przez skarżącego szkoleń i kursów. Skarżący nie wskazał jak długo trwał kurs/szkolenie, czy był kilkugodzinny, czy kilkudniowy oraz czy był zakończony branżowym certyfikatem. Z uwagi na niespełnienie wymogów niezbędnych do zatrudnienia skarżącego na stanowisku, jego kandydatura została komisyjnie odrzucona. Na rozprawie sądowej 8 maja 2019 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, że informacje zawarte w CV skarżącego nie zostały w żaden sposób zweryfikowane. Szczegółowe zastrzeżenia organ przedstawił dopiero w odpowiedzi na skargę. Pełnomocnik skarżącego wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, które nie zostały pokryte nawet w części. Pełnomocnik organu wskazał zaś, że w posiadanych aktach administracyjnych znajduje się CV i list motywacyjny, oświadczenie z 7 września 2018 r., zaświadczenie o wolontariacie. Dodał, że certyfikat, o którym pisze skarżący może znajdować się w siedzibie organu, ale nie jest tego pewien. Przewodnicząca składu orzekającego stwierdziła, że wymienione dokumenty nie znajdują się w aktach sądowych. Sąd zobowiązał pełnomocnika organu do przedłożenia kompletu dokumentów dotyczących udziału skarżącego w procedurze naboru. Na kolejnej rozprawie 3 lipca 2019 r. pełnomocnik skarżącego oświadczyła, że dokumentacja organu jest niepełna. Pełnomocnik organu podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko o oddalenie skargi wyjaśniając, że dokumenty w sprawie zatrudnienia skarżącego zostały zachowane a dokumenty innych kandydatów startujących na stanowisko zostały zniszczone zgodnie z procedurą. Pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że organ przedłożył wszystkie dokumenty, które skarżący złożył w procesie rekrutacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Przedmiotem niniejszej skargi jest czynność Lekarz Weterynarii z 28 września 2018 r. w przedmiocie naboru na stanowisko urzędnicze. Czynność ta, stosownie do treści art. 3 § 2 pkt p.p.s.a., podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż pochodzi od organu i rozstrzyga o prawach kandydata (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 2966/15 oraz przywołane tamże poglądy wyrażone w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 kwietnia 2015 r. sygn. akt I OPS 5/14 dotyczące charakteru aktów i czynności podejmowanych w toku postępowania konkursowego na stanowisko dyrektora szkoły, dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stwierdzić zatem należy, że skarga jest dopuszczalna. Skargę wniesiono w terminie przewidzianym w art. 53 § 1 w związku z § 2 p.p.s.a., gdyż informacja o wynikach naboru na wolne stanowisko urzędnicze została opublikowana na stronie internetowej Biuletynu Informacji Publicznej 1 października 2018 r., a skargę wniesiono 29 października 2018 r. Przedmiotowe postępowanie konkursowe zmierzające do wyłonienia kandydata na wolne stanowisko urzędnicze na stanowisku referenta ds. obsługi kancelaryjno-sekretarskiej w Zespole Administracyjno-Finansowym Powiatowej Inspekcji Weterynarii w K. było prowadzone w oparciu o przepisy ustawy o pracownikach samorządowych (u.p.s.). Sąd zauważa, że skoro przeprowadzenie konkursu przez organ administracji publicznej jest obowiązkiem wynikającym z ustawy i konkurs ma być prowadzony w sposób określony prawem, to muszą być stosowane gwarancje prawne, które zapewnią równe szanse uczestnikom konkursu. W ocenie Sądu przedmiotowe postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone w sposób gwarantujący równe szanse wszystkim uczestnikom postępowania rekrutacyjnego. Nabór na wolne stanowisko urzędnicze składa się z trzech etapów: 1. ogłoszenia o naborze (art. 26, 28 u.s.c.), 2. rozstrzygnięcia merytorycznego (art. 29, 29a, art. 30 u.s.c.) oraz 3. podania do publicznej wiadomości wyników naboru (art. 31 u.s.c.). Zgodnie z art. 6 u.s.c każdy obywatel ma prawo do informacji o wolnych stanowiskach pracy w służbie cywilnej, a nabór do służby cywilnej jest otwarty oraz konkurencyjny. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie zachowano ww. standardy. W toku postępowania rekrutacyjnego ustalone i ogłoszone reguły były jednakowe dla wszystkich kandydatów, nie ulegały zmianie. Nie można zatem mówić o preferowaniu określonego uczestnika postępowania. Skoro nabór został przeprowadzony zgodnie z publicznie ogłoszonymi regułami rekrutacji to oznacza, że spełniał wymogi otwartości i konkurencyjności. Podkreślić także należy, że w toku postępowania rekrutacyjnego reguły przeprowadzenia naboru na wolne stanowisko pracy w służbie cywilnej zostały jasno określone, w tym formy weryfikacji wiedzy kandydatów. Nabór został przeprowadzony zgodnie z publicznie ogłoszonymi regułami rekrutacji. Na podstawie przesłanych akt postępowania rekrutacyjnego Sąd ustalił, że w dniu 7 września 2018 r. organ ogłosił w Biuletynie Informacji Publicznej nabór kandydatów na stanowisko referenta w Zespole Administracyjno-Finansowym. W treści tego ogłoszenia określono m.in.: - zakres zadań wykonywanych na stanowisku pracy, - warunki pracy, - wymagania niezbędne związane ze stanowiskiem pracy, - wymagania dodatkowe, - wymagane dokumenty i oświadczenia niezbędne, - dokumenty i oświadczenia dodatkowe, - termin i miejsce składania dokumentów, - klauzulę informacyjną oraz - inne informacje (wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych – wynosi co najmniej 6% oraz klauzula antydyskryminacyjna). W aktach sprawy znajduje się protokół z przeprowadzonego naboru kandydatów na stanowisko pracy – referent ds. obsługi kancelaryjno-sekretarskiej w Zespole Administracyjno-Finansowym, a w nim lista kandydatów spełniających i niespełniających niezbędne wymagania formalne oraz informacja o wyborze sześciu kandydatów na podstawie przedstawionych przez nich dokumentów, a także informacja o wyborze na ww. stanowisko – po przeprowadzeniu rozmów kwalifikacyjnych z sześcioma kandydatami - jednego spośród tychże sześciu kandydatów. W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 30 u.s.c. sporządza się protokół z przeprowadzonego naboru. W myśl art. 30 ust. 2 u.s.c. protokół zawiera: 1) określenie stanowiska pracy, na które był przeprowadzany nabór, liczbę kandydatów oraz imiona, nazwiska i miejsca zamieszkania w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego nie więcej niż pięciu najlepszych kandydatów wraz ze wskazaniem kandydatów niepełnosprawnych o ile do przeprowadzanego naboru stosuje się przepis art. 29a ust. 2, przedstawianych dyrektorowi generalnemu; 2) liczbę nadesłanych ofert, w tym liczbę ofert niespełniających wymogów formalnych; 3) informację o zastosowanych metodach i technikach naboru; 4) uzasadnienie dokonanego wyboru; 5) skład komisji przeprowadzającej nabór. Ponadto, zgodnie z art. 29a ust. 1 u.s.c. w toku naboru komisja, o której mowa w art. 30 ust. 2 pkt 5, wyłania nie więcej niż pięciu najlepszych kandydatów, spełniających wymagania niezbędne oraz w największym stopniu spełniających wymagania dodatkowe, których przedstawia dyrektorowi generalnemu urzędu celem zatrudnienia wybranego kandydata. Jeżeli w urzędzie wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych, w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, w miesiącu poprzedzającym datę upublicznienia ogłoszenia o naborze, jest niższy niż 6%, pierwszeństwo w zatrudnieniu przysługuje osobie niepełnosprawnej, o ile znajduje się w gronie osób, o których mowa w ust. 1 (art. 29a ust. 2 u.s.c.). W przedmiotowej procedurze naboru nie było podstaw do dania pierwszeństwa w zatrudnieniu osobie niepełnosprawnej, bowiem wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych wyniósł co najmniej 6%. W toku naboru organ wyłonił sześciu kandydatów, a więc o jedną więcej aniżeli dopuszcza art. 29a ust. 1 u.s.c., z którymi przeprowadzono w drugim etapie rozmowy kwalifikacyjne. Naruszenie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, albowiem w żadnym razie dopuszczenie o jednego kandydata więcej do drugiego etapu naboru nie wpłynęło na prawa i obowiązki skarżącego, którego do tego etapu nie dopuszczono. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że w trakcie naboru w odniesieniu do wszystkich uczestników zastosowano taką samą procedurę. Zasada otwartości wymaga, aby publicznie ogłoszone reguły naboru na wolne stanowisko pracy w służbie cywilnej były w pełni zachowane w toku postępowania konkursowego. W rozpoznawanej sprawie w ocenie Sądu, wbrew stanowisku skarżącego, organ nie odstąpił od ogłoszonych reguł konkursu. Z kolei konkurencyjność postępowania kwalifikacyjnego ma zapewniać równość traktowania kandydatów w dostępie do pracy w służbie cywilnej. Zdaniem Sądu tak rozumiana konkurencyjność postępowania została zachowana, gdyż przestrzegano w trakcie postępowania rekrutacyjnego wcześniej ustalonych reguł. Sąd nie podzielił też zarzutu strony, jakoby protokół nie zawierał uzasadnienia dokonanego wyboru kandydata. Wskazano wybraną na stanowisko osobę podając, że osoba ta spełniała wymagania formalne wynikające z ogłoszenia o naborze oraz wykazała się dobrą znajomością zakresu zadań przewidzianych dla ww. stanowiska. Sąd zwraca uwagę, że u.s.c. nie określa, jakim warunkom powinno odpowiadać uzasadnienie rozstrzygnięcia. Do postępowania konkursowego prowadzonego w trybie przepisów tej ustawy nie stosuje się przepisów k.p.a., w tym art. 107 § 3 k.p.a. Ponadto pismem z 18 października 2018 r. organ poinformował skarżącego, że złożone przez niego dokumenty aplikacyjne nie dawały podstaw do zakwalifikowania go do etapu rozmowy kwalifikacyjnej - nie posiadał on bowiem cennych i wartościowych dla urzędu dodatkowych kwalifikacji. Dodać należy, że informacja o wyniku naboru została niezwłocznie upowszechniona przez opublikowanie w Biuletynie Informacji Publicznej, zawierając elementy obowiązkowe informacji o wyniku naboru. Powyższe daje podstawę do stwierdzenia, że organ nie naruszył art. 31 ust. 1 u.s.c. Celem upublicznienia wyników naboru jest stworzenie mechanizmu, który zapewnia gwarancje prawidłowości rekrutacji, ale także uruchomienia trybu jej weryfikacji. W tym miejscu podkreślić należy, że przedmiotem kontroli Sądu był wyłącznie wynik naboru na wolne stanowisko pracy w służbie cywilnej. Wobec powyższych rozważań stwierdzić należy, że wynik naboru jest rezultatem prawidłowo przeprowadzonego postępowania konkursowego, z zachowaniem ustalonych reguł przeprowadzania takiego naboru. Mając powyższe pod uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.