II SA/Po 1022/17

PostanowienieWSA w Poznaniu2018-03-09

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja finansowa skarżącej, oparta na emeryturze i posiadaniu nieruchomości, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego)?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja finansowa skarżącej, charakteryzująca się niską emeryturą jako jedynym dochodem, znacznymi kosztami utrzymania mieszkania, brakiem oszczędności oraz posiadaniem nieruchomości rolnej i domku letniskowego we współwłasności, które nie generują dochodu, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie. Skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania ani wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżąca A. B. wniosła o przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego) w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą umorzenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Skarżąca podała, że utrzymuje się z emerytury, ponosi wysokie koszty utrzymania mieszkania, posiada współwłasność nieruchomości rolnej i domku letniskowego, nie ma oszczędności ani innych dochodów. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku przedłożyła dokumenty potwierdzające jej sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono A. B. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla A. B. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 09 marca 2018r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. B. i S. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2017r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia 1. zwolnić A. B. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, 2. ustanowić dla A. B. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżąca A. B. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku Skarżąca podała, że utrzymuje się samodzielnie z emerytury w wysokości [...]zł netto miesięcznie. Koszty utrzymania mieszkania (czynsz, prąd, woda, telefon) wynoszą [...] zł. Oświadczyła, że posiada mieszkanie własnościowe [...] m² w K. oraz we współwłasności z bratem po połowie mały dom letniskowy o powierzchni [...] m², nieużytkowany oraz [...] ha gruntu rolnego, nie ma żadnych oszczędności, wartościowych ruchomości, oszczędności, czy papierów wartościowych. Skarżąca wezwana do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy wyjaśniła, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jedynym dochodem jest emerytura, nie ma innych dochodów, ani oszczędności. Posiadany grunt rolny nie przynosi żadnych dochodów. Nie prowadzi działalności gospodarczej ani rolniczej, nie ma też żadnych lokat terminowych, ani rachunku bankowego, nie ma zadłużeń i zajęć komorniczych, nie uzyskuje również dopłat z ARMiR. Wszystkie swoje zobowiązania związane z utrzymaniem mieszkania płaci regularnie bez zadłużeń. Przedłożyła PIT 40A za 2017r., z którego wynika dochód w wysokości [...] zł, dowód zapłaty czynszu za mieszkanie, ubezpieczenie, TV i telefon. Nadto skarżąca wyjaśniła, że nie sprzedała pozostałej nieruchomości, ani jej części. Nie mają środków na geodetę, zatem nieruchomość nie została nawet podzielona. Jest osobą w starszym wieku, ponosi koszty leków. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r. , poz. 1369 ze zm., dalej "P.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszych należności sądowych (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawczyni pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Wysokość osiąganego dochodu uzasadnia ocenę, że skarżąca, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, nie jest w stanie wygospodarować środków finansowych na dalsze koszty niniejszego postępowania. Wykazała, że osiągane dochody w całości przeznacza na bieżące wydatki skromnego koniecznego utrzymania. Mieszkanie, które posiada wykorzystuje na zaspokojenie potrzeb bytowych, nieruchomość rolna i domek letniskowy są we współwłasności i nie przynoszą dochodu. Skarżąca nie dysponuje też oszczędnościami, ani środkami ze sprzedaży działki, której dotyczy przedmiotowa sprawa. Wiek oraz współwłasność posiadanego majątku nieruchomego utrudniają podejmowanie czynności faktycznych i prawnych służących rozporządzeniu tym majątkiem w celu pozyskania z niego dodatkowych środków finansowych. W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że skarżąca nie ma możliwości pokrycia kosztów postępowania w niniejszej sprawie, chociażby w części. Mając na uwadze wysokość rynkowego honorarium adwokata, przedstawiona sytuacja finansowa wskazuje, że skarżąca tym bardziej nie jest w stanie wygospodarować środków na zapłacenie wynagrodzenia tego profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Przyznać zatem należy prawo pomocy także i w tym zakresie. Nadto, podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło