II SA/Po 1031/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-04-20
Skład orzekający: Barbara Kamieńska, Barbara Drzazga, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego postawionego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, nawet jeśli jest to tymczasowy obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego postawionego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego. Kategoryczny charakter tego przepisu oznacza, że organ nie ma możliwości odstąpienia od wydania nakazu rozbiórki. Przepisy Prawa budowlanego nie przewidują możliwości ustalenia przez organ nadzoru budowlanego terminu wykonania obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego orzeczonego na podstawie art. 48.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę wiaty wybudowanej bez pozwolenia na budowę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. Skarżący P.R. argumentował, że wiata była tymczasowa, służyła jako zaplecze remontu domu, a pozwolenie na remont zostało później udzielone. Sąd administracyjny rozpatrywał skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska (spr.) Sędzia WSA Barbara Drzazga Asesor sąd. Edyta Podrazik Protokolant Marek Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2005r. przy udziale sprawy ze skargi P.R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego; o d d a l a s k a r g ę /-/E. Podrazik /-/ B. Kamieńska /-/ B. Drzazga
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją dnia [...]r. – wydaną na podstawie art. 48 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. – Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) – nakazał właścicielowi P.R. rozbiórkę wiaty o konstrukcji stalowej (obudowanej z trzech stron blachą trapezową) o powierzchni 151m² i zmiennej wysokości (3,50m do 5m) wybudowanej w lipcu – sierpniu [...]r. na działce nr [...] przy ul. [...] w P., bez wymaganego pozwolenia na budowę.
P.R. w odwołaniu od tej decyzji zwrócił się "o wyrażenie zgody na czasowe pozostawienie wiaty (...) oraz o określenie czasu realizacji decyzji rozbiórkowej "do momentu zrealizowania zamierzonych inwestycji." Podkreślił, że wiata nie jest trwale połączona z gruntem i jest wykorzystywana do magazynowania materiałów budowlanych potrzebnych do zrealizowania przyszłej przebudowy domu oraz środków transportu i jako zaplecze mającego powstać na placu budowy.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wyjaśnił, że dopuszczenie się przez P.R. samowoli budowlanej powoduje konieczność nakazania rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez pozwolenia na budowę. Nie jest możliwe odstąpienie od wydania nakazu rozbiórki i pozostawienie wiaty jako zaplecza planowanej budowy. Zgodnie bowiem z przepisem art. 41 Prawa budowlanego, za rozpoczęcie budowy uważa się podjęcie prac przygotowawczych na terenie budowy.
Powyższa decyzja jest przedmiotem skargi wniesionej przez P.R. do Sądu. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji podkreślając, iż w lecie [...]r. przystąpił do remontu budynku mieszkalnego znajdującego się na jego działce i w celu magazynowania materiałów budowlanych potrzebnych do remontu oraz narzędzi i środka transportu pobudował lekką wiatę o konstrukcji metalowej, nie połączoną trwale z gruntem. Nie wiedział, że na prowadzenie remontu budynku mieszkalnego także musi uprzednio uzyskać pozwolenie na budowę. Remont budynku wprawdzie "zatrzymano w trybie nakazowym", ale później – decyzją z dnia [...]r. udzielono skarżącemu pozwolenia na wznowienie robót remontowych budynku mieszkalnego.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi. W ocenie organu odwoławczego w sprawie jest istotny fakt samowolnego pobudowania wiaty, w momencie gdy inwestor nie dysponował pozwoleniem na budowę ani nie legitymował się zgłoszeniem. Do przygotowania placu budowy m. in. przez wznoszenie obiektów tymczasowych nie mógł zatem przystąpić w lecie [...]r. Decyzja pozwalająca na wznowienie robót remontowych została wydana dopiero dnia [...]r.
W piśmie z dnia [...]r. skarżący dodatkowo podkreślił, że budowa wiaty na działce nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ani przepisów techniczno-budowlanych, a zatem organy nadzoru budowlanego powinny rozważyć możliwość zastosowania procedury "legalizacyjnej".
Poza tym, zgodnie z art. 29 § 1 pkt 24 Prawa budowlanego, postawienie tymczasowego obiektu budowlanego nie połączonego trwale z gruntem, przeznaczonego do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych, nie wymaga nawet zgłoszenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna. Przede wszystkim należy przypomnieć, że sąd administracyjny kontroluje zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny i daty jej wydania. Zmiany wprowadzone do Prawa budowlanego ustawą z dnia 27 marca 2003r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718), w tym możliwość legalizacji samowoli budowlanej, weszły w życie z dniem 11 lipca 2003r., czyli już po wydaniu zaskarżonej decyzji.
To że przedmiotowa wiata, nie połączona trwale z gruntem, jest tymczasowym obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego, nie zwalniało inwestora od dopełnienia formalności związanych z jej postawieniem na działce. Nie jest to obiekt przeznaczony do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych, położony na terenie budowy (art. 29 ust. 1 pkt. 3), bowiem – jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 marca 1999r. sygn. SA/Bk 1672/97 opublikowanym w ONSA 2000r. z. 1 poz. 38 – obiekty przeznaczone do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych oraz używane przy wykonywaniu robót budowlanych mają taki charakter najwcześniej z dniem uprawomocnienia się decyzji o pozwoleniu na budowę. Wcześniej usytuowane na nieruchomości gruntowej obiekty o tymczasowym charakterze zaliczają się do wyszczególnionych w art. 3 pkt 3 ustawy tymczasowych obiektów budowlanych wymagających pozwolenia na budowę (art. 28 ustawy).
Z kolei budowa tymczasowego obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem i przewidzianego do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w określonym terminie wymaga zgłoszenia (art. 30 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 5a).
W niniejszej sprawie jest bezsporne, że skarżący nie dopełnił powyższych formalności przed postawieniem wiaty.
Samowola budowlana, której dopuścił się skarżący odpowiada hipotezie art. 48 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Przepis ten stanowi, że właściwy organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części postawionego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Kategoryczny charakter tego przepisu oznacza, że właściwy organ ma obowiązek nakazania rozbiórki w każdym przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej.
Przepisy Prawa budowlanego nie przewidują możliwości ustalenia przez organ nadzoru budowlanego terminu wykonania obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego orzeczonego na podstawie art. 48 (patrz uchwała (7) NSA z 01 czerwca 1998r., sygn. OPS 2 /98, ONSA 1998r. z. 4, poz. 108).
Dlatego na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.
/-/E. Podrazik /-/ B. Kamieńska /-/ B. Drzazga
jw
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło