II SA/Po 1039/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2013-11-21

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli skarżący nie przedstawił nowych okoliczności faktycznych uzasadniających pogorszenie jego sytuacji majątkowej i finansowej w porównaniu do poprzedniego wniosku, który został oddalony?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał zmiany okoliczności faktycznych uzasadniających ponowne przyznanie prawa pomocy w porównaniu do poprzedniego wniosku. Przedstawione przez skarżącego dane dotyczące jego sytuacji finansowej i majątkowej, a także sytuacji jego matki, nie stanowiły wystarczającego dowodu na to, że jego sytuacja uległa pogorszeniu do tego stopnia, aby nie był w stanie ponieść kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący M. K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący domagał się przyznania prawa pomocy, powołując się na zły stan zdrowia, utratę pracy i niskie dochody matki, na której się utrzymuje. Wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony na urzędowym formularzu. Skarżący nie uiścił wpisu sądowego, co skutkowało odrzuceniem skargi.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 listopada 2013r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2012. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego /-/ K. Witkowicz-Grochowska postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 lipca 2013r., oddalono zażalenie skarżącego M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 9 maja 2013r. o odmowie przyznania prawa pomocy. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału skarżący został wezwany do wykonania zarządzenia z 7 grudnia 2012r., tj. do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 200 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Zarządzenie powyższe zostało odebrane osobiście przez skarżącego w dniu 26 lipca 2013r. W dniu 2 sierpnia 2013r. skarżący złożył pismo, w którym w związku z wezwaniem o uiszczenie wpisu domagał się przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. Nadto wskazał, że z uwagi na stan zdrowia nie dysponuje pracą, dochodami i kwotą przekraczającą [...] zł (malejącą ze względu na konieczność ponoszenia comiesięcznych wydatków na leki i leczenie). Skarżący na skutek wezwania złożył wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu PPF. Wnioskodawca oświadczył, że choruje, na skutek czego utracił pracę w maju 2011r. Oświadczył, że znajduje się na utrzymaniu matki, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Matka uzyskuje emeryturę w wysokości [...] zł miesięcznie. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku podał, że nie posiada żadnego majątku nieruchomego, czy wartościowych ruchomości. Oświadczył, że posiada około [...] zł oszczędności, przeznaczonych na leczenie. Nadto wskazał, że z emerytury matki około [...] zł miesięcznie przeznacza na leki dla niej i skarżącego, do tego dochodzą koszty wizyt lekarskich i rehabilitacji. Wnioskodawca oświadczył, że matka jest właścicielką domu o powierzchni [...] m² w K. koło P. Z uwagi na wysokość emerytury matki nie mogą korzystać z pomocy społecznej. Skarżący pomimo wezwania nie uiścił wpisu sądowego od skargi. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z 23 października 2013r. odrzucił skargę. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej "p.p.s.a.") prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania, czyli w każdym czasie. Zaznaczyć należy, że w niniejszej sprawie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych obejmujących w szczególności wpis od skargi oraz przyznanie radcy prawnego został już prawomocnie rozstrzygnięty postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zgodnie z art. 243 §1 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony ponownie, jednak w niniejszej sprawie wniosek ten swoim zakresem obejmuje aktualne i przyszłe koszty sądowe oraz ustanowienie radcy prawnego. Ponowny wniosek nie obejmuje zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi, co zostało już w sprawie rozstrzygnięte. Nadto w obecnym stanie sprawy, przyznanie prawa pomocy może nastąpić jedynie wówczas, gdy nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych, które stanowiły podstawę orzeczenia w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy. Ocenie poddać, zatem należy możliwość poniesienia przez wnioskodawcę aktualnych lub przyszłych kosztów sądowych oraz wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Jak wskazano powyżej, zwolnienie w tym zakresie uzasadnić może jedynie zmiana okoliczności faktycznych, zwłaszcza pogorszenie sytuacji majątkowej, finansowej i rodzinnej skarżącego. W świetle oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach przedstawionych we wniosku o prawo pomocy na formularzu PPF, skarżący po raz kolejny ograniczył się do powtórzenia danych, które w pełni nie odzwierciedlają jego rzeczywistej sytuacji finansowej i majątkowej. Pomimo uprzedniego i obszernego wyjaśnienia reguł przyznania prawa pomocy, zgodnie z którymi strona zobowiązana jest do wyjaśnienia w sposób niebudzący wątpliwości swojej sytuacji finansowej i majątkowej uzasadniającej żądanie przyznania prawa pomocy, skarżący obecnie podał we wniosku takie same dane jak we wniosku poprzednio rozpoznanym. Skarżący wiedząc, jakie dokładnie informacje co do stanu finansowego i majątkowego swojego oraz matki, jako osoby z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, powinien przestawić, nadal unika wskazania jakim dokładnie majątkiem dysponuje oraz jakie konkretne wydatki ponosi. Z oświadczenia wynika, że po zaspokojeniu wszystkich koniecznych kosztów utrzymania dwuosobowego gospodarstwa domowego, nadal dysponuje wolnymi środkami w postaci oszczędności. Wprawdzie uległy one zmniejszeniu, ale nadal wnioskodawca nimi dysponuje. Oświadczenie skarżącego nie stanowi, zatem należytego wykazania, że doszło do pogorszenia sytuacji finansowej do tego stopnia, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść pozostałych kosztów niniejszego postępowania. Nie przedstawił żadnych nowych danych jednoznacznie uzasadniających stanowisko, że pogorszeniu uległ jego status finansowy w zestawieniu z poprzednio ocenianą sytuacją majątkową i finansową. Nie wskazał przy tym, by miał nowe zobowiązania wpływające na pogorszenie jego sytuacji majątkowej, czy powstały nowe, szczególne okoliczności rodzinne uzasadniające twierdzenie, że aktualnie znalazł się w gorszej sytuacji. Ponowione oświadczenie, że matka wnioskodawcy otrzymuje [...] zł emerytury, z której [...] zł przeznacza miesięcznie na leki nie jest wystarczającym argumentem uzasadniającym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Nadal aktualne jest stanowisko wynikające z treści art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którym przytoczone we wniosku okoliczności powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanej regulacji. Wnioskodawca winien, więc wykazać w sposób niebudzący wątpliwości, że zdobycie przez niego środków niezbędnych do uczestniczenia w postępowaniu sądowym, jest obiektywnie niemożliwe. Tymczasem, ponowny wniosek skarżącego o prawo pomocy nie zawierał pełnej informacji dotyczącej obecnej zdolności do poniesienia kosztów przedmiotowego postępowania. Przyjąć zatem należy, że w aktualnym stanie sprawy nie zostały przestawione okoliczności, które mogłyby doprowadzić do zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło