II SA/Po 1053/05
WyrokWSA w Poznaniu2006-05-19
Skład orzekający: Barbara Kamieńska, Edyta Podrazik, Wiesława Batorowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo rozpoznało odwołanie od decyzji o warunkach zabudowy, nie odnosząc się merytorycznie do zarzutów skarżącego dotyczących hałasu, wibracji i likwidacji miejsc parkingowych, a także błędnie powołując się na istnienie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa, poprzez niewystarczające uzasadnienie swojej decyzji i brak merytorycznego odniesienia się do zarzutów odwołania. Organ odwoławczy jest zobowiązany do ponownego rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie, oceniając prawidłowość decyzji organu pierwszej instancji nie tylko w granicach zarzutów odwołania, ale także pod kątem przepisów prawa materialnego i procesowego. Błędne powołanie się na istnienie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który nie obejmował terenu inwestycji, stanowiło dodatkową przesłankę uchylenia decyzji.Stan faktyczny
Zarząd Dróg Miejskich wystąpił o wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla budowy trasy tramwajowej. Prezydent Miasta wydał decyzję ustalającą warunki zabudowy. Po przeprowadzeniu rozprawy administracyjnej i uzyskaniu wymaganych uzgodnień, decyzja została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania Z.C., który podnosił zarzuty dotyczące likwidacji miejsc parkingowych oraz niedostatecznego zbadania problemu hałasu i wibracji. Skarżący zarzucił organowi odwoławczemu nierozpoznanie sprawy w stopniu koniecznym do jej rozstrzygnięcia oraz naruszenie przepisów kpa i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zasądził od kolegium na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania w kwocie 755 zł i określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Protokolant sekr. sąd. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2006r. przy udziale sprawy ze skargi Z. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2005r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu uchyla zaskarżoną decyzję; zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 755zł (siedemset pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/W. Batorowicz /-/B. Kamieńska /-/E. Podrazik
Zarząd Dróg Miejskich wnioskiem z dnia [...] marca 2001r. (uzupełnionym w dniu [...] października 2001r.) zwrócił się o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla opracowania budowy ulicy [...] – etap I dla trasy tramwajowej w ul. [...], na odcinku od ul. [...] do ul. [...] w P. .
Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] czerwca 2004r. nr [...] na podstawie art. 40, 42, 44 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym, wobec braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z zastrzeżeniem art. 13 ust. 1, po przeprowadzeniu rozprawy administracyjnej, ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy ulicy [...] – etap I dla trasy tramwajowej w ul. [...], na odcinku od ul. [...] do ul. [...] w P..
W treści decyzji Prezydent Miasta P. określił działki, na których przewidziano realizację inwestycji, wymienił warunki jakim musi odpowiadać inwestycja, określone w przepisach szczególnych, oraz wskazał przepisy które winny być przestrzegane przy czynnościach poprzedzających uzyskanie pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał podstawę prawną decyzji tj. art. 44 ust. 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z zastrzeżeniem art. 13 ust. 1 i podkreślił, że decyzja zapadła po przeprowadzeniu rozprawy administracyjnej. Zgodnie z art. 44 ust. 2 powołanej ustawy po przeprowadzeniu rozprawy Prezydent Miasta P. przedstawił Wojewodzie projekt warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Uzgodnienie w tym zakresie nastąpiło postanowieniem z dnia [...] czerwca 2004r.
Decyzja zapadła nadto po uzyskaniu postanowienia Prezydenta Miasta P. z dnia [...] kwietnia 2003r. wydanego przez Wydział Ochrony Środowiska Urzędu Miasta P. i postanowienia Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] maja 2003r. oraz postanowienia Miejskiego Konserwatora Zabytków z dnia [...]maja 2004r.
Odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta P. złożył Z.C. ([...]lipca 2004r.) oraz jego pełnomocnik L. M..
W odwołaniu skarżący domagał się uchylenia decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] czerwca 2004r. wskazując na:
a) niewzięcie pod uwagę problemów z parkowaniem samochodów właścicieli nieruchomości, wobec planowanego zlikwidowania miejsc do parkowania przy ul. [...];
b) niedostateczne zbadanie problemu wibracji i hałasu wywołanego przez planowaną inwestycję. W tym zakresie zakwestionował ustalenia i ocenę "Raportu oddziaływania na środowisko", który był podstawą ustaleń organu.
Decyzją z dnia [...] lipca 2005r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Z uwagi na rozmiary uzasadnienia w części merytorycznej Sąd przytacza je w całości "Samorządowe Kolegium Odwoławcze , po przeanalizowaniu akt sprawy orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
Nie uwzględnienie odwołania wynika z kilku przesłanek.
Po pierwsze, sprawy związane z układem komunikacyjnym zostały w sposób wiążący rozstrzygnięte w Uchwale Rady Miasta P. Nr XCVII/112/III/2002 z dnia 24 września 2002r., którą przyjęto miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego "[...]–[...]". Plan ten jest przepisem prawa miejscowego.
Odwołanie Pana Z.C. i jego pełnomocnika także nie mogły zostać uwzględnione. Pełnomocnik mógł wnieść odwołanie, co też uczynił. To przesądza, iż jego prawa nie zostały naruszone. Zasadniczym motywem odwołań tych są sprawy, które mogą być wyłącznie oceniane na etapie ubiegania się o pozwolenie na budowę oraz na etapie samej realizacji inwestycji a nie na etapie ustalania warunków zabudowy".
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożył Z.C. domagając się uchylenia decyzji organu II instancji, wobec naruszenia przepisów art. 5 ust. 1 pkt 1 i 3 prawa budowlanego, art. 7, 77 § 1 kpa i 80 kpa przez nierozpoznanie sprawy w stopniu koniecznym do jej rozstrzygnięcia, a nadto naruszenie art. 9 i 10 kpa.
Skarżący podniósł, że w zaskarżonej decyzji nie wskazano w sposób czytelny, że planowana inwestycja nie narusza praw osób trzecich mimo wyraźnego zobowiązania zawartego w decyzji z [...] grudnia 2003r. uchylającej pierwszą decyzję Prezydenta Miasta P. Decyzja organu I instancji nie była poprzedzona analizą hałasu i wibracji opartą na eksperymentach i badaniach o jakie wnosił skarżący lecz jedynie na założeniach teoretycznych.
Nadto skarżący podniósł, iż likwidacja miejsc parkingowych obniży wartość nieruchomości a decyzja nie zawiera zapewnienia o obowiązku ich wyrównania.
Odnośnie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego , skarżący podniósł, że organ nie ustosunkował się do merytorycznej treści odwołania tym samym lekceważąc ciążący na organie obowiązek dokładnego wyjaśnienia sprawy.
Skarga zawierała nadto zarzuty naruszenia przez SKO prawa materialnego przez wydanie decyzji na podstawie nieistniejącej w systemie prawa normy tj. art. 85 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie wskazując na powołane w decyzji motywy rozstrzygnięcia. Argumentację organ wzbogacił o zapewnienie, że nie wyraża zgody na niszczenie budynków przylegających do ulic objętych planowaną inwestycją. Nadto jako właściwą do postępowań odszkodowawczych wskazał drogę postępowania cywilnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się uzasadniona. Organ drugiej instancji jest organem o charakterze reformatoryjnym, a zatem zobowiązany jest ponownie rozpatrzyć sprawę merytorycznie w jej całokształcie. Winien zatem ocenić prawidłowość zaskarżonej decyzji nie tylko w granicach zarzutów powołanych w odwołaniu, ale także pod kątem – mających w sprawie zastosowanie – przepisów prawa materialnego i procesowego, dając wyraz swemu stanowisku w uzasadnieniu decyzji (art. 107 kpa).
Uzasadnienie zaskarżonej decyzji – w całości przytoczone w pierwszej części niniejszego uzasadnienia – jest niewystarczające. Nie tylko nie zawiera faktycznych i prawnych przesłanek rozstrzygnięcia, ale też w żaden sposób nie nawiązuje do decyzji będącej przedmiotem oceny w postępowaniu odwoławczym. Organ II instancji nie ustosunkował się do twierdzeń i żądań skarżącego zgłaszanych w odwołaniu, zbywając je stwierdzeniem, że "mogą być one wyłącznie oceniane na etapie ubiegania się o pozwolenie na budowę oraz na etapie samej realizacji inwestycji a nie na etapie ustalania warunków zabudowy". Tego kluczowego w uzasadnieniu decyzji zdania, nie można uznać ani za trafne ani za wystarczające.
Organ I instancji swoją decyzję poprzedził miedzy innymi "Raportem oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko", którego treść i wnioski końcowe skarżący starał się w odwołaniu podważyć. Do obowiązków organu II instancji należała ich analiza, która winna się w sposób czytelny i zrozumiały znaleźć w uzasadnieniu decyzji. Temu obowiązkowi organ nie sprostał, tym samym dopuszczając się naruszenia dyspozycji art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa.
W tym zakresie Sąd nie może wyręczyć organu II instancji, gdyż kontroluje jedynie zgodność z prawem zaskarżonej decyzji (por. wyrok NSA z 11 lipca 2001r. IV SA 703/99 Lex 51234).
Podkreślenia wymaga, iż powołany w uzasadnieniu decyzji miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego "[...] – [...]" przyjęty Uchwałą Rady Miasta P. z dnia 24 września 2002r. Nr XCVII/1112/III/2002 nie dotyczy ulic objętych planowaną inwestycją. Wynika to z analizy wskazanego planu w części opisowej i graficznej.
Zatem prawidłowo organ I instancji zastosował tryb ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu przewidziany w art. 44 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym w przypadku braku takiego planu.
Powyższe wskazuje, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze uzasadniło swoją decyzję poprzez przytoczenia dwóch argumentów z których jeden jest nieprawdziwy (informacja o istnieniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego), a drugi nie odnosi się do argumentów zawartych w odwołaniu.
Przedstawione wyżej okoliczności oznaczają, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania administracyjnego (art. 7, 77 § 1, 80 i 107 kpa) w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Te uchybienia a zwłaszcza brak wskazania faktycznych i prawnych przesłanek rozstrzygnięcia drugoinstancyjnego nie pozwoliły Sądowi na przeprowadzenie kontroli legalności zaskarżonej decyzji a w konsekwencji decyzji organu I instancji.
Z tych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. "c", art. 152 i 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ II instancji w oparciu o powyższe uwagi winien wydać decyzję z poszanowaniem zasad przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego, mając na względzie, że organ I instancji zgromadził obszerny materiał dowodowy do którego oceny odnosiły się powołane w odwołaniu zarzuty.
W sprawie nie budzi wątpliwości, że mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 07 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) co wynika z art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.)
Słusznie organ I instancji zastosował art. 44 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym, ponieważ na przedmiotowym terenie nie ma planu miejscowego.
/-/W. Batorowicz /-/B. Kamieńska /-/E. Podrazik
kk
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło