II SA/Po 1054/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-04-20
Skład orzekający: Barbara Kamieńska, Barbara Drzazga, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, w ramach tzw. autokontroli decyzji na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, może uchylić własną decyzję bez jednoczesnego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i tym samym przywrócić postępowanie administracyjne do toku instancji?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wydając decyzję w trybie autokontroli na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o NSA, nie może ograniczyć się jedynie do uchylenia zaskarżonej decyzji bez merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Taka decyzja nie może przywrócić postępowania administracyjnego do toku instancji, gdyż możliwość ta jest wykluczona przez przekazanie sprawy do sądu. Ewentualny powrót do postępowania administracyjnego jest możliwy jedynie na mocy orzeczenia sądowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę, które zostało zatwierdzone decyzją organu I instancji, a następnie uchylone przez Wojewodę i przekazane do ponownego rozpatrzenia. Inwestorka zaskarżyła decyzję Wojewody do NSA. Wojewoda, w ramach autokontroli, uchylił własną decyzję, powołując się na zmianę przepisów techniczno-budowlanych. Uczestniczka postępowania (T.K.) zaskarżyła tę decyzję Wojewody do WSA, zarzucając jej brak merytorycznego rozstrzygnięcia i niekompletność projektu budowlanego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania, określając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Asesor. sąd. Edyta Podrazik (spr.) Protokolant Marek Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi T.K. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ E. Podrazik /-/ B. Kamieńska /-/ B. Drzazga
II SA/Po 1054/03
UZASADNIENIE
W dniu [...]r. decyzją Prezydenta Miasta nr [...] z dnia [...]r. zatwierdzono projekt budowlany i udzielono inwestorce M.M. pozwolenie na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej i dobudowę do budynku mieszkalnego garażu na działce nr [...] przy ul. [...] w Z.
Następnie po rozpatrzeniu wniesionych odwołań decyzją z dnia [...]r. znak [...] Wojewoda uchylił wyżej wskazaną decyzję Prezydenta Miasta i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Decyzja Wojewody została w dniu [...]r. zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez inwestorkę M.M. (sygn. II SA/Po 605/03).
Decyzją z dnia [...]r. Wojewoda na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym uchylił decyzję własną z dnia [...]r. znak [...].
W uzasadnieniu podniesiono, iż decyzja organu I instancji z dnia [...]r. została wydana w oparciu o przepisy wynikające z rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 15 poz. 140 z 1999 r.). Od dnia 16.12.2002 r. obowiązują przepisy wynikające z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690 z 2002 r.). Organ odwoławczy wydając decyzję z dnia [...]r. i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, stosownie do treści § 330 rozporządzenia z dnia 12.04.2002 r., wskazał na konieczność zastosowania w sprawie tych przepisów. Dnia 26.02.2003 r. weszło w życie z mocą od dnia 16.12.2002 r. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 13.02.2003 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 33 poz. 270 z 2003 r.). Zgodnie z powyższym rozporządzeniem do złożonych wniosków o pozwolenie na budowę opracowanych na podstawie dotychczasowych przepisów nie stosuje się przepisów rozporządzenia z dnia 12.04.2002 r. W związku z zarzutem zawartym w skardze do NSA złożonej przez inwestorkę M.M. w sprawie II SA/Po 605/03 na decyzję Wojewody z dnia [...]r., że organ odwoławczy niesłusznie zobowiązał organ I instancji do zastosowania przepisów rozporządzenia z dnia 12.04.2002 r., Wojewoda postanowił uwzględnić skargę w całości.
Od powyższej decyzji z dnia [...]r. skargę złożyła uczestniczka T.K. domagając się jej uchylenia.
W uzasadnieniu podniesiono, iż Wojewoda uchylając decyzję własną z dnia [...]r. nie odniósł się w całości do meritum i sedna sprawy. Przedłożony przez inwestora projekt budowlany jest niekompletny i niezgodny z obowiązującymi przepisami budowlanymi – otwory drzwiowe i okienne zaprojektowano w odległości mniejszej aniżeli 4 metry od działki sąsiedniej. Tym samym naruszone zostały przepisy art. 35 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane i przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 03.11.1998 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.
Wojewoda w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo organ podniósł, iż ponieważ zaskarżoną decyzją wcześniejsza decyzja organu odwoławczego została uchylona, oznacza to, że postępowanie odwoławcze jest w toku i zakończy się wydaniem decyzji merytorycznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewody z dnia [...]r. wydana w trybie określonym w przepisie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, w ramach tzw. autokontroli decyzji. W myśl tego przepisu organ którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może uwzględnić skargę w całości do dnia wyznaczenia przez Sąd terminu rozprawy.
Zgodnie z utrwaloną i konsekwentnie przyjmowaną w licznym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładnią tego przepisu decyzja wydana w trybie autokontroli może tylko zadośćuczynić skardze, nie może natomiast przynieść skutku w postaci powrotu sprawy na drogę postępowania administracyjnego, do toku instancji, bo tę możliwość wykluczyło przekazanie sprawy do sądu. Ewentualny powrót do trybu postępowania administracyjnego z art. 138 kpa jest możliwy tylko poprzez orzeczenie sądowe odpowiedniej treści. Artykuł 38 ust. 2 ustawy o NSA stanowi samoistną podstawę postępowania prowadzonego przez organ administracji publicznej w ramach tej procedury i samoistną podstawę prawną do wydania decyzji. Skarga sądowa, umożliwiająca organowi odwoławczemu autokorektę własnej decyzji, nie daje podstaw do ponownego wszczęcia i rozpatrzenia odwołania od decyzji organu I instancji. Decyzja wydana na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o NSA powinna rozstrzygać wyłącznie o ewentualnej całkowitej zasadności bądź braku zasadności zaskarżonej decyzji i ewentualnie decyzji organu I instancji. W związku z tym rozstrzygnięcie oparte na tym przepisie może zawierać jedynie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości lub w części (w zależności od zakresu zaskarżenia) i orzeczenie w tym zakresie co do istoty sprawy, uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i orzeczenie o istocie sprawy, bądź uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania pierwszej instancji. W toku postępowania autokontrolnego nie może - w skutek decyzji kasacyjnej - zostać uruchomiony nowy tok postępowania administracyjnego w sprawie, która już taki tok instancji przeszła i została rozstrzygnięta ostateczną decyzją. Pogląd ten znalazł wyraz m.in. w wyrokach NSA z dnia 05.11.2002 r. sygn. V SA 2044/01, z dnia 21.03.2002 r. sygn. III SA 2807/00, z dnia 01.03.2002 r. sygn. V SA 7/01, z dnia 14.11.2001 r. sygn. V SA 3555/00, z dnia 10.11.2000 r. sygn. IV SA 1713/98 i innych.
Z powyżej przytoczonych poglądów wynika jednoznacznie, iż w trybie przewidzianym w art. 38 ust. 2 ustawy o NSA organ nie może wyłącznie ograniczyć się do uchylenia zaskarżonej do Sądu decyzji bez jednoczesnego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a tak w niniejszej sprawie zrobił Wojewoda w decyzji z dnia [...]r.
Zaskarżona decyzja ogranicza się do uchylenia wcześniejszej decyzji Wojewody z dnia [...]r., nie zawiera merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, nie zastępuje decyzji uchylanej i uruchamia nowy tok instancji w ramach postępowania administracyjnego, co organ sam przyznaje w odpowiedzi na skargę.
Zaskarżona decyzja Wojewody wydana została więc z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 138 ust. 2 ustawy o NSA, co miało wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy należało ją uchylić.
Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powyższej ustawy w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z 2002 r.). O wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd rozstrzygnął w oparciu o przepis art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/ E. Podrazik /-/ B. Kamieńska /-/ B. Drzazga
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło