II SA/Po 106/10
PostanowienieWSA w Poznaniu2010-04-12
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uzupełniła braków formalnych wniosku i nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i dochodową?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uzupełniła braków formalnych wniosku i nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową i dochodową. Ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa na osobie ubiegającej się o prawo pomocy, a brak wystarczającego materiału dowodowego skutkuje odmową jego przyznania.Stan faktyczny
Skarżący J. H. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w części poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na niskie dochody i wysokie wydatki na leczenie. Wniosek był niepełny, w związku z czym skarżący został wezwany do jego uzupełnienia poprzez przedłożenie dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową i dochodową. Wezwanie pozostało bez odpowiedzi.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 kwietnia 2010r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. H. na postanowienie Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Skarżący J. H. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w części poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
We wniosku skarżący powołał się na niskie dochody oraz na wydatki na leczenie. Podał, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną. Utrzymują się z renty żony wnioskodawcy w wysokości [...] zł miesięcznie oraz jego emerytury i czynszu w łącznej wysokości [...] zł miesięcznie. Wnioskodawca oświadczył, że z majątku nieruchomego posiada tylko działkę o powierzchni [...] arów. Wskazał, że miesięczne wydatki na leczenie (leki, wizyty lekarskie, dojazdy do lekarzy) wynoszą 300 zł.
Z uwagi na fakt, że wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu był niepełny oraz budził wątpliwości, wnioskodawca został wezwany, na adres swojego pełnomocnika, w oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 513, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.), do osobistego jego uzupełniania poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych.
Zobowiązano wnioskodawcę przede wszystkim do podania wszystkich źródeł miesięcznych dochodów, jakie uzyskuje on i pozostałe osoby, z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe oraz do poparcia tych twierdzeń odpowiednimi dokumentami. Bliższego wyjaśnienia wymagała okoliczność, że wnioskodawca prócz stałych źródeł dochodów w postaci emerytury uzyskuje dochody z czynszu, podczas gdy w części wniosku dotyczącej posiadanego majątku nieruchomego podał, że posiada tylko działkę o powierzchni [...] arów. W związku z tym zobowiązano wnioskodawcę do podania, kto jest właścicielem nieruchomości, w której zamieszkuje i na podstawie jakiego tytułu prawnego. W szczególności zobowiązano wnioskodawcę do przedłożenia rocznego zeznania podatkowego PIT jego i żony.
Wyjaśnienia wymagało także to, czy wnioskodawca posiada rachunki bankowe i jakie są na nich obroty. Wyciągi z rachunków przedstawiają, bowiem skalę środków jakimi wnioskodawca rzeczywiście dysponuje. Nadto istotne było wyszczególnienie kosztów bieżącego utrzymania rodziny, gdyż wskazuje to na rzeczywistą wysokość środków, jakimi wnioskodawca obraca.
Przesyłkę z powyższym zobowiązaniem prawidłowo doręczono pełnomocnikowi wnioskodawcy, wezwanie pozostało bez jakiejkolwiek odpowiedzi (k. 16 akt).
Zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest obowiązek ponoszenia przez stronę kosztów postępowania, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 p.p.s.a.). Taki szczególny przepis stanowi art. 239 pkt 4 p.p.s.a. zgodnie, z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a.). Ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa, zatem na osobie ubiegającej się o prawo pomocy.
Oświadczenie majątkowe wnioskodawcy zawarte we formularzu nie sprostało obowiązkowi wskazanemu w treści przepisu art. 252 §1 p.p.s.a., zgodnie z którym wniosek o prawo pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a także o stanie rodzinnym. Wniosek skarżącego o prawo pomocy nie zawierał, bowiem informacji niezbędnych do określenia jego zdolności do uiszczenia kosztów sądowych przedmiotowego postępowania. Niewystarczające jest, bowiem samo twierdzenie o niskich dochodach i powoływanie się na wysokie koszty leczenia. Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania podnoszonych twierdzeń konkretnymi okolicznościami, oświadczeniami, a także poparcie ich w miarę możliwości dokumentami źródłowymi.
Ostatecznie wnioskodawca nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, nie przedłożył również żadnych dokumentów, co pozwoliłoby ustalić jak wygląda jego rzeczywista sytuacja majątkowa i finansowa.
Wobec powyższego opierając się tylko o treść formularza wniosku o prawo pomocy przyjąć należy, iż wnioskodawca nie zrealizował warunku wykazania, iż nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych niniejszego postępowania sądowego, chociażby w części. Brak materiału dowodowego, który uzasadniałby stanowisko, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów sądowych bez uszczerbku w koniecznych swoich wydatkach, musiał skutkować odmową przyznania prawa pomocy.
Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło