II SA/Po 1067/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2009-02-05
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która odzyskała wywłaszczoną nieruchomość, ale jej jedynym źródłem utrzymania jest niska emerytura, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania jest niska emerytura, a która odzyskała wywłaszczoną nieruchomość, ale nie posiada innych znaczących aktywów, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca M. B. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody dotyczącą zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Skarżąca jest wdową, mieszka sama, a jej jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości uniemożliwiającej pokrycie kosztów sądowych. Posiada odzyskaną nieruchomość, ale nie ma innych oszczędności ani wartościowych ruchomości.Rozstrzygnięcie
Zwolniono M. B. od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 lutego 2009r wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości postanawia zwolnić M. B. od kosztów sądowych. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka
Skarżąca M. B. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych.
W swoim oświadczeniu o stanie rodzinnym i dochodach wskazała, że jest wdową i mieszka sama. Podała, że jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości [...]zł miesięcznie. Na potwierdzenie powyższej okoliczności załączyła dowody wpłaty emerytury w miesiącu lipcu, wrześniu i październiku 2008r. Wnioskodawczyni oświadczyła, że czynsz oraz stałe opłaty stanowią wydatek około 700 zł miesięcznie. W związku z tym wnioskodawczyni poddała, że nie stać jej na uiszczenie kosztów sądowych. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku wnioskodawczyni podała, że w ramach postępowania administracyjnego o zwrot wywłaszczonej nieruchomości na mocy decyzji z dnia [...] odzyskała działkę nr [...] położoną w [...] o powierzchni [...]m². Nadto, oświadczyła, że nie posiada innego majątku nieruchomego, oszczędności, czy wartościowych ruchomości.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić nawet najmniejszej należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci).
Sytuacja majątkowa, finansowa i zdrowotna przedstawiona przez skarżącą wskazuje, iż należy ona do grona osób spełniających przesłanki przyznania prawa pomocy. Wykazała, że swoje miesięczne dochody uzyskiwane ze świadczenia emerytalnego w całości przeznacza na pokrycie niezbędnych kosztów swojego utrzymania i nie jest w stanie zaoszczędzić niewielkiej nawet kwoty na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie bez uszczerbku w wydatkach koniecznego swojego utrzymania. Posiadany majątek nieruchomy odzyskała dopiero we wrześniu 2008r., a druga jego część jest nadal przedmiotem toczącego się postępowania.
Mając na uwadze wysokość przewidywanych kosztów sądowych w niniejszej sprawie, skarżąca wykazała, że nie ma realnych możliwości zgromadzenia chociażby części środków na ich zapłacenie.
Podkreślić jednak należy, że zgodnie z treścią art. 249 cytowanej ustawy przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie.
/-/ K. Witkowicz-Dwornicka
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło