II SA/Po 1094/18
PostanowienieWSA w Poznaniu2019-01-31
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej pomocy społecznej jest zasadny, skoro ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z mocy prawa zwalnia stronę z obowiązku ponoszenia tych kosztów?Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej pomocy społecznej podlega umorzeniu, ponieważ zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1a P.p.s.a. strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej jest z mocy prawa zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Wniosek o ustanowienie adwokata podlega rozpoznaniu merytorycznemu, a przyznanie prawa pomocy w tym zakresie następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla własnego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący A. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie przyznania pomocy społecznej. Skarżący oświadczył, że jest samotny, nie posiada majątku ani stałego dochodu, a także jest nieporadny z powodu przebytych udarów. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w przedmiocie wniosku A. K. o zwolnienie od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla A. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 31 stycznia 2019 roku Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2019 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia 1. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku A. K. o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla A. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. /-/ R. Talaga
Skarżący A. K. przedłożył wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
We wniosku wnioskodawca oświadczył, że jest samotny, samodzielnie prowadzi swoje gospodarstwo domowe. Podał, że nie posiada żadnego majątku nieruchomego, oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Nie uzyskuje żadnego stałego dochodu. Oświadczył, że korzysta z pomocy ośrodka pomocy społecznej. Jednocześnie zaznaczył, że jest nieporadny na skutek przebycia kilku udarów.
Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 roku, poz. 1302, ze zm., dalej "P.p.s.a.") strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 § 1 pkt 1 a P.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Stąd skarżący wnosząc skargę w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego przyznania pomocy w formie usług środowiskowego, nie ma z mocy prawa obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków (art. 211 - art. 213 P.p.s.a.).
Wobec powyższego skarżący zwolniony jest na mocy ustawy z obowiązku poniesienia wszystkich kosztów sądowych związanych z jego udziałem w niniejszej sprawie – art. 239 §1 pkt 1 a) P.p.s.a. W tym stanie rzeczy rozpoznanie wniosku skarżącego w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie umarza się (art. 249a P.p.s.a.).
Skarżący złożył także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o jego sytuację majątkową, rodzinną i finansową.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącego pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. A. K. nie uzyskuje żadnych stałych dochodów i nie ma żadnego majątku, z którego mógłby czerpać środki na swoje utrzymanie, a także nie dysponuje żadnymi oszczędnościami. Przedstawiona sytuacja finansowa wnioskodawcy wskazuje więc, że nie ma on możliwości wygospodarowania środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. W konsekwencji oznacza to, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach jego bieżącego utrzymania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 239 §1 pkt 1a i art. 246 §1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
/-/ R. Talaga
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło