II SA/Po 1117/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-11-17
Skład orzekający: Beata Sokołowska, Marzenna Kosewska, Maria Kwiecińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ ewidencyjny może odmówić zameldowania na pobyt stały, jeśli osoba ubiegająca się o zameldowanie przebywa w areszcie śledczym i nie zamieszkuje w lokalu, mimo że jest jego właścicielem?Ratio decidendi
Organ ewidencyjny nie może odmówić zameldowania na pobyt stały, jeśli osoba ubiegająca się o zameldowanie przebywa w areszcie śledczym i nie zamieszkuje w lokalu, mimo że jest jego właścicielem, ponieważ sprawy administracyjne w przedmiocie ewidencji ludności mają na celu wyłącznie potwierdzenie faktycznego miejsca pobytu stałego lub czasowego. Jedyną przesłanką warunkującą zameldowanie na pobyt stały jest zamieszkiwanie w określonym miejscu z zamiarem stałego przebywania, a organy ewidencyjne nie są uprawnione do badania tytułów prawnych do zamieszkiwania ani do oceny prawomocnych decyzji administracyjnych, takich jak decyzja o wymeldowaniu.Stan faktyczny
Skarżący W. M. został pozbawiony zameldowania na pobyt stały w lokalu, którego jest właścicielem, z uwagi na fakt przebywania w areszcie śledczym i niezamieszkiwanie w tym lokalu. Organ I instancji (Prezydent Miasta) oraz organ II instancji (Wojewoda) odmówiły zameldowania, wskazując na brak faktycznego zamieszkiwania w lokalu. Skarżący podnosił, że jest właścicielem lokalu i jego była żona sfałszowała jego oświadczenie o zgodzie na sprzedaż, a także że uniemożliwiono mu powrót do mieszkania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska ( spr.) Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Maria Kwiecińska Protokolant : st.sekr.sąd. Agnieszka Leśniarek po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2005r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zameldowania oddala skargę. /-/ M. Kwiecińska /-/ B. Sokołowska /-/ M. Kosewska
Decyzją nr [...] z dnia [...]r. Prezydent Miasta orzekł na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( t. j. Dz. U. Nr 87 z 2001r., poz. 960 ze zmian. ) o odmowie zameldowania W. M. na pobyt stały w lokalu przy ul. [...] w P.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podniósł, że W. M. nie mieszka w powyższym lokalu, którego właścicielką jest od dnia 3 lutego 2000r. M.J.. Został z niego wymeldowany decyzją z dnia [...]r., utrzymaną w mocy przez Wojewodę. W toku postępowań prowadzonych w przedmiocie jego wymeldowania ustalono, że W. M. przebywał w areszcie śledczym w okresie od 28 września 1999r. do 18 stycznia 2002r., następnie był zameldowany na pobyt czasowy w mieszkaniu swojej matki ( na okres od 28 lutego 2002r. do 31 lipca 2002r. ), a obecnie przebywa ponownie w areszcie śledczym do dnia 13 grudnia 2013r. Ponieważ zgodnie z art. 6 ust. 1 powyższej ustawy pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania, a W. M. nie zamieszkuje w spornym lokalu ( nie stanowiącym dla niego wyłącznego centrum życiowego ) nie było podstaw do orzeczenia o jego zameldowaniu.
W odwołaniu od tej decyzji W.M. stwierdził, że pozostaje właścicielem przedmiotowego lokalu, albowiem nie wyraził on swojej byłej żonie zgody na dokonanie jego sprzedaży na rzecz M.J. Dodał też, iż nie przebywał w tym lokalu ze względu na to, że M. J. nie chciała go do niego wpuścić.
Wojewoda decyzją nr [...] z dnia [...]r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy podzielił stanowisko I instancji odnośnie tego, iż W. M. nie zamieszkuje w spornym lokalu, co zadecydowało o braku podstaw do jego zameldowania.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego W. M. podniósł, że pozostaje właścicielem przedmiotowego mieszkania, albowiem była żona – wykorzystując fakt pobytu skarżącego w areszcie - sfałszowała jego oświadczenie o wyrażeniu zgody na sprzedaż lokalu. W trakcie przerwy w odbywaniu kary próbował on wrócić do mieszkania, jednakże uniemożliwiła mu to M.J. Został wobec tego zmuszony do zameldowania się na pobyt czasowy u swojej matki, chociaż faktycznie mieszkał pod innym adresem.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu swojej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Niniejsza sprawa zainicjowana wniesieniem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmian.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271). Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie są natomiast uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy. Również w myśl art. 3 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne kontrolują zaskarżone akty tylko w zakresie ich zgodności z prawem i nie mają uprawnień do merytorycznego rozstrzygania sprawy. Jednocześnie z przepisu art. 134 § 1 ostatnio cytowanej ustawy wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( t. j. Dz. U. Nr 87 z 2001r., poz. 960 ze zmian. ). Według przepisu art. 6 ust. 1 tej ustawy pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Zgodnie natomiast z treścią art. 29 ust. 1 ustawy - rozpatrywaną w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. ( sygn. akt K 20/01 ) orzekającym o niezgodności z Konstytucją art. 9 ust. 2 ustawy - fakt pobytu osoby zgłaszającej pobyt stały powinien być potwierdzony przez wynajmującego, najemcę, osobę, której przysługuje spółdzielcze prawo do lokalu, lub właściciela lokalu. Należy w związku z tym podkreślić, że sprawy administracyjne prowadzone w przedmiocie ewidencji ludności mają na celu wyłącznie potwierdzanie faktycznego miejsca pobytu stałego lub czasowego. Jedyną przesłanką warunkującą zameldowanie na pobyt stały (jako czynność o charakterze wyłącznie rejestracyjnym) jest zatem zamieszkiwanie w określonym miejscu z zamiarem stałego przebywania. Organy ewidencyjne nie są przy tym uprawnione - w związku z powyższym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego - do badania tytułów prawnych do zamieszkiwania.
W niniejszej sprawie okolicznością bezsporną jest to, że skarżący nie zamieszkiwał w przedmiotowym lokalu zarówno w momencie składania wniosku o zameldowanie w nim, jak i wydawania decyzji przez organ I i II instancji. W trakcie postępowania w przedmiocie jego wymeldowania ustalono bowiem, iż przebywa on w Areszcie Śledczym w P. do dnia 13 grudnia 20013r. ( pismo Centralnego Zarządu Służby Więziennej w Warszawie z dnia 9 września 2002r. ). Tym samym jego pobyt w spornym lokalu nie mógł zostać potwierdzony przez uprawnioną osobę w trybie art. 29 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Organy ewidencyjne słusznie zatem stwierdziły, iż nie została spełniona powyższa przesłanka konieczna do zameldowania osoby na pobyt stały pod danym adresem. Nie mają przy tym znaczenia podnoszone przez skarżącego argumenty dotyczące prawa własności do lokalu, okoliczności jego sprzedaży na rzecz M.J. czy prób zamieszkania w nim podejmowanych przez W.M. w trakcie przerwy w odbywaniu kary. Kwestie tego typu nie mogą bowiem w ogóle stanowić przedmiotu badania organów ewidencyjnych, które wyjaśniają – jak wskazano powyżej - jedynie kwestię faktycznego zamieszkiwania pod danym adresem. Organy te nie mogły również zajmować się oceną decyzji z dnia 2 października 2002r. o wymeldowaniu skarżącego, gdyż stała się ona prawomocna i wywołuje w związku z tym określone skutki prawne.
Ze względu na powyższe okoliczności Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi W. M..
Sąd nie stwierdził też naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.
/-/ M. Kosewska /-/ B. Sokołowska /-/ M. Kwiecińska
K.P.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło