II SA/Po 1146/18
WyrokWSA w Poznaniu2019-03-21
Skład orzekający: Izabela Paluszyńska, Danuta Rzymniak-Owczarczak, Jan Szuma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody stwierdzające nieważność § 3 ust. 3, § 18 ust. 2 i § 26 regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, podjęte na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze w części dotyczącej § 18 ust. 2 regulaminu, uznając, że przepis ten nie narusza prawa, a jedynie precyzuje sytuacje, w których przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest zwolnione z obowiązku wydania dokumentu "Warunków przyłączenia do sieci". W pozostałym zakresie skargę oddalono, podzielając stanowisko Wojewody, że § 3 ust. 3 i § 26 regulaminu wykraczają poza delegację ustawową z art. 19 ust. 5 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, istotnie naruszając prawo.Stan faktyczny
Rada Miejska podjęła uchwałę w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków. Wojewoda rozstrzygnięciem nadzorczym stwierdził nieważność § 3 ust. 3, § 18 ust. 2 oraz § 26 uchwały, uznając, że przepisy te naruszają prawo. Gmina Miasto O. W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając Wojewodzie naruszenie przepisów ustawy o samorządzie gminnym oraz ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze w części dotyczącej § 18 ust. 2 uchwały nr [...] Rady Miejskiej O. W. z dnia [...] września 2018 r. w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków; w pozostałym zakresie skargę oddala; zasądza od Wojewody na rzecz strony skarżącej kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzymniak-Owczarczak Asesor WSA Jan Szuma Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2019 r. sprawy ze skargi Gminy Miasto O. W. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] października 2018 r. Nr [...] w przedmiocie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków I. uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze w części dotyczącej § 18 ust. 2 uchwały nr [...] Rady Miejskiej O. W. z dnia [...] września 2018 r. w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie G. W., II. w pozostałym zakresie skargę oddala III. zasądza od Wojewody na rzecz strony skarżącej kwotę [...]- ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Na sesji w dniu 26 września 2018 r. Rada Miejska O. W. (dalej Rada Miejska) podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Miasto O. W. zwaną dalej: "uchwałą".
Uchwałę podjęto na podstawie "art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2018 r. poz. 994 z późniejszymi zmianami), w związku z art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2018 r. poz. 1152)".
Projekt uchwały został pozytywnie zaopiniowany przez organ regulacyjny tj. Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie.
Uchwała została doręczona Wojewodzie (dalej Wojewoda) w dniu 4 października 2018 roku, który rozstrzygnięciem nadzorczym nr [...] z dnia [...] października 2018 r. stwierdził nieważność § 3 pkt 3, § 18 ust. 2 oraz § 26 ww. uchwały.
Wojewoda wskazał, że podstawę prawną podjęcia uchwały przez Radę Miejską stanowi przepis art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2018 r. poz. 1152), zwanej dalej: "ustawą". Zgodnie z tym przepisem rada gminy uchwala regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków. W myśl art. 19 ust. 5 ustawy regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków określa prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym: 1) minimalny poziom usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków; 2) warunki i tryb zawierania umów z odbiorcami usług; 3) sposób rozliczeń w oparciu o ceny i stawki opłat ustalone w taryfach; 4) warunki przyłączania do sieci; 5) warunki techniczne określające możliwości dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych; 6) sposób dokonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne odbioru wykonanego przyłącza; 7) sposób postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług i odpowiednich parametrów dostarczanej wody i wprowadzanych do sieci kanalizacyjnej ścieków; 8) standardy obsługi odbiorców usług, w tym sposoby załatwiania reklamacji oraz wymiany informacji dotyczących w szczególności zakłóceń w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków; 9) warunki dostarczania wody na cele przeciwpożarowe.
Przedmiotowa uchwała stanowi akt prawa miejscowego, co wprost wynika z zapisów art. 19 ust. 4 ustawy.
Wojewoda wskazał, że jego zastrzeżenia budzą przepisy § 3 ust. 3 oraz § 26 uchwały, zgodnie z którymi Rada Miejska O. W. postanowiła, że "Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne uprawnione jest do wprowadzenia ograniczeń w sposobie korzystania z wody przez odbiorców usług w sytuacji niedoboru spowodowanego wyjątkowymi warunkami atmosferycznymi, w szczególności suszą. Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne informuje odbiorców usług o wprowadzonym ograniczeniu w sposób zwyczajowo przyjęty" (§ 3 ust. 3 Regulaminu). Ponadto w § 26 Regulaminu Rada postanowiła: "Dopuszcza się wstrzymanie dostaw wody lub odprowadzania ścieków bez uprzedniego zawiadomienia odbiorców usług, wyłącznie w następujących przypadkach: 1) zaistnienia awarii i konieczności jej usunięcia; 2) wystąpienia bezpośredniego zagrożenia dla życia, zdrowia lub środowiska związane z funkcjonowaniem sieci; 3) działanie siły wyższej, które uniemożliwiło dalsze świadczenie usług; 4) zagrożenie prawidłowego funkcjonowania elementów systemu kanalizacyjnego na skutek zrzutu ścieków".
W ocenie organu nadzoru powyższe regulacje nie mieszczą się w granicach upoważnienia zawartego w art. 19 ust. 3 i 5 ustawy, a ponadto w sposób bezprawny wkraczają w materię uregulowaną ustawowo. Mocą art. 5 ust. 1 ustawy ustawodawca nałożył na przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne obowiązek zapewnienia zdolności posiadanych urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych do realizacji dostaw wody w wymaganej ilości i pod odpowiednim ciśnieniem oraz dostaw wody i odprowadzania ścieków w sposób ciągły i niezawodny, a także zapewnienia należytej jakości dostarczanej wody i odprowadzanych ścieków. Ustawowo określone zostały również przesłanki odcięcia dostaw wody lub zamknięcia przyłącza kanalizacyjnego. Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne może odciąć dostawę wody lub zamknąć przyłącze kanalizacyjne, jeżeli: 1) przyłącze wodociągowe lub przyłącze kanalizacyjne wykonano niezgodnie z przepisami prawa; 2) odbiorca usług nie uiścił należności za pełne dwa okresy obrachunkowe, następujące po dniu otrzymania upomnienia w sprawie uregulowania zaległej opłaty; 3) jakość wprowadzanych ścieków nie spełnia wymogów określonych w przepisach prawa lub stwierdzono celowe uszkodzenie albo pominięcie urządzenia pomiarowego; 4) został stwierdzony nielegalny pobór wody lub nielegalne odprowadzanie ścieków, to jest bez zawarcia umowy, jak również przy celowo uszkodzonych albo pominiętych wodomierzach lub urządzeniach pomiarowych. Ustawodawca nie upoważnił rady gminy do rozszerzenia katalogu podstaw odcięcia wody lub odprowadzania ścieków wskazanego w art. 8 ust. 1 ustawy, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 7 lutego 2018 r., sygn. akt IV SA/Po [...]).
Wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 18 pkt 6 ustawy warunki wprowadzania ograniczeń w dostawach wody w przypadku wystąpienia jej niedoboru określa zezwolenie w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę lub zbiorowego odprowadzania ścieków udzielane przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Oznacza to, że ustawodawca dopuścił możliwość ograniczania dostaw wody wyłącznie w przypadku jej niedoboru, a wskazanie konkretnych okoliczności, w których jest to możliwe, powinno nastąpić w zezwoleniu w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę lub zbiorowego odprowadzania ścieków. Postanowienia dotyczące ustaleń zawartych w przedmiotowym zezwoleniu są obligatoryjnym elementem umowy o zaopatrzenie w wodę lub odprowadzanie ścieków (art. 6 ust. 3 pkt 5 ustawy).
Wobec ustawowego uregulowania kwestii podstaw odcięcia dostaw wody i zamknięcia przyłączy kanalizacyjnych oraz warunków ograniczania dostaw wody, a jednocześnie wobec braku wyraźnego upoważnienia ustawodawcy dla rady gminy do uregulowania tejże materii w sposób odmienny, Wojewoda uznał, że kwestionowane przepisy § 3 ust. 3 oraz § 26 uchwały zostały podjęte bez podstawy prawnej i jako takie naruszają prawo w sposób istotny.
Przekroczeniem delegacji ustawowej jest także określenie, przez Radę Miejską O. W. w § 18 ust. 2 uchwały, warunków w których Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne może nie wydawać warunków przyłączenia do sieci wodociągowej, a zatem odmówić przyłączenia do sieci. Z art. 15 ust. 4 ustawy wynika, że przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest obowiązane przyłączyć do sieci nieruchomość osoby ubiegającej się o przyłączenie nieruchomości do sieci, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług. Ustawodawca nie upoważnił więc organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, aby w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków wskazywać okoliczności, w których przedsiębiorstwo może odmówić przyłączenia nieruchomości do danej sieci. Rolą rady gminy jest jedynie określenie warunków, jakie muszą zostać spełnione przez właściciela nieruchomości, aby takiego przyłączenia dokonać (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu sygn. akt IV SA/Po [...] z 8 marca 2018 r.).
W skardze z dnia 23 listopada 2018 r. Gmina Miasto O. W. zaskarżyła ww. rozstrzygnięcie w całości, wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania i zarzuciła:
1) naruszenie art. 91 ust. 1 u.s.g. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym uznaniu, że § 3 ust. 3, § 18 ust. 2 i § 26 Regulaminu są sprzeczne z prawem, co miało wpływ na wynik sprawy z uwagi na stwierdzenie przez Organ nieważności przywołanych przepisów Regulaminu;
2) naruszenie art. 19 ust. 3 i 5 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2018 r. poz. 1152) [dalej: ustawa] poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym przyjęciu, że:
a) Regulamin określa prawa i obowiązki wyłącznie przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego, podczas gdy art. 19 ust. 5 ustawy jednoznacznie odnosi się do materii regulaminowej jako praw i obowiązków takiego przedsiębiorstwa oraz odbiorców usług,
b) regulacje zawarte w § 3 ust. 3 i § 26 Regulaminu nie mieszczą się w granicach normy kompetencyjnej wynikającej z art. 19 ust. 3 i 5 ustawy, podczas gdy ustawodawca jednoznacznie wskazał, że regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków winien określać m.in. obszar praw i obowiązków przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług w przypadku zaistnienia zakłóceń w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków,
c) regulacje zawarte w § 3 ust. 3 i § 26 Regulaminu wprowadzają w formie katalogu otwartego nieznane ustawie podstawy odcięcia dostaw wody lub zamknięcia przyłącza kanalizacyjnego, podczas gdy wprowadzają one katalog przypadków ograniczenia dostaw wody lub odprowadzania ścieków w sytuacjach niezależnych tak od przedsiębiorstwa wodociągowo- kanalizacyjnego, jak i odbiorców usług, a zatem zupełnie odmiennych od tych określonych w art. 8 ust. 1 u.z.z.w. (określającego przypadki odcięcia dostaw wody lub zamknięcia przyłącza kanalizacyjnego zawinione przez odbiorcę usług),
d) regulacja zawarta w § 18 ust. 2 Regulaminu nie określa warunków, jakie muszą zostać spełnione przez właściciela nieruchomości, aby przyłączyć nieruchomość do sieci, naruszając jednocześnie przepis art. 15 ust. 4 ustawy,
- co doprowadziło do uznania, iż § 3 ust. 3, § 18 ust. 2 i § 26 Regulaminu nie stanowią prawidłowej realizacji kompetencji przyznanej radzie gminy na mocy art. 19 ust. 3 ustawy.
Gmina w skardze wyjaśniła, że zgodnie z przepisem art. 19 ust. 5 ustawy, regulamin winien określać m.in. sposób postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług i odpowiednich parametrów dostarczanej wody i wprowadzanych do sieci kanalizacyjnej ścieków (pkt 7 tego przepisu) oraz standardy obsługi odbiorców usług, w tym sposoby załatwiania reklamacji oraz wymiany informacji dotyczących w szczególności zakłóceń w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków (pkt 8 tego przepisu). Kwestionowane przez Wojewodę przepisy § 3 ust. 3 i § 26 Regulaminu czynią zadość tym postanowieniom.
W ocenie skarżącej art. 8 ustawy reguluje sytuacje, w których przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne odcina dostawę wody, natomiast proponowane postanowienie regulaminu określa przypadki wstrzymania dostaw wody lub odprowadzania ścieków wynikające z innych przyczyn. Nie powinno przy tym budzić wątpliwości, iż odcięcie dostaw wody przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, z przyczyn leżących po stronie odbiorcy usług, a wstrzymanie dostaw wody z przyczyn niezależnych zarówno od odbiorcy usług, jak i przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego (awaria, siła wyższa itd.) to dwa zupełnie różne stany faktyczne i prawne. Odcięcie dostawy wody, o którym mowa w art. 8., ma zawsze charakter zindywidualizowany, a przepisy ustawy gwarantują odbiorcy usług uzyskanie informacji o takim odcięciu w formie pisemnej. Natomiast postanowienia § 3 ust. 3 i § 26 Regulaminu odnoszą się co do zasady do zdarzeń, które dotyczą szerszego kręgu odbiorców niż określonego w art. 8 ustawy. Odbiorcy ci, gdyby nie ww. postanowienia Regulaminu, w stosunkach z przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym w żaden sposób nie byliby informowani o zasadach wprowadzania ograniczeń dostaw wody w sytuacjach nadzwyczajnych.
W ocenie skarżącej, biorąc pod uwagę treść regulacji przepisu art. 8 ustawy uznać należy, że postanowienia § 3 ust. 3 i § 26 Regulaminu nie tylko nie naruszają tego przepisu (regulują bowiem - jak już w niniejszej skardze wskazano - całkowicie odmienne przypadki, nie modyfikując ani nie wyłączając przypadków w tym przepisie wskazanych), ale również stanowią wypełnienie delegacji ustawowej z art. 19 ust. 5 ustawy, bowiem regulamin powinien określać m.in. obszar praw i obowiązków przedsiębiorstwa wodociągowo- kanalizacyjnego oraz odbiorców usług w przypadku zaistnienia zakłóceń w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków.
W ocenie Skarżącej zarzut Wojewody w odniesieniu do postanowień § 18 ust. 2 Regulaminu jest bezzasadny, bowiem kwestionowany przez organ nadzoru przepis w żaden sposób nie wprowadza - jak twierdzi Wojewoda - żadnych nowych okoliczności, w których przedsiębiorstwo może odmówić przyłączenia nieruchomości do sieci. Przepis § 18 ust. 2 Regulaminu odnosi się bowiem do niespełnienia przesłanek, o których mowa w ust. 1 tego przepisu, które to z kolei stanowią wypełnienie delegacji określonej w art. 19 ust. 3 i 5 ustawy, o której mowa jednocześnie w przepisie art. 15 ust, 4 ustawy. Rzeczą oczywistą przy tym jest, że brak spełnienia przesłanek uregulowanych w § 18 ust. 1 (które Wojewodę zostały uznane za dopuszczalne i jak najbardziej prawidłowe, bowiem nie zakwestionował w wydanym przez siebie rozstrzygnięciu nadzorczym tego przepisu) powodować będzie niemożność wydania warunków przyłączenia do sieci, a to właśnie zostało wyrażone w § 18 ust. 2 Regulaminu.
Tym samym, zarzut Wojewody w ocenie skarżącej jest niezrozumiały i nieprawidłowy. Nie sposób bowiem uznać, że kwestionowane postanowienie § 18 ust. 2 Regulaminu narusza przepis art. 15 ust. 4 ustawy, który stanowi, że "Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest obowiązane przyłączyć do sieci nieruchomość osoby ubiegającej się o przyłączenie nieruchomości do sieci, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie, o którym mowa w art. 19, oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług''. Warunki przyłączenia, o których mowa w ww. art. 15 ust. 4 zostały określone w Regulaminie, zgodnie z treścią tego przepisu, w przywoływanym powyżej § 18 ust. 1. Nieprawidłowy - w ocenie Wojewody - ust. 2 tego przepisu nie wprowadza przy tym - jak twierdzi organ nadzoru - żadnych nowych okoliczności, w których przedsiębiorstwo może odmówić przyłączenia nieruchomości do danej sieci, bowiem przepis ten stanowi wyłącznie potwierdzenie niedającego się zakwestionować faktu, iż w przypadku, gdy regulamin określa - stosownie do art. 15 ust. 4 ustawy - warunki, jakie należy spełnić, aby móc przyłączyć nieruchomość do sieci, to ich niewypełnienie będzie powodować niemożliwość takiego działania.
Gmina podkreśliła, że kwestionowany przez organ nadzoru przepis § 18 ust. 2 Regulaminu ma również walor informacyjny dla potencjalnych odbiorców usług przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego i jest dla nich jak najbardziej korzystny (wszak uchwalany na podstawie przepisu art, 19 ustawy, regulamin ma określać m.in. uprawnienia odbiorców usług). W przypadku braku możliwości wydania warunków przyłączenia do sieci, Regulamin nakłada bowiem na przedsiębiorstwo obowiązek szczegółowego poinformowania wnioskodawcy w odpowiednim, zaznaczonym w tym przepisie terminie o tym, jaka (ewentualnie: jakie) z prawidłowo określonych w § 18 ust. 1 Regulaminu przesłanek wpływa (wpływają) na niemożność wydania warunków przyłączenia do sieci.
W niniejszej sprawie istotny jest również fakt, iż w odniesieniu do projektu regulaminu, który został przesłany - stosownie do obowiązku wynikającego z przepisu art. 19 ust, 1— do właściwego organu regulacyjnego, jakim w tym przypadku jest Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, organ ten nie wniósł żadnych uwag, pozytywnie w całości opiniując przesłany projekt. Bezsprzecznym jest bowiem, że - w przeciwieństwie do organu regulacyjnego - Wojewoda, jako organ nadzoru, jest organem administracji publicznej o właściwości ogólnej, a tym samym nie posiada szczegółowych kompetencji w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków. Inaczej jest natomiast w odniesieniu do organu regulacyjnego, który - jako organ wyspecjalizowany - powołany został do realizacji zadań m.in. w ww. zakresie wodociągowo-kanalizacyjnym. Tym samym, niezrozumiałe są zarzuty Wojewody stawiane w skarżonym niniejszym pismem rozstrzygnięciu nadzorczym w odniesieniu do § 3 ust. 3, § 18 ust. 2 i § 26 Regulaminu w sytuacji, gdy wyspecjalizowany w tym zakresie organ nie dopatrzył się w całym Regulaminie żadnych zastrzeżeń.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w rozstrzygnięciu nadzorczym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 2 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018 poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). W granicach tak określonych kompetencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych ocenia prawidłowość zastosowania w postępowaniu administracyjnym przepisów obowiązującego prawa materialnego i procesowego oraz trafność ich wykładni. Wykonywana przez sądy administracyjne kontrola administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego– art. 3 § 1 w zw. z § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r, poz. 1302 z późn. zm. powoływanej dalej jako "p.p.s.a.")
Zgodnie z art.148 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru uchyla ten akt.
Przepis art. 148 p.p.s.a., jak również ustawy samorządowe, nie określają podstaw uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonego aktu nadzoru. Kryterium sądowej kontroli zgodności z prawem aktów nadzoru nad samorządem terytorialnym pozostaje jednakże w bezpośrednim związku z kryterium stosowanym przez organ nadzoru w przypadku podjęcia określonego środka nadzoru. W piśmiennictwie prezentowane jest stanowisko, iż rozpoznając skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze obowiązkiem Sądu jest najpierw zbadanie zgodności z prawem samej uchwały (zarządzenia) organu samorządu terytorialnego, a dopiero w następnej kolejności badanie legalności rozstrzygnięcia nadzorczego, mocą którego stwierdzono nieważność tej uchwały (por. J. Zimmermann: Elementy procesowe nadzoru i kontroli NSA nad samorządem terytorialnym, PiP 1991, nr 10, s. 48). Taki tok postępowania ma na celu ustalenie, czy organ nadzoru stwierdzając nieważność uchwały, uczynił to zgodnie z prawem.
W świetle postanowień art. 171 ust. 1 Konstytucji RP działalność samorządu terytorialnego podlega kontroli z punktu widzenia legalności, jednakże ustawy samorządowe precyzują treść tego kryterium wobec poszczególnych środków nadzoru. W przypadku rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdzającego nieważność uchwały organu stanowiącego gminy, z którym mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie, kryterium zastosowania tego aktu nadzoru określone zostało w art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (u.s.g.). Stosownie do tego przepisu nieważna jest uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem. Analiza postanowień art. 91 ust. 1 i 4 u.s.g. prowadzi do wniosku, iż sprzeczność uchwały (zarządzenia) z prawem zachodzi w sytuacji, kiedy takiemu aktowi można postawić zarzut "istotnego naruszenia prawa". Wskazać należy, iż zgodnie z art. 91 ust. 4 u.s.g. w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, że uchwałę wydano z naruszeniem prawa.
Przez "sprzeczność uchwały z prawem" należy rozumieć niezgodność z aktami prawa powszechnie obowiązującego, a więc Konstytucją, ustawami, aktami wykonawczymi oraz powszechnie obowiązującymi aktami prawa miejscowego (por. wyrok NSA z 29 listopada 2006 r., I OSK 1287/06, LEX nr 320891). Sprzeczność z prawem uchwały (zarządzenia) organu samorządu terytorialnego zachodzi w sytuacji, gdy doszło do wydania aktu z naruszeniem przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał (zarządzeń), podstawy prawnej podejmowania uchwał (zarządzeń), przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię - oraz naruszenia przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (zarządzeń) - por.m.in. wyrok NSA z 11 lutego 1998 r., II SA/Wr 1459/97 (LEX nr 33805). Sprzeczność uchwały (zarządzenia) z prawem musi być oczywista i bezpośrednia (tak: wyrok WSA w Warszawie z 21.03.2007, IV SA/Wa 2296/06, LEX nr 320813).
Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że zaskarżonemu rozstrzygnięciu nadzorczemu będzie można postawić zarzut niezgodności z prawem tylko wtedy, kiedy rozstrzygnięciem tym organ nadzoru stwierdził nieważność części zapisów uchwały Rady Miejskiej O. W. z dnia [...] września 2018r. nr [...] w sytuacji, w której uchwała ta w zakwestionowanej części nie pozostawała w sprzeczności z prawem.
Przedmiotowa skarga została złożona przez Prezydenta Miasta O. W., reprezentującego G. W. w trybie art. 98 u.s.g. Ogólne wymogi zaskarżania aktów nadzoru określają przepisy ust. 1-3 wskazanego przepisu. Rozstrzygnięcia organu nadzorczego dotyczące gminy podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem w terminie 30 dni od dnia ich doręczenia. Do złożenia skargi uprawniona jest gmina, której interes prawny, uprawnienie albo kompetencja zostały naruszone. Podstawą do wniesienia skargi jest uchwała lub zarządzenie organu, który podjął uchwałę lub zarządzenie albo którego dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze.
Przedmiotowa skarga wymogom tym odpowiada. Jej przedmiotem jest rozstrzygnięcie nadzorcze podjęte na podstawie art. 91 u.s.g., została wniesiona z zachowaniem 30 dniowego terminu, przez legitymowaną Gminę, której interes prawny w wyniku unieważnienia części uchwały został niewątpliwie naruszony. Podstawą wniesienia skargi była uchwała Nr [...] Rady Miejskiej O. W. z dnia 27 grudnia 2018 r. w sprawie zaskarżenia rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody.
Przechodząc do kontroli zaskarżonej w niniejszej sprawie uchwały wskazać trzeba, że regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków jest aktem prawa miejscowego, co wynika wprost z art. 19 ust. 4 ustawy. Dokonując bardziej szczegółowej klasyfikacji tego aktu należy stwierdzić, że mieści się on w kategorii aktów prawa miejscowego o charakterze wykonawczym, dla których ustanowienia niezbędne jest szczegółowe upoważnienie zawarte w ustawie szczególnej (art. 40 ust. 1 u.s.g.). W niniejszej sprawie takie upoważnienie wynika wprost z art. 19 ust. 3.
Stosownie do art. 19 ust. 5 ustawy regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków określa prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym:
1) minimalny poziom usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków;
2) warunki i tryb zawierania umów z odbiorcami usług;
3) sposób rozliczeń w oparciu o ceny i stawki opłat ustalone w taryfach;
4) warunki przyłączania do sieci;
5) warunki techniczne określające możliwości dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych;
6) sposób dokonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne odbioru wykonanego przyłącza;
7) sposób postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług i odpowiednich parametrów dostarczanej wody i wprowadzanych do sieci kanalizacyjnej ścieków;
8) standardy obsługi odbiorców usług, w tym sposoby załatwiania reklamacji oraz wymiany informacji dotyczących w szczególności zakłóceń w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków;
9) warunki dostarczania wody na cele przeciwpożarowe.
Należy podkreślić, że powyższe wyliczenie ma charakter wyczerpujący (zamknięty) i jako że stanowi element normy kompetencyjnej, powinno być interpretowane ściśle. Artykuł 19 ust. 5 ustawy nie daje prawa radzie gminy ani do stanowienia aktów prawa miejscowego regulujących zagadnienia inne niż wymienione w tym przepisie, ani do podejmowania regulacji w inny sposób niż wskazany przez ustawodawcę, gdyż w każdym przypadku oznaczałoby to wykroczenie poza zakres delegacji ustawowej. Postanowienia zaskarżonego regulaminu nie mogą w szczególności wykraczać poza zakres ustawowego upoważnienia unormowanego w art. 19 ust. 5 ustawy, być niezgodne z innymi powszechnie obowiązującymi przepisami prawa oraz powtarzać regulacji zawartych w tych przepisach, ani też formułować ustanawianych w nim nakazów lub zakazów w sposób niejasny lub niejednoznaczny. Naruszenie któregokolwiek z tych wymogów będzie, co do zasady, skutkować nieważnością wadliwego przepisu. Tego rodzaju wady legislacyjne są bowiem traktowane w utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych jako przypadki istotnego naruszenia prawa (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 grudnia 2009 r., II OSK 1077/09; orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przechodząc zaś do merytorycznego rozpoznania skargi, Sąd ocenił przepisy regulaminu, których nieważność stwierdził Wojewoda tj. § 3 ust. 3, § 18 ust. 2 i § 26 uchwały nr [...] Rady Miejskiej O. W. z dnia [...] września 2018 r. w przedmiocie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków.
Z uwagi na identyczne brzmienie zakwestionowanych § 18 ust. 2 i § 26 w niniejszej sprawie, co w sprawie rozpoznawanej przez tutejszy sąd w tym samym składzie i zakończonej wyrokiem z dnia 14 marca 2019r. w sprawie II SA/Po 43/19 (dostępny w bazie orzeczeń CBOSA Sąd w całości podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu cyt. wyżej wyroku.
W rozstrzygnięciu nadzorczym Wojewoda zakwestionował § 18 ust. 2 regulaminu, zgodnie z którym: przedsiębiorstwo wodociągowo- kanalizacyjne nie wydaje "Warunków przyłączenia do sieci wodociągowej lub sieci kanalizacyjnej" w przypadku niewystąpienia przynajmniej jednej z przesłanek określonych w ust. 1. Informacja o braku możliwości wydania "Warunków przyłączenia do sieci wodociągowej lub sieci kanalizacyjnej" przekazywana jest osobie ubiegającej się o przyłączenie nieruchomości do sieci w terminie 30 dni od daty wpływu do przedsiębiorstwa wodociągowo- kanalizacyjnego wniosku, o którym mowa w § 15 regulaminu. Informacja, o której mowa w zdaniach poprzednich wymaga zachowania formy pisemnej i uzasadnienia.
Sąd nie zgadza się ze stanowiskiem Wojewody, który stwierdził, że § 18 ust. 2 regulaminu określa "okoliczności, w których przedsiębiorstwo może odmówić przyłączenia nieruchomości do danej sieci", co miałoby prowadzić do niezgodności z art. 15 ust. 4 ustawy, zgodnie z którym "przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest obowiązane przyłączyć do sieci nieruchomość osoby ubiegającej się o przyłączenie nieruchomości do sieci, jeżeli są spełnione warunki przyłączenia określone w regulaminie, o którym mowa w art. 19, oraz istnieją techniczne możliwości świadczenia usług". Z kolei stosownie do art. 19 ust. 5 pkt 4 i 5 ustawy rada gminy jest uprawniona do określenia w regulaminie "warunków przyłączania do sieci" i "warunków technicznych określających możliwości dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych".
W rozpoznawanej sprawie, warunki przyłączania do sieci zawarte zostały w rozdziale V regulaminu. Warunki techniczne określające możliwość dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych przedstawiono w rozdziale VI.
Z kolei w dwóch przepisach powyższych rozdziałów - § 16 i § 18 ust. 2 regulaminu zawarto regulacje powiązane, aczkolwiek rodzajowo odmienne – dotyczące dokumentu "Warunków przyłączania do sieci wodociągowej".
Sąd podziela zaprezentowane w cytowanym wyroku stanowisko, że ww., powszechnie przyjęte w terminologii ze sfery budownictwa pojęcie dokumentu "warunków przyłączenia do sieci" należy odróżnić od "warunków przyłączania do sieci" i "warunków technicznych określających możliwości dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych", o których mowa w art. 15 ust. 4 i art. 19 ust. 5 pkt 4 i 5 ustawy, rozumianych jako zespół regulacji materialnych.
Należy zasygnalizować, że ubieganie się przez inwestorów o dokument "warunków przyłączenia do sieci" stało się powszechnie przyjętą praktyką, co spowodowane było obowiązywaniem przez ponad dwadzieścia lat wymogu dołączania go do projektu budowlanego. Wymóg ten był zawarty art. 34 ust. 3 pkt 3 Prawa budowlanego z 1994 r., który stanowił o obowiązku dołączenia do projektu "oświadczenia właściwej jednostki organizacyjnej o warunkach przyłączenia obiektu do sieci wodociągowej". Art. 34 ust. 3 pkt 3 Prawa budowlanego został zaś w czerwcu 2015 r. uchylony, a to spowodowało, iż pozyskanie dokumentu tzw. "warunków przyłączenia" (z zastrzeżeniem regulacji szczególnych – np. prawa energetycznego) przestało być obecnie czynnością stricte ze sfery prawa administracyjnego (zob. uzasadnienie projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, druk 2710 Sejmu VII Kadencji, sejm.gov.pl). Jednak w praktyce i terminologii branżowej dokument ten nadal funkcjonuje i jest podstawą do prawidłowego wykonania przyłączy pod kątem ich późniejszego odbioru (art. 57 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że § 18 ust. 2 regulaminu wskazuje wyłącznie na sytuacje, w których przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne zwolnione jest z obowiązku wydania dokumentu "Warunków przyłączenia do sieci wodociągowej lub sieci kanalizacyjnej" (por. też § 16 regulaminu). Zgodzić się także należy z Gminą, że owo zwolnienie z obowiązku wydania wskazanego dokumentu nie jest równoznaczne z określeniem przesłanek odmowy przyłączenia do sieci i nie powinno być oceniane w tych kategoriach. § 18 ust. 2 regulaminu bazuje wyłącznie na umocowanych ustawowo przesłankach dostępności usług wodociągowo-kanalizacyjnych określonych w § 18 ust. 1 regulaminu (por. art. 19 ust. 5 pkt 5) i sprowadza się do wskazania, że w braku dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych w odniesieniu do danej nieruchomości przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne może odstąpić od sporządzenia dokumentu "warunków przyłączenia do sieci wodociągowej lub sieci kanalizacyjnej". W ocenie Sądu tak rozumiany § 18 ust. 2 regulaminu znajduje umocowanie w art. 19 ust. 5 zd. 1 ustawy, gdyż reguluje instrumentalnie powiązany z art. 19 ust. 5 pkt 4 i 5 ustawy "dokumentacyjny" obowiązek przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego związany z relacjami z odbiorcami usług (tak też WSA w Poznaniu w wyroku z 14 marca 2019 r. sygn. II SA/PO 43/19).
Mając to na uwadze Sąd w punkcie I wyroku uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze w części dotyczącej § 18 ust. 2 regulaminu, uznając stanowisko Wojewody za nieuzasadnione.
W pozostałym zakresie zaś Sąd skargę oddalił, dochodząc do przekonania, ze zasadnie Wojewoda zakwestionował § 3 ust. 3 i § 26 regulaminu.
Stosownie do § 3 ust. 3 regulaminu przedsiębiorstwo wodociągowo- kanalizacyjne uprawnione jest do wprowadzenia ograniczeń w sposobie korzystania z wody przez odbiorców usług w sytuacji niedoboru spowodowanego wyjątkowymi warunkami atmosferycznymi, w szczególności suszą. Przedsiębiorstwo wodociągowo- kanalizacyjne informuje odbiorców usług o wprowadzonym ograniczeniu w sposób zwyczajowo przyjęty.
Wedle zaś § 26 dopuszcza się wstrzymanie dostaw wody lub odprowadzania ścieków bez uprzedniego zawiadomienia odbiorców usług, wyłącznie w następujących przypadkach:
1. zaistnienie awarii i konieczność jej usunięcia
2. wystąpienie bezpośredniego zagrożenia dla życia, zdrowia lub środowiska związane z funkcjonowaniem sieci
3. działanie siły wyższej, które uniemożliwiło dalsze świadczenie usług
4. zagrożenie prawidłowego funkcjonowania elementów systemu kanalizacyjnego na skutek zrzutu ścieków.
Wojewoda uzasadniając swoje rozstrzygnięcie wskazał, że na treść ww. regulacji nie zezwala art. 19 ust. 3 i 5 ustawy a ponadto w sposób bezprawny wkraczają one w materię uregulowaną ustawowo. Wojewoda wskazał, że w art. 5 ust. 1 ustawy został nałożony na przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne obowiązek zapewnienia zdolności posiadanych urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych do realizacji dostaw wody w wymaganej ilości i pod odpowiednim ciśnieniem oraz dostaw wody i odprowadzania ścieków w sposób ciągły i niezawodny, a także zapewnić należytą jakość dostarczanej wody i odprowadzanych ścieków. Ponadto w ustawie uregulowane zostały przesłanki odcięcia dostaw wody lub zamknięcia przyłącza kanalizacyjnego w art. 8 ust. 1pkt 1-4 ustawy.
Zdaniem Sądu Wojewoda nieprawidłowo wskazał art. 8 u.z.z.w. jako naruszony przez w/w regulacje regulaminu. Przepis ten bowiem reguluje sytuacje, w których to przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne odcina dostawę wody z przyczyn leżących po stronie odbiorcy. Tymczasem § 26 określa przypadki wstrzymania dostaw wody lub odprowadzania ścieków wynikające z innych przyczyn a § 3 ust. 3 wskazuje na ograniczenia w przypadku niedoboru spowodowanego wyjątkowymi warunkami atmosferycznymi, w tym suszą, czyli obejmują sytuacje niezależne od przedsiębiorstwa czy odbiorcy.
Pomimo tego w ocenie Sądu słusznie Wojewoda stwierdził, że w/w przepisy regulaminu w taki sposób zredagowane wykraczają poza upoważnienie z art. 19 ust. 5 u.z.z.w. Sformułowanie w § 26 "dopuszcza się wstrzymanie dostaw lub odprowadzania ścieków (..) wyłącznie w następujących przypadkach (...) oznacza stworzenie katalogu przypadków, w których regulamin dopuszcza wstrzymanie usług wodociągowo – kanalizacyjnych. Z treści skargi, w której gmina odwołuje się do wyroku WSA w Szczecinie II SA/Sz 929/16 wynika, że również skarżąca tak rozumie ten przepis i stoi na stanowisku, że jest to regulacja dopuszczalna w świetle art. 19 ust. 5 pkt 7 u.z.z.w. Zdaniem Sądu art. 19 ust. 5 pkt 7 nie pozwala na uregulowanie w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków przesłanek wstrzymania usług przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, w sposób, w jaki uczyniła to Rada w zaskarżonym regulaminie. Sąd ma świadomość, że art. 19 ust. 5 zd. 1 ustawy stanowi o "prawach i obowiązkach przedsiębiorstwa", jednak w punkcie 7 doprecyzowuje, że gdy chodzi o "ciągłość usług", to w regulaminie należy określić "sposób postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług i odpowiednie parametry dostarczanej wody i wprowadzanych do sieci kanalizacyjnej ścieków".
Zdaniem Sądu w cytowanym upoważnieniu ustawowym nie zawiera się kompetencja do określenia w regulaminie sytuacji, w których dopuszczalne jest wstrzymanie dostaw wody i odprowadzania ścieków tak jak to wskazano w § 26 regulaminu. Zapis ten, by czynić zadość upoważnieniu z art. 19 ust. 5 ustawy winien wskazywać ewentualnie sytuacje, w których informowanie o wstrzymaniu dostaw wody czy odprowadzania ścieków spowodowane sytuacjami nadzwyczajnymi, niezależnymi od przedsiębiorstwa a występującymi, nastąpić może z odstępstwami od zasad informowania przewidzianych w innym przepisie regulaminu (§ 22, 23). I tylko jako zwalniający przedsiębiorstwo z obowiązku wcześniejszego informowania odbiorców usług o nagłych przerwach w dostawach wody byłby możliwy do zaakceptowania. Analizowany § 26 sformułowany został jednak inaczej, tj. w sposób wprowadzający dodatkowy katalog sytuacji nadzwyczajnych wbrew generalnemu upoważnieniu ustawowemu i nadto nie został umiejscowiony w rozdziale VIII, który reguluje wskazywaną przez skarżącą materię z art. 19 ust. 5 pkt 7 u.z.z.w. Analizowany regulamin jest aktem prawa miejscowego, winien więc być uchwalany z zachowaniem zasad prawidłowej techniki prawodawczej, czego w kwestionowanych przepisach zabrakło. Zgodnie z § 6 w zw. z § 143 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002r.. w sprawie "zasad techniki prawodawczej" (Dz.U. z 2002 Nr 100, poz. 908) przepisy redaguje się tak, aby dokładnie i w sposób zrozumiały dla adresatów zawartych w nich norm wyrażały intencje prawodawcy a zgodnie z § 135 w zw. z § 143 tego załącznika w akcie prawa miejscowego zamieszcza się przepisy prawne regulujące wyłącznie sprawy z zakresu przewidzianego dla danego organu w upoważnieniu ustawowym.
Brak stanowiska ustawodawcy w jakiejś sprawie musi być interpretowany jako nieudzielenie w danym zakresie kompetencji normodawczej. Oznacza to, że zakres upoważnienia dla stanowienia przepisów wykonawczych jest ustalany w drodze wykładni językowej i nie może być dowolnie rozszerzany w drodze innych wykładni przepisów prawa (wyrok TK z dnia 28 listopada 2005r., sygn. akt K 22/05, opubl. OTK 118/10/A/2005).
W kwestionowanym § 3 ust. 3 regulaminu wprowadzono możliwość ograniczenia w sposobie korzystania z wody przez odbiorów usług w sytuacji niedoboru spowodowanego wyjątkowymi warunkami atmosferycznymi, w tym suszą i wskazano, że w takiej sytuacji odbiorcy usług o wprowadzonym ograniczeniu zostaną poinformowani w sposób zwyczajowo przyjęty. Redakcja tego przepisu również nie wskazuje, że intencją prawodawcy lokalnego było jedynie uregulowanie kwestii powiadomienia. Został umieszczony w dziale II odpowiadającym materii z art. 19 ust. 5 pkt 1 u.z.z.w. Jego brzmienie wskazuje, że ograniczenie w sposobie korzystania z wody z powodu wyjątkowych warunków atmosferycznych w tym suszy leży jedynie w gestii przedsiębiorstwa. Bez określenia, że nie dotyczy to sytuacji, w którym uprawnione są inne organy, np. Rada Ministrów do wprowadzenia stanu klęski żywiołowej (art. 5 ustawy z o klęsce żywiołowej), czy wojewoda do wprowadzenia ograniczeń z korzystania z wody (art. 31 ust. 5 Prawo wodne) bądź doprecyzowania po podjęciu jakich działań przez właściwe organy można uznać, że zachodzi sytuacja w nim opisana przepis ten nie tylko narusza treść art. 19 ust. 5 u.z.z.w. ale i właściwość organów. Z zacytowanego w skardze fragmentu uzasadnienia wyroku NSA z 21.06.2006r. (sygn. II OSK 417/06, str. 6 skargi) wynika, że w regulaminie winny być zamieszczone wszelkie ograniczenia w korzystaniu z wody z komunalnych urządzeń wodociągowych – o ile nie mamy do czynienia ze stanem klęski żywiołowej. Redakcja § 3 ust. 3 regulaminu nie pozwala na uznanie, że nie dotyczy on takiego stanu.
Tym samym z uwagi na wadliwy sposób regulacji zarówno § 26 jak i § 3 ust. 3 wykraczają poza materię upoważnienia z art. 19 ust. 5 ustawy, co stanowi istotne naruszenie prawa i uzasadnia w tym zakresie rozstrzygnięcie nadzorcze.
Na zakończenie należy wskazać, że sytuację nadzwyczajne występują i są niezależne od przedsiębiorców czy odbiorców a także niezależne od tego czy zostaną wskazane w regulaminie. Warunki wprowadzania ograniczeń w przypadku niedoborów mogą być wskazane w zezwoleniach (art. 18 ust. 6), a także w umowach (art. 6 ust. 3 pkt 1, 3). Samo zaś ogólne określenie przypadków, w których może nastąpić ograniczenie lub wstrzymanie usług bez wskazania sposobu postępowania w tych przypadkach i działań, które przedsiębiorstwo podejmie w celu zminimalizowania skutków dla odbiorców, nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 19 ust. 2 pkt 7 u.z.z.w. W cytowanym w skardze fragmencie uzasadnienia wyroku WSA w Szczecinie z dnia 10. 11.2016r. (str. 6 skargi) sąd wskazał, że "nie narusza prawa wymienienie przypadków, w których może nastąpić wstrzymanie wody i działań jakie zostaną podjęte przez przedsiębiorstwo", co nie stoi w sprzeczności ze stanowiskiem sądu w niniejszej sprawie. Połączenie tych nadzwyczajnych i obiektywnie występujących przypadków z określonymi działaniami lub w kontekście sposobu powiadamiania byłoby dopuszczalne. W niniejszej sprawie zakwestionowane przepisy tych warunków nie spełniają.
Pozytywne zaopiniowanie regulaminu przez organ regulacyjny (art. 19 ust. 2) nie wyłącza możliwości stwierdzenia nieważności określonych przepisów regulaminu przez Wojewodę z uwagi na odrębność postępowań przed tymi organami (art. 19 ust. 6 w zw. z art. 27 a ust. 4 ustawy).
W tym stanie rzeczy Sąd – działając na podstawie art. 148 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej "P.p.s.a.") uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze w części dotyczącej § 18 ust. 2 regulaminu, a na podstawie art. 151 P.p.s.a. w pozostałym zakresie skargę oddalił.
O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 i 205 § 1 P.p.s.a., a na zasądzone koszty złożyło się wynagrodzenie radcy prawnego w wysokości [...] zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło