II SA/Po 1159/17
WyrokWSA w Poznaniu2018-03-15
Skład orzekający: Tomasz Świstak, Danuta Rzyminiak – Owczarczak, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza działki właścicieli pod tereny leśne i zalesień, ograniczając możliwość zabudowy, narusza prawo własności i przekracza władztwo planistyczne gminy, zwłaszcza gdy właściciele planowali inwestycję w postaci zakładu zagospodarowania odpadów?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznaczyła działki skarżących pod tereny leśne i zalesień, nie narusza prawa własności ani nie przekracza władztwa planistycznego gminy. Ustalenia planu były zgodne z obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, które przewidywało ochronę terenów przyrodniczych i ograniczało zabudowę. Gmina miała prawo priorytetowo traktować interes publiczny ochrony środowiska nad interesem prywatnym właścicieli, zwłaszcza w kontekście położenia działek w otulinie parku krajobrazowego. Obniżenie wartości nieruchomości nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności planu, a jedynie może być podstawą do roszczeń odszkodowawczych przed sądem powszechnym.Stan faktyczny
Skarżący, właściciele działek, wnieśli skargę na uchwałę Rady Miasta w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznaczyła ich działki pod tereny lasów i zalesień, wprowadzając zakazy zabudowy. Zarzucili naruszenie prawa własności i przekroczenie władztwa planistycznego, wskazując, że od lat starali się o uzyskanie zgody na budowę zakładu zagospodarowania odpadów. Organ administracji obronił uchwałę, wskazując na zgodność z studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz potrzebę ochrony przyrody. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak – Owczarczak Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant st. sekr. sąd. Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2018 r. sprawy ze skargi J. G., B. C. i M. W. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę
Sygn. akt II SA/Po [...]
Uzasadnienie
Rada Miasta w dniu 25 sierpnia 2015 r. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dz. nr 20, 23, 26, 27, [...], [...], 29, 30 położonych w obrębie P. W., gm. P..
Pismem z dnia 25 sierpnia 2017 r. J. G., B. C. i M. W. powołując się na art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. z 2017 r. poz. 1875 ze zm., dalej: u.s.g.) wezwali Radę Miasta do usunięcia naruszenia prawa polegającego na podjęciu ww. uchwały.
W odpowiedzi Rada Miasta uchwałą z dnia 28 września 2017 r. nr [...] nie uwzględniła powyższego wezwania.
Pismem z dnia 27 października 2017 r. J. G., B. C. i M. W. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę Rady Miasta z dnia 25 sierpnia 2015 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dz. nr 20, 23, 26, 27, [...], [...], 29, 30 położonych w obrębie P. W., gm. P.. Podnieśli, że zaskarżają tę uchwałę w części, w której dotyczy ona działek nr: [...], [...], 29, 30, zarzucając naruszenie art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1073 ze zm., dalej: u.p.z.p.), w zw. z art. 7 K.p.a., poprzez naruszenie nakazu starannego ważenia interesu publicznego i prywatnego, co doprowadziło do nadania rangi priorytetowej interesowi publicznemu, a także art. 3 ust. 1 u.p.z.p. poprzez przekroczenie granic władztwa planistycznego Gminy, wskutek czego nastąpiło nadmierne ograniczenie prawa własności skarżących. Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności ww. części uchwały, ewentualnie o stwierdzenie jej niezgodności z prawem.
W motywach skargi wskazano, że skarżący są właścicielami przedmiotowych nieruchomości (działki nr [...], [...], 29, 30) objętych zaskarżonym planem miejscowym. Skarżący wskazali, że § 4 pkt 2 tegoż planu przewiduje przeznaczenie tych działek jako terenów lasów i zalesień, a w § 6 pkt 8 uchwały wprowadzono zakaz lokalizacji inwestycji powodujących zmianę przeznaczenia lasów na terenach zielonych i leśnych. Z kolei § 9 ust. 2 planu zakazuje lokalizacji budynków i budowli na terenie przedmiotowych działek, dopuszczając jedynie, w sposób enumeratywny, lokalizację: dróg dojazdowych do gruntów leśnych, urządzeń melioracji wodnych i budowli hydrotechnicznych, sieci infrastruktury technicznej, z wyłączeniem § 6 pkt 7 uchwały: dopuszczalne zagospodarowanie mas ziemnych powstałych podczas prowadzenia robót budowlanych na działce budowlanej lub ich wywóz zgodnie z przepisami odrębnymi.
Wyjaśniono, że przed uchwaleniem tego aktu prawa miejscowego, w stosunku do objętych nim terenów nie obowiązywał plan miejscowy. Skarżący zaś od 2 sierpnia 2012 r. (2 lata przed podjęciem uchwały) starali się o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia w postaci Zakładu Zagospodarowania Odpadów.
Skarżący podali też, że 10 lipca 2015 r. złożyli uwagi do projektu przedmiotowego planu miejscowego, które zostały pominięte przez organ w podjętej uchwale.
Zdaniem skarżących mając na względzie przedstawione okoliczności Rada Miejska dopuściła się nadużycia władztwa planistycznego gminy, a co za tym idzie naruszenia granic prawa własności chronionego art. 21 i art. 64 Konstytucji RP. Wytyczne planu miejscowego nie tylko sparaliżowały bowiem dotychczasowe plany inwestycyjne, ale także praktycznie w całości wyłączyły możliwość zabudowy na terenie zakupionym przez skarżących, wskutek czego działki stały się dla nich w zasadzie bezużyteczne. Niemożliwym bowiem stało się ich zagospodarowanie w zasadzie w jakikolwiek sposób. Skarżący powołali się na stanowisko judykatury, wskazując, że ograniczenie prawa własności jest skutkiem uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który jest podstawowym instrumentem zagospodarowania przestrzennego. Ten sposób ingerencji w prawo własności jest jednak dozwolony na gruncie obowiązujących przepisów, jeśli nie godzi w istotę prawa własności, pozostawiając właścicielowi działek jedynie pozór prawa własności. Właściciel dotknięty takim ograniczeniami jest właścicielem jedynie nominalnie. Następnie wskazano, że wskutek wprowadzonych ograniczeń nastąpiło znaczne obniżenie wartości rynkowej nieruchomości.
Skarżący wskazali, że kwestionowany plan obejmuje głównie nieruchomości będące ich własnością. Ta okoliczność uprawdopodobnia przypuszczenie, iż sporny akt podjęto w celu uniemożliwienia realizacji planowanej inwestycji. Takie zaś działanie należy uznać za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego z art. 5 Kodeksu cywilnego i nadużycie władztwa planistycznego.
Dalej powołując treść art. 3 ust. 1 u.p.z.p. skarżący podnieśli, że Rada Miejska P. całkowicie zbagatelizowała interes prywatny na rzecz dobra publicznego. Obowiązująca regulacja doprowadziła do całkowitego pozbawienia ich możliwości prowadzenia działalności gospodarczej o planowanym charakterze. Ich zdaniem koniecznym w zaistniałej sytuacji jest wypracowanie kompromisu, który wyważyłby oba interesy - publiczny i prywatny. Podali też, że Rada Miejska nie rozważyła w uchwale innych rozwiązań aniżeli przeznaczenie działek na tereny leśne i zalesione pozwalających na osiągnięcie celu planistycznego, które nie naruszałyby granic prawa własności skarżących.
W skardze wskazano wreszcie, że obszar obejmujący działki skarżących był w przeszłości intensywnie eksploatowany przez samą Gminę, gdyż na terenach tych znajdowała się m.in.: zlewnia szamba, wysypisko, hałda popiołów z elektrowni. Można zatem uznać ww. obszary za silnie zdegradowane. Dlatego niecelowym wydaje się przeznaczanie ich na cele zielone i leśne. Dodano, że na terenie gminy P. od 1 marca 2014 r. do chwili obecnej, pod nazwą W. M. Wojtowicz (NIP: 9950109302), funkcjonuje zakład zajmujący się przetwórstwem odpadów, który zgodnie z danymi z CEIDG, zajmuje się m.in. zbieraniem odpadów niebezpiecznych, przetwarzaniem i unieszkodliwianiem odpadów niebezpiecznych, demontażem wyrobów zużytych, działalnością związaną z rekultywacją i pozostałą działalnością usługową związaną z gospodarką odpadami. W ty kontekście skarżący uznali za wysoce niesprawiedliwe uniemożliwianie im realizacji planowanego przedsięwzięcia.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz P. wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że na ustny wniosek mieszkańców gminy P. zgłoszony 11 sierpnia 2014r. podjęta została uchwala w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego działek nr [...], [...], 29, 30 obręb P. W., gm. P..
Dalej Burmistrz P. wyjaśnił, że do sporządzonego następnie projektu planu miejscowego pełnomocnik skarżących zgłosił uwagę, która dotyczyła przeznaczenia działek skarżących pod budowę nowoczesnego zakładu zagospodarowania odpadów. Burmistrz wskazał, że takie przeznaczenie terenu jest zaś sprzeczne z zapisami Studium i dlatego uwaga nie została uwzględniona przez Burmistrza i następnie Radę Miejską. Wyjaśniono, że zgodnie ze Studium działki nr [...], [...], 29, 30 obrębu Polska Wieś przewidziane są do przeznaczenia pod strefę II rolno-przyrodniczą (ciągi ekologiczne). Działki położone są w otulinie parku krajobrazowego. Zgodnie z wyznaczonym kierunkiem Studium na działkach tych nie przewiduje się zabudowy. Wskazano, że również nieobowiązujący miejscowy plan ogólny (uchwała Nr [...] z 10 czerwca 1992 r.), obowiązujący do 31 grudnia 2003 r., nie przeznaczał tych działek pod zabudowę, lecz pod tereny upraw polowych.
Odnosząc się do zarzutów skargi Burmistrz P. stwierdził, że zaskarżona uchwała nie narusza przepisów art. 1 ust. 3 i art. 3 ust. 1 u.p.z.p. Wyjaśniono, że plan miejscowy, sporządzony i uchwalony na zasadach i w trybie określonym w u.p.z.p., mimo skutkujących ograniczeniami w wykonywaniu prawa własności nieruchomości, nie narusza zasady ochrony własności, o której mowa w art. 21 Konstytucji. Do kompetencji gminy należy bowiem samodzielne określenie funkcje terenów, a o przekroczeniu władztwa planistycznego można mówić jedynie wówczas, gdy rozwiązania planistyczne są dowolne i pozbawione uzasadnienia merytorycznego. Ograniczenie właścicieli w ich prawie własności w planie miejscowym uzasadnia tylko interes publiczny, z czym mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Odnosząc się do zarzutu prowadzenia procedury planistycznej w sytuacji prowadzenia postępowania z wniosku skarżących o ustalenie warunków zabudowy organ podał, że ustawodawca przewidział możliwość podjęcia uchwały w sprawie przystąpienia do sporządzania planu miejscowego w trakcie postępowania o ustalenia warunków zabudowy, wskazując na celowość zawieszenia tego postępowania (art. 62 ust. 1 u.p.z.p.). Tym samym ustawodawca nie przewidział prymatu dla sprawy o ustalenie warunków zabudowy z uwagi na wszczęcie jej przed podjęciem uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu miejscowego.
Organ nie podzielił też zarzutu, że wniesiona przez skarżących uwaga do projektu miejscowego planu została "finalnie pominięta". Uwaga ta nie została uwzględniona przez Burmistrza, a następnie Radę Miejską. Zdaniem Rady Miejskiej w sprawie nie znajdzie zastosowania art. 5 K.c. i nie można zgodzić się ze skarżącymi, iż wobec podjęcia zaskarżonej uchwały należy to oceniać jako sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.
Co do zarzutu, że na terenie gminy P. inny podmiot prowadzi działalność gospodarczą w zakresie m.in. zbierania odpadów niebezpiecznych, organ w załączeniu przedłożył wydruk tego przedsiębiorcy z CEIDG z dnia 8 listopada 2017 r., wskazując, iż podmiot ten ma istotnie obszerny zakres wykonywanej działalności, zaś przeważającą działalność gospodarczą stanowi działalność agentów zajmujących się sprzedażą towarów różnego rodzaju. Dodatkowo wskazano, że na prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów wymagane jest zezwolenie, o którym mowa w art. 42 ustawy o odpadach. W załączonym wydruku z CEIDG brak informacji o posiadaniu takiego zezwolenia przez przedsiębiorcę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej i obejmuje orzekanie przez sądy administracyjne także w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli jest uchwała Rady Miasta z dnia 25 sierpnia 2015 r. nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dz. nr 20, 23, 26, 27, [...], [...], 29, 30 położonych w obrębie P. W., gm. P., zaskarżona przez J. G., B. C. i M. W. w części dotyczącej działek nr: [...], [...], 29 i 30.
Podstawę prawną wniesionej w niniejszej sprawie skargi stanowił art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 446 ze zm., dalej: u.s.g.), w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją dokonaną ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935), która weszła w życie z dniem 1 czerwca 2017 r. Stosownie do przepisu art. 17 ust. 2 ustawy nowelizującej 7 kwietnia 2017 r. przepisy ustawy o samorządzie gminnym, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Zważywszy zaś, że zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała została wydana w dniu 25 sierpnia 2015 r., a więc przed wejściem w życie wyżej powołanej ustawy nowelizującej, zastosowanie znalazł art. 101 ust. 1 u.s.g. w brzmieniu uprzednim. Ów przepis stanowił, że każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Zatem w pierwszej kolejności obowiązkiem Sądu jest zbadanie, czy wniesiona skarga spełnia wymogi formalne tj. czy przed jej wniesieniem skarżący bezskutecznie wezwali organ do usunięcia naruszenia prawa i zachowali termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
Stwierdzić należy, że powyższe wymogi zostały przez skarżących dochowane. Pismem z dnia 25 sierpnia 2017 r. skarżący wezwali Radę Miasta do usunięcia naruszenia prawa, na które to wezwanie organ odpowiedział uchwałą z dnia 28 września 2017 r. Zgodnie zaś z treścią art. 53 § 2 p.p.s.a. (w brzmieniu znajdującym zastosowanie do aktów wydanych przed 1 czerwca 2017 r., zgodnie z art. 17 ust. 2 ww. ustawy nowelizującej) skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Zważywszy zatem, że organ udzielił odpowiedzi w dniu 28 września 2017 r., doręczając ją pełnomocnikowi skarżących w dniu 9 października 2017 r., skarżący z zachowaniem określonego terminu wnieśli skargę w dniu 27 października 2017 r.
Odnośnie kwestii naruszenia interesu prawnego skarżących zważyć należy, że wystarczające jest wykazanie, że nieruchomość należąca do strony skarżącej zlokalizowana jest na terenie objętym kwestionowanymi zapisami skarżonego planu miejscowego (por. wyrok NSA z dnia 15 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK [...], dostępny j.w.). Interes prawny lub uprawnienie oraz ich naruszenia, o czym stanowi art. 101 ust. 1 u.s.g., mogą wynikać z przepisów prawa materialnego administracyjnego, jak również z przepisów prawa cywilnego (art. 140 k.c.) [por. wyrok NSA z dnia 23 września 2016 r., II OSK [...], dostępny j.w.]. W świetle powyższego Sąd zważył, że J. G., B. C. i M. W. wykazali, że zaskarżona uchwała w zaskarżonej części narusza ich interes prawny, wskazując, że są właścicielami nieruchomości nr [...], [...], 29 i 30 w m. Polska Wieś gm. P., które to nieruchomości położone są na terenie objętym ustaleniami zaskarżonego planu i to w zaskarżonej części, tj. z ustalonym przeznaczeniem terenu pod lasy i zalesienie (symbol [...] ZL - § 4 pkt 2 planu), z zakazem lokalizacji inwestycji powodujących zmianę przeznaczenia lasów na terenach ZL (§ 6 pkt 8 planu) oraz zakazem budynków i budowli niewymienionych w pkt 2 § 9 ust. 2 planu (§ 9 ust. 2 planu).
W świetle powyższych, niespornych pomiędzy stronami, ustaleń kluczową dla rozstrzygnięcia sprawy pozostaje kwestia czy niewątpliwe naruszenie interesu prawnego skarżących nastąpiło zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym. Jak zasygnalizowano już wyżej samo tylko stwierdzenie, iż zaskarżona uchwała narusza interes prawny skarżących, nie przesądza bowiem jeszcze o zasadności wniesionej skargi. Wykazanie naruszenia interesu prawnego przez uchwałę organu gminy stanowi warunek konieczny, ale niewystarczający do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały. Brak jest bowiem podstaw do uwzględnienia skargi, gdy naruszony został co prawda interes prawny lub uprawnienie skarżącego, ale odbyło się to w granicach wyznaczonych obowiązującym prawem (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 355/11 oraz z dnia 6 września 2011 r., II OSK 1208/11, dostępne w Centralnej Bzie Orzeczeń Sadów Administracyjnych).
Przechodząc do merytorycznej oceny przedmiotowej uchwały w zaskarżonej części stwierdzić należy, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego podlega ocenie wedle reguł określonych w art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 199 ze zm., dalej: u.p.z.p.). Przepis ten, w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały, stanowił, że naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
Wymaga wyjaśnienia, że jeżeli chodzi o procedurę planistyczną poprzedzającą przyjęcie zaskarżonej uchwały, to ocena zgodności z prawem tej procedury dokonana przez sąd w prawomocnie zakończonej sprawie ze skargi innego podmiotu jest wiążąca dla sądu orzekającego w danej sprawie, chyba że naruszenie tej procedury dotyczyło indywidualnie skarżącego lub uwarunkowania terenu, na którym znajduje się nieruchomość skarżącego wymagały jakichś odrębnych uzgodnień (por. wyrok NSA z dnia 10 października 2017 r., sygn. akt II OSK 265/16, LEX nr 2406495).
Zaznaczyć należy, że kwestionowana uchwała nie była dotąd przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. Oznacza to, że w niniejszej sprawie obowiązkiem Sądu było skontrolowanie całego trybu sporządzenia uchwały, natomiast zapisów zaskarżonej uchwały wyłącznie w zakresie dotyczącym naruszenia interesu prawnego skarżących tj. co do określenia przeznaczenia należących do skarżących działek i związanych z tym zakazów.
W ocenie Sądu organy Gminy P. zgodnie z przepisami u.p.z.p. przeprowadziły procedurę zmierzającą do uchwalenia zaskarżonego planu.
Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 14 ust. 1 u.p.z.p. w celu ustalenia przeznaczenia terenów, w tym dla inwestycji celu publicznego, oraz określenia sposobów ich zagospodarowania i zabudowy rada gminy podejmuje uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zwanego dalej "planem miejscowym", z zastrzeżeniem ust. 6 (tereny zamknięte).
I tak w myśl tego przepisu Rada Miasta w dniu 28 sierpnia 2014 r. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dz. nr 20, 23, 26, 26, 27, [...], [...], 29, 30, położonych w obrębie P. W., gm. P.. Zgodnie z art. 14 ust. 2 u.p.z.p. integralną częścią ww. uchwały stał się załącznik graficzny przedstawiający granice obszaru objętego projektem planu.
Następnie, stosownie do przepisu art. 17 pkt 1 u.p.z.p. Burmistrz P. ogłosił w prasie miejscowej (ogłoszenie w Gazecie Wyborczej z dn. 10.09.2014 r.) oraz przez obwieszczenie (z 8.09.2014 r.), a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości (poprzez Biuletyn Informacji Publicznej), o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu, określając formę (pisemna), miejsce (Urząd Miasta i Gminy P.) i termin (do 2.10.2014 r.) składania wniosków do planu, nie krótszy niż 21 dni od dnia ogłoszenia.
Dalej, kierując się regulacją art. 17 pkt 2 u.p.z.p. Burmistrz P. zawiadomił na piśmie instytucje i organy właściwe do uzgadniania i opiniowania o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu (wymienione na odwrocie zawiadomienia z dnia 8.09.2014 r.).
Na podstawie art. 53 oraz art. 58 ust. 1 pkt 3 z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 ze zm.) dokonał z Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym w P. uzgodnienia zakres i stopień szczegółowości informacji wymaganych w prognozie oddziaływania na środowisko do projektu niniejszego planu miejscowego (pismo z 8.10.2014 r.).
Następnie, zgodnie z art. 17 pkt 4 i 5 u.p.z.p. Burmistrz sporządził projekt planu miejscowego rozpatrując wnioski, które wpłynęły oraz sporządził prognozę oddziaływania na środowisko planu, a także prognozę skutków finansowych uchwalenia planu. Zawiadomieniem z dnia 31 marca 2015 r. Burmistrz P. wystąpił do stosownych organów, zgodnie z art. 17 pkt 6 lit. a i b u.p.z.p., o wydanie opinii i uzgodnień do projektu planu miejscowego. Jednocześnie Burmistrz stosownie do przepisu art. 17 pkt 6 lit. c) u.p.z.p. stwierdził, że na obszarze objętym projektowanym planem miejscowym występują grunty leśne w rozumieniu ustawy i lasach, lecz plan nie zmienia przeznaczenia tych gruntów. Stwierdził też, że na terenie objętym planem występują grunty rolne klas od IVa do VI, które nie są objęte ochroną, zgodnie z ustawą o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Dalej, Burmistrz po wprowadzeniu zmian do projektu planu wynikających z przedstawionych mu opinii i uzgodnień, na podstawie art. 17 pkt 9 i 11 u.p.z.p. w dniu 19 maja 2015 r. wydał ogłoszenie zawiadamiające o wyłożeniu do publicznego wglądu projektu planu miejscowego w okresie od 27 maja do 25 czerwca 2015 r. w siedzibie Urzędu Miasta i Gminy P. oraz o dyskusji publicznej zaplanowanej na dzień 15 czerwca 2015 r. godz. 15:00, a także możliwości składania uwag do projektu planu. W dniu 15 czerwca 2015 r. przeprowadzono zaś zaplanowaną dyskusję publiczną nad przyjętymi rozwiązaniami w projekcie planu.
Wskazać należy, że skarżący pismem z dnia 10 lipca 2015 r. przedłożyli uwagi do projektu planu miejscowego, żądając zmiany przeznaczenia terenu obejmującego należące do nich działek, tak by umożliwić budowę zakładu gospodarowania odpadami. Burmistrz P. zgodnie z art. 17 pkt 12 u.p.z.p. rozpatrzył te uwagi, nie uwzględniając ich, stwierdziwszy, że wnioskowane przez skarżących zagospodarowanie tego terenu jest sprzeczne z zapisami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy P., które przewiduje użytkowanie rolnicze, bez możliwości zabudowy, zachowanie funkcji ekologicznych, możliwość zalesień i zadrzewień.
Kończąc swój udział w tym postępowaniu Burmistrz P. na podstawie art. 17 pkt 14 u.p.z.p. przedstawił Radzie Miasta projekt planu miejscowego wraz z listą nieuwzględnionych uwag.
Zważyć należy, że przepis art. 20 ust. 1 u.p.z.p. nakazuje, by rada gminy uchwaliła plan miejscowy, po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium, rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu oraz sposobie realizacji, zapisanych w planie, inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych gminy, oraz zasadach ich finansowania, zgodnie z przepisami o finansach publicznych. Część tekstowa planu stanowi treść uchwały, część graficzna oraz wymagane rozstrzygnięcia stanowią załączniki do uchwały. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się (który to pogląd Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela), że dopuszczalne jest połączenie czynności uchwalania planu miejscowego z czynnością stwierdzenie zgodności planu miejscowego ze studium (por. wyroki NSA z dnia 11 lipca 2017 r., sygn. akt II OSK 2821/15, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia .nsa.gov.pl). W utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęty został pogląd, zgodnie z którym nie negując celowości indywidualnego głosowania nad każdą nieuwzględnioną uwagą, mając na uwadze brak precyzji w formułowaniu przez ustawodawcę podejmowanych przez organ uchwałodawczy czynności, przyjąć należy, że rozpatrzenie uwag może nastąpić w jednym głosowaniu nad uchwaleniem projektu samego planu (por. wyroki NSA: z dnia 20 października 2017 r., sygn. II OSK 301/16, z dnia 28 marca 2017 r., sygn. II OSK 1922/15; z dnia 17 czerwca 2016 r., sygn. II OSK 3099/14; z dnia 31 maja 2016 r., sygn. II OSK 738/15; z dnia 6 listopada 2013 r., sygn. II OSK 437/13; z dnia 31 maja 2012 r., sygn. II OSK 1405/12, z dnia 22 września 2011 r., sygn. II OSK 1317/11 – wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Taki sposób głosowania nad nieuwzględnionymi uwagami nie może zatem stanowić o istotnym naruszeniu prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej uchwały.
W niniejszej sprawie Rada Miejska uchwalając plan miejscowy jednocześnie w § 1 tej uchwały stwierdziła, że nie narusza on ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy P.. Stosownie też do treści ostatnio powołanego przepisu załącznikiem do uchwały w przedmiocie planu miejscowego uczyniono rozstrzygnięcie Rady Miasta o sposobie rozpatrzenia uwag wniesionych do projektu planu (załącznik nr [...] do uchwały). Uchwała zawiera też, poza wymaganą częścią tekstową, cześć graficzną planu (załącznik nr [...]).
Reasumując poczynione powyżej rozważania Sąd stwierdza, że organy Gminy P. w procedurze uchwalania przedmiotowego planu miejscowego nie dopuściły się ani istotnego naruszenia trybu jego sporządzania, ani też naruszenia właściwości organów.
Przechodząc do oceny, czy Rada Miejska uchwalając ów plan dopuściła się naruszenia zasad sporządzania tego rodzaju aktu, Sąd pragnie wyjaśnić, czym przejawiać się może tego rodzaju naruszenie prawa. Przez zasady sporządzania aktu planistycznego należy rozumieć wartości i merytoryczne wymogi kształtowania polityki przestrzennej przez uprawnione organy dotyczące między innymi zawartych w akcie planistycznym ustaleń. Zasady sporządzania aktu planistycznego dotyczą zatem merytorycznej zawartości tego aktu (część tekstowa i graficzna oraz inne załączniki), wynikających z niego ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej. Innymi słowy zasady sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczą problematyki merytorycznej związanej z jego sporządzeniem. Odnoszą się do zawartości aktu planistycznego (cześć tekstowa, graficzna, inne załączniki), zawartych w planie ustaleń, a także zachowania standardów dokumentacji planistycznej (por. wyrok NSA z dnia 3 października 2017 r., sygn. akt II OSK 2050/16, dostępny j.w.).
W przedmiotowej skardze pełnomocnik skarżących zarzucił Radzie Miasta naruszenie art. 1 ust. 3 u.p.z.p. w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez naruszenie nakazu starannego ważenia interesu publicznego i prywatnego, co doprowadziło do nadania rangi priorytetowej interesowi publicznemu, a także naruszenie art. 3 ust. 1 u.p.z.p. poprzez przekroczenie granic władztwa planistycznego gminy, wskutek czego nastąpiło nadmierne ograniczenie prawa własności skarżących. Zdaniem skarżących owe naruszenia przejawiły się w uchwalonym planie ustaleniem dla działek nr [...], [...], 29 i 30 obrębu Polska Wieś, będących przedmiotem własności skarżących, przeznaczenia pod tereny lasów i zalesień. Tymczasem skarżący od 2 sierpnia 2012 r. (2 lata przed podjęciem zaskarżonej uchwały) podjęli starania o przeznaczenie tego terenu pod budowę zakładu zagospodarowania odpadów, występując o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia w tej właśnie postaci.
Po pierwsze stwierdzić należy, że w przedmiotowym planie działki należące do skarżących faktycznie zostały przeznaczone pod tereny lasów i zalesień (§ 4 ust. 2 planu). Przepis § 6 pkt 8 w zakresie zasad ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu kulturowego ustala się zakaz lokalizacji inwestycji powodujących zmianę przeznaczenia lasów na terenach ZL. Zgodnie zaś z § 9 ust. 2 planu, dla terenów lasów i zalesień oznaczonych symbolami [...] ZL, [...] ZL obowiązują następujące zasady kształtowania zabudowy oraz wskaźniki zagospodarowania terenów:
1) nakaz prowadzenia gospodarki leśnej zgodnie z planem urządzenia lasu;
2) dopuszczenie lokalizacji:
a) dróg dojazdowych do gruntów leśnych,
b) urządzeń melioracji wodnych i budowli hydrotechnicznych,
c) sieci infrastruktury technicznej z zastrzeżeniem § 6 pkt 7 (§ 6 pkt 7: dopuszczenie zagospodarowania mas ziemnych powstałych podczas prowadzenia robót budowlanych na działce budowlanej lub ich wywóz zgodnie z przepisami odrębnymi)
3) zakaz lokalizacji budynków i budowli niewymienionych w pkt 2.
Należy zauważyć, że powyższe zapisy planu miejscowego są zgodne z postanowieniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy P. przyjętego uchwałą z dnia 24 lutego 2011 r. nr [...] Studium przewiduje bowiem, że teren objęty niniejszym planem mieści się w strefie rolno-przyrodniczej (nr II), w której dopuszcza się lokalizację zabudowy siedliskowej, tereny rolnicze, tereny obsługi produkcji w gospodarstwach rolnych, hodowlanych, ogrodniczych, leśnych, ogrody działkowe, cmentarze, tereny zieleni urządzonej i wód oraz obszary górnicze. Jak wskazano na s. 41 Studium, w rozdziale zatytułowanym "Kierunki zmian w strukturze przestrzennej gminy oraz w przeznaczeniu terenów": "głównie w ramach tej strefy powinny powstawać nowe zalesienia i zadrzewienia. Zakłada się docelowo powiązanie zieleni ze strefy przyrodniczej poprzez strefę rolno-przyrodniczą w ciągły system przestrzenny. Powinno to nastąpić poprzez wyznaczone na gruntach rolnych ciągi ekologiczne. Ciągi ekologiczne są terenami bez możliwości lokalizowania jakiejkolwiek zabudowy, użytkowane wyłącznie rolniczo, jednak z możliwością zadrzewień, przede wszystkim wzdłuż cieków i wodnych oczek śródpolnych. Na obszarach słabych gruntów rolnych oraz na zboczach dolin w zasięgu ciągów ekologicznych Studium proponuje zalesienia. Działania te zwiększą atrakcyjność krajobrazu, co przy promowaniu funkcji rekreacyjnej w minie ma istotne znaczenie."
Mając na uwadze, że grunty objęte niniejszym planem posiadają klasy rolne od IVa do VI (zgodnie z informacją Burmistrza P. złożoną na etapie procedowania nad planem), a więc relatywnie niskie klasy rolne, a tereny objęty zaskarżonym planem mieści się w granicach II strefy rolno-przyrodniczej wyznaczonej w Studium, należy stwierdzić, że tak Burmistrz P. nie uwzględniając uwag skarżących, jak i Rada Miejska P. przeznaczając działki nr [...], [...], 29 i 30 pod tereny lasów i zalesień prawidłowo stwierdziły, że funkcja ta odpowiada zapisom Studium, a z kolei przeznaczenie wskazywane przez skarżących jest z nimi sprzeczna. Z przedłożonego przez organ wyrysu części graficznej Studium wynika wprost, iż działki skarżących zlokalizowane są na obszarze ciągów ekologicznych bez możliwości jakiejkolwiek zabudowy.
W świetle powyższego Rada Miejska prawidłowo stwierdziła, że przyjęty plan miejscowy w badanym zakresie odpowiada zapisom obowiązującego Studium Gminy P..
Zważyć należy, że zgodnie z art. 1 ust. 2 u.p.z.p. w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się zwłaszcza:
1) wymagania ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury;
2) walory architektoniczne i krajobrazowe;
3) wymagania ochrony środowiska, w tym gospodarowania wodami i ochrony gruntów rolnych i leśnych;
4) wymagania ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej;
5) wymagania ochrony zdrowia oraz bezpieczeństwa ludzi i mienia, a także potrzeby osób niepełnosprawnych;
6) walory ekonomiczne przestrzeni;
7) prawo własności;
8) potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa;
9) potrzeby interesu publicznego;
10) potrzeby w zakresie rozwoju infrastruktury technicznej, w szczególności sieci szerokopasmowych.
Z powyższego przepisu jasno wynika, że prawo własności (jego ochrona) jest jednym z elementów (wartością), ale nie jedynym i pierwszorzędnym, który należy brać pod uwagę w procesie planowania i zagospodarowania przestrzennego. Co więcej redakcja art. 1 ust. 2 u.p.z.p. nie pozostawia wątpliwości, że katalog wartości uwzględnianych w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie jest katalogiem zamkniętym. Oznacza to, że w przepisach szczególnych mogą być formułowane również inne wartości, których ochrona okaże się niezbędna i konieczna do prawidłowej realizacji zadań w obszarze planowania przestrzennego (Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz pod red. Z. Niewiadomskiego, W-wa 2006 r., s. 17-18). Jednocześnie należy zastrzec, że obowiązek uwzględniania zasady ochrony prawa własności w planowaniu przestrzennym (art. 1 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p.) wynika z regulacji konstytucyjnych, w szczególności z art. 21 Konstytucji. Zasada ta znajduje odzwierciedlenie w regulacji art. 6 u.p.z.p. Ów przepis stanowi, że ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Przy czym, jak stanowi art. 6 ust. 2 u.p.z.p. każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do:
1) zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich;
2) ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych.
Należy jednak zważyć, że uwzględnienie prawa własności nieruchomości nie oznacza zakazu ograniczania tego prawa, gdy weźmie się pod uwagę treść art. 6 u.p.z.p. Regulacja ta wyklucza z pewnością dopuszczalność ingerencji w istotę prawa własności, a także nieuzasadnione z punktu widzenia interesu publicznego ograniczenie tego prawa w drodze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Do naruszenia istoty prawa własności dochodzi w sytuacji, gdy niemożliwe stanie się wykonywanie wszystkich uprawnień składających się na możliwość korzystania z rzeczy albo wszystkich uprawnień składających się na możliwość rozporządzania rzeczą albo wszystkich uprawnień składających się na możliwość korzystania z rzeczy i rozporządzania nią. Pozbawienie właściciela części - nawet znacznej - atrybutów korzystania lub (i) rozporządzania rzeczą - nie musi więc oznaczać ingerencji w istotę jego prawa własności (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 29 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 976/17, dostępny j.w.).
Pamiętać należy, że rada gminy na mocy art. 3 ust. 1 u.p.z.p. korzysta z tzw. władztwa planistycznego (inaczej: samodzielności planistycznej gminy), a więc decyduje o kształtowaniu i prowadzeniu polityki przestrzennej na terenie gminy. Gmina sprawując władztwo planistyczne, musi mieć na uwadze, że wprowadzone ograniczenia prawa własności muszą być konieczne ze względu na wartości wyżej cenione np. potrzeba interesu publicznego. Na organie uchwalającym akt planistyczny ciąży każdorazowo obowiązek wyważenia interesów prywatnych i interesu publicznego. W każdym więc przypadku organ gminy musi wykazać, że ingerencja w sferę prawa własności pozostaje w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do celów, dla osiągnięcia których ustanawia się określone ograniczenia. K. jest takie wyważenie ww. interesów, aby w jak największym stopniu zabezpieczyć i rozwiązać potrzeby wspólnoty, jednak w jak najmniejszym naruszając prawa właścicieli nieruchomości objętych planem. Dokonując ingerencji w sferę prywatnych interesów właścicieli gmina powinna kierować się zasadą proporcjonalności, która wyraża zakaz nadmiernej ingerencji w sferę praw i wolności jednostki (por. wyrok NSA z dnia 1 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK [...], dostępny j.w.). Przy czym o przekroczeniu władztwa planistycznego można mówić dopiero wówczas, gdy rozwiązania planistyczne są dowolne i pozbawione uzasadnienia merytorycznego (wyrok NSA z dnia 11 lipca 2017 r., sygn. akt II OSK [...], dostępny j.w.).
W ocenie Sądu Rada Miasta nie przekroczyła granic władztwa planistycznego przeznaczając tereny działek należących do skarżących pod funkcję oznaczoną symbolem [...] ZL. Po pierwsze, jak już wyżej wyjaśniono pozwalały jej na to zapisy obowiązującego Studium. Plan miejscowy musi zaś być zgodny z zapisami studium (art. 20 ust. 1 u.p.z.p.). Po wtóre takie ustalenie przeznaczenia tegoż terenu znalazło uzasadnienie w dokonanych przez Burmistrza w procedurze uchwalania planu, uzgodnieniach z Zarządem Województwa W. oraz Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w P. (dalej: RDOŚ). Pierwszy z tych organów w wydanym w dniu 2 kwietnia 2015 r. postanowieniu stwierdziwszy, że teren objęty projektem planu znajduje się w otulinie Parku Krajobrazowego Promno nakazał zgodnie z art. 16 ust. 7 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz. z 2013 r. poz. 627 ze zm., dalej: u.p., uzgodnienie go z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w P.. Ten zaś w postanowieniu z dnia 2 kwietnia 2015 r. wyjaśnił, że teren objętym projektem planu znajduje się w otulinie Parku Krajobrazowego Promno, a zgodnie zaś z art. 5 pkt 14 u.p. otulina stanowi strefę ochronną graniczącą z formą ochrony przyrody i wyznaczona indywidualnie dla formy ochrony przyrody w celu zabezpieczenia przed zagrożeniami zewnętrznymi wynikającymi z działalności człowieka. RDOŚ wskazując na zapisy projektu planu, w tym funkcję ZL, wskazał, że projekt planu nie narusza obowiązujących w stosunku do Parku Krajobrazowego Promno przepisów wykonawczych. Projekt nie jest też sprzeczny z postanowieniami planu ochrony dla przedmiotowego parku. RDOŚ stwierdził też, że zważając na funkcje otuliny parku krajobrazowego, stanowiącej bufor ochronny przed wpływem zagrożeń zewnętrznych wynikających z działalności człowieka, ustalenia przedmiotowego projektu planu nie zaburzą jej funkcjonowania.
Zważyć należy, że również w prognozie skutków finansowych uchwalania przedmiotowego planu miejscowego wskazano, że na terenie działek nr [...], [...], 29 i 30 Burmistrz zaplanował teren lasów i zalesień, kontynuując rekultywację tego zdegradowanego terenu. Wyjaśniono, że przeznaczenie to jest podyktowane głównie chęcią ochrony przyrody terenów położonych w otulinie Parku Krajobrazowego Promno oraz poszanowaniem głosu mieszkańców gminy. Zaznaczono, że właściciele tych gruntów chcieli wybudować tam zakład zagospodarowania odpadów, w związku z czym Gmina musi liczyć się z trudnymi do określenia kosztami obsługi prawnej prawdopodobnego konfliktu z właścicielami gruntów. Dodać należy, że jak wynika z uzasadnienia uchwały z dnia 28 sierpnia 2014 r. o przystąpieniu do sporządzenia projektu niniejszego planu miejscowego to mieszkańcy gminy P. byli inicjatorami o "wywołanie" planu dla działek należących do skarżących, co potwierdza jedynie powyższe zapisy prognozy finansowej planu.
W tym miejscu Sąd pragnie też wskazać, że Studium zawierające zapisy odnoszące się do kierunków zagospodarowania terenu należącego do skarżących zostało uchwalone 24 lutego 2011 r., a więc zanim skarżący wystąpili do Burmistrza P. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie zakładu zagospodarowania odpadów. Zatem w dacie złożenia ww. wniosku istniały w obrocie prawnym zapisy Studium, wedle których na tych terenach wykluczona była budowa inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Choć zaś studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy jest aktem kierownictwa wewnętrznego, nie będąc aktem prawa miejscowego, to z kolei na podstawie art. 9 ust. 4 u.p.z.p. ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Oznacza to, że skarżący będący właścicielami przedmiotowych działek w okresie, w którym zaplanowali inwestycję, a w którym to obowiązywało studium, mogli uzyskać wiedzę, że zapisy studium będą wiążące przy potencjalnym uchwalaniu planu miejscowego dla tego terenu i mogą ograniczyć sposób wykonywania przez nich prawa własności poprzez przeznaczenie dotąd rolnego terenu pod zalesienia i lasy.
Sąd stwierdza, że zakaz lokalizacji inwestycji powodujących zmianę przeznaczenia lasów na terenach ZL (§ 6 pkt 8 planu) oraz zakaz lokalizacji budynków i budowli (§ 9 ust. 2 pkt 3 planu) stanowią konsekwencję uznania, że cały teren ZL (w tym [...] ZL) jest obszarem otuliny Parku Krajobrazowego Promno i wymaga takiej ochrony. Zdaniem Sądu działając w ramach określonych przez granice prawa i stosując zasadę proporcjonalności, organy gminy mogą w tworzonym miejscowym planie ograniczać uprawnienia właścicieli w celu pełniejszej realizacji innych wartości, które uznały za ważniejsze. Dopuszczenie lokalizacji budynków i budowli oraz zmiana przeznaczenia terenu lasów i zalesień w terenie przeznaczonym pod lasy i zalesienia położonym w bezpośrednim sąsiedztwie parku krajobrazowego, mogłoby prowadzić do zniweczenia istoty przyjętej dla tego obszaru formy ochrony przyrody.
W tym też kontekście nie zasługuje na uwzględnienie zarzut strony skarżącej niewyważenia przez Radę Miejską interesu publicznego z interesem prywatnym. W tym wypadku, z uwagi na sąsiedztwo terenów cennych przyrodniczo, organ uchwałodawczy gminy, właśnie w ramach władztwa planistycznego, uchwalając plan musiał dać prymat wartości ochrony środowiska nad wartością ochrony prawa własności. Wartości tych, zgodnie z oczekiwaniami właścicieli działek nr [...], [...], 29 i 30 nie dało się pogodzić.
Odnosząc się do zarzutu skargi, iż wskutek wprowadzonych ograniczeń nastąpiło znaczne obniżenie wartości rynkowej nieruchomości zauważyć należy, iż w ramach wspomnianego wyżej władztwa planistycznego rada gminy może nie tylko ograniczyć sposób korzystania z nieruchomości, lecz wręcz zmienić przeznaczenie działki nawet w sposób naruszający interesy prawne właścicieli, w tym właśnie skutkujący obniżeniem wartości danej nieruchomości. Dla takich sytuacji ustawa przewiduje specjalny tryb odszkodowawczy przewidziany w art. 36 i art. 37 u.p.z.p. Kwestia wpływu uchwalenia planu na wartość ekonomiczną działki nie stanowi natomiast kryterium oceny legalności planu, bowiem oczywistym jest, iż kwestia ewentualnego obniżenia wartości nieruchomości może być między stronami sporna, lecz do rozstrzygnięcia tych sporów właściwe są sądy powszechne (art. 37 ust. 10 u.p.z.p.). Przenosząc powyższe rozważania na grunt argumentacji zawartej w skardze stwierdzić należy, iż okoliczność, że doszło do obniżenia wartości nieruchomości skarżących uzasadnia jedynie wystąpienie przez nich z odpowiednim roszczeniem przed sądem powszechnym, a nie stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały.
Oczywiście niezasadny okazał się także zarzut naruszenia przy podjęciu kwestionowanej uchwały art. 5 K.c., albowiem regulacja ta dotyczy jedynie stosunków cywilnoprawnych i nie znajduje w ogóle zastosowania przy ocenie prawidłowości tworzenia prawa, w tym jak w niniejszej sprawie prawa miejscowego.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło