II SA/Po 1171/17
PostanowienieWSA w Poznaniu2018-08-08
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy starszy referendarz sądowy jest właściwy do przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przed sądem pierwszej instancji?Ratio decidendi
Starszy referendarz sądowy jest właściwy do przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przed sądem pierwszej instancji na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Koszty te obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 roku oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata, przy czym opłata ustalana jest na podstawie nakładu pracy adwokata, wartości przedmiotu sprawy, wkładu adwokata w wyjaśnienie sprawy oraz stopnia jej zawiłości, a następnie podwyższana o podatek VAT.Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu. Adwokat został ustanowiony dla skarżącego M. B. w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. odmawiającą umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę wyrokiem z dnia 29 maja 2018 roku. Starszy referendarz sądowy rozpoznał wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi D. S. od Skarbu Państwa tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu przed sądem pierwszej instancji opłatę w określonej wysokości, podwyższoną o podatek od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 sierpnia 2018 roku Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia przyznać adwokatowi D. S. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu przed sądem pierwszej instancji opłatę w wysokości [...] zł (słownie: [...] złotych [...]), podwyższoną o kwotę podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł (słownie: [...] złotych [...]) /-/ R. Talaga
Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2017 roku starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu ustanowił dla skarżącego M. B. adwokata jako pełnomocnika z urzędu.
Pismem z dnia 30 stycznia 2017 roku Okręgowa Rada Adwokacka w P. wyznaczyła adwokata D. S. jako pełnomocnika z urzędu dla strony skarżącej.
Z akt sprawy wynika, że na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu w dniu 29 maja 2018 roku stawił się w imieniu skarżącego adwokat D.S., który wniósł o uchylenie decyzji I i II instancji oraz o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, które nie zostały uiszczone nawet w części.
Wyrokiem z dnia 29 maja 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił przedmiotową skargę.
Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j. z 2017 roku, poz. 1369 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu (...) za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków.
Zgodnie z art. 250 § 1 P.p.s.a. wyznaczony adwokat lub radca prawny (...) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach i opłatach za czynności adwokatów lub radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje obecnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 roku, poz. 1714), które obowiązuje od dnia 2 listopada 2016 roku.
Wobec powyższego w myśl przepisu § 2 rozporządzenia z 2016 roku koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują:
1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz
2) niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata ustanowionego z urzędu.
W myśl § 4 ust 1 rozporządzenia z 2016 roku opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ponadto zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia z 2016 roku ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej 150% opłat określonych w rozdziałach 2-4, następuje z uwzględnieniem: 1) nakładu pracy adwokata, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; 2) wartości przedmiotu sprawy; 3) wkładu adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie; 4) stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
W myśl zaś § 4 ust. 3 rozporządzenia z 2016 roku opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.
Zgodnie z treścią § 21 ust. 1 rozporządzenia z 2016 roku opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi: pkt 1) w pierwszej instancji: a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - opłatę obliczoną na podstawie § 8, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego - 600 zł, c) w innej sprawie - 240 zł.
W rozpoznawanej sprawie, mając na uwadze rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy poniesiony przez pełnomocnika z urzędu – czynności procesowe podjęte przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, zgodnie zatem z § 4 ust. 1-2 rozporządzenia z 2016 roku, należało ustalić opłatę za czynności adwokata podejmowane przed sądem pierwszej instancji w wysokości opłaty maksymalnej wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 1 c) rozporządzenia z 2016 roku, czyli w wysokości [...] zł. Opłatę za udzielenie pomocy prawnej stronie skarżącej zgodnie z § 4 ust. 3 rozporządzenia z 2016 roku podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług, przewidzianą dla tego rodzaju czynności, obowiązującą w dniu orzekania o niej, w kwocie [...] zł. Pełnomocnikowi należało zatem przyznać tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu przed sądem pierwszej instancji wynagrodzenie w łącznej wysokości [...] zł.
Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit c) oraz § 4 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia z 2016 roku, orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
/-/ R. Talaga
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło