II SA/Po 1177/14

PostanowienieWSA w Poznaniu2015-04-14

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku dla opiekuna jest zasadny, skoro ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalnia strony z obowiązku ponoszenia kosztów w takich sprawach?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku dla opiekuna jest bezzasadny, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1a) PPSA strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Natomiast wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu został uwzględniony, gdyż sytuacja finansowa i rodzinna skarżącej uzasadniała przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżąca G. L. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wskazała na trudną sytuację materialną i rodzinną, utrzymując się z renty męża, zasiłku opiekuńczego i świadczenia rodzinnego na córkę. W części dotyczącej majątku oświadczyła, że nie posiada nieruchomości ani oszczędności. Do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające jej sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono ustanowić dla G. L. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, oraz oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 kwietnia 2015r wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi G. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2014r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku dla opiekuna postanawia 1. ustanowić dla G. L. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, 2. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. /-/ K.Witkowicz-Grochowska Skarżąca G. L. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że znajduje się w trudnej sytuacji życiowej i materialnej. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem oraz uczącą się córką. Rodzina utrzymuje się z renty męża skarżącej w wysokości [...] zł ([...] zł netto) + dodatek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł, specjalnego zasiłku opiekuńczego skarżącej w wysokości [...] zł oraz świadczenia rodzinnego na córkę w kwocie [...] zł. miesięcznie. Mąż jest osobą niepełnosprawną. Skarżąca podała, że czynsz zgodnie z ugodą wynosi [...] zł, prąd [...] zł, gaz zgodnie z ugodą [...] zł. Nadto ponosi koszty leków oraz dalszego koniecznego utrzymania rodziny. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku wnioskodawczyni oświadczyła, że jest najemcą mieszkania o powierzchni [...] m², w którym zamieszkuje rodzina, nie posiadają żadnych innych nieruchomości, oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Skarżąca dołączyła kserokopie decyzji o przyznanej pomocy społecznej, wysokości renty męża oraz zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia rodzinnego na córkę. Zgodnie z treścią przepisu art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012, poz. 270 – dalej "p.p.s.a.") prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl przepisu art. 199 p.p.s.a. strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Stąd wnioskodawczyni w sprawie dotyczącej zasiłku dla opiekuna nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków. Wobec powyższego wnioskodawczyni zwolniona jest na mocy ustawy z obowiązku poniesienia kosztów sądowych związanych z jej udziałem w niniejszej sprawie. Zatem wniosek o prawo pomocy w tym zakresie okazał się bezzasadny, co skutkować musiało jego oddaleniem w tej części. Wnioskodawczyni złożyła także wniosek o ustanowienie pełnomocnika, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o jej sytuację majątkową, rodzinną i finansową. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach bieżącego utrzymania. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawczyni pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Skarżąca znajduje się bowiem w trudnej sytuacji życiowej. Wysokość aktualnie uzyskiwanych dochodów trzyosobowego gospodarstwa domowego, pochodzących z ubezpieczenia społecznego oraz pomocy społecznej, z trudem pozwala na zaspokojenie wszystkich potrzeb bieżącego utrzymania wnioskodawczyni, niepełnosprawnego męża oraz córki. Przedstawiona przez wnioskodawczynię sytuacja finansowa i rodzinna wskazuje, więc że nie ma możliwości wygospodarowania jakichkolwiek środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1a) i art. 246 §1 pkt 1 i 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło