II SA/Po 118/06

WyrokWSA w Poznaniu2006-06-13

Skład orzekający: Edyta Podrazik, Stanisław Małek, Małgorzata Górecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którzy nie byli stroną postępowania o pozwolenie na budowę, mogą skutecznie żądać wznowienia tego postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (nieudział w postępowaniu bez własnej winy)?
Ratio decidendi
Skarżący, którzy nie byli stroną postępowania o pozwolenie na budowę, nie mogą skutecznie żądać jego wznowienia, ponieważ nie spełniają przesłanki legitymacji procesowej do żądania wznowienia postępowania. Organ administracji jest obowiązany do wydania decyzji odmawiającej wznowienia postępowania, gdy żądanie to zgłasza osoba niebędąca stroną postępowania, nawet jeśli istnieją inne przesłanki wznowienia.
Stan faktyczny
Skarżący B. i W.N. domagali się wznowienia postępowania zakończonego decyzją zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę chlewni. Wskazywali na swój nieudział w postępowaniu, istnienie nowych okoliczności oraz wydanie decyzji bez uzyskania stanowiska innego organu. Organy administracji odmówiły wznowienia postępowania, uznając, że skarżący nie byli stronami postępowania o pozwolenie na budowę, a powołany przez nich wyrok sądu nie stanowił podstawy do wznowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę skarżących.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Małek /spr./ Sędzia WSA Małgorzata Górecka Protokolant Sekr. sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi B. i W.N. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę; o d d a l a s k a r g ę /-/ M.Górecka /-/ E.Podrazik /-/ St.Małek Starosta decyzją z dnia [...]r. na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 Nr 207 poz. 2016 ze zm.) zatwierdził projekt budowlany i udzielił B. i D. R. pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego (chlewnia) z obsadą tuczników o wielkości przeliczeniowej do [...] DJP oraz wymianę dachu na istniejącym budynku chlewni - w miejscowości W. (działka nr [...]). W uzasadnieniu stwierdzono, iż projekt budowlany jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy S. z 8 grudnia 2003 r. (Dz.Urz. Nr 2 poz. 27 z 2004 r. wraz ze zmianą Dz.Urz. Nr 48 poz. 1502 z 2005 r.). Przedłożone zostały niezbędne uzgodnienia i opinie a Wojewoda postanowieniem z [...]r. umorzył postępowanie w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. B. i W. małż. N. wnieśli [...]r. o wznowienie postępowania. Stwierdzili, iż: 1. jako strona bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 kpa), 2. wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję (punkt 5 art. 145 § 1), 3. decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu (punkt 6 art. 145 § 1). Zainteresowani powołali się na wyrok Sądu Administracyjnego (sygn. akt II SA/Po 1873/03) z 13 lipca 2005 r., mocą którego uchylone zostało postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie umorzenia postępowania dotyczącego sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. W uzasadnieniu tego wyroku stwierdzono, iż przeprowadzone postępowanie nie wykazało by przedmiotowa inwestycja nie należała do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Zdaniem wnioskujących organy administracji zaniżyły wielkość DJP, stosując błędną metodę wyliczenia. Prawidłowo wielkość DJP wynosi bowiem [...], co uzasadniało sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko. Starosta decyzją z dnia [...]r. na podstawie art. 149 § 3, art. 150 § 1 i art. 152 § 1 kpa odmówił wznowienia postępowania. W uzasadnieniu stwierdzono, iż decyzja o pozwoleniu na budowę była zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego gminy S. z 8 grudnia 2003 r. Działka nr [...] jest bowiem położona na terenie, który został przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową i gospodarczą związaną z gospodarką rolną z możliwością lokalizacji nieuciążliwych zakładów rzemieślniczych oraz nieuciążliwych usług stanowiących uzupełnienie podstawowego przeznaczenia (symbol MRJ) oraz jako teren upraw polowych i ogrodniczych z prawem zabudowy rolniczej i urządzeń infrastruktury technicznej (symbol R). W toku postępowania o pozwolenie na budowę została przeprowadzona ocena oddziaływania inwestycji na środowisko. Uzyskano w tym zakresie stosowne opinie, jednakże Wojewoda postanowieniem z [...]r. postępowanie to umorzył uznając, iż inwestor z uwagi na wielkość hodowli nie miał obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania inwestycji na środowisko. Wniosek o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę złożony został [...]r. W dacie złożenia tego wniosku zgodnie z przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 33 ust. 2 pkt 3 ustawy Prawo budowlane inwestor ma obowiązek dołączyć do wniosku o pozwolenie na budowę decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu tylko w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W niniejszej sprawie inwestor takiego obowiązku nie miał, gdyż w tej dacie obowiązywał na terenie gminy S. plan miejscowy zagospodarowania przestrzennego. Powołany przez zainteresowanych wyrok Sądu Administracyjnego z 13 lipca 2005 r. dotyczył sprawy związanej z wydaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Stąd, też wydanego w tej sprawie orzeczenia nie można traktować jako nowego dowodu, który miałby uzasadniać wznowienie postępowania. Wyjaśniono, iż B. i W. N. nie byli stroną postępowania o pozwolenie na budowę, w rozumieniu przepisu art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Wszystkie zaprojektowane bowiem odległości od innych obiektów i granic nieruchomości są zgodne z obowiązującymi w tym zakresie przepisami techniczno-budowlanymi i znacznie przekraczają minimalne odległości określone w tych przepisach. Obszar oddziaływania obiektu obejmuje więc tylko działkę inwestora. Z tego względu zainteresowani nie zostali uznani za stronę tego postępowania. Starosta uznał, iż w świetle powyższych okoliczności brak jest podstaw do wznowienia postępowania. B. i W.N. wnieśli odwołanie, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Odwołujący podtrzymali twierdzenia i zarzuty zawarte w odwołaniu. Wskazali na błędną metodę liczenia DJP inwentarza, nie uwzględniającą "podwójnego liczenia miotów trzody, wyhodowania podwójnej ilości w ciągu roku". Powołali się na uzasadnienie wyroku Sądu Administracyjnego, wskazujące na naruszenie przez organy administracji zasad postępowania wyrażonych w przepisach art. 7, art. 77 § 1 i art. 75 § 1 kpa. Wojewoda zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazał, iż projektowana obsada trzody chlewnej ([...]DJP) wraz z istniejącą ([...]DJP) wynosić będzie [...]DJP. Ponieważ obsada ta nie przekroczy 40 DJP, to inwestor nie miał obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko (§ 3 pkt 90 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko - Dz.U. z 2004 r. Nr 257 poz. 2573). Podzielając argumentację organu pierwszej instancji Wojewoda stwierdził, że B. i W.N. nie byli stronami postępowania o pozwolenie na budowę i nie zachodzą podstawy wznowienia postępowania, o których mowa w punkcie 5 i 6 art. 145 kpa. B. i W.N. wnieśli skargę, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżący podtrzymują zarzut, iż są stronami postępowania o pozwolenie na budowę. Wskazują, że w pozwoleniu na budowę błędnie określono wielkość przeliczeniową sztuk trzody chlewnej. Zdaniem skarżących inwestor dla potrzeb uzyskania pozwolenia dostosował wielkość planowanej hodowli do określonych przepisów. Wiadomo jednak, że "między zamiarami a ich realizacją czasami jest bardzo wielka różnica". Skarżący, nie zgadzają się z rozstrzygnięciem organu odwoławczego i wskazują na potrzebę powołania biegłych dla ustalenia faktycznej wielkości DJP. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaskarżonej decyzji. Podkreślono, że inwestor wielokrotnie potwierdził w pismach kierowanych do organów obu instancji wielkość prowadzonej i planowanej hodowli. Projekt budowlany został zatwierdzony przy uwzględnieniu tej podanej przez inwestora wielkości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Trafne jest stanowisko organu odwoławczego wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż wznowienie postępowania to tryb nadzwyczajny, w którym można dochodzić wyeliminowania z obiegu prawnego ostatecznej decyzji. Jest to postępowanie szczególne, będące odstępstwem od zasady stabilności decyzji administracyjnych wyrażonej w przepisie art. 16 § 1 kpa. W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 kpa). Wznowienie jednak postępowania z powyższej przyczyny następuje tylko na żądanie strony (art. 147). Organy obu instancji prawidłowo ustaliły, iż skarżący nie byli stroną postępowania o pozwolenie na budowę. Nieruchomość skarżących w świetle ustaleń decyzji z [...]r. nie znajduje się bowiem w obszarze oddziaływania przedmiotowego obiektu. Brak było zatem podstaw do przyjęcia, iż skarżący na podstawie art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 Nr 207 poz. 2016 ze zm.) są stroną postępowania o pozwolenie na budowę. Organ administracji jest obowiązany do podjęcia postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 149 § 1 kpa jeżeli żądanie wznowienia postępowania zgłasza strona postępowania administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie decyzja odmawiająca wznowienia postępowania jest zgodna z prawem. Wskazać należy, iż wydanie na podstawie art. 149 § 3 kpa decyzji odmawiającej wznowienia postępowania jest możliwe tylko wówczas, gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne oraz gdy strona zgłosiła żądanie wznowienia z uchybieniem terminu. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Skarżący nie byli stroną postępowania o pozwolenie na budowę. Nie mogli zatem żądać wznowienia tego postępowania. Decyzja udzielająca B. i D. R. pozwolenia na budowę jest ostateczna w rozumieniu przepisu art. 16 § 1 kpa. Decyzja ostateczna nie może być w trybie postępowania administracyjnego w zasadzie wzruszona. Wyjątki są wyraźnie przewidziane w kodeksie. Oprócz wznowienia postępowania przepisy przewidują możliwość wzruszenia decyzji ostatecznych w trybie przepisów art. 154, art. 155, art. 161, art. 163, a zwłaszcza przepisu art. 156, który umożliwia stwierdzenie nieważności takiej decyzji w przypadku wystąpienia jednej z wad wymienionych w przepisie. W rozpatrywanej sprawie nie zachodziły również podstawy do wznowienia z urzędu postępowania. Ustalono bowiem, w postępowaniu o pozwolenie na budowę, iż wielkość DJP w świetle powołanych przepisów nie uzasadniała obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko, co potwierdził Wojewoda w postanowieniu z [...]r. umarzającym postępowanie dotyczące sporządzenia tego raportu. Powołane przez skarżących orzeczenie Sądu Administracyjnego w sprawie II SA/Po 1873/03 nie stanowiło podstawy wznowienia postępowania, a skoro decyzja o pozwolenie na budowę została wydana z uwzględnieniem obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a nie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Z tych powodów, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ M.Górecka /-/ E.Podrazik /-/ St.Małek MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło