II SA/Po 1199/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Elwira Brychcy Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2014 r. Nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę W dniu 19 maja 2004r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P., (dalej: PINB) wpłynął wniosek M. L. i E. K. z 12 lutego 2004r. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta P. z [...] 2003r. (nr [...]) zezwalającą R. J. na użytkowanie rozbudowanej części pawilonu handlowego, z przeznaczeniem na pomieszczenia [...], o powierzchni [...] m2 usytuowanego na terenie działki nr [...] ark. [...] obręb [...] w [...], przy ul [...]. Decyzją z [...] 2004r. ([...]) PINB odmówił M. L. i E. K. wznowienia postępowania administracyjnego . W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Termin ten biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o wydaniu decyzji. W przedmiotowej sprawie ani M. L., ani E. K. nie wskazały żadnej okoliczności, która wskazywałaby na to, że składając wniosek o wznowienie postępowania terminu tego dochowały. Nadto M. L. co najmniej w październiku 2003r. wiedziała o istnieniu decyzji Prezydenta Miasta P. z [...] 2003r., czego dowodem jest pismo M. L. z 13 października 2003r. kierowane do Wydziału [...], czego skutkiem musi być stwierdzenie, że złożyła ona podanie o wznowienie postępowania administracyjnego po upływie terminu wskazanego w art. 148 § 2 k.p.a. Odwołanie od ww. decyzji wniosła M. L. i C. P. Wobec śmierci C. P. organ odwoławczy wezwał jego następców prawnych do złożenia oświadczenia czy podtrzymują oni odwołanie. Wobec milczenia następców prawnych C. P. organ II instancji umorzył postępowanie odwoławcze w tym zakresie. Po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez M. L. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WWINB) decyzją z [...] sierpnia 2014r. ([...]) uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż trafne było stanowisko PINB w zakresie wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego wniesionego przez M. L. Organ odwoławczy nie podzielił natomiast zawartych w zaskarżonej decyzji wniosków dotyczących E. K. i wskazał, iż jeżeli PINB miał wątpliwości co do zachowania przez E. K. terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, winien wezwać wnioskodawczynię do uzupełnienia podania o wznowienie. Ustosunkowując się do uwag wniesionych przez A. K. organ II instancji wskazał, że dla rozpoznania odwołania bez znaczenia pozostawał fakt wydania przez Prezydenta Miasta P. [...] 2014r. decyzji o warunkach zabudowy. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł A. K. zarzucając organowi II instancji naruszenie: - art. 138 § 2 k.p.a. poprzez błędne stwierdzenie, że decyzja PINB została wydana z naruszeniem przepisów postępowania oraz konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie, skutkujące uchyleniem decyzji PINB i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania pomimo braku podstawy prawnej; - art. 35 § 1 i § 3 w zw. z art. 12 k.p.a. poprzez przekroczenie miesięcznego terminu na rozpatrzenie odwołania i wydania decyzji odwoławczej po dziesięciu latach od wniesienia odwołania M. L.; - art. 36 k.p.a. poprzez niezawiadomienie stron o zwłoce w załatwieniu sprawy, brak podania przyczyn zwłoki oraz nowego terminu załatwienia sprawy; - art. 6 k.p.a. poprzez działanie wbrew przepisom regulującym postępowanie organów administracyjnych; - art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej; - art. 16 k.p.a. poprzez naruszenie zasady trwałości decyzji zezwalającej R. J. na użytkowanie rozbudowanej części pawilonu handlowego usytuowanego na terenie działki nr [...] ark. mapy [...] obręb [...] w [...]; - art. 2, art. 7, art. 32 Konstytucji RP poprzez dowolne traktowanie przepisów prawa przez organ administracji publicznej, skutkujące naruszeniem zasady równości obywateli do Państwa, pozbawieniem skarżącego prawa do rzetelnej i sprawiedliwej procedury. W konkluzji skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] sierpnia 2014r. w całości z powodu wydania przedmiotowej decyzji bez podstawy prawnej, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę WWINB wniósł o jej oddalenie odwołując się do argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd zważył co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Na wstępie dalszych rozważań wyjaśnić należy, iż stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd zważył, iż całkowicie niezasadne jest powoływanie się przez skarżącego na fakt zaistnienia przewlekłości postępowania odwoławczego, prowadzonego po wniesieniu odwołania od decyzji [...] 2004r. Uchybienie to - jakkolwiek dotyczyło okresu aż 10 lat – pozostawało bez jakiegokolwiek wpływu na treść zaskarżonej decyzji. Tym samym zarzut naruszenia przepisów art. 35 i art. 36 k.p.a. nie mógł skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Zauważyć przy tym należy, iż ww. przewlekłość była wynikiem zaniechania organu I instancji a nie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Jak już wskazano powyżej postępowanie wznowieniowe składa się z dwóch faz. W pierwszej fazie rolą organu jest zweryfikowanie czy zaistniały przesłanki do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania. Wśród tych przesłanek istotną kwestią jest to czy podanie o wznowienie postępowania administracyjnego zostało wniesione w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Jeżeli strona domagając się wznowienia powołuje się na fakt, iż bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, winna złożyć podanie o wznowienie w terminie jednego miesiąca od daty, w której dowiedziała się o decyzji, (art. 148 k.p.a.). Zgodnie z art. 149 §1 k.p.a. dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu organ władny jest badać sprawę co do przyczyn wznowienia i co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Sąd podziela przy tym stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 1999 r., IV SA 2397/98, LEX nr 47857, w którym wskazano, iż przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia, enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 k.p.a. oraz czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 k.p.a. Tylko w przypadku ujawnienia, iż podanie o wznowienie nie wskazuje przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 k.p.a. bądź nie zachowany został termin do jego złożenia przewidziany w art. 148 k.p.a. - organ administracji może na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. wydać decyzję [obecnie od 11 kwietnia 2011r. postanowienie – przyp. Sądu] odmawiającą wznowienia postępowania. W pozostałych przypadkach organ administracji ma obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu postępowania i przeprowadzić postępowanie zgodnie z zasadami określonymi w art. 150 i 151 k.p.a. W tym samym orzeczeniu NSA zwrócił również uwagę, że w przypadku wskazania przesłanki wznowienia jako okoliczności wymienionych w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. organ rozpatrujący podanie nie bada, czy podmiot wnoszący podanie istotnie ma przymiot strony w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją, gdyż kwestia ta będzie przedmiotem ustaleń i oceny w postępowaniu prowadzonym po wydaniu postanowienia, o jakim mowa w art. 149 § 2 k.p.a. Nie ma racji skarżący podnosząc, iż organ odwoławczy wydając decyzję kasacyjną naruszył treść art. 138 § 2 k.p.a. Jak już wskazano powyżej istotą wstępnego postępowania prowadzonego przez organ I instancji było zbadanie czy podanie o wznowienie opiera się o przesłankę wznowieniową oraz czy zostało wniesione w terminie. Skoro zatem organ I instancji uchybił przepisowi art. 148 § 2 k.p.a. i nie zbadał, czy jedna z osób wnoszących podanie o wznowienie, dochowała terminu do dokonania tej czynności, to ta okoliczność stanowi konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy. Zakres ten niewątpliwie jest istotny dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem w zależności od poczynionych w tej kwestii ustaleń, organ albo wyda postanowienie o wznowieniu postępowania albo orzeknie o odmowie wznowienia. Tak więc ziściła się wskazana w art. 138 § 2 k.p.a. przesłanka uchylenia przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji przekazania sprawy Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego do ponownego rozpoznania. Stwierdzając powyższe zauważyć należy, iż wykluczona była w takiej sytuacji możliwość wydania przez organ II instancji orzeczenia merytorycznego. Wbrew twierdzeniom skarżącego organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zawarł wszystkie niezbędne elementy. W szczególności wskazał i wyjaśnił podstawę prawną czynności, jakie winny być w sprawie wykonane, między innymi dokonał prawidłowej wykładni treści przepisu art. 148 § 2 k.p.a., po czym przekonująco wykazał okoliczności skutkujące stwierdzeniem, że PINB nie zastosował się do treści tego przepisu. W kontekście powyższych stwierdzeń, a zwłaszcza wobec treści cytowanego już art. 149 § 1 k.p.a. jako przedwczesne należy ocenić podniesione w skardze argumenty dotyczące okoliczności nabycia przez P. K. nieruchomości położonej przy ul [...] w [...] i uprawnień jakie przysługiwały poprzedniemu jej właścicielowi, a także zamierzeń inwestycyjnych do realizacji których skarżący już przystąpił. Mogą one mieć znaczenie wyłącznie w toku drugiego etapu postępowania wznowieniowego, o ile w ogóle zostanie wydane postanowienie o wznowieniu postępowania. Bez znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji jest również podnoszony w skardze wieloletni brak aktywności M. L. w toku toczącego się postępowania. Obowiązujące przepisy nie zawierają instytucji "przedawnienia" możliwości rozpoznania odwołania. Bezzasadne okazały się również podniesione w skardze zarzuty naruszenia Konstytucji RP. Nie zostały w szczególności naruszone zasady: państwa prawa i sprawiedliwości społecznej, praworządności oraz równości wobec prawa, albowiem zasady te muszą być stosowane wobec wszystkich uczestników postępowania administracyjnego, a więc nie tylko w odniesieniu do skarżącego ale także wobec osoby, która zainicjowała postępowanie odwoławcze i której intencją było aby organ II instancji sprawę powtórnie zbadał. Uwzględnienie więc tych zasad w sposób w jaki oczekuje skarżący, stanowiłoby jednoczesne ich naruszenie w stosunku do pozostałych uczestników postępowania. Konsekwencją powyższych stwierdzeń musiał być również wniosek, iż organ odwoławczy nie dopuścił się wskazanych w skardze naruszeń art. 6, art. 8 i art. 16 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. .