II SA/Po 1204/02

WyrokWSA w Poznaniu2004-10-01

Skład orzekający: Tadeusz M. Geremek, Beata Sokołowska, Marzenna Kosewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ubytek słuchu o charakterze odbiorczym, stwierdzony u pracownika narażonego na hałas ponadnormatywny, może zostać uznany za chorobę zawodową, nawet jeśli badania audiologiczne nie potwierdziły ubytku słuchu odbiorczego o lokalizacji ślimakowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ubytek słuchu wywołany hałasem, nawet o charakterze odbiorczym, może być uznany za chorobę zawodową, jeśli został spowodowany działaniem czynników szkodliwych występujących w środowisku pracy. W przypadku pozytywnego ustalenia, że choroba jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych i praca była wykonywana w warunkach narażających na jej powstanie, istnieje domniemanie związku przyczynowego. Organy administracji naruszyły przepisy, nie wyczerpując zebranego materiału dowodowego i nie dokonując samodzielnej oceny opinii medycznych w kontekście całokształtu dowodów.
Stan faktyczny
Skarżący W.G. domagał się uznania za chorobę zawodową schorzenia słuchu, twierdząc, że przez 23 lata i 11 miesięcy pracował w warunkach narażenia na hałas ponadnormatywny. Organy administracji odmówiły uznania schorzenia za chorobę zawodową, wskazując na brak związku przyczynowego, ponieważ badania audiologiczne nie potwierdziły ubytku słuchu odbiorczego o lokalizacji ślimakowej. Skarżący odwołał się od decyzji, podnosząc, że był zatrudniony w warunkach narażenia na hałas i stwierdzono u niego ubytek słuchu, co powinno być podstawą do uznania choroby zawodowej.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wielkopolskiego Inspektora Sanitarnego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek Sędziowie WSA Beata Sokołowska WSA Marzenna Kosewska ( spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Teresa Matuszewska po rozpoznaniu w dniu 01 października 2004r. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r. nr [...] znak [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ M. Kosewska /-/ T.M. Geremek /-/ B. Sokołowska Decyzja z dnia [...] roku nr [...][...] Powiatowy Inspektor Sanitarny orzekł brak podstaw do uznania za chorobę zawodową schorzenia słuchu stwierdzonego u W.G., zatrudnionego na stanowisku inspektora BHP w spółce A, obecna nazwa spółka B. Uzasadniając decyzję Państwowy Inspektor Sanitarny wskazał, że orzeczenia lekarskie Wielkopolskiego Centrum Medycyny Pracy [...] – Poradnia Chorób Zawodowych i Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi oraz wnioski z przeprowadzonego wywiady epidemiologicznego pozwalają na przyjęcie, że stwierdzony niedosłuch u W. G. nie jest charakterystyczny dla wieloletniego narażenia na hałas ponadnormatywny, gdyż testy audiologiczne nie potwierdziły ubytku słuchu odbiorczego o lokalizacji ślimakowej co jest typowe dla przewlekłego urazu akustycznego. A tym samym pomimo, że W. G. pracował przez 23 lata i 11 miesięcy w warunkach narażenia na hałas ponadnormatywny brak jest związku przyczynowego pomiędzy warunkami pracy a występującym u W. G. niedosłuchu. Od decyzji tej odwołał się W. G. i ( odwołanie z dnia 18.03.2002r. k. 21 akt adm.). Rozpatrując odwołanie Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] roku [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Od przedmiotowej decyzji skargę wniósł W. G. ( skarga z dnia 14.05.2002r. k. 2 – 3 )i wyjaśnił, że był zatrudniony przez 33 lata w spółce A, z czego 23 lata i 11 miesięcy pracował w warunkach narażenia na hałas ponadnormatywny, a w orzeczeniach lekarskich stwierdzono ubytek słuchu obustronny typy odbiorczego, co zdaniem skarżącego jednoznacznie pozwala na przyjęcie związku przyczynowego pomiędzy jego schorzeniem a warunkami pracy, a w konsekwencji uznanie uszkodzenia słuchu za chorobę zawodową. W piśmie procesowym z dnia 31.07. 2002 roku skarżący wywiódł, że błędnie przyjęto w opinii Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi, że od 1986 roku nie pracował w środowisku, w którym był narażony na hałas, skoro od 1991 roku był zatrudniony jako inspektor BHP. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny ( pismo z dnia 5.06.2002r., k. 8 – 9 ) wniósł o oddalenie skargi i o zasądzenie od skarżącego kosztów postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Okolicznością bezsporną w sprawie jest, że W.G. wykonywał pracę od 1.08.1967r do 17.11.1982r na różnych stanowiskach w dziale transportu i na stanowisku mistrza Oddziału organiki w spółce A będąc narażony na hałas ponadnormatywny ( 76 – 89 dBA, 84 – 88 dBA), podczas gdy zagrożeniem dla narządu słuchu jest już hałas o równomiernym poziomie przekraczającym 82 dBA, doznając ubytku słuchu o rozmiarze: ucho prawe 33 dB, ucho lewe 9 dB i nie ma żadnego dowodu wykluczającego etiologię zawodowego uszkodzenia słuchu. Sporne w przedmiotowej sprawie jest, czy stwierdzony ubytek słuchu określony jako odbiorczy asymetryczny niedosłuch wysokoczęstotliwościowy małego stopnia (orzeczenie Wielkopolskiego Centrum Medycyny Pracy z dnia [...]r.) i obustronny odbiorczy ubytek słuchu nieco większy w uchu prawnym (orzeczenie Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi z dnia 3.12.2001r.) może być uznany za chorobę zawodową i czy W.G. w okresie od 2.07.1986 roku do 31.07.1991 zatrudniony jako specjalista do spraw zakupów inwestycyjnych i od 1.08.1991 roku jako specjalista BHP był narażony na hałas ponadnormatywny. Rozpoznane schorzenie przez żadną ze stron nie jest kwestionowane. Także specjalistyczne jednostki medyczne właściwe w myśl przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 roku w sprawie chorób zawodowych ( Dz.U. Nr 65, poz. 294 z późn.zm. ), a mianowicie Wielkopolskie Centrum Medycyny Pracy i Instytut Medycyny Pracy w Łodzi stwierdziły u skarżącego schorzenia słuchu tj. obustronny odbiorczy ubytek słuchu (pismo uzupełniające do opinii Instytutu Medycyny Pracy z dnia 18.02.2002r., k. 15 – 14 akt adm.). Jednostki te nie dostarczyły dowodów na pozazawodowe pochodzenie schorzenia i pominęły fakt, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że skarżący będąc zatrudniony od 1.08.1991r na stanowisku inspektora BHP był narożny na hałas od 76 – 95 dB/A ( charakterystyka stanowiska pracy przedstawiona przez zakład pracy z dnia 11.04.2001r. k. 5 akt adm.). Przesłanki uznania choroby za zawodową zostały wyczerpujące określone w § 1 ust. 1 i 2 cytowanego rozporządzenia. Za chorobę zawodową uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy. Przy ocenie działania czynnika istotnego uwzględnia się: rodzaj, stopień i czas narażenia zawodowego, sposób wykonywania pracy, bezpośredni kontakt z chorymi zakaźnie lub materiałem pochodzącym od tych chorych oraz z wynikami powodującymi choroby inwazyjne, uczuleniowe i nowotworowe. Wykaz chorób zawodowych za chorobę zawodową w pkt. 15 wykazu przyjmuje schorzenie – uszkodzenie słuchu wywołane hałasem. Należy zatem przyjąć, że normatywnie uznaje się za chorobę zawodową uszkodzenie słuchu wywołane hałasem, a więc odbiorcze i nie ma znaczenia czy jest to ubytek słuchu o lokalizacji pozaślimakowej. Zdaniem Sądu nadal aktualne pozostają stwierdzenia w wyroku z dnia 3.02.1999r, III RN 110/98 Sądu Najwyższego, który to Sąd uznał, że dla stwierdzenia choroby zawodowej nie ma znaczenia stopień trwałego uszkodzenia na zdrowiu wywołanego działaniem czynników szkodliwych występujących w środowisku pracy. Jednocześnie należy podkreślić, że w przypadku pozytywnego ustalenia, że stwierdzona choroba jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych i praca była wykonywana w warunkach narażających na jej powstanie, istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą a warunkami narażającymi na jej powstanie ( por. wyrok SN z dnia 19.07.1984r., PRN 9/84 OSNCP 1985 z 4 poz. 53 ). Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem § 1 ust 1 i 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28.11.1987r. w sprawie chorób zawodowych. Narusza także art. 77 § 1 kpa z uwagi na nie wyczerpujące rozważenie zebranego materiału dowodowego, a tym samym naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa) albowiem organ administracji jedynie przytoczył wnioski zawarte w opiniach jednostek orzeczniczych, nie dokonał ich samodzielnej oceny w odniesieniu do zebranego materiału dowodowego, w szczególności dowodu z dokumentu – charakterystyka stanowiska pracy W.G. (k. 5 akt adm.) i wyników pomiaru hałasu (k. 4 akt adm.). Rozpoznając ponownie sprawę organy administracji winny rozpatrzyć nie tylko poszczególne dowody z osobna ale wszystkie dowody we wzajemnej łączności ustosunkowując się do istotnych różnic. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 a i c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) orzekł jak w sentencji. /-/ M. Kosewska /-/ T.M. Geremek /-/ B. Sokołowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło