II SA/Po 1216/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński Sędzia NSA Stanisław Małek /spr./ Sędzia NSA Barbara Kamieńska Protokolant Marek Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 maja 2005 r. sprawy ze skargi B. W. i B.W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego; o d d a l a s k a r g ę /-/ B.Kamieńska /-/ A.Zieliński /-/ St.Małek Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. decyzją z dnia [...]r., na podstawie przepisu art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126 ze zm.) nakazał B. i B. W. "wykonanie rozbiórki samowolnie wybudowanych schodów, altany i balkonu z zadaszeniami w K. przy ul. [...] oraz przywrócenie poprzedniego wyglądu elewacji zewnętrznej budynku mieszkalnego". Ustalono, że w 2002 r. B. i B. W. bez wymaganego pozwolenia wykonali roboty polegające na wykuciu w ścianie szczytowej budynku wielorodzinnego dwóch otworów drzwiowych, betonowego podestu wejściowego wraz z schodami, drewnianego wiatrołapu oraz wybudowaniu nad nim zadaszonego balkonu o konstrukcji drewnianej wraz z drewnianymi daszkami nad schodami krytymi gontami bitumicznymi. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. [...] stycznia 2003 r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy uznał, iż wykonane roboty budowlane doprowadziły do rozbudowy istniejącego budynku mieszkalnego przez dobudowanie do niego nowej części budynku, co uzasadnia rozstrzygnięcie sprawy na podstawie art. 48. Problem wykucia dwóch otworów drzwiowych w ścianie szczytowej oraz częściowego zamurowania wejścia w ścianie od podwórza i wstawienia okna w miejsce drzwi powinien być - zdaniem organu odwoławczego - rozpatrzony w odrębnym postępowaniu na podstawie art. 51. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...]r., na podstawie art. 48 ustawy Prawo budowlane nakazał B. i B. W. "wykonanie rozbiórki samowolnie dobudowanego do budynku mieszkalnego wiatrołapu wraz ze schodami zewnętrznymi, balkonem i zadaszeniem drewnianym, krytymi gontem bitumicznym w K. przy ul. [...]" Ustalono, że wiatrołap wraz z balkonem i daszkiem stanowi konstrukcyjnie jedną część. Roboty związane z jego budową bez wymaganego pozwolenia wykonane zostały w 2002 r. Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż rozstrzygnięcie uzasadnia przepis art. 48 Prawa budowlanego. Odwołanie wnieśli B. i B. W.. Podali, iż są właścicielami lokalu. Dokonana wewnętrzna przebudowa była związana z usytuowaniem innego wejścia do budynku. Przed przystąpieniem do wykonania zamierzonych robót uzyskali w Urzędzie Gminy informację, że nie wymagają one żadnego pozwolenia. Odwołujący podkreślili, iż nie byli świadomi obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. zaskarżoną decyzją na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy podzielił stanowisko Powiatowego Inspektora Nadzoru, iż wykonane roboty doprowadziły do rozbudowy istniejącego budynku mieszkalnego poprzez dobudowanie do niego nowej części w postaci wiatrołapu. Roboty te zgodnie z przepisem art. 3 pkt 6 wymagały uzyskania uprzedniego pozwolenia lub zgłoszenia. Organ nadzoru nie ma obecnie możliwości zalegalizowania samowoli budowlanej na podstawie art. 49, skoro od zakończenia budowy nie upłynęło pięć lat. Wskazano także, że organy administracji działają na podstawie przepisów prawa. Z tego względu na rozstrzygnięcie sprawy nie mogły mieć wpływu podnoszone w odwołaniu argumenty natury społecznej i ekonomicznej, a także nieznajomość przepisów prawa, czy też błędne informacje udzielone przez pracownika Urzędu Gminy. B. i B. W. wnieśli skargę, domagając się uchylenia zaskarżonych decyzji. Skarżący podtrzymali twierdzenia zawarte w odwołaniu. Podali, iż budowa wiatrołapu trwała trzy lata i związana była z koniecznością zmiany wejścia do budynku. Ponownie powołali się na względy społeczne (niskie dochody) i rodzinne, których organy administracji nie wzięły pod uwagę. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaskarżonej decyzji. Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji (Dz.U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126 ze zm.). Według wskazanego przepisu organ administracji nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie, albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Przepis art. 48 dotyczy wyłącznie takich obiektów, których budowa wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, albo zgłoszenia. Skarżący dobudowali do istniejącego budynku tzw. wiatrołap wraz ze schodami zewnętrznymi, balkonem i zadaszeniami. Organ odwoławczy słusznie stwierdził, iż była to w rozumieniu art. 3 pkt 6 rozbudowa istniejącego budynku polegająca na dobudowaniu do niego nowej części w postaci wiatrołapu. Stosownie do przepisu art. 28 budowa ta wymagała uprzedniego uzyskania pozwolenia. Skoro skarżący samowolnie wykonali roboty budowlane bez wymaganego pozwolenia, bądź nawet zgłoszenia, to w takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego miał obowiązek wydania decyzji, o której mowa w art. 48. Organy administracji zgodnie z przepisem art. 6 kpa działają na podstawie przepisów prawa. Podnoszone zatem przez skarżących argumenty o charakterze społecznym, rodzinnym oraz słusznościowym pozostają bez wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie. Przepis art. 48, poza sytuacją określoną przepisem art. 49 (upływ pięciu lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części), nie stwarza żadnych podstaw do uwzględnienia argumentacji skarżących. Należy stwierdzić także, iż Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 12 stycznia 1999 r. (OTK Nr 1 poz. 2) orzekł, że art. 48 jest zgodny z art. 2, 21 ust. 1, art. 32 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji RP, wskazując między innymi, iż wyłącznym celem zastosowania tego przepisu jest usunięcie skutków wywołanych naruszeniem prawa budowlanego, a nie represjonowanie sprawcy samowoli. Podstawą odmiennej oceny zaskarżonej decyzji nie może być twierdzenie skarżących, iż pracownik Urzędu Gminy zapewniał ich o zgodności z prawem zamierzonych robót budowlanych. Jest to bowiem problem, który może być ewentualnie rozstrzygany na płaszczyźnie przepisów prawa cywilnego, a nie w postępowaniu administracyjnym. Z tych powodów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ B.Kamieńska /-/ A.Zieliński /-/ St.Małek MK