II SA/Po 1226/17
PostanowienieWSA w Poznaniu2018-11-23
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona może żądać ponownego ustanowienia adwokata z urzędu w sytuacji, gdy pierwotny wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie został już pozytywnie rozpoznany, a strona nie jest zadowolona z dotychczasowego sposobu reprezentacji?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy, uznając, że strona nie może żądać ponownego ustanowienia adwokata z urzędu, jeśli pierwotny wniosek w tym zakresie został już pozytywnie rozpoznany. Prawo pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika zostało już skonsumowane, a niezadowolenie ze sposobu reprezentacji powinno być zgłaszane do organów samorządu adwokackiego, a nie do sądu.Stan faktyczny
G. M. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Po wcześniejszym postanowieniu o umorzeniu postępowania w przedmiocie zwolnienia od kosztów i ustanowieniu adwokata, skarżąca ponownie zgłosiła żądanie. Referendarz sądowy umorzył postępowanie, a WSA w Poznaniu utrzymał to postanowienie w mocy. Następnie skarżąca wniosła o zmianę adwokata, a po wezwaniu przez Sąd, przedłożyła wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 23 listopada 2018 roku Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku G. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi G. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia umorzyć postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy /-/ R. Talaga
Postanowieniem z dnia 22 maja 2017 roku referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu umorzył postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowił dla G. M. adwokata.
Pismem z dnia 3 lipca 2018 roku 2018 roku skarżąca ponownie zgłosiła żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Postanowieniem z dnia 10 lipca 2018 roku referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu umorzył postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Pismem z dnia 27 sierpnia 2018 roku wyznaczona jako pełnomocnik skarżącej z urzędu adwokat E. P.-S. nie stwierdziła podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 lutego 2018 roku oddalającego skargę.
Pismem z dnia 6 września 2018 roku G. M. wniosła o zmianę adwokata i przekazanie pisma do Okręgowej Rady Adwokackiej.
Pismem dnia 18 października 2018 roku G. M. ponownie złożyła wniosek w sprawie zmiany pełnomocnika z urzędu, a na wezwanie Sądu przedłożyła wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Ustawodawca w sposób wyraźny określił ramy czasowe do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Przez określenie "tok postępowania" zawarte w art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", należy rozumieć tok postępowania sądowoadministracyjnego od chwili jego wszczęcia do prawomocnego zakończenia. Pełnomocnictwo zaś obejmuje z mocy samego prawa – na podstawie art. 39 P.p.s.a. – umocowanie do wszystkich łączących się ze sprawą czynności w postępowaniu. W ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi brak jest przepisu, który uprawniałby stronę do żądania wyznaczenia kolejnego adwokata (radcy prawnego) w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony adwokat (radca prawny) nie spełnił jej oczekiwań. Uprzednie przyznanie adwokata z urzędu wypełnia rozumienie pojęcia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia dla strony pełnomocnika. Nie zachodzi zatem konieczność ponownego przyznania prawa pomocy w tym samym zakresie. W realiach niniejszej sprawy nie ma możliwości rozpoznania kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika do wniesienia środka zaskarżenia od wyroku Sądu. Ponowne rozpoznawanie wniosku w zakresie przyznania pełnomocnika w osobie innego adwokata w tej samej sprawie pozostaje zbędne, gdyż wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu został już rozpoznany pozytywnie dla strony. W niniejszej sprawie zachodzą zatem przesłanki do umorzenia postępowania zgodnie z art. 249a P.p.s.a., gdyż żądanie przyznania prawa pomocy o treści wskazanej w kolejnym formularzu wniosku o prawo pomocy zostało już prawomocnie rozstrzygnięte (postanowienie z dnia 9 czerwca 2016 roku II GZ 569/16).
W kwestii ustanowionego pełnomocnika z urzędu należy dodatkowo zaznaczyć, że o wyznaczeniu konkretnego adwokata pełnomocnikiem strony nie decyduje Sąd, ale organ samorządu adwokackiego (Okręgowa Rada Adwokacka). W orzecznictwie sądów administracyjnych jednomyślnie wskazuje się, że jeżeli pomimo ustanowienia pełnomocnika z urzędu stronie nie odpowiada sposób, w jaki jest reprezentowana, to powinna swoje zastrzeżenie zgłosić bezpośrednio do odpowiednio uprawnionych organów korporacji zawodowych, a nie sądowi, gdyż nie może on wydać ponownego rozstrzygnięcia o przyznaniu prawa pomocy w postaci ustanowienia innego pełnomocnika, bowiem przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane (por. postanowienie NSA z dnia 28 maja 2013 r., sygn. akt II FZ 303/13; postanowienie WSA w Krakowie z dnia 8 października 2018 roku, II SA/Kr 1414/17).
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245 oraz art. 249a, art. 258 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
/-/ R. Talaga
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło