II SA/Po 125/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 kwietnia 2015r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi S.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2014r. Nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. /-/ K. Witkowicz - Grochowska Skarżący S. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W formularzu PPF o prawo pomocy podał, że z uwagi na niskie dochody uzyskiwane jedynie z emerytury i renty nie jest w stanie bez uszczerbku w koniecznych wydatkach ponieść kosztów postępowania sądowego oraz pomocy prawnej. Oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe tylko z żoną. Łącznie uzyskują [...] zł brutto ([...] zł netto) z tytułu renty skarżącego i [...] zł brutto miesięcznie ([...] zł netto) z tytułu emerytury jego żony. Posiada dom o powierzchni [...] m². Oświadczył, że nie posiada innych nieruchomości, oszczędności i wartościowych ruchomości. Dołączył kserokopie decyzji ZUS o wysokości świadczeń. Wnioskodawca wezwany do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") dodatkowo wskazał, że nie prowadzi działalności gospodarczej, ma samochód Skoda Fabia z 2002r. o wartości około [...] zł, nie uzyskuje żadnego dochodu z majątku nieruchomego. Nadto podał, że spłaca kredyt konsumpcyjny zaciągnięty na kwotę [...] zł., nie posiada żadnych zajęć komorniczych. Wskazał, że żona choruje. Skarżący oszacował koszty koniecznego utrzymania i podał, że z tytułu podatku od nieruchomości za 2015r. ma nakaz zapłaty na kwotę [...] zł, co daje [...] zł miesięcznie, za wodę i ścieki [...] zł miesięcznie, za telefon [...] zł miesięcznie, za gaz – [...] zł miesięcznie, za energię elektryczną [...] zł miesięcznie, za ogrzewanie – [...] zł miesięcznie, łącznie [...] zł miesięcznie. Przedłożył: - PIT za 2013 i 2014r. z którego wynika dochód skarżącego w wysokości [...] zł oraz jego żony w wysokości [...] zł. - nakaz płatniczy, z którego wynika podatek od nieruchomości za budynki mieszkalne o łącznej powierzchni [...] m², pozostałe budynki o powierzchni [...] m², grunty o powierzchni [...] m² oraz podatek rolny od gruntów rolnych o powierzchni [...] ha, - rachunki za media, - zaświadczenie o posiadanym rachunku w SGB Poznański Bank, z którego wynika, że za ostatnich 6 m obroty po stronie wydatków wyniosły [...] zł, a po stronie wpływów [...] zł, nie posiadają kredytów ani zajęć komorniczych, nie posiadają lokat terminowych, - wyciąg z rachunku bankowego za okres od 28 września 2014 r. do 28 marca 2015r. z którego wynika, że miesięczne salda były dodatnie i wynosiły [...] zł na koniec marca 2015r. Regulacja dotycząca prawa pomocy, zawarta w art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., Nr 270, ze zm., dalej "p.p.s.a.") stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., stosownie do której strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Dlatego podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy ma służyć przede wszystkim osobom, które nie mają możliwości zgromadzenia środków na opłacenie kosztów związanych z obroną swoich praw przed sądem lub następuje to kosztem utrzymania własnej rodziny. A zatem przytoczone we wniosku okoliczności, powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanej regulacji. Wnioskodawca powinien, więc wykazać w sposób niebudzący wątpliwości, że zdobycie środków niezbędnych do uczestniczenia w postępowaniu sądowym, jest obiektywnie niemożliwe. W świetle powyższego, oświadczenie majątkowe przedstawione przez skarżącego zawarte w treści formularza o prawo pomocy oraz jego uzupełnieniu nie uzasadnia twierdzenia, że nie dysponuje on środkami na poniesienie kosztów niniejszego postępowania w całości. Wprawdzie oświadczył, że wraz z żoną utrzymują się jedynie ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego w łącznej kwocie około [...] zł netto miesięcznie, to przez okres ostatnich 6 miesięcy posiadają na rachunku bankowym wolną kwotę od [...] zł do aktualnie [...] zł. Oznacza to, że mają możliwości by poczynić oszczędności w swoich wydatkach. Z oświadczenia skarżącego, jak i dokumentacji bankowej wynika, że nie mają żadnych zaległości w bieżących płatnościach. Regularnie spłacają kredyt konsumpcyjny. Osiągane dochody pozwalają, zatem na pokrycie wszystkich kosztów utrzymania rodziny oraz wygospodarowanie wolnych środków. Prawo pomocy przysługuje bowiem tylko wtedy, gdy po uiszczeniu koniecznych kosztów bieżącego utrzymania stronie nie pozostają już żadne wolne środki, które mógłby przeznaczyć na pokrycie kosztów postępowania. Taka sytuacja nie występuje w niniejszej sprawie. Zauważyć przy tym należy, że korespondencję kierowaną do skarżącego odbiera synowa, jako dorosły domownik, zatem przyjąć można że zadeklarowane koszty utrzymania domu dzielą z rodziną syna. Skarżący posiada także majątek nieruchomy w postaci domu, który zabezpiecza potrzeby mieszkaniowe, ale posiada także grunt rolny, który pozwala na uzyskiwanie dodatkowych dochodów, poprzez jego uprawę, oddanie w dzierżawę, czy sprzedaż. Skarżący posiada zatem możliwość uzyskania dodatkowych środków celem poprawy domowego budżetu. Mając powyższe na uwadze, przyjąć należy, że aktualna wysokość oszczędności pozwala na poniesienie wszystkich kosztów sądowych w sprawie (należny wpis od skargi wynosi 100 zł) i to rozłożonych w czasie oraz na wynagrodzenie radcy prawnego z wyboru. Ma zatem możliwości pokrycia tych wydatków ze zgromadzonych oszczędności. Zauważyć bowiem należy, że koszty sądowe stanowią należności publiczno-prawne i winny być zapłacone w pierwszej kolejności, zaraz po uiszczeniu koniecznych wydatków koniecznego utrzymania skarżącego i rodziny. Z uwagi na fakt, że wnioskodawca dysponuje odpowiednimi oszczędnościami i ma możliwość uiszczenia kosztów postępowania sądowego, zatem brak podstaw do obciążenia Skarbu Państwa kosztami postępowania zainicjowanego przez skarżącego w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Skarżący może także na dalszym etapie postępowania, w razie pogorszenia sytuacji finansowej, wnieść ponownie o prawo pomocy, chociażby o pełnomocnika z urzędu na etapie ewentualnej skargi kasacyjnej. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz - Grochowska