II SA/Po 1258/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędzia NSA Grażyna Radzicka Asesor sąd. Lilianna Drewniak-Żaba Protokolant Sekr.sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi M.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. Uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 50,-zł (pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ L.Drewniak-Żaba /-/ St.Małek /-/ G.Radzicka Prezydent Miasta N. decyzją z [...] maja 1989r. na wniosek Z. J. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na: nadbudowie poddasza użytkowego w budynku mieszkalnym, z podniesieniem kalenicy o 1,8 m i przebudową stropodachu nad częścią istniejącą oraz nadbudowie ścian o 1 m w budynku gospodarczym z wykonaniem dach jednospadowego - na działce nr [...] przy ul. [...]. Określono, iż decyzja jest ważna do [...] maja 1999r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania M. P. utrzymało w mocy powyższą decyzję. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 24 sierpnia 1999r. w sprawie II SA/Po 1311/98 uchylił decyzję organu odwoławczego. W uzasadnieniu wskazano, iż wymaga wyjaśnienia, czy i w jakim zakresie inwestor zrealizował już zamierzenia inwestycyjne, o których mowa w zaskarżonej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] października 1999r. umorzyło postępowanie odwoławcze z uwagi na upływ terminu ważności decyzji organu pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 6 lutego 2001r. w sprawie II SA/Po 2087/99 uchylił decyzję organu odwoławczego, wskazując na naruszenie przepisu art. 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 3 kpa. Decyzją z [...] kwietnia 2001r. Kolegium uchyliło decyzję Prezydenta Miasta N. z [...] maja 1998r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Stwierdzono, iż rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego dotyczącego ustalenia, czy i w jakim zakresie inwestor zrealizował już zamierzenie inwestycyjne. Powyższe rozstrzygnięcie było przedmiotem oceny przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z 6 marca 2002r. w sprawie II SA/Po 1823/01 oddalił skargę wniesioną przez M. P. Prezydent Miasta N. decyzją z dnia [...] marca 2002r. na podstawie art. 139 ust. 1, art. 40 ust. 1 i 3, art. 42 i art. 46 ust. 2 i 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999r. Nr 15 poz. 139 ze zm.) oraz ustaleń miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta N. z [...] czerwca 1988r. (Dz.Urz.Wojew. Z. Nr 1 z 1989r.) - ustalił Z. J. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na: nadbudowie poddasza użytkowego w budynku mieszkalnym z podniesieniem kalenicy o 1,8 m i przebudową stropodachu nad częścią istniejącą oraz nadbudowie ścian o 1 m w budynku gospodarczym z wykonaniem dachu jednospadowego - na działce nr [...] przy ul. [...]. Termin ważności decyzji określono na dzień [...] marca 2004r. W uzasadnieniu stwierdzono, iż inwestor rozpoczynał prace budowlane w oparciu o trzy decyzje o pozwoleniu na budowę, które były następnie uchylane przez organ odwoławczy i Naczelny Sąd Administracyjny. Zakres wykonanych robót jest stosunkowo mały, co potwierdza pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Inwestor do dnia [...] maja 1998r. nie podjął żadnych prac budowlanych i dlatego przepis art. 105 § 1 kpa nie znajduje zastosowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 kpa po rozpoznaniu odwołania M. P. utrzymało w mocy decyzje organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy uznał, iż kwestionowana decyzja znajduje oparcie w ustaleniach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i przepisach ustawy o zagospodarowania przestrzennym. W sprawie nie zachodzą przesłanki bezprzedmiotowości decyzji ze względu na zrealizowanie inwestycji. Niewielki zakres wykonanych robót nie można bowiem zakwalifikować jako samowoli budowlanej. Roboty realizowane były w czasie gdy pozwolenie na budowę było decyzją ostateczną, a jej wykonanie zostało wstrzymane. M. P. wniósł skargę, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżący, przedstawiając szczegółowo przebieg dotychczasowego postępowania podkreśla, iż przedmiotowa inwestycja została zrealizowana w 1997r. Wskazał także, iż wykonane roboty spowodowały uszkodzenie ścian jego budynku i zostały wykonane bez jego zgody. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zaskarżonej decyzji. Wyjaśniono, że podniesione zarzuty (brak zgody na zabudowę oraz naruszenie przepisów prawa budowlanego) nie dotyczą niniejszego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 99 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1271) - ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed 1 stycznia 2004r. z zastrzeżeniem art. 100, wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Rozpatrywana sprawa dotyczy wniosku Z. J. o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na: nadbudowie poddasza użytkowego w budynku mieszkalnym z podniesieniem kalenicy o 1,8 m i przebudowie stropodachu nad częścią istniejącą oraz nadbudowie ścian o 1 m w budynku gospodarczym z wykonaniem dachu jednospadowego - na działce nr [...] przy ul. [...] w N. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24 sierpnia 1999r. (II SA/Po 1311/98) uchylając decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] lipca 1998r. wskazał, iż z istoty decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu wynika, iż może ona dotyczyć jedynie zamierzonej (planowanej) inwestycji. Jeżeli bowiem proces inwestycyjny został już zakończony (inwestycja została zrealizowana w całości lub w części) to postępowanie o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jako bezprzedmiotowe winno ulec umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 kpa. Wymaga zatem wyjaśnienia, czy i w jakim zakresie inwestor zrealizował swoje zamierzenie inwestycyjne. Na potrzebę wyjaśnienia powyższych okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny wskazał również w wyroku z 6 lutego 2001r. (II SA/Po 2087/99) oraz w wyroku z 6 marca 2002r. (II SA/Po 1723/01). Zaskarżona decyzja wbrew wymogom powołanego przepisu nie zawiera w tym zakresie precyzyjnych ustaleń, które pozwoliłyby na ocenę jej legalności. Organ odwoławczy ograniczył się jedynie do stwierdzenia wynikającego z pisemnej informacji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, której brak w aktach sprawy, iż "zakres wykonanych przez inwestora robót budowlanych jest niewielki". Brak jest jednak jakichkolwiek ustaleń, co do zakresu faktycznie wykonanych robót objętych planowaną inwestycją (nadbudowa piętra nad budynkiem mieszkalnym wraz z podniesieniem ścian budynku gospodarczego). Tymczasem skarżący zarówno w toku postępowania administracyjnego, jak i w skardze zarzuca, iż roboty związane z nadbudową budynku mieszkalnego i budynku gospodarczego zostały wykonane w 1997r. W sprawie, wbrew sugestiom organu odwoławczego, nie ma żadnego znaczenia to, czy wykonane roboty były samowolą budowlaną, czy też wykonane zostały w oparciu o decyzje o pozwoleniu na budowę. Istotne jest jedynie, czy w dacie wydania zaskarżonej decyzji realizacja zamierzonej inwestycji została rozpoczęta lub też została zakończona. Pozytywne w tym zakresie ustalenie prowadzi bowiem do uznania za bezprzedmiotowe postępowanie o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Pozostałe zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. Ochrona bowiem uzasadnionych interesów osób trzecich w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu może mieć miejsce tylko z takim zakresie, w jakim nie jest ona objęta regulacjami prawa budowlanego. Organ odwoławczy ma więc rację, iż problem naruszenia w trakcie budowy prawa własności skarżącego, czy też brak jego zgody na realizację inwestycji nie mógł być przedmiotem rozstrzygnięcia w niniejszym postępowaniu. Uznając, iż sprawa we wskazanym wyżej zakresie nie została należycie wyjaśniona (art. 7, art. 77 § 1 kpa) na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270) orzeczono jak w sentencji wyroku. Orzeczenie o zwrocie kosztów sądowych oparte jest na przepisie art. 200 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/ L.Drewniak-Żaba /-/ St.Małek /-/ G.Radzicka MarK