II SA/Po 1297/02
WyrokWSA w Poznaniu2004-08-27
Skład orzekający: Stanisław Małek, Barbara Kamieńska, Aleksandra Łaskarzewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy można ustalić warunki zabudowy dla inwestycji, która została już faktycznie zrealizowana?Ratio decidendi
Nie można ustalić warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji, która została już zrealizowana. Los samowolnie zrealizowanej inwestycji rozstrzygany jest w odrębnym postępowaniu opartym o przepisy prawa budowlanego. Organy administracji miały obowiązek uwzględnić tę okoliczność zgodnie z art. 153 PPSA, co stanowiło naruszenie prawa materialnego i procesowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o ustaleniu warunków zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania szlifierni na lakiernię. Skarżący zarzucili, że lakierowanie trwało od lat, mimo braku stosownych pozwoleń i że inwestycja negatywnie wpływa na środowisko. Poprzednio sprawę rozpatrywał NSA, który uchylił decyzje organów obu instancji, wskazując na bezprzedmiotowość postępowania w sytuacji faktycznego zrealizowania inwestycji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. Określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził od organu na rzecz każdego ze skarżących zwrot kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Protokolant st.ref.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2004 r. sprawy ze skarg 1) S.S., 2) W.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2002r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu ; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lutego 2002r. Nr [...], II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od organu na rzecz każdego ze skarżących po 50,-zł (pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ A.Łaskarzewska /-/ St.Małek /-/ B.Kamieńska
Dnia [...] lutego 2002r. Prezydent Miasta K. decyzją nr [...] ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania pomieszczenia szlifierni na lakiernię o zużyciu materiałów malarskich nie przekraczającym 250 kg w budynku renowacji pianin i fortepianów, położonym w K. przy ul. [...] – działka nr [...] (obręb nr [...]).
W uzasadnieniu wywiedziono, że przedmiotowa nieruchomość w myśl miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr XIX/121/91 Rady Miejskiej K. z dnia 22 grudnia 1991r., opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa Kaliskiego Nr 17 poz. 163 z 1991r., objęta jest zakresem jednostki bilansowej B 47 MN z przeznaczeniem pod mieszkalnictwo rodzinne o niskiej intensywności zabudowy. W ocenie organu administracji powyższy plan ma charakter ogólny.
Istniała zatem konieczność interpretacji zapisów prawa miejscowego w zakresie lokalizacji obiektów usługowych w ramach przedmiotowej jednostki bilansowej. W trakcie prowadzonego postępowania uzyskano pozytywne opinie Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa oraz Miejskiego Zarządu Dróg Urzędu Miejskiego w K.
Analiza zapisów planu i powyższe opinie pozwoliły na wywiedzenie, że proponowana zmiana nie jest sprzeczna z ustaleniami planu i nie zmienia w sposób istotny istniejącego stanu zainwestowania nieruchomości.
Organ administracji zawarł w uzasadnieniu stwierdzenie, że obecnie nie jest prowadzona w zakładzie działalność lakiernicza, zamontowanie szczelnej kabiny nie pogorszy sposobu korzystania ze środowiska przyrodniczego na sąsiednich nieruchomościach.
Wyżej wymieniona decyzja zapadła po ponownym rozpatrzeniu wniosku W. C., co spowodowane zostało uchyleniem przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu dnia 05 lipca 2001r. (sygn. akt II SA/Po 147/01) decyzji organów obydwu instancji w zakresie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla spornej inwestycji.
Sąd Administracyjny poprzednio rozpatrujący sprawę podniósł, że organy obydwu instancji nie wzięły pod uwagę, co wynika ze znajdujących się w aktach decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] grudnia 1999r. nakazującej W.C. zaprzestanie lakierowania do czasu zamontowania hermetycznej kabiny lakierniczej, że zmiana sposobu użytkowania szlifierni na lakiernię faktycznie została wykonana.
W takim wypadku ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla takiej zmiany stałoby się bezprzedmiotowe.
Sąd poprzednio rozpatrujący sprawę podniósł także, że postępowanie w zakresie ustalenie warunków dla zmiany sposobu użytkowania budynku byłoby bezprzedmiotowe także wówczas gdyby, co skarżący zarzucili w postępowaniu administracyjnym i co nie zostało sprawdzone, że inwestor nie posiadał pozwolenia na budowę lub pozwolenia na użytkowanie budynku o dotychczasowej funkcji.
Wskutek złożonego odwołania przez S. S. i W. G., Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] kwietnia 2002r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lutego 2002r. nr [...].
W uzasadnieniu wywiedziono, iż oględziny przeprowadzone przez pracowników Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miejskiego w K. wykazały, że na terenie firmy A nie są prowadzone prace lakiernicze.
W ocenie organu II instancji, z analizy planu zagospodarowania przestrzennego miasta K. wynika, że teren projektowanej inwestycji objęty jest jednostką bilansową B 47 MN mieszkalnictwo rodzinne o niskiej intensywności zabudowy, a równolegle na terenach sąsiednich lokalizowane są usługi i rzemiosło. Trudno zatem wykluczyć możliwość modernizacji istniejącego zakładu, który wzniesiony został zgodnie z obowiązującymi przepisami i w oparciu o stosowne decyzje administracyjne. Inwestor uzyskał bowiem pozwolenie na użytkowanie rozbudowanego budynku warsztatowego na podstawie decyzji nr [...] Prezydenta Miasta K. z dnia [...] sierpnia 2002r.
Skargi na powyższą decyzję złożyli S. S. i W. G.
Pierwszy z wymienionych podniósł, że wbrew ustaleniom organów administracji lakierowanie w spornym zakładzie trwa nieustannie od 1997r. Zakład jest uciążliwy dla skarżącego, który jest jego bezpośrednim sąsiadem. Lakierowanie powoduje nadmierną ilość szkodliwych zapachów, wydzielają się przy tym szkodliwe składniki różnych chemikaliów. Szlifowanie powoduje uciążliwy dla otoczenia hałas.
Skarżący zażądał uchylenia zaskarżonej decyzji.
W. G. także podkreślił, iż inwestor dokonywał lakierowania jeszcze przed wydaniem decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Zdaniem skarżącego zakład lakierni w sposób negatywny wpływa na środowisko, utrudniając korzystanie z jego nieruchomości.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargi okazały się zasadne.
Organy administracji, wbrew wskazówkom Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu zawartym w wyroku z dnia 05 lipca 2001r. sygn. akt II SA/Po 147/01, nie rozważyły w sposób dostateczny faktu zrealizowania inwestycji, której dotyczy żądanie ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Wprawdzie w trakcie ponownie przeprowadzonego postępowania administracyjnego odbyła się wizja zakładu, podczas której nie stwierdzono faktu lakierowania, jednak nie może to przesądzać o dopuszczalności ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
Już Sąd Administracyjny poprzednio rozpatrujący sprawę zwrócił uwagę na decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] grudnia 1999r., nakazująca W. C. zaprzestanie lakierowania do czasu zamontowania hermetycznej kabiny lakierniczej. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że w zakładzie odbywa się lakierowanie. Fakt zaprzestania prowadzenia działalności wskutek nakazu organu administracji nie zmienia tego stanu rzeczy. Wspomniana decyzja wstrzymuje jedynie prowadzone już roboty.
Taką też wykładnię decyzji przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w analizowanym wyroku z dnia 05 lipca 2001r.
Zgodnie z zamieszczonymi tam pouczeniami organy administracji ponownie prowadzące postępowanie miały tę okoliczność uwzględnić przy rozstrzyganiu.
Do tej okoliczności należało się więc odnieść w uzasadnieniu decyzji, a nie do faktu wykonywania czynności lakierowania podczas przeprowadzonej wizji.
Ustalenia w zakresie realizacji inwestycji mają dla przedmiotowej sprawy istotne znaczenie. Nie można bowiem ustalić warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji już zrealizowanej.
Los samowolnie zrealizowanej inwestycji rozstrzygany jest w odrębnym postępowaniu, opartym o przepisy prawa budowlanego.
Opisane uchybienie stanowi naruszenie prawa materialnego w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 ppkt a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270).
Stanowi także naruszenie przepisów postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 ppkt c wymienionej ustawy. Organy administracji rozstrzygnęły bowiem wbrew ocenie prawnej i wskazówkom, co do dalszego toku postępowania, jakie zawarte były w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego O/Z Poznań z dnia 05 lipca 2001r., sygn. akt II SA/Po 147/01.
Przepis art. 153 cytowanej ustawy w sposób jednoznaczny stanowi, iż ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Zdaniem Sądu obecnie rozpoznającego sprawę nie sposób zgodzić się także z wywodami organów administracji, co do zgodności inwestycji z postanowieniami planu zagospodarowania przestrzennego.
Zupełnie niezrozumiałe jest stanowisko dopuszczające realizację inwestycji – lakierni fortepianów na terenie, który w planie objęty jest jednostką bilansową B 47 MN – mieszkalnictwo rodzinne o niskiej intensywności zabudowy.
Zdaniem Sądu zakład obejmujący swym zakresem lakierowanie fortepianów w żadnym razie nie mieści się w pojęciu "mieszkalnictwa rodzinnego o niskiej intensywności zabudowy". Fakt lokalizacji na terenach sąsiednich usług i rzemiosła nie ma w tym względzie żadnego znaczenia.
W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzonych uchybień, mając na względzie art. 145 § 1 pkt 1 ppkt a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) zaskarżone orzeczenie należało uchylić.
Uchylono z powyższych względów także decyzję organu I instancji (art. 135 cytowanej ustawy).
Ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę poczynione wyżej wywody, w sposób wyczerpujący rozważy stadium realizacji inwestycji – lakierni fortepianów.
Odniesie się w tym względzie do decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] grudnia 1999r., nakazującej W. C. zaprzestanie lakierowania do czasu zamontowania hermetycznej kabiny lakierniczej. Poczynione rozważania i wywody zamieści w uzasadnieniu ponownie wydanej decyzji.
Jak w pkt II wyroku orzeczono na zasadzie art. 152 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 wspomnianej ustawy.
Orzekając Sąd miał na względzie także art. 97 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.).
/-/ A.Łaskarzewska /-/ St.Małek /-/ B.Kamieńska
MarK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło