II SA/Po 13/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie: Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Asesor WSA Paweł Daniel (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 czerwca 2024 r. ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 października 2023 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 09 października 2023 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 18 lipca 2023 r., nr [...], w przedmiocie odmowy wydania J. G. prawa jazdy kat. C, C+E. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że w dniu 17 maja 2023 r. J. G. (dalej również jako: "wnioskodawca" albo "skarżący") zwrócił się do Starosty [...] (dalej również jako: "Starosta") z wnioskiem o wydanie prawa jazdy kategorii C, C+E. Z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania wnioskodawcy organ uzyskał dokumentację z Urzędu Miasta w P., z której wynikało, że Prezydent Miasta P. decyzją nr [...] z dnia 26 października 2020 r. zatrzymał J. G. prawo jazdy kat. A, B w związku z uchylaniem się od zobowiązań alimentacyjnych. Mając powyższe na względzie Starosta [...] decyzją z dnia 18 lipca 2023 r. orzekł o odmowie wydania prawa jazdy kat. C, C+E. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J. G., podnosząc, że wnioskuje o przywrócenie terminu w sprawie cofnięcia uprawnień kat. A, B oraz o wydanie decyzji pozytywnej w sprawie wydania dalszych kategorii na kierowcę zawodowego. W dalszej części odwołania J. G. wyjaśnił, że nie otrzymał korespondencji z urzędu, gdyż ta była wysyłana pod adres domu rodzinnego, w którym zamieszkuje jego matka i jej konkubent, a którzy nie poinformowali go o otrzymanej korespondencji. Decyzja pozbawiając go prawa jazdy kat. A, B jest błędna, zaś na skutek kierowania korespondencji na niewłaściwy adres nie miał on możliwości obrony swoich praw. W dalszej części odwołania J. G. wskazał, że bez prawa jazdy kat. C, C+E nie może podjąć pracy i wykonywać ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego. Rozpoznając wniesione odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze przytoczyło treść przepisów ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn. Dz. U z 2023 r., poz. 622, dalej również jako: "ustawa"), wyjaśniając, że zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 3 ustawy prawo jazdy nie może być wydane osobie w stosunku do której wydano decyzję: o zatrzymaniu prawa jazdy - w okresie i zakresie obowiązywania tej decyzji. Natomiast zgodnie z art. 12 ust 3 pkt 1 i 2 ustawy przepis ten stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie prawa jazdy kategorii: 1) Cl, C, D1 lub D - w okresie obowiązywania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami lub decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy obejmujących uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B; 2) B+E, C1+E, C+E, D1+E lub D+E - w okresie obowiązywania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami lub decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy obejmujących uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii C1, C, D1 lub D. W niniejszej sprawie J. G. złożył do Starosty [...] wniosek o wydanie prawa jazdy kategorii C, C+E. Z otrzymanych z Urzędu Miasta w P. akt wynika, że w dniu 16 czerwca 2020 r. Prezydent Miasta P. decyzją nr [...] uznał J. G. zamieszkałego w P. przy ul. [...] za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Następnie, na skutek złożonego właściwie wniosku przez organ gminy, Prezydent Miasta P. decyzją nr [...] z dnia 26 października 2020 r. orzekł o zatrzymaniu J. G. prawa jazdy kat. A, B nr [...] wydanego w dniu [...] lipca 2011 r. i zobowiązał do jego zwrotu. Obie decyzje zostały doręczone na ten sam adres. Na skutek przebytego przez J. G. kursu prawa jazdy kat. C, C+E w ramach aktywizacji zawodowej w związku z rejestracją w Powiatowym Urzędzie Pracy w T., odwołujący złożył wniosek o wydanie prawa jazdy tych kategorii. Starosta [...] po uzyskaniu wskazanych wyżej informacji oraz dokumentacji uznał, że nie zaistniały przesłanki wydanie prawa jazdy. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że decyzja Prezydenta Miasta P. z dnia 16 czerwca 2020 r. jest decyzja ostateczną, która została doręczona w drodze doręczenie zastępczego. Ponieważ decyzja powyższa pozostaje w obrocie prawnym organy administracji publicznej nie były uprawnione do wydania wnioskowanego prawa jazdy. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewodódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu J. G., podnosząc, że uzyskanie uprawnień wynikało z działań Urzędu Pracy w T., natomiast doręczenie decyzji z dnia 26 października 2020 r. miało miejsce na adres z którego został bezprawnie wymeldowany, o czym wiedział Prezydent Miasta P.. Zaistniała tym samym przesłanka wznowienia postępowania. Skarżący wskazał na swoją sytuację życiową oraz podniósł, że działanie organu uniemożliwia mu obecnie podjęcie pracy, a w konsekwencji realizację obowiązku alimentacyjnego. W piśmie procesowym z dnia 06 maja 2024 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymała skargę wyjaśniając dodatkowo, że w jego ocenie organy administracji publicznej powinny wziąć pod uwagę, że pismo skarżącego z dnia 26 czerwca 2023 r. stanowiło wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia 26 października 2020 r., co oznacza, że postępowanie w sprawie odmowy wydania prawa jazy powinno zostać zawieszone do czasu zakończenia postępowania wznowieniowego, a organ I instancji powinien przekazać powyższe pismo według właściwości do Prezydenta Miasta P.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1624 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Na wstępnie należy zwrócić uwagę, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1327 ze zmianami). Zgodnie z powołanym przepisem: "Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów". W związku z tym zarządzeniem z dnia 08 kwietnia 2024 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym Przedmiotem oceny sądowej kontroli w niniejszej sprawie pozostawała kwestia prawidłowości decyzji w przedmiocie odmowy wydania skarżącemu prawa jazdy kat. C, C+E. Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 3 ustawy prawo jazdy nie może być wydane osobie, w stosunku do której wydano decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy - w okresie i zakresie obowiązywania tej decyzji. Przepis ust. 1 pkt 3 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie prawa jazdy kategorii: 1) C1, C, D1 lub D - w okresie obowiązywania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami lub decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy obejmujących uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B; 2) B+E, C1+E, C+E, D1+E lub D+E - w okresie obowiązywania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami lub decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy obejmujących uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii C1, C, D1 lub D (art. 12 ust. 3 ustawy). Zdaniem Sądu, skoro wniosek o wydanie prawa jazdy kat. C, C+E, w związku z ubieganiem się o wpis potwierdzający posiadanie świadectwa kwalifikacji zawodowej skarżący złożył w czasie, w którym w obrocie prawnym pozostaje decyzja o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy kat. B, to obowiązkiem organów administracji publicznej było wydanie decyzji o odmowie wydania prawa jazdy. Analiza akt sprawy, w tym akt nadesłanych z Urzędu Miasta P., wskazuje, że w dniu 16 czerwca 2020 r. Prezydent Miasta P. decyzją nr [...] uznał skarżącego, zamieszkałego w P. przy ul. [...] za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Następnie Prezydent Miasta P. decyzją nr [...] z dnia 26 października 2020 r. orzekł o zatrzymaniu J. G. prawa jazdy kat. A, B nr [...] wydanego w dniu [...] lipca 2011 r. i zobowiązał do jego zwrotu. Obie decyzje zostały doręczone na ten sam adres i weszły tym samym do obiegu prawnego. W przedmiotowej sprawie organy administracyjne zobowiązane były więc uwzględnić okoliczności rzutujące na uprawnienia skarżącego do kierowania pojazdami. Do takich okoliczności niewątpliwie należy orzeczone w stosunku do skarżącego zatrzymanie prawa jazdy na mocy ostatecznej decyzji. Również stosownie do treści art. 102 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami, zwrot zatrzymanego prawa jazdy następuje po ustaniu przyczyny zatrzymania, przy czym, jeżeli od dnia zatrzymania prawa jazdy upłynął okres przekraczający rok, warunkiem wydania prawa jazdy jest uzyskanie pozytywnego wyniku kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji. Zatrzymanie prawa jazdy wynika przy tym z samej decyzji o zatrzymaniu i nie jest istotne, czy i kiedy strona utraciła jego posiadanie. Jednak co wymaga szczególnego podkreślenia w niniejszej sprawie, w ramach rozpoznawanej sprawy administracyjnej nie może być oceniana prawidłowość postępowania administracyjnego w przedmiocie zatrzymania skarżącemu prawa jazdy. Ma to istotne konsekwencje, gdyż powoduje, że Starosta nie mógł uczynić zadość wnioskom skarżącego dotyczących przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 26 października 2020 r., czy też dokonać samodzielnej oceny prawidłowości doręczenia powyższej decyzji. Wykraczałoby to bowiem poza zakres przedmiotowej sprawy. Przechodząc do zarzutów pełnomocnika, który wskazuje, że pismo skarżącego z dnia 26 czerwca 2023 r. stanowiło wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia 26 października 2020 r., wskazać należy, że jak powyżej wskazano, Starosta nie był uprawniony do weryfikacji prawidłowości decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Równocześnie w aktach sprawy znajduje się pismo skierowane do Urzędu Miasta P. z dnia 02 sierpnia 2023 r., którym skarżący zwrócił się przywrócenie terminu postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień kategorii A i B. Oznacza to, że skarżący podjął działania zmierzające do weryfikacji decyzji z dnia 26 października 2020 r. i to rolą właściwych organów, w tym przede wszystkim Prezydenta Miasta P., pozostaje zweryfikowanie, czy decyzja powyższa może ostać się w obrocie prawnym. Na tym etapie skarżący nie może jednak oczekiwać od Starosty oraz od Samorządowego Kolegium Odwoławczego, podjęcia działań dotyczących oceny prawidłowości decyzji z dnia 26 października 2020 r. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.