II SA/Po 1305/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 stycznia 2014r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2013r. Nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego postanawia 1. ustanowić dla E. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ K.Witkowicz-Grochowska Skarżąca E. K. na urzędowym formularzu PPF złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, ma zaległości w opłatach czynszowych. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem, który studiuje na studiach dziennych w P., co wiąże się ze zwiększonymi kosztami utrzymania. Nadto syn jest niepełnosprawny. Posiadają mieszkanie w J. o powierzchni [...] m². Utrzymują się z renty chorobowej skarżącej w wysokości [...] zł netto miesięcznie oraz jej zasiłku pielęgnacyjnego – [...] zł, zasiłku rodzinnego – [...] zł, dodatku mieszkaniowego – [...] zł, alimentów na syna w wysokości [...] zł, zasiłku pielęgnacyjnego na syna – [...] zł, dodatku rehabilitacyjnego – [...] zł, oraz stypendium syna – [...] zł, co łącznie daje kwotę [...] zł netto miesięcznie. Koszty jakie ponosi to czynsz – [...] zł, prąd – [...] zł co dwa miesiące, gaz – [...] zł. Nadto skarżąca ponosi koszty utrzymania syna w P. – [...] zł pokój, [...] zł – utrzymanie, [...] zł lekarstwa. Nie posiada żadnych oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Skarżąca korzysta z pomocy społecznej. Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Stąd skarżąca wnosząc skargę w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego z mocy prawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków (art. 211 - art. 213 p.p.s.a.). Wobec powyższego skarżąca zwolniona jest na mocy ustawy z obowiązku poniesienia kosztów sądowych związanych z udziałem w niniejszej sprawie - art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a. Wyjaśnić należy, że przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych pozostaje aktualne jedynie w sytuacji, gdy na podmiocie występującym z takim żądaniem ciąży obowiązek uiszczenia tych kosztów. Skoro skarżąca zwolniona jest z ustawy to nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, zatem zwolnienie od tych kosztów w drodze postanowienia nie może być przyznane i w konsekwencji należy oddalić wniosek w tym zakresie (art. 258 §2 pkt 7 p.p.s.a.). Żądanie obejmujące wydanie orzeczenia o zwolnieniu od kosztów sądowych jest bezpodstawne. Wnioskodawczyni złożyła także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o sytuację majątkową, rodzinną i finansową. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 245 §3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych wydatkach bieżącego utrzymania. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącej pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Wraz z synem utrzymuje się z renty chorobowej, zasiłków z pomocy społecznej oraz ze stypendium syna. Wysokość uzyskiwanych dochodów nie pozwala na poniesienie kosztów podstawowego utrzymania rodziny, gdyż skarżąca posiada zaległości w opłatach czynszowych. Koszty koniecznego utrzymania są zwiększone z uwagi na fakt, że syn studiuje poza miejscem stałego zamieszkania oraz z uwagi na niepełnosprawność ponosi dodatkowe wydatki na leki. Skarżąca nie dysponuje żadnymi oszczędnościami, które mogłaby przeznaczyć na pokrycie honorarium profesjonalnego pełnomocnika. Przedstawiona przez wnioskodawczynię sytuacja finansowa wskazuje, więc że nie ma możliwości wygospodarowania jakichkolwiek środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia adwokata z wyboru. Przyznać zatem należało prawo pomocy w tym zakresie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 239 pkt 1a) ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska