II SA/Po 1316/03

Dnia 22 marca 2006roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Beata Sokołowska (spr.) Asesor sąd. Małgorzata Bejgerowska Protokolant ref.staż. Marek Nowak po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2006r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Wojewody z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia o zawieszeniu postępowania w sprawie dotyczącej zameldowania oddala skargę /-/ M. Bejgerowska /-/W. Długaszewska /-/B Sokołowska Postanowieniem z dnia [...] roku (omyłkowo wpisano "2002r".)Nr [...] doręczonym J. K. w dniu [...] roku , Burmistrz Miasta K., na podstawie art. 62, art. 97 § 1 pkt. 4, art. 101 kpa postanowił: 1. połączyć do wspólnego rozpoznania sprawę pod sygn. Nr [...] i Nr [...] i prowadzić jako sprawę oznaczoną sygn. Nr [...] 2. zawiesić z urzędu , prowadzone postępowanie administracyjne w sprawie o zameldowanie na pobyt stały pp. H. i M.J. w budynku przy ul. L. nr [...] w K.. W uzasadnieniu organ I instancji podał, że w sprawach, w których prawa lub obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz z tej samej podstawy prawnej i w której właściwy jest ten sam organ administracji publicznej, można wszcząć i prowadzić jedno postępowanie dotyczące więcej niż jednej strony. W związku zaś, ze skarga J. K. na postanowienie Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Burmistrz wskazał, że organ zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ. Na powyższe postanowienie zażalili się H. i M.J.. W uzasadnieniu zażalenia podnieśli, że rozpatrzenie sprawy o ich zameldowanie przy ul. L. nr [...] w K. nie wymaga rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ, albowiem zgodnie z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego uzależnienie zameldowania w lokalu na pobyt stały lub czasowy dłuższy niż 2 miesiące od posiadanych uprawnień do przebywania w nim jest sprzeczne z Konstytucją . Wystarczające jest zamieszkiwanie w lokalu i skoro żalący się od wielu lat zamieszkują przy ul. L. [...] w K., to brak jest podstaw do zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia kwestii uprawnień do lokalu. Wojewoda postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...], na podstawie art. 126 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, stwierdził z urzędu nieważność postanowienia Burmistrza K. z dnia [...]r. Nr [...] w sprawie zawieszenia postępowania o zameldowaniu pp H. i M. J. na pobyt stały w K. przy ul. L. [...]. Uzasadniając swoje stanowisko organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 roku o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74 poz. 368 z późniejszymi zmianami) wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub zawieszenia czynności, jednakże Sąd może na wniosek strony lub z urzędu wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania tego aktu lub zawieszeniu czynności. Ponieważ zaś Burmistrz K. wydając postanowienie zawieszające z urzędu prowadzone postępowanie administracyjne z powodu złożenia przez stronę postępowania skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego w rażący sposób naruszył wymieniony wyżej przepis należało orzec nieważność tego postanowienia. Wojewoda zwrócił też uwagę na błędną datę przedmiotowego postanowienia i wskazał prawidłową "[...]r." J.K. w skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu na postanowienie Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] domagał się jego uchylenia. Zdaniem skarżącego Burmistrz K. w swym postanowieniu z dnia [...]r. jak i w postanowieniu z [...]r. zawieszając z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zameldowania małżonków J. na pobyt stały w budynku przy ul. L. [...] w K. miał niewątpliwie na uwadze uprzednie rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez inny organ, to jest wydanie postanowienia w sprawie o dział spadku po A. K. - zawisłej pod sygn.akt [...] Sądu Rejonowego w K.. W związku z tym, według J. K., nie można mówić o rażącym naruszeniu ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym lecz o rażącym naruszeniu ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, w wyniku którego H. i M. J. w bezprawny sposób zajęli mieszkanie po śmierci matki. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Ponadto organ odwoławczy powołał się na postanowienie NSA z dnia 17 czerwca 2003r. sygn.akt II SA /Po 789/03 oddalające wniosek strony o zawieszenie czynności i podkreślił, że decyzją z dnia [...]r. utrzymana w mocy decyzją organu II instancji z dnia [...]r. orzeczono o zameldowaniu H. i M. J. w spornym lokalu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga okazała się niezasadna. Na wstępie należy wyjaśnić, że niniejsza sprawa zainicjowana wniesieniem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153 poz. 1269) i ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr.153 poz.1271). Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie są natomiast uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy. Również w myśl art. 3 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne kontrolują zaskarżone akty tylko w zakresie ich zgodności z prawem i nie mają uprawnień do merytorycznego rozstrzygania sprawy. Jednocześnie z przepisu art. 134 § 1 ostatnio cytowanej ustawy wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Burmistrz Miasta K. w swym postanowieniu z dnia [...] roku Nr [...] jako podstawę prawną wskazał między innymi art. 97 § 1 pkt 4 kpa, zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub Sąd. W uzasadnieniu natomiast powołał się na skargę wniesioną do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez J. K. na postanowienie Wojewody z dnia [...]r. Nr [...]. Organ II instancji stwierdził zaś, że zawieszając z urzędu postanowienie administracyjne z powodu wniesienia przez stronę postępowania skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ I instancji w rażący sposób naruszył przepis art. 40 ust.1 ustawy z dnia 10 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Art. 40 ust.1 cytowanej ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania postanowienia stanowił, że wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub zawieszenia czynności, jednakże Sąd może na wniosek strony lub z urzędu wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania tego aktu lub zawieszeniu czynności, zwłaszcza jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaskarżonym, do Naczelnego Sądu Administracyjnego, postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] Wojewoda uchylił postanowienia Burmistrza Miasta i Gminy K. z dnia [...]r, Nr [...] i Nr [...] o zawieszeniu postępowania, w przedmiocie zameldowania H. i M. J. na pobyt stały. Organ odwoławczy opierając się na orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego podkreślił, że by zameldować się w oznaczonym lokalu wystarczy przecież w nim zamieszkać i dlatego nie znalazł podstaw do zawieszenia postępowania. Art. 156 § 1 kpa zawiera wyczerpujące wyliczenie przesłane stwierdzenia nieważności decyzji, (pozytywnych) wśród których ustawodawca w pkt 2 powołanego przepisu wskazuje na wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu powyższego przepisu zachodzi zaś wówczas, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu, a rozstrzygnięciem objętym decyzją (por. wyrok NSA z 4 grudnia 1986r syg.akt IV SA 716/86).Musi też dojść do przekroczenia prawa w sposób jasny i niedopuszczalny. Jednocześnie organ administracyjny w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej w wadliwej decyzji lecz jako organ kasacyjny. W związku z tym rozstrzyga wyłącznie co do nieważności decyzji (albo jej niezgodności z prawem.) W tym stanie rzeczy Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Wojewody z dnia [...]r. nie dopatrzył się naruszenia prawa. Rozstrzygnięcie organu II instancji jest słuszne, albowiem wniesienie skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego na omawiane wcześniej postanowienie Wojewody z dnia [...] roku Nr [...] nie stanowiło zagadnienia wstępnego, od rozstrzygnięcia którego zależało rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji. Zgodnie też z brzmieniem cytowanego już wyżej przepisu art. 40 ust.1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymywało wykonania aktu lub zawieszenia czynności. Mając więc na względzie powyższe Sąd podzielił stanowisko Wojewody. Na marginesie należy natomiast zaznaczyć, iż biorąc pod uwagę wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. syg. akt K 20/01 (Dz.U.Nr 78 poz. 716), który orzekł, że art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest sprzeczny z Konstytucją RP – w sprawach o zameldowanie obowiązkiem organu administracji publicznej jest jedynie zbadanie, czy dana osoba faktycznie mieszka w oznaczonym lokalu, a nieistotne są jej uprawnienia do tego lokalu. W tej sytuacji Sąd na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. /-/M. Bejgerowska /-/W. Długaszewska /-/ B. Sokołowska