II SA/Po 1325/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-06-24

Skład orzekający: Barbara Drzazga, Grażyna Radzicka, Joanna Wierchowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzająca nieważność decyzji o warunkach zabudowy została wydana z rażącym naruszeniem prawa, w sytuacji gdy inwestycja była zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jak i poprzedzająca ją decyzja tego organu, zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. Organ odwoławczy błędnie uznał, że skoro dla sąsiedniej działki odmówiono ustalenia warunków zabudowy dla rozbudowy budynku gospodarczego, to należy konsekwentnie odmówić ustalenia warunków dla rozbudowy budynku mieszkalnego skarżących. Sąd uznał, że zapisy planu miejscowego dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej nie przewidują budynków gospodarczych, co wyklucza możliwość ustalenia warunków zabudowy dla rozbudowy takich budynków. W związku z tym, inwestycja skarżących, zgodna z planem, nie mogła być podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza.
Stan faktyczny
Burmistrz ustalił warunki zabudowy dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Właściciel sąsiedniej działki wystąpił o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza, wskazując na niezgodność zamierzenia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Po wniosku skarżących o ponowne rozpatrzenie sprawy, SKO utrzymało w mocy swoją poprzednią decyzję. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając błędne ustalenie stanu faktycznego i naruszenie art. 10 kpa.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji SKO, zasądził od SKO na rzecz skarżących zwrot kosztów sądowych i określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga /spr./ Sędzia NSA Grażyna Radzicka del.Sędzia WSA Joanna Wierchowicz Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2005 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej H.G. sprawy ze skargi R. i H.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji; I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2003 r. Nr [...] , II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ J.Wierchowicz /-/ B.Drzazga /-/ G.Radzicka Burmistrz Gminy N. decyzją z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...] ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na zabudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego przewidzianej do realizacji w N. na dz. nr [...] . Wskazano, na warunki wynikające z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz warunki wynikające z przepisów szczególnych, warunki obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji, oraz wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich. Data ważności decyzji upływała z dniem [...] czerwca 2004 r. Pismem z dnia [...] marca 2003 r. Z.G. - właściciel sąsiedniej działki - wystąpił o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza z [...] czerwca 2002 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r., Nr [...] stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...] w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] w N. przy ul. [...] nr [...]. Jako podstawę prawną wskazano art. 156 § 1 pkt 7 kpa. Uzasadniając swoją decyzję organ wskazał, że nieważność decyzji została orzeczona z uwagi na niezgodność zamierzenia z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Wyjaśniono, że w świetle obowiązującego dla tego terenu miejscowego planu zagospodarowania dla rejonu ulicy [...] w N., zatwierdzonego uchwałą Rady Narodowej Miasta i Gminy N. nr VIII/49/89 z dnia 27 września 1989 r., przedmiotowa działka położona jest na terenach oznaczonych symbolem 37 MN. Wyjaśniono też, że symbol ten oznacza tereny zabudowy jednorodzinnej z możliwością adaptacji istniejącej zabudowy. Skoro dla działki sąsiedniej, stanowiącej własność Z.G., organ I instancji stwierdził, iż rozbudowa budynku nie mieści się w zakresie pojęcia adaptacji istniejącej zabudowy i organ odmówił ustalenia warunków zabudowy dla rozbudowy istniejącego budynku gospodarczego, to konsekwentnie powinien odmówić także ustalenia warunków rozbudowy budynku mieszkalnego skarżących. W przewidzianym ustawą terminie skarżący H. i R. Z. złożyli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym wnieśli o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2003 r., umorzenie postępowania w sprawie oraz wyłączenie jednego z członków składu orzekającego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] maja 2003 r., Nr [...] utrzymało w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r., Nr [...] o stwierdzeniu nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...] w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] w N. przy ul. [...] nr [...]. Uzasadniając decyzję wskazano, że w toku postępowania ani organ pierwszej instancji, ani skarżący nie przyznali, że wszystkie działki na tym terenie posiadają oprócz budynków mieszkalnych także budynki gospodarcze. Podkreślono, że budynki gospodarcze stanowią także "istniejącą zabudowę". Podkreślono, że nie wskazano jakiegokolwiek dowodu świadczącego o tym, że dla tej zabudowy gospodarczej wystąpiono z wnioskami o stwierdzenie nieważności ich budowy. Jak uznał organ odwoławczy, oznacza to akceptację takiej zabudowy. Skoro taka akceptacja istnieje, to przy takim zapisie planu organy administracji obowiązuje bezwzględna zasada równego traktowania zabudowy i stron postępowania. W odniesieniu do wniosku o wyłączenie jednego z członków składu orzekającego, stwierdzono, że wniosek skarżących poparty tylko plotką, nie zasługuje na uwzględnienie. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu wniesiono o stwierdzenie nieważności obu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, zarzucono błędne ustalenie stanu faktycznego w sprawie, oraz naruszenie art. 10 kpa. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona, bowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. Powołany jako podstawa prawna zaskarżonej decyzji art. 43 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), obowiązującej w chwili wydawania obydwu decyzji przewidywał, że nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie inwestycyjne nie jest sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z załączonego do akt sprawy wypisu z planu zagospodarowania przestrzennego miasta N., zatwierdzonego uchwałą nr VIII/49/89 Rady Narodowej Miasta i Gminy w N. z dnia 27 września 1989 r. i opublikowanego w Dz.Urzęd. Woj. Poznańskiego z dnia 23 kwietnia 1990 r. Nr 6, poz. 164, wynika, że nieruchomość skarżących znajduje się na terenie oznaczonym symbolem 37 MN. Teren ten, jak wskazuje część opisowa planu, przeznaczony jest na zabudowę mieszkaniową, jednorodzinną: "adaptacja istniejącej zabudowy jednorodzinnej. Uzupełnienie wolnej działki zabudową wolnostojącą". Zapisy planu miejscowego nie przewidują więc dla terenu oznaczonego symbolem 37 MN zakazu rozbudowy, czy modernizacji budynków mieszkaniowych, a tylko wtedy zgodnie z wyżej cytowanym przepisem, organ mógłby odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego. Podstawą wydania obydwu decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, co wynika z ich uzasadnienia, było stwierdzenie, że skoro dla sąsiedniej działki, stanowiącej własność Z.G., organy odmówiły ustalenia warunków zabudowy dla rozbudowy budynku gospodarczego, to winny konsekwentnie odmówić też ustalenia warunków dla rozbudowy budynku mieszkalnego. Uszło jednak uwadze organu, że zapisy planu miejscowego dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej nie przewidują żadnych budynków gospodarczych. Taki zapis planu miejscowego wyklucza, więc możliwość ustalenia warunków zabudowy dla rozbudowy istniejących budynków gospodarczych. Wbrew twierdzeniom organu tożsamość sytuacji faktycznej skarżących i Z.G. nie miała miejsca, a więc błędne było powoływanie się przez organ na konieczność stwierdzenia nieważności decyzji z uwagi na zasadę równości stron przed organami administracji publicznej i konieczność wydawania decyzji o podobnej treści wobec obywateli, których prawna i faktyczna sytuacja jest zbliżona. Należy zatem stwierdzić, że skoro zamierzenie inwestycyjne skarżących było zgodne z ustaleniami, obowiązującego dla ich działki, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2003 r. i z dnia [...] maja 2003 r. stwierdzająca nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia [...] czerwca 2002 r. wydanej w oparciu o ustalenia tego planu, wydane zostały z rażącym naruszeniem art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd stwierdził nadto, że organ dopuścił się w toku postępowania naruszenia przepisów art. 24 § 3 kpa i 10 § 1 kpa. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący wnieśli o wyłączenie od udziału w postępowaniu jednego z członków składu orzekającego. Przepis art. 24 § 3 kpa stanowi, że bezpośredni przełożony pracownika jest zobowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony, albo z urzędu wyłączyć go od udziału w sprawie, jeżeli zostaną uprawdopodobnione okoliczności wymienione w art. 24 § 1 kpa, które mogą wywołać wątpliwości co do bezstronności pracownika. Żądanie strony powinno być uwzględnione, gdy zostaną uprawdopodobnione okoliczności, które mogą wywołać wątpliwości, co do bezstronności pracownika (strona więc nie ma obowiązku udowodnienia istnienia okoliczności z art. 24 § 3 kpa). Wyłączenie pracownika lub odmowa jego wyłączenia od udziału w postępowaniu administracyjnym w określonej sprawie na podstawie art. 24 § 3 kpa powinna nastąpić w formie postanowienia. Na postanowienie w sprawie wyłączenia nie przysługuje zażalenie (art. 141 § 1 kpa), jednakże strona może postanowienie o odmowie wyłączenia pracownika kwestionować w postępowaniu odwoławczym od decyzji w danej sprawie zgodnie z art. 142 kpa (patrz wyrok NSA z 29.05.1990 r., sygn. SA/Po 1555/89, ONSA 1990/2-3/44). W rozpoznawanej sprawie, organ ustosunkował się do wniosku skarżących w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oświadczając, iż wniosek nie mógł być uwzględniony, bo nie został "poparty żadnymi argumentami poza plotką". Takie działanie organu należy ocenić jako rażące naruszenie zasady dochodzenia prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 kpa i zasady pogłębienia zaufania obywateli do organów administracji państwowej wyrażonej w art. 8 kpa. Należy wskazać, że wyrazem przywiązania do tej kwestii tak dużej wagi jest przepis art. 145 § 1 pkt 3 kpa, uznający wydanie decyzji przez pracownika, który podlega wyłączeniu, za istotną podstawę do wznowienia postępowania w danej sprawie. Trafny okazał się też zarzut skarżących naruszenia przez organ przepisów art. 10 § 1 kpa w toku postępowania, skoro ani przed wydaniem decyzji z dnia [...] kwietnia 2003 r., ani przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie umożliwiono stronom wypowiedzenia się co do zebranych dowodów w sprawie. Wobec stwierdzenia, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł jak w sentencji. J.Wierchowicz /-/ B.Drzazga /-/ G.Radzicka za nieobecnego sędziego /-/ G.Radzicka MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło