II SA/Po 138/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Protokolant sekr. sąd. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2005r. sprawy ze skargi M. i A.K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie nakazania dokonania oceny stanu technicznego obiektu I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...]; II. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. /-/ E.Brychcy /-/ A.Łaskarzewska /-/ B.Kamieńska Postanowieniem z dnia [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 81c w związku z art. 66 ustawy z 07 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 20002r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) nakazał M. i A. K. dostarczenie do dnia [...]r. orzeczenia technicznego budynku mieszkalnego przy ul. [...] w J., zawierającego ustalenie przyczyn i sposób usunięcia zawilgocenia pokoju sypialnego w lokalu nr [...]. W uzasadnieniu podano, że państwo M. i A. K. wystąpili z wnioskiem o nakazanie rozbiórki budynku byłej pralni Zespołu Szkół w J. z uwagi na fakt samowolnego jego pobudowania oraz to, że jest przyczyną występującego zawilgocenia i zagrzybienia ściany w ich pokoju lokalu mieszkalnego, którego są właścicielami. Dokonano oględzin mieszkania wnioskodawców, które potwierdziły występujące zawilgocenia. Stwierdzono także, iż w pokoju zamontowane są okna PCV bez mikrowentylacji. W ocenie PINB w celu ustalenia obowiązków stron w zakresie utrzymania w należytym stanie technicznym obiektów oraz sposobu usunięcia zawilgocenia ściany budynku konieczne jest przedstawienie orzeczenia technicznego w tym zakresie. W odwołaniu od tej decyzji zarzucono, że wnioskodawcy domagają się rozbiórki budynku pralni, która jest źródłem zawilgocenia, a podczas wizji lokalnej nie dokonano oględzin tego budynku, a jedynie dokonano oględzin mieszkania wnioskodawców. Czują się oni ukarani za to, że weszli w spór z urzędem i wnoszą o uchylenie tego postanowienia i wyznaczenie innego pracownika Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla rozpatrzenia ich wniosku. Postanowieniem z dnia [...]r., na podstawie art. 123 § 1 i 2 oraz 138 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W motywach uzasadnienia wskazano, że organ nadzoru budowlanego może orzec rozbiórkę tylko obiektów nieużytkowych, niewykończonych, nie nadających się do remontu, odbudowy lub wykończenia o jakich mowa w art. 67 prawa budowlanego. Postępowanie takie zostało unormowane w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 26.06.2003r. w sprawie warunków i trybu postępowania dotyczącego rozbiórek oraz zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego (Dz.U. z 2003r. Nr 120, poz. 1131). W niniejszej sprawie brak jest podstaw do orzeczenia rozbiórki spornej pralni w trybie przepisu art. 67 prawa budowlanego, ponieważ obiekt nie spełnia warunków określonych we wspomnianym rozporządzeniu i przepisach art. 66 prawa budowlanego. Wyjaśnił także, iż wszczęte postępowanie administracyjne dotyczyło stanu technicznego lokalu mieszkalnego. Skargę na powyższe postanowienie złożyli M. i A. K. Zarzucają, że do chwili obecnej nie otrzymali żadnej odpowiedzi od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego na ich wniosek w przedmiocie domagania się rozbiórki budynku byłej pralni pobudowanego w ramach samowoli budowlanej. W odpowiedzi spotkały ich szykany w postaci nakazu przeprowadzenia na własny koszt ekspertyzy w sprawie występowania grzyba na ścianie ich pokoju. Skarżący tymczasem oczekują rozpatrzenia, zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, sprawy z ich wniosku w przedmiocie budynku byłej pralni. Kategorycznie zaprzeczają, aby pralnia była nadal użytkowana, a budynek został pobudowany bez projektu i pozwolenia na budowę, uszkadza ścianę ich domu w którym mieszkają i zniekształca bryłę budynku objętego ochroną konserwatora zabytków. Wskazują, że art. 67 prawa budowlanego pozwala na orzeczenie rozbiórki obiektów nieużytkowych czyli właśnie takiego jak budynek byłej pralni. W konsekwencji skarżący wnoszą u uchylenie zaskarżonej decyzji i rozpoznanie ich wniosku w przedmiocie dokonania rozbiórki budynku byłej pralni. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej i podtrzymał swoja argumentację. Uczestnik postępowania administracyjnego – Zespół Szkół "A" w J. - w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że nie jest obecnie właścicielem budynkiem "starej pralni":, a na dowód tego przedłożył wypis z rejestru gruntów działki nr [...], położonej w J. przy Al. [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga M. i A. K. zasługuje na uwzględnienie, a argumenty podane w skardze są zasadne. Na wstępie należy wyjaśnić, że ukształtowanie postępowania administracyjnego, które miało dotyczyć lokalu mieszkalnego zajmowanego przez skarżących od samego początku było wadliwe. Należy tutaj przytoczyć dwa wnioski skarżących pierwszy z dnia [...]r. i drugi z dnia [...]r., w których wyraźnie i bez możliwości odmiennej interpretacji wskazano, że domagano się wszczęcia postępowania w sprawie rozbiórki budynku byłej pralni. Okoliczność, że w dniu [...]r. dokonano oględzin mieszkania skarżących należy uznać za prawidłowe, ale niewystarczające. W sytuacji, gdy wnioskodawcy argumentują, że przyczyna ich problemów z zawilgoceniem jednego pokoju leży po stronie budynku sąsiadującego bezpośrednio z ich pokojem, absolutnie konieczne było sprawdzenie tej okoliczności właśnie poprzez dokonanie chociażby oględzin budynku byłej pralni. Organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji prawidłowo powołał przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 czerwca 2003 r. w sprawie warunków i trybu postępowania dotyczącego rozbiórek oraz zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego (Dz.U. z 2003r. Nr 120 poz.1131), jednak przepisy tego rozporządzenia w powiązaniu z art. 66 i 67 prawa budowlanego zastosował w sposób nieprawidłowy, bo nie w stosunku do osób, które powinny być adresatem decyzji wydanej na ich podstawie. Zgodnie z art. 67 ust. 1 prawa budowlanego, jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. Przed wydaniem decyzji o rozbiórce, o której mowa w art. 67 właściwy organ: 1. ustala przyczyny niewykonania przez właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego obowiązku wyremontowania, odbudowy lub wykończenia obiektu budowlanego, 2. dokonuje oględzin i oceny stanu technicznego, a w miarę potrzeby nakazuje sporządzenie ekspertyzy technicznej obiektu budowlanego, 3. przeprowadza rozprawę. Powyższe w sposób precyzyjny reguluje § 3 cytowanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26.06.2003r. Jak wynika z przedstawionego stanu faktycznego, organ I instancji, wbrew obowiązkom wynikającym z przepisów prawa budowlanego w powiązaniu z cyt. rozporządzeniem Ministra Infrastruktury, nie dokonał żadnych ustaleń w przedmiocie oceny stanu technicznego budynku po byłej pralni. Rację mają również skarżący wskazując na to, iż bezpodstawnie przyjęto, że budynek pralni jest nadal czynny. Pomyłek takich nie byłoby, gdyby organ I instancji w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie administracyjne zgodnie z obowiązującymi przepisami. Należy bowiem podkreślić, iż stronami w postępowaniu w sprawie decyzji z art. 67 prawa budowlanego będą zgodnie z art. 28 ust. 2 prawa budowlanego właściciel oraz zarządca obiektu budowlanego w stosunku do którego ma być nakazana rozbiórka, a także właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania tego obiektu. Art. 66 prawa budowlanego upoważnia organ nadzoru budowlanego, w przypadku spełnienia zawartych w nim przesłanek, do interwencji również w stosunku do obiektów, których budowa nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Celem tego przepisu jest zapewnienie bezpiecznego użytkowania wszystkich obiektów budowlanych, a nie tylko tych, których wzniesienie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę. Biorąc powyższe pod rozwagę, zważywszy na fakt, że przy wydawaniu orzeczeń zarówno organ I instancji, jak i II instancji dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, a także wydane orzeczenia zapadły z naruszeniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1a i pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w punkcie I wyroku, a na zasadzie art. 152 cyt. ustawy orzekł, jak w punkcie II. /-/ E.Brychcy /-/ A.Łaskarzewska /-/ B.Kamieńska MarK