II SA/Po 138/18

PostanowienieWSA w Poznaniu2018-03-20

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba fizyczna, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego, biorąc pod uwagę jego sytuację finansową i majątkową?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego, ponieważ jego sytuacja finansowa i majątkowa, pomimo posiadania stałych dochodów z emerytur i nieruchomości, nie pozwala na pokrycie kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznych kosztów utrzymania rodziny. Wiek wnioskodawcy również utrudnia pozyskanie środków z majątku.
Stan faktyczny
Skarżący S.K. złożył do WSA w Poznaniu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się ustanowienia radcy prawnego. Uzasadnił wniosek zawiłością sprawy i podeszłym wiekiem. Wskazał, że wraz z żoną utrzymują się z emerytur, ponoszą stałe koszty utrzymania, posiadają dom i gospodarstwo rolne, ale nie mają oszczędności ani innych wartościowych aktywów. Po uzupełnieniu wniosku, sąd ocenił, że sytuacja finansowa wnioskodawcy uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla S.K. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2018r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi S. K., B. K., W. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] grudnia 2017r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia ustanowić dla S. K. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący S. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Skarżący uzasadniał wniosek zawiłością sprawy oraz faktem podeszłego wieku. Oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe tylko z żoną i utrzymują się z emerytur w wysokości [...] zł i [...]zł. netto miesięcznie. Wnioskodawca wyszczególnił stałe miesięcznie koszty koniecznego utrzymania, na które składają się: opłaty [...] zł, leki [...] zł, paliwo [...] zł, składki obowiązkowego ubezpieczenia [...] zł, leczenie i rehabilitacja [...] zł. Skarżący oświadczył, że we współwłasności z żoną posiada dom jednorodzinny o powierzchni około [...] m² w N., gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha wraz z budynkami gospodarczymi o wartości około [...]zł. oraz samochód osobowy [...] o wartości około [...]zł. Wnioskodawca wskazał, że nie ma żadnych oszczędności, wartościowych ruchomości, oszczędności, czy papierów wartościowych. Skarżący wezwany do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r. , poz. 1369 ze zm., dalej "P.p.s.a.") dodatkowo wyjaśnił, że prowadzi gospodarstwo domowe tylko z żoną i jedynymi ich dochodami są świadczenia emerytalne z ZUS. Nie posiadają żadnych rachunków bankowych, oszczędności, ani lokat terminowych, nie mają też kredytów i pożyczek. Nie są prowadzone przeciwko nim żadne postępowania egzekucyjne i nie mają zajęć komorniczych. Nie wynajmują i nie dzierżawią żadnych nieruchomości, nie prowadzą też działalności rolniczej oraz nie pobierają żadnych dopłat rolniczych. Wnioskodawca przedłożył kserokopie dokumentacji źródłowej w postaci decyzji ZUS o wysokości pobieranych emerytur swojej i żony, deklaracje PIT 40-A za 2017r. o wysokości dochodu skarżącego [...]zł i żony [...]zł., zaświadczenie o niepobieraniu żadnych płatności z tytułu dopłat bezpośrednich i innych, rachunków i faktur za media, opał, ubezpieczenia i leki oraz decyzji o wysokości podatku od nieruchomości ([...]zł za 2018r.). Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania rodziny. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich należności związanych z toczeniem postępowania sądowego (np. emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawcy pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w żądanym zakresie. Wysokość osiąganego dochodu uzasadnia ocenę, że skarżący, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb koniecznego utrzymania siebie i rodziny, nie jest w stanie wygospodarować środków finansowych na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Wprawdzie osiągane dochody są stałe i wynoszą łącznie [...]zł netto miesięcznie, to pozwalają one na pokrycie tylko bieżących wydatków koniecznego utrzymania. Stałe miesięczne opłaty i zobowiązania wynoszą łącznie [...]zł miesięcznie, a do tego doliczyć należy koszty wyżywienia, środków czystości, ubioru i obuwia. Uzyskiwane dochody pozwalają skarżącemu i jego rodzinie na terminowe pokrycie zobowiązań i kosztów utrzymania bez konieczności korzystania z pożyczek i kredytów. Nieruchomość, którą posiada wraz żoną wykorzystują na zaspokojenie potrzeb bytowych i nie przynosi ona dochodu. Wiek skarżącego jest także okolicznością utrudniają podejmowanie czynności faktycznych i prawnych służących rozporządzeniu posiadanym majątkiem nieruchomym w celu pozyskania z niego dodatkowych środków finansowych. Skarżący, ani jego żona nie dysponują też oszczędnościami, z których skarżący mógłby pokryć koszty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Mając także na uwadze wysokość rynkowego honorarium profesjonalnego pełnomocnika, przedstawiona sytuacja finansowa wskazuje, że skarżący nie jest w stanie wygospodarować pełnych środków na zapłacenie wynagrodzenia radcy prawnego z wyboru. Przyznać zatem należy prawo pomocy w tym zakresie. Nadto, podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło