II SA/Po 140/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2017-03-21
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy jest właściwy do przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie, w której Naczelny Sąd Administracyjny przekazał rozstrzygnięcie o wynagrodzeniu pełnomocnika do właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego?Ratio decidendi
Referendarz sądowy jest właściwy do wydania postanowienia o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi z urzędu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, zgodnie z art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Dotyczy to również sytuacji, gdy Naczelny Sąd Administracyjny przekazał rozstrzygnięcie o kosztach do właściwości sądu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Skarżący J.B. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę. Pełnomocnik skarżącego, adwokat K.B., ustanowiony z urzędu, wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, która została oddalona. NSA przekazał rozstrzygnięcie o kosztach zastępstwa procesowego do właściwości WSA w Poznaniu. Referendarz sądowy WSA w Poznaniu rozpoznał wniosek adwokata K.B. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Rozstrzygnięcie
Przyznano adw. K. B. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej wynagrodzenie w kwocie [...] zł, w tym podatek od towarów i usług w kwocie [...] zł.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adw. K. B. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J, B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2015r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego postanawia przyznać adw. K. B. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu wynagrodzenie w kwocie [...] zł ([...] złotych [...]), w tym podatek od towarów i usług w kwocie [...] zł ([...] złotych [...]). /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 15 kwietnia 2016r. oddalił skargę skarżącego J.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
W związku z przyznaniem skarżącemu prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła do jego reprezentowania adw. K. B. (k. 58 akt sąd.).
Pełnomocnik skarżącego wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu sporządzoną przez siebie skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, która przez ten Sąd została oddalona na posiedzeniu niejawnym. W skardze kasacyjnej pełnomocnik zawarł wniosek o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, albowiem nie zostały one uiszczone przez skarżącego nawet w części. Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnięcie o wynagrodzeniu pełnomocnika przekazał do właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 780, ze zm., dalej "P.p.s.a.") do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu (...) za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków.
Na podstawie art. 250 P.p.s.a. wyznaczony pełnomocnik, otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych udokumentowanych wydatków.
W rozpoznawanej sprawie szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1801). Skarga kasacyjna została bowiem wniesiona do Sądu 15 lipca 2016r., zatem przed datą wejścia w życie (2 listopada 2016r.) nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714). Zgodnie z §22 rozporządzenia z 2016r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
W myśl przepisu §2 rozporządzenia z 2015r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują:
1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz
2) niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata.
W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę, rozumianą jako wynagrodzenie pełnomocnika, ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy.
Zgodnie z treścią § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł.
Opłata, o której mowa w pkt 1 dotycząca postępowania przed sądem administracyjnym w I instancji, do którego nawiązuje § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia, wynosi zgodnie z pkt 1 lit "c" 480 zł.
W rozpoznawanej sprawie, pełnomocnik został wyznaczony po wydaniu wyroku Sądu I instancji oraz pełnomocnik nie stawił się przed NSA, bowiem wyrok Sądu II instancji zapadł na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie zatem z § 4 ust. 1 rozporządzenia, należało ustalić opłatę za czynności adwokata w wysokości ½ opłaty maksymalnej wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia, nie mniej niż 240 zł, czyli w wysokości ½ opłaty maksymalnej wynoszącej [...] zł (75% x [...] zł). Kwota [...] zł stanowi bowiem opłatę maksymalną obliczoną jako 75 % kwoty 480 zł, co wynika z treści § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" w związku z pkt 1 lit "c" rozporządzenia. Opłata za udzielenie pomocy prawnej skarżącemu wynosi zatem [...] zł. Zgodnie z §4 ust. 3 rozporządzenia opłatę podwyższa się o obowiązującą w dacie orzekania stawkę podatku VAT. Pełnomocnik oświadczył, bowiem że świadczył usługę pomocy prawnej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i jest podatnikiem tego podatku.
Mając powyższe na uwadze, w niniejszej sprawie należało przyznać pełnomocnikowi z urzędu, który prowadził sprawę tylko przed II instancją wynagrodzenie za udzieloną skarżącemu pomoc prawną obejmującą sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, w łącznej wysokości [...]zł., wraz z podatkiem VAT w kwocie [...] zł.
Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" i pkt 1 lit "c" oraz § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia, orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło